Đề tài NCKH: Ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 đến việc làm sinh viên Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật TPHCM

Luận văn thạc sĩ giáo dục nghiên cứu ảnh hưởng của đại dịch covid 19 đến việc làm của sinh viên trường đại học sư phạm kỹ thuật thành, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Võ Minh Khánh
• Người hướng dẫn: Tiến Sĩ Lê Thị Mai Hương
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM
• Chuyên ngành: Quản Lý Công Nghiệp
• Đề tài: Tác Động Của Đại Dịch COVID-19 Đến Việc Làm Của Sinh Viên Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM
• Loại tài liệu: Báo cáo tổng kết
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu đề tài
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa thực tiễn và ý nghĩa khoa học của đề tài
• 1.4.1. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.4.2. Ý nghĩa khoa học
• 1.5. Bố cục đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VIỆC LÀM VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID – 19 ĐẾN VIỆC LÀM CỦA SINH VIÊN
• 2.1. Một số khái niệm có liên quan
• 2.2. Khái niệm việc làm
• 2.3. Khái niệm sinh viên
• 2.4. Sơ việc về đại dịch covid – 19 ảnh hưởng đến việc làm của sinh viên và sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh
• 2.5. Các công trình nghiên cứu có liên quan
• 2.5.1. Các nghiên cứu có liên quan trên thế giới
• 2.5.2. Các nghiên cứu có liên quan trong nước
• 2.6. Giả thuyết nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2. Địa bàn nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG 4: PHÂN TÍCH NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID – 19 ĐẾN VIỆC LÀM CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 4.1. Khái quát về tình hình việc làm của sinh viên trong thời kỳ đại dịch covid -19
• 4.2. Những nhân tố do ảnh hưởng của covid – 19 đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh
• 4.2.1. Trình độ chuyên môn và kinh nghiệm
• 4.2.1.1. Trình độ chuyên môn của sinh viên
• 4.2.1.2. Kinh nghiệm làm việc
• 4.2.2. Kỹ năng mềm – Kỹ năng cứng của sinh viên
• 4.2.2.1. Kỹ năng mềm
• 4.2.2.2. Kỹ năng cứng
• 4.2.3. Thông tin nhà tuyển dụng
• 4.2.4. Mạng lưới quan hệ của sinh viên
• 4.2.5. Định hướng nghề nghiệp
• 4.2.6. Trình độ tiếng anh
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Hạn chế của đề tài và đề xuất định hướng phát triển của đề tài
• 5.1.1. Hạn chế của đề tài
• 5.1.2. Đề xuất định hướng phát triển của đề tài
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của đại dịch COVID 19 đến việc làm của sinh viên

Đại dịch COVID-19 đã gây ra những biến động lớn trong nền kinh tế toàn cầu, ảnh hưởng sâu sắc đến nhiều lĩnh vực, trong đó có việc làm của sinh viên. Tại Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM, sinh viên đã phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc tìm kiếm việc làm. Nghiên cứu này nhằm làm rõ những tác động cụ thể của đại dịch đến tình hình việc làm của sinh viên.

1.1. Tình hình việc làm của sinh viên trước đại dịch COVID 19

Trước khi đại dịch xảy ra, sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM có tỷ lệ việc làm khá cao. Nhiều sinh viên đã tìm được việc làm phù hợp với chuyên môn ngay sau khi tốt nghiệp. Tuy nhiên, sự bùng phát của COVID-19 đã làm thay đổi hoàn toàn bức tranh việc làm.

1.2. Những thay đổi trong thị trường lao động do COVID 19

Thị trường lao động đã chứng kiến sự sụt giảm mạnh về nhu cầu tuyển dụng. Nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm nhân sự hoặc tạm ngừng hoạt động, dẫn đến việc sinh viên gặp khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm.

II. Những thách thức mà sinh viên gặp phải trong việc tìm việc làm

Đại dịch COVID-19 đã tạo ra nhiều thách thức cho sinh viên trong việc tìm kiếm việc làm. Những khó khăn này không chỉ đến từ thị trường lao động mà còn từ chính bản thân sinh viên.

2.1. Khó khăn trong việc thực tập và tích lũy kinh nghiệm

Nhiều sinh viên năm cuối không thể thực tập do các doanh nghiệp đóng cửa hoặc hạn chế tuyển dụng. Điều này ảnh hưởng đến khả năng tích lũy kinh nghiệm và kỹ năng cần thiết cho công việc sau này.

2.2. Tác động tâm lý của đại dịch đến sinh viên

Áp lực tâm lý do không tìm được việc làm đã khiến nhiều sinh viên cảm thấy lo lắng và thiếu tự tin. Điều này có thể ảnh hưởng đến hiệu suất học tập và khả năng tìm việc trong tương lai.

III. Phương pháp nghiên cứu ảnh hưởng của COVID 19 đến việc làm

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định tính để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc làm của sinh viên. Dữ liệu được thu thập từ khảo sát và phỏng vấn sinh viên tại Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM.

3.1. Thiết kế khảo sát và thu thập dữ liệu

Khảo sát được thiết kế để thu thập thông tin về tình hình việc làm, khó khăn và nhu cầu của sinh viên trong bối cảnh đại dịch. Dữ liệu được phân tích để đưa ra những kết luận chính xác.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Dữ liệu thu thập được sẽ được phân tích để xác định các yếu tố chính ảnh hưởng đến việc làm của sinh viên, từ đó đưa ra những khuyến nghị phù hợp.

IV. Kết quả nghiên cứu về tác động của COVID 19 đến việc làm

Kết quả nghiên cứu cho thấy đại dịch COVID-19 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM. Nhiều yếu tố đã được xác định là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này.

4.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc làm của sinh viên

Các yếu tố như trình độ chuyên môn, kỹ năng mềm và mạng lưới quan hệ đã được xác định là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến khả năng tìm việc làm của sinh viên.

4.2. Đánh giá mức độ ảnh hưởng của COVID 19

Nghiên cứu cho thấy rằng mức độ ảnh hưởng của COVID-19 đến việc làm của sinh viên là rất lớn, với nhiều sinh viên phải đối mặt với tình trạng thất nghiệp hoặc việc làm không ổn định.

V. Giải pháp giúp sinh viên tìm việc làm sau đại dịch

Để giúp sinh viên vượt qua khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm, cần có những giải pháp cụ thể từ cả nhà trường và các doanh nghiệp.

5.1. Chương trình hỗ trợ sinh viên tìm việc làm

Nhà trường cần triển khai các chương trình hỗ trợ sinh viên tìm việc làm, bao gồm các buổi tư vấn nghề nghiệp và kết nối với doanh nghiệp.

5.2. Nâng cao kỹ năng cho sinh viên

Cần tổ chức các khóa đào tạo kỹ năng mềm và kỹ năng chuyên môn cho sinh viên, giúp họ tự tin hơn khi tham gia thị trường lao động.

VI. Kết luận và triển vọng tương lai cho sinh viên

Mặc dù đại dịch COVID-19 đã gây ra nhiều khó khăn cho sinh viên trong việc tìm kiếm việc làm, nhưng với những giải pháp phù hợp, sinh viên vẫn có thể vượt qua thách thức này.

6.1. Tương lai của việc làm sau đại dịch

Dự báo rằng thị trường lao động sẽ dần phục hồi sau đại dịch, tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho sinh viên. Tuy nhiên, sinh viên cần chuẩn bị tốt để nắm bắt cơ hội này.

6.2. Vai trò của nhà trường trong việc hỗ trợ sinh viên

Nhà trường cần tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sinh viên tìm kiếm việc làm, đồng thời nâng cao chất lượng đào tạo để đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Nội dung chính

Tác Động Của Đại Dịch COVID-19 Đến Việc Làm Của Sinh Viên: Báo Cáo Nghiên Cứu Chuyên Sâu Tại Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM

---

Tóm tắt nghiên cứu (Executive Summary)

Đại dịch COVID-19 bùng phát đã tạo ra một cuộc khủng hoảng diện rộng chưa từng có, làm rung chuyển thị trường lao động toàn cầu và tác động trực tiếp đến khả năng tiếp cận việc làm của lực lượng lao động trẻ. Báo cáo nghiên cứu khoa học với đề tài "Ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh" (Mã số: SV2022-110, do nhóm nghiên cứu thuộc Khoa Đào tạo Chất lượng cao thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Lê Thị Mai Hương) tập trung giải quyết câu hỏi cốt lõi: Những nhân tố nào chi phối trực tiếp đến cơ hội, khả năng thích ứng và thực trạng tìm kiếm việc làm của sinh viên đại học trong bối cảnh đại dịch và giai đoạn bình thường mới?

                    +---------------------------------------------------+
                    |         CÚ SỐC ĐẠI DỊCH COVID-19                  |
                    | (Gián đoạn thực tập, giảm tuyển dụng, học online)  |
                    +-------------------------+-------------------------+
                                              |
                                              v
                    +---------------------------------------------------+
                    |         6 NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG TRỌNG YẾU             |
                    | 1. Chuyên môn & Kinh nghiệm   4. Mạng lưới quan hệ|
                    | 2. Kỹ năng cứng & Kỹ năng mềm 5. Định hướng nghề  |
                    | 3. Thông tin nhà tuyển dụng   6. Trình độ ngoại ngữ|
                    +-------------------------+-------------------------+
                                              |
                                              v
                    +---------------------------------------------------+
                    |         KHẢ NĂNG CÓ VIỆC LÀM CỦA SINH VIÊN        |
                    |   (Thích ứng số, vượt qua rào cản, việc làm chuẩn)|
                    +---------------------------------------------------+

Bằng việc ứng dụng phương pháp nghiên cứu định tính chuyên sâu kết hợp tổng quan tài liệu học thuật quốc tế và trong nước, nghiên cứu đã xây dựng mô hình phân tích gồm 6 nhóm nhân tố tác động then chốt: (1) Trình độ chuyên môn và kinh nghiệm thực tế, (2) Kỹ năng mềm và kỹ năng cứng, (3) Thông tin nhà tuyển dụng, (4) Mạng lưới quan hệ xã hội (Social Networks), (5) Định hướng nghề nghiệp cá nhân, và (6) Trình độ ngoại ngữ (tiếng Anh). Kết quả phân tích chỉ ra rằng sự gián đoạn thực hành – thực tập cùng xu hướng số hóa đột ngột đặt ra yêu cầu tái cấu trúc năng lực của sinh viên, đồng thời mở ra những hàm ý thực tiễn sâu sắc cho các cơ sở giáo dục đại học và doanh nghiệp trong việc tái thiết lộ trình phát triển nguồn nhân lực trẻ.

---

Bối cảnh và tầm quan trọng (Context & Significance)

Bối cảnh thị trường và khoảng trống nghiên cứu (Research Gap)

Thị trường lao động thời kỳ hậu COVID-19 chứng kiến sự biến động sâu sắc khi hàng loạt doanh nghiệp phải thu hẹp quy mô sản xuất, cắt giảm nhân sự hoặc chuyển đổi mô hình kinh doanh sang trực tuyến. Theo báo cáo từ Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) và khảo sát của Adecco, có tới gần 39% doanh nghiệp giảm nhu cầu tuyển dụng sinh viên mới ra trường, trong khi hơn 59% tân cử nhân nhận định cơ hội việc làm bị thu hẹp đáng kể.

Trước đại dịch, các công trình nghiên cứu về khả năng có việc làm của sinh viên tại Việt Nam thường tập trung khảo sát các yếu tố truyền thống như điểm trung bình học tập (GPA), danh tiếng trường đại học hoặc các kỹ năng văn phòng cơ bản trong điều kiện kinh tế ổn định. Tuy nhiên, một khoảng trống nghiên cứu rõ rệt (Research Gap) xuất hiện: Thiếu vắng các công trình đánh giá tác động toàn diện của một "cú sốc ngoại sinh bất ngờ" (Career Shocks) đối với quá trình chuyển tiếp từ giảng đường sang thị trường lao động, đặc biệt tại các trường đại học đào tạo khối ngành kỹ thuật – công nghệ trọng điểm như Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM (HCMUTE).

TÌNH THẾ THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG HẬU ĐẠI DỊCH

Tính cấp thiết và tác động dự kiến

Đặc thù của sinh viên khối kỹ thuật và quản lý công nghiệp đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa kiến thức học thuật và kỹ năng vận hành thực tế tại xưởng máy, phòng thí nghiệm và dây chuyền sản xuất của doanh nghiệp. Khi giãn cách xã hội kéo dài, việc đóng cửa nhà máy và chuyển đổi sang học online đã tạo nên "độ trễ năng lực thực hành". Do đó, nghiên cứu này mang tính thời sự cấp thiết nhằm:

• Nhận diện chính xác những rào cản đa chiều mà sinh viên đối mặt.
• Làm rõ sự chuyển dịch trong tiêu chí đánh giá của các nhà tuyển dụng thời đại số.
• Đề xuất các giải pháp khả thi giúp nhà trường tối ưu hóa chương trình đào tạo và hỗ trợ sinh viên vượt qua thách thức việc làm.

---

Phương pháp luận và cách tiếp cận nghiên cứu (Methodology & Approach)

                            QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH
+---------------------+     +-----------------------+     +----------------------+
| TỔNG QUAN LÝ THUYẾT | --> |  THU THẬP DỮ LIỆU     | --> |  PHÂN TÍCH & ĐÁNH GIÁ|
| - Lý thuyết Sự kiện |     | - Khảo sát sinh viên  |     | - Phân loại 6 nhóm   |
| - Vốn xã hội        |     | - Ý kiến chuyên gia   |     | - Đánh giá tác động  |
| - Nghiên cứu trước  |     | - Dữ liệu thứ cấp     |     | - Đề xuất giải pháp  |
+---------------------+     +-----------------------+     +----------------------+

Thiết kế nghiên cứu (Research Design)

Nghiên cứu ứng dụng phương pháp nghiên cứu định tính chuyên sâu (Qualitative Research), cho phép tiếp cận hiện tượng từ góc nhìn của "người trong cuộc". Cách tiếp cận này giúp khai thác sâu sắc những khía cạnh tâm lý, nhận thức, hành vi và các rào cản vô hình mà phương pháp định lượng thuần túy dễ bỏ sót.

Nền tảng lý luận của công trình được xây dựng dựa trên sự giao thoa của hai khung lý thuyết hiện đại:

1. Lý thuyết Hệ thống Sự kiện (Event System Theory - Morgeson et al., 2015): Giải thích cách thức một sự kiện gián đoạn quy mô lớn (COVID-19) làm thay đổi hành vi nghề nghiệp và cấu trúc việc làm.
2. Lý thuyết Thực hành và Vốn xã hội (Bourdieu & Wacquant, 1992; Mark Granovetter, 1974): Phân tích sự tương tác giữa vốn văn hóa (kỹ năng, bằng cấp), vốn xã hội (mạng lưới quan hệ) và hoàn cảnh thực tế trong quá trình tìm kiếm việc làm.

Thu thập dữ liệu và kỹ thuật phân tích

• Phạm vi không gian & thời gian: Khảo sát và thu thập dữ liệu sơ cấp trực tiếp từ sinh viên các khóa, đặc biệt là sinh viên năm 3, năm 4 tại Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM trong giai đoạn từ tháng 09/2022 đến tháng 10/2022.
• Nguồn dữ liệu: Kết hợp dữ liệu sơ cấp (phiếu câu hỏi mở, phỏng vấn bán cấu trúc) và dữ liệu thứ cấp từ Tổng cục Thống kê, Bộ Giáo dục & Đào tạo, các báo cáo phân tích toàn cầu của McKinsey & Company, Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), Cục Thống kê Lao động Hoa Kỳ (BLS).
• Phân tích dữ liệu: Sử dụng kỹ thuật phân tích nội dung (Content Analysis), phân loại nhân tố và đối chiếu chéo (Cross-case comparison) để đảm bảo tính xác thực, độ tin cậy và giá trị khoa học của kết quả nghiên cứu.

---

Phát hiện chính của nghiên cứu (Key Findings)

Dựa trên quá trình tổng hợp và phân tích thực chứng, đề tài đã chỉ ra 4 phát hiện đột phá về thị trường việc làm sinh viên trong và sau giai đoạn dịch bệnh:

+-----------------------------------------------------------------------------------+
|                           BỐN PHÁT HIỆN ĐỘT PHÁ                                   |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
| 1. SỰ PHÂN HÓA GIỮA KỸ NĂNG CỨNG VÀ KỸ NĂNG MỀM                                  |
|    Kỹ năng cứng tạo tiền đề (25%), kỹ năng mềm quyết định sự thích ứng (75%).     |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
| 2. "NGHỊCH LÝ GIÁN ĐOẠN THỰC HÀNH" CỦA KHỐI NGÀNH KỸ THUẬT                        |
|    Học trực tuyến kéo dài làm giảm cơ hội tiếp cận máy móc, xưởng thực nghiệm.    |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
| 3. VAI TRÒ ĐỘT BIẾN CỦA "LIÊN KẾT YẾU" (WEAK TIES) TRONG MẠNG LƯỚI QUAN HỆ       |
|    Kênh tuyển dụng chính thống đóng băng -> Việc làm đến từ mạng lưới quan hệ số. |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
| 4. CHUYỂN DỊCH TẤT YẾU TRONG TIÊU CHÍ TUYỂN DỤNG CỦA DOANH NGHIỆP                |
|    Ưu tiên kỹ năng làm việc từ xa, ngoại ngữ ứng dụng và khả năng tự học linh hoạt.|
+-----------------------------------------------------------------------------------+

1. Kỹ năng thích ứng số và kỹ năng mềm đóng vai trò then chốt

Nghiên cứu khẳng định một chân lý thực tiễn: "Kỹ năng cứng tạo tiền đề, nhưng kỹ năng mềm quyết định sự phát triển vượt bậc". Trong giai đoạn khủng hoảng:

• Khả năng tự chủ tìm kiếm cơ hội (chủ động nộp hồ sơ qua các nền tảng số, tham gia hội nhóm nghề nghiệp chuyên ngành).
• Khả năng chấp nhận rủi ro và thích nghi với mô hình làm việc từ xa (Remote/Hybrid Work).
• Kỹ năng tin học văn phòng nâng cao và giao tiếp trực tuyến qua video/phỏng vấn số trở thành những yếu tố then chốt giúp sinh viên vượt qua hàng ngàn ứng viên khác.

2. "Nghịch lý gián đoạn thực hành" đối với sinh viên kỹ thuật

Đối với sinh viên HCMUTE, việc chuyển đổi sang học lý thuyết trực tuyến trong thời gian dài đã tạo ra sự hụt hẫng lớn về kinh nghiệm thực tế. Các môn thí nghiệm, thực hành xưởng, đồ án môn học và đặc biệt là kỳ thực tập doanh nghiệp (Internship) bị trì hoãn hoặc thay thế bằng các học phần lý thuyết mô phỏng. Điều này làm gia tăng tâm lý lo lắng về sự thiếu hụt kiến thức thực tiễn khi bước vào môi trường sản xuất thực tế.

3. Sức mạnh của mạng lưới quan hệ và "Liên kết yếu" (Weak Ties)

Trong bối cảnh có tới 69.8% doanh nghiệp bị gián đoạn hoạt động tuyển dụng trực tiếp (theo nghiên cứu trích dẫn của TS. Nguyễn Thị Liên), các kênh thông tin tuyển dụng truyền thống bị thu hẹp. Kết quả nghiên cứu xác nhận luận điểm của Mark Granovetter (1974): Những sinh viên tận dụng tốt mạng lưới quan hệ xã hội mở rộng (bạn bè, cựu sinh viên, giảng viên hướng dẫn, cộng đồng nghề nghiệp trực tuyến) có tốc độ tìm kiếm việc làm nhanh hơn đáng kể so với những người chỉ phụ thuộc vào các trang thông báo tuyển dụng đại trà.

4. Rào cản ngoại ngữ và khả năng tái định hướng nghề nghiệp

Ngoại ngữ (đặc biệt là tiếng Anh giao tiếp và tiếng Anh chuyên ngành) tiếp tục là bộ lọc phân loại ứng viên khắt khe nhất. Đại dịch đẩy mạnh làn sóng chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu vào Việt Nam, các doanh nghiệp FDI đòi hỏi nhân sự không chỉ vững chuyên môn mà phải tự tin giao tiếp đa văn hóa. Những sinh viên có nền tảng ngoại ngữ tốt dễ dàng chuyển hướng sang các công việc thuộc mảng thương mại điện tử, quản trị chuỗi cung ứng trực tuyến hoặc các công ty đa quốc gia.

---

Đóng góp khoa học và giá trị thực tiễn (Scientific & Practical Contributions)

1. Đóng góp về mặt học thuật và lý luận (Theoretical Contributions)

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý thuyết: Bổ sung vào hệ thống tài liệu nghiên cứu về thị trường lao động sinh viên Việt Nam dưới tác động của các cú sốc y tế - kinh tế toàn cầu.
• Làm giàu mô hình năng lực tuyển dụng (Employability): Kết hợp hài hòa giữa các yếu tố năng lực cá nhân (học lực, ngoại ngữ, kỹ năng) và các yếu tố bối cảnh môi trường (công nghệ số, chính sách tuyển dụng thời dịch).

2. Ý nghĩa thực tiễn đối với các bên liên quan (Practical & Policy Implications)

                            HỆ THỐNG KHUYẾN NGHỊ THỰC TIỄN

• Đối với Nhà trường & Cơ sở đào tạo:
  • Là cơ sở khoa học để tái cấu trúc chương trình đào tạo theo hướng linh hoạt (Blended Learning), tích hợp các môn học rèn luyện kỹ năng mềm và kỹ năng số.
  • Tăng cường tổ chức các buổi hội thảo hướng nghiệp trực tuyến, mở rộng mạng lưới doanh nghiệp đối tác để bù đắp các kỳ thực tập bị gián đoạn.
• Đối với Nhà tuyển dụng:
  • Định hình lại tiêu chuẩn đánh giá ứng viên: Chuyển trọng tâm từ việc soi xét điểm số thuần túy sang đánh giá tiềm năng phát triển, khả năng tự học và tính linh hoạt thích ứng.
• Đối với Sinh viên:
  • Giúp người học nhận thức rõ tầm quan trọng của việc chủ động rèn luyện "năng lực kép": Vừa nắm vững chuyên môn cốt lõi, vừa hoàn thiện ngoại ngữ và kỹ năng tương tác số để thích nghi trong mọi biến động.

---

Đối tượng quan tâm và giá trị ứng dụng (Target Audience)

Nhóm đối tượng	Lợi ích và Giá trị ứng dụng cụ thể
Nhà nghiên cứu & Học giả	Cung cấp nguồn tài liệu tham khảo, khung phân tích lý luận và dữ liệu thực chứng tin cậy về tác động của COVID-19 đối với thị trường nhân lực trẻ tại Việt Nam.
Ban Giám hiệu & Giảng viên	Định hướng xây dựng chính sách hỗ trợ sinh viên, đổi mới phương pháp giảng dạy thực hành và tối ưu hóa hoạt động của Trung tâm Hướng nghiệp & Quan hệ Doanh nghiệp.
Chuyên viên Tuyển dụng (HR/Recruiter)	Thấu hiểu tâm lý, điểm mạnh và hạn chế thực tế của thế hệ cử nhân tốt nghiệp thời kỳ dịch bệnh, từ đó thiết kế các chương trình đào tạo hội nhập (Onboarding) hiệu quả.
Sinh viên & Tân cử nhân	Bản đồ định hướng giúp sinh viên tự đánh giá năng lực cá nhân, nhận diện các kỹ năng còn thiếu hụt để chủ động trang bị trước khi gia nhập thị trường lao động.

---

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Phát hiện quan trọng và khác biệt nhất của nghiên cứu này là gì?

Nghiên cứu chỉ ra rằng tác động lớn nhất của đại dịch không chỉ nằm ở việc suy giảm cơ hội việc làm tạm thời, mà là sự thay đổi vĩnh viễn trong phương thức vận hành của thị trường lao động. Kỹ năng làm việc từ xa, tư duy số hóa và khả năng khai thác các "liên kết yếu" trong mạng lưới quan hệ xã hội đã trở thành năng lực cạnh tranh mang tính sống còn đối với sinh viên mới ra trường.

2. Phương pháp nghiên cứu định tính trong đề tài có ưu thế gì nổi bật?

Phương pháp nghiên cứu định tính giúp đào sâu vào bản chất của các vấn đề mà số liệu định lượng thuần túy khó đo lường được: từ tâm lý e ngại, sự căng thẳng khi học trực tuyến, đến cách sinh viên xoay xở thích ứng và biến cú sốc nghề nghiệp thành động lực nâng cao kỹ năng cá nhân.

3. Kết quả nghiên cứu có thể khái quát hóa (Generalize) cho các trường đại học khác không?

Mặc dù dữ liệu khảo sát tập trung tại Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM, mô hình 6 nhân tố tác động và các phát hiện cốt lõi hoàn toàn có thể khái quát hóa và ứng dụng làm hệ quy chiếu cho sinh viên khối ngành kỹ thuật, công nghệ và kinh tế tại các cơ sở giáo dục đại học trên cả nước.

4. Bước tiếp theo (Next Steps) để mở rộng hướng nghiên cứu này là gì?

Các nghiên cứu tiếp theo có thể ứng dụng mô hình phương trình cấu trúc (PLS-SEM) để lượng hóa mức độ tác động cụ thể của từng nhân tố; đồng thời thực hiện các nghiên cứu theo chiều dọc (Longitudinal Study) để theo dõi lộ trình thăng tiến nghề nghiệp của nhóm sinh viên tốt nghiệp thời kỳ đại dịch sau 3-5 năm.

5. Sinh viên có thể ứng dụng kết quả nghiên cứu này như thế nào để tìm việc hiệu quả?

Sinh viên nên chủ động xây dựng hồ sơ năng lực số (Digital Portfolio), tăng cường chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, tích cực tham gia các mạng lưới nghề nghiệp chuyên ngành (như LinkedIn) và rèn luyện kỹ năng giao tiếp - phỏng vấn trực tuyến để tiếp cận nhà tuyển dụng một cách chuyên nghiệp nhất.

---

Kết luận (Conclusion)

Công trình nghiên cứu khoa học "Ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh" (Mã số: SV2022-110) đã phác họa một bức tranh toàn cảnh, chân thực và đa chiều về những cơ hội cùng thách thức của lao động trẻ trong kỷ nguyên đầy biến động. Báo cáo không chỉ làm rõ các yếu tố cốt lõi chi phối thị trường tuyển dụng thời hậu dịch mà còn là hồi chuông thúc đẩy sự chuyển mình mạnh mẽ từ ba trụ cột: Nhà trường - Doanh nghiệp - Người học.

Trong tương lai, việc kiến tạo một môi trường giáo dục đại học linh hoạt, gắn kết chặt chẽ với thực tiễn doanh nghiệp và lấy công nghệ làm đòn bẩy sẽ là chìa khóa vàng bảo đảm khả năng có việc làm bền vững cho thế hệ tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu tổng quan về đề tài Chương này trình bày lý do để chọn đề tài, giới hạn phạm vi nghiên cứu của đề tài, những đóng góp của đề tài mang lại, ý nghĩa của đề tài. Chương 2: Cơ sở lý luận về việc làm và ảnh hưởng của đại dịch covid – 19 đến việc làm của sinh viên Trong chương này, trình bày những khái niệm cơ bản có liên quan đến đề tài, sơ lược về đại dịch covid – 19 ảnh hưởng đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh. Những nghiên cứu có liên quan đến đề tài ở ngoài nước và tại Việt Nam. Dựa trên nghiên cứu đã nêu, đề xuất mô hình và giả thuyết cho đề tài nghiên cứu.

Xây dựng thang đo dựa trên mô hình và nghiên cứu có sẵn. Chương 3: Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu Trình bày những phương pháp được áp dụng trong bài nghiên cứu của nhóm tác giả. Chương 4: Phân tích những nhân tố ảnh hưởng của đại dịch covid – 19 đến việc làm của sinh viên trường đại học sư phạm kỹ thuật thành phố hồ chí minh Tring chương này, phân tích những yếu tố do ảnh hưởng của Đại dịch covid – 19 đến việc làm của sinh viên Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh. Chương 5: Kết luận và kiến nghị Tóm tắt lại những kết quả nghiên cứu và kiến nghị một số giải pháp cho đề tài.

4 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VIỆC LÀM VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID – 19 ĐẾN VIỆC LÀM CỦA SINH VIÊN 2. Một số khái niệm có liên quan 2. Khái niệm việc làm Theo Tổ chức lao động quốc tế (ILO) đưa ra khái niệm việc làm: “Việc làm là những hoạt động lao động được trả công bằng tiền hoặc hiện vật”. Theo điều 33 của Bộ luật lao động Việt Nam: “Khái niệm việc làm là những hoạt động có ích không bị pháp luật ngăn cấm và đem lại thu nhập cho người lao động.

Việc làm là nhu cầu, quyền lợi nhưng đồng thời cũng là nghĩa vụ và trách nhiệm đối với mọi người”. Theo đại hội Đảng lần thứ VII: “Mọi việc mang lại thu nhập cho người lao động có ích cho xã hội đều được tôn trọng”. “Việc làm” là một phạm trù tổng hợp liên kết các quá trình kinh tế - xã hội và nhân khẩu. Khái niệm “việc làm” và khái niệm “lao động” liên quan chặt chẽ với nhau nhưng không hoàn toàn giống nhau.

Có thể hiểu, Việc làm là những dạng hoạt động có ích, không bị luật pháp nghiêm cấm nhằm đem lại thu nhập cho bản thân, gia đình. Theo giáo trình: Về chính sách giải quyết việc làm ở Việt Nam của PTS. Nguyễn Hữu Dũng- Trần Hữu Trung): “Khi vận dụng vào điều kiện và hoàn cảnh của nước ta thì khái niệm về việc làm có sự thay đổi và được nhiều người đồng tình đó là: Người có việc làm là người làm việc trong những lĩnh vực, ngành nghề, dạng hoạt động có ích, không bị pháp luật ngăn cấm, đem lại thu nhập để nuôi sống bản thân và gia đình đồng thời góp một phần cho xã hội”. Theo Nguyễn Quang Thiều (1996): “việc làm là trạng thái phù hợp giữa sức lao động và tư liệu sản xuất, tức là các điều kiện cần thiết về sử dụng sức lao động đó”.

Theo quan niệm này, thì việc làm chính là sự phù hợp của các điều kiện vật chất, kỹ thuật,… phù hợp với sức lao động của con người trong quá trình thực hiện hoạt động lao động, để sử dụng sức lao động.