Cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt: Một nghiên cứu so sánh

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ulis substantivische komposition im deutschen und im vietnamesischen, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp cải thiện thực

• Tác giả: Nguyễn, Linh, Lan
• Người hướng dẫn: Dr. Lê, Tuyết, Nga
• Trường học: Nationaluniversität Hanoi Fremdsprachenhochschule Fakultät Für Post-Graduierte
• Chuyên ngành: Germanistik
• Đề tài: Substantivische Komposition im Deutschen und im Vietnamesischen (Danh Từ Ghép trong tiếng Đức và tiếng Việt)
• Loại tài liệu: Masterarbeit
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• Ehrenwörtliche Erklärung
• Danksagung
• 1. Problemstellung
• 2. Zielsetzung
• 3. Forschungsmethode und Aufbau der Arbeit
• 4. Grundbegriff der Wortbildung
• 5. Wortbildungsarten im Deutschen
• 6. Wortbildungsarten im Vietnamesischen
• 7. Substantivische Komposition im Deutschen
• 7.1. Klassifikation der substantivischen Komposita
• 7.1.1. Unter semantischem Aspekt
• 7.1.2. Unter dem Aspekt der Kompositionsstruktur
• 8. Substantivische Komposition im Vietnamesischen
• 8.1. Klassifikation der substantivischen Komposita
• 8.1.1. Unter semantischem Aspekt
• 8.1.2. Unter dem Aspekt der Kompositionsstruktur
• 9. Vergleich der substantivischen Komposita im Deutschen und im Vietnamesischen
• 10. Praktische Untersuchung im Deutschen
• 10.1. Untersuchung der Texte auf dem Niveau A1
• 10.1.1. Substantivische Komposita mit Substantiv als Erstglied
• 10.1.2. Substantivische Komposita mit Adjektiv als Erstglied
• 10.1.3. Substantivische Komposita mit Verbstamm als Erstglied
• 10.1.4. Substantivische Komposita mit Präposition als Erstglied
• 10.2. Untersuchung der Texte auf dem Niveau A2
• 10.2.1. Substantivische Komposita mit Substantiv als Erstglied
• 10.2.2. Substantivische Komposita mit Adjektiv als Erstglied
• 10.2.3. Substantivische Komposita mit Verb als Erstglied
• 10.2.4. Substantivische Komposita mit Präposition als Erstglied
• 10.3. Überblick über die Ergebnisse der Untersuchung auf den Niveaus A1 und A2
• 10.3.1. Unter dem morphologischen Aspekt
• 10.3.2. Unter dem semantischen Aspekt
• 11. Praktische Untersuchung im Vietnamesischen
• 11.1. Substantivische Komposita mit 2 Morphemen
• 11.2. Komposita mit vietnamesischer Herkunft
• 11.3. Komposita mit sino-vietnamesischem Element
• 11.4. Komposita mit anderer Herkunft
• 11.5. Substantivische Komposita mit 3 Morphemen
• 11.6. Substantivische Komposita mit 4 Morphemen
• 11.7. Überblick über die Ergebnisse der Untersuchung im Vietnamesischen
• 12. Vergleich der Untersuchungsergebnisse in beiden Sprachen
• Abkürzung
• Literaturverzeichnis
• Anhänge

Tóm tắt

I. Tổng quan về cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt

Cấu trúc danh từ là một phần quan trọng trong ngữ pháp của cả tiếng Đức và tiếng Việt. Hai ngôn ngữ này có những đặc điểm riêng biệt trong cách hình thành và sử dụng danh từ. Việc so sánh cấu trúc danh từ giữa hai ngôn ngữ không chỉ giúp người học hiểu rõ hơn về ngữ pháp mà còn giúp họ áp dụng hiệu quả trong giao tiếp. Trong bài viết này, sẽ phân tích các khía cạnh khác nhau của cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt.

1.1. Đặc điểm cấu trúc danh từ trong tiếng Đức

Trong tiếng Đức, danh từ thường được hình thành từ các thành phần khác nhau, bao gồm danh từ gốc, tiền tố và hậu tố. Cấu trúc này cho phép tạo ra nhiều từ mới với ý nghĩa phong phú. Ví dụ, danh từ "Kraftfahrzeug" (xe cơ giới) được hình thành từ "Kraft" (sức mạnh) và "Fahrzeug" (phương tiện).

1.2. Đặc điểm cấu trúc danh từ trong tiếng Việt

Tiếng Việt cũng có cấu trúc danh từ phong phú, nhưng thường sử dụng các từ ghép để tạo thành danh từ mới. Ví dụ, từ "xe máy" được hình thành từ hai danh từ "xe" và "máy". Sự kết hợp này tạo ra những danh từ có nghĩa rõ ràng và dễ hiểu.

II. So sánh cấu trúc danh từ giữa tiếng Đức và tiếng Việt

Việc so sánh cấu trúc danh từ giữa tiếng Đức và tiếng Việt giúp làm nổi bật những điểm khác biệt và tương đồng giữa hai ngôn ngữ. Cả hai ngôn ngữ đều sử dụng danh từ ghép, nhưng cách thức và quy tắc hình thành có sự khác biệt rõ rệt.

2.1. Sự khác biệt trong cách hình thành danh từ

Trong tiếng Đức, danh từ có thể được tạo thành từ nhiều thành phần khác nhau, trong khi tiếng Việt thường sử dụng các từ ghép đơn giản hơn. Điều này dẫn đến sự phong phú về mặt ngữ nghĩa trong tiếng Đức, nhưng cũng tạo ra sự phức tạp trong việc học cho người Việt.

2.2. Điểm tương đồng trong việc sử dụng danh từ

Cả hai ngôn ngữ đều sử dụng danh từ để chỉ sự vật, hiện tượng và khái niệm. Điều này cho thấy rằng, mặc dù có sự khác biệt trong cấu trúc, nhưng chức năng của danh từ vẫn giữ vai trò quan trọng trong cả hai ngôn ngữ.

III. Vấn đề và thách thức trong việc học cấu trúc danh từ

Học cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt có thể gặp nhiều thách thức. Người học thường gặp khó khăn trong việc phân biệt các loại danh từ và cách sử dụng chúng trong ngữ cảnh khác nhau.

3.1. Khó khăn trong việc nhận diện danh từ

Nhiều người học gặp khó khăn trong việc nhận diện danh từ trong câu, đặc biệt là khi danh từ được kết hợp với các thành phần khác. Điều này có thể dẫn đến việc hiểu sai nghĩa của câu.

3.2. Thách thức trong việc sử dụng danh từ đúng ngữ cảnh

Việc sử dụng danh từ không chỉ phụ thuộc vào ngữ pháp mà còn vào ngữ cảnh. Người học cần phải nắm vững cách sử dụng danh từ trong các tình huống giao tiếp khác nhau để tránh nhầm lẫn.

IV. Phương pháp học hiệu quả cấu trúc danh từ

Để học tốt cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt, người học cần áp dụng các phương pháp học tập hiệu quả. Việc sử dụng tài liệu học tập phù hợp và thực hành thường xuyên là rất quan trọng.

4.1. Sử dụng tài liệu học tập đa dạng

Người học nên sử dụng nhiều loại tài liệu khác nhau, từ sách giáo khoa đến các bài viết, video và ứng dụng học tập. Điều này giúp mở rộng vốn từ vựng và cải thiện khả năng nhận diện danh từ.

4.2. Thực hành giao tiếp thường xuyên

Thực hành giao tiếp là một phần quan trọng trong việc học ngôn ngữ. Người học nên tham gia vào các hoạt động giao tiếp để áp dụng kiến thức về danh từ vào thực tế.

V. Ứng dụng thực tiễn của cấu trúc danh từ trong giao tiếp

Cấu trúc danh từ không chỉ là lý thuyết ngữ pháp mà còn có ứng dụng thực tiễn trong giao tiếp hàng ngày. Việc hiểu rõ cách sử dụng danh từ giúp người học giao tiếp hiệu quả hơn.

5.1. Giao tiếp hàng ngày với danh từ

Trong giao tiếp hàng ngày, việc sử dụng đúng danh từ giúp truyền đạt thông tin một cách rõ ràng và chính xác. Người học cần chú ý đến cách sử dụng danh từ trong các tình huống khác nhau.

5.2. Ảnh hưởng của danh từ đến ngữ nghĩa câu

Danh từ có thể ảnh hưởng lớn đến ngữ nghĩa của câu. Việc lựa chọn danh từ phù hợp sẽ giúp câu trở nên sinh động và dễ hiểu hơn.

VI. Kết luận và tương lai của nghiên cứu cấu trúc danh từ

Nghiên cứu cấu trúc danh từ trong tiếng Đức và tiếng Việt không chỉ giúp người học hiểu rõ hơn về ngữ pháp mà còn mở ra nhiều cơ hội nghiên cứu mới. Tương lai của nghiên cứu này hứa hẹn sẽ mang lại nhiều giá trị cho việc học ngôn ngữ.

6.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu ngôn ngữ

Nghiên cứu ngôn ngữ giúp phát triển các phương pháp giảng dạy hiệu quả hơn. Việc hiểu rõ cấu trúc danh từ sẽ giúp giáo viên và học viên cải thiện quá trình học tập.

6.2. Hướng đi mới trong nghiên cứu cấu trúc danh từ

Tương lai của nghiên cứu cấu trúc danh từ có thể bao gồm việc áp dụng công nghệ vào giảng dạy và học tập. Các ứng dụng học tập thông minh có thể giúp người học tiếp cận kiến thức một cách dễ dàng hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong hệ thống từ vựng tiếng Đức, danh từ chiếm tỷ lệ áp đảo từ 50% đến 60% tổng số lượng từ, trong đó các danh từ ghép đóng vai trò then chốt trong việc làm giàu và phát triển ngôn ngữ. Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ Đức (mã số chuyên ngành 60220205) của tác giả Nguyễn Linh Lan, được thực hiện năm 2015 tại Khoa Sau đại học thuộc Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội dưới sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Lê Tuyết Nga, tập trung giải quyết vấn đề cấu tạo và ngữ nghĩa của danh từ ghép trong sự đối sánh trực tiếp giữa tiếng Đức và tiếng Việt.

Vấn đề cốt lõi mà đề tài đặt ra xuất phát từ sự khác biệt căn bản về loại hình học giữa tiếng Đức (ngôn ngữ tổng hợp hòa kết) và tiếng Việt (ngôn ngữ đơn lập, phân tích tính). Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu là nhận diện toàn diện các đơn vị cấu tạo từ, phân loại chi tiết các mô hình danh từ ghép theo bình diện hình thái học và ngữ nghĩa học, đồng thời xác lập hệ thống điểm tương đồng và khác biệt trong cơ chế tạo từ giữa 2 ngôn ngữ.

Phạm vi nghiên cứu được định vị rõ nét trên ngữ liệu học thuật và tài liệu giảng dạy thực tế, khảo sát từ các cấp độ sơ cấp A1, A2 đến các cấu trúc phức hợp trong văn bản chuyên ngành. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện ở việc nâng cao hiệu quả giảng dạy tiếng Đức như một ngoại ngữ (DaF) tại Việt Nam, giảm thiểu khoảng 40% các lỗi chuyển di tiêu cực của người học khi tiếp cận các tổ hợp từ ghép nhiều thành tố, đồng thời cung cấp hệ thống luận cứ vững chắc phục vụ công tác biên phiên dịch song ngữ Đức - Việt.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng 2 hệ thống lý thuyết ngôn ngữ học vững chắc từ các học giả uy tín của Đức và Việt Nam. Về phía ngữ pháp tiếng Đức, luận văn kế thừa quan điểm cấu tạo từ hiện đại của Fleischer và Barz (năm 2012), kết hợp cùng các công trình nghiên cứu chuyên sâu của Lohde (năm 2006) và Donalies (năm 2007). Về phía ngữ pháp tiếng Việt, tác giả vận dụng hệ thống lý thuyết của Diệp Quang Ban và Hoàng Văn Thung (năm 2012), phối hợp với góc nhìn cấu trúc luận của Đỗ Hữu Châu và Nguyễn Hữu Quỳnh.

Khung lý thuyết của đề tài xoay quanh 4 khái niệm trung tâm:

• Thành tố trực tiếp (Unmittelbare Konstituente - UK): Khái niệm phân tích cấu trúc nhị phân của từ ghép thành 2 bộ phận cấu thành ở bậc trực tiếp kề cận.
• Tính hữu thủ (Rechtsköpfigkeit): Nguyên tắc định vị thành tố trung tâm quy định từ loại, giống ngữ pháp và cách biến tố nằm ở vị trí bên phải (thành tố thứ hai) trong tiếng Đức.
• Từ ghép chính phụ (Determinativkomposita) và từ ghép đẳng lập (Kopulativkomposita): Hai mô hình kết hợp ngữ nghĩa cơ bản xác định mối quan hệ phụ thuộc thứ bậc hoặc bình đẳng giữa các thành tố.
• Yếu tố liên kết hình thái (Fugenelement): Các yếu tố nối không mang nghĩa từ vựng như s, e, en, n đóng vai trò biến âm và đánh dấu ranh giới hình thái trong tiếng Đức.

Phương pháp nghiên cứu

Để bảo đảm tính khách quan và khoa học, tác giả thu thập và xử lý ngữ liệu từ 2 nguồn tài liệu giảng dạy chuẩn mực:

• Ngữ liệu tiếng Đức: Trích xuất từ bộ giáo trình studio d của Nhà xuất bản Cornelsen với cỡ mẫu khảo sát là 2.000 từ ngữ liệu văn bản (chia đều 1.000 từ cho trình độ A1 và 1.000 từ cho trình độ A2).
• Ngữ liệu tiếng Việt: Khảo sát danh mục từ vựng gồm 872 đơn vị từ cuốn giáo trình Tiếng Việt cho người nước ngoài – chương trình cơ sở.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích kết hợp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng được áp dụng nhằm thu thập đầy đủ các biến thể từ ghép từ đơn giản 2 hình vị đến các dạng từ ghép chuỗi dài (Bandwurmwörter) có từ 3 đến 4 thành tố. Tác giả vận dụng phương pháp phân tích thành tố trực tiếp (IC Analysis), phương pháp phân tích ngữ nghĩa học thực nghiệm và phương pháp đối chiếu loại hình ngôn ngữ. Việc lựa chọn phương pháp phân tích thành tố trực tiếp cho phép bóc tách chính xác mối quan hệ phân tầng cấu trúc của các từ ghép đa thành tố, giúp soi chiếu rõ nét sự tương thích và khác biệt giữa 2 hệ thống ngôn ngữ trong khoảng thời gian khảo sát thực nghiệm năm 2015.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát định lượng và định tính trên 2 bộ ngữ liệu đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

• Tỷ lệ phân bố mô hình cấu tạo: Trong tiếng Đức, mô hình kết hợp Danh từ + Danh từ (S + S) chiếm vị trí thống trị tuyệt đối với khoảng 80% tổng số danh từ ghép. Mô hình Tính từ + Danh từ (A + S) chiếm tỷ lệ dưới 10%, mô hình Động từ + Danh từ (V + S) dao động từ 5% đến 10%, trong khi các kết hợp với đại từ, số từ hay trạng từ chỉ chiếm dưới 1%.
• Sự khác biệt về vị trí thành tố trung tâm: Tiếng Đức tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc cấu trúc trung tâm bên phải (Rechtsköpfigkeit), trong đó thành tố đứng trước bổ nghĩa cho thành tố đứng sau. Ngược lại, từ ghép chính phụ thuần Việt mang cấu trúc trung tâm bên trái (tả thủ - ví dụ: nhà xe, xe đạp), nhưng lại đảo ngược trật tự thành hữu thủ khi tiếp nhận các yếu tố cấu tạo gốc Hán - Việt (ví dụ: nhiệt kế, thực vật học).
• Độ phức tạp theo cấp độ trình độ: Tần suất xuất hiện và độ dài của từ ghép tiếng Đức tăng tỷ lệ thuận với cấp độ ngôn ngữ. Tỷ lệ từ ghép trong văn bản trình độ A2 cao hơn trình độ A1 khoảng 35%, đồng thời xuất hiện nhiều cấu trúc đa thành tố có liên kết hình thái phức tạp hơn.
• Cấu trúc hình thái học trong tiếng Việt: Khoảng 75% danh từ ghép tiếng Việt trong ngữ liệu cơ sở là cấu trúc 2 hình vị, trong đó nhóm từ ghép đẳng lập có tính năng hoán vị thành tố (ví dụ: quần áo - áo quần) mà không làm thay đổi ngữ nghĩa cơ bản, điều gần như không thể thực hiện trong tiếng Đức ngoại trừ một số trường hợp đẳng lập đặc thù.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phản ánh sự khác biệt sâu sắc bắt nguồn từ đặc trưng loại hình học. Tiếng Đức tận dụng tối đa khả năng ghép từ vô hạn để tạo ra các từ ngữ biểu đạt khái niệm mới gọn gàng, tạo nên các từ ghép kéo dài hàng chục chữ cái. Tiếng Việt với đặc trưng đơn lập lại ưu tiên việc sử dụng các cụm từ cú pháp hoặc kết hợp các âm tiết mang tính phân tích.

Dữ liệu nghiên cứu được lượng hóa trực quan thông qua bảng so sánh cấu trúc đối xứng giữa 2 ngôn ngữ và biểu đồ hình quạt biểu diễn tỷ trọng 80% của mô hình S + S trong tiếng Đức. Bên cạnh đó, bảng phân loại 14 mối quan hệ ngữ nghĩa cơ bản (như quan hệ chỉ chất liệu, không gian, thời gian, công cụ, nguyên nhân, mục đích) đã minh họa rõ nét cách thức 2 ngôn ngữ tư duy và mã hóa thế giới khách quan. Hiện tượng ranh giới mơ hồ giữa từ ghép và ngữ đoạn trong tiếng Việt (như phân biệt nước khoáng và nước mát) là một điểm khác biệt then chốt so với tính cố định hình thái và tính liên kết chính tả chặt chẽ của danh từ ghép tiếng Đức.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả đối sánh toàn diện, nghiên cứu đưa ra 4 nhóm giải pháp mang tính ứng dụng thực tiễn cao:

• Thiết kế module giảng dạy chuyên đề về quy tắc phân tích thành tố trực tiếp (IC Analysis): Các cơ sở đào tạo tiếng Đức nên triển khai khóa học chuyên đề 2 tuần cho học viên trình độ A2-B1, giúp người học làm chủ kỹ thuật bóc tách từ ghép phức hợp thành các cặp thành tố nhị phân, hướng tới mục tiêu giảm 40% thời gian giải nghĩa từ mới.
• Xây dựng bảng đối chiếu trật tự cú pháp và trung tâm ngữ nghĩa: Giảng viên cần chủ động xây dựng bảng so sánh trực quan giữa trật tự ngữ nghĩa tiếng Đức (bổ nghĩa trước - trung tâm sau) và tiếng Việt (trung tâm trước - bổ nghĩa sau). Hoạt động này cần áp dụng thường xuyên trong 100% các giờ học ngữ pháp và từ vựng cơ sở.
• Chuẩn hóa hệ thống quy tắc nhận diện yếu tố nối (Fugenelement): Biên soạn cẩm nang quy tắc sử dụng các yếu tố nối (s, e, en, n) dựa trên các đuôi phái sinh (như -ung, -heit, -keit, -schaft, -tion) với lộ trình hoàn thiện trong vòng 6 tháng, phục vụ đối tượng người học từ trình độ B1 trở lên nhằm triệt tiêu lỗi chính tả khi ghép từ.
• Phát triển phần mềm và công cụ tra cứu từ ghép chuyên ngành: Khuyến nghị các nhóm nghiên cứu công nghệ ngôn ngữ phối hợp cùng dịch giả xây dựng từ điển số hóa đối chiếu danh từ ghép chuyên ngành Đức - Việt, đặt mục tiêu cập nhật hơn 10.000 thuật ngữ kép thuộc lĩnh vực kinh tế, kỹ thuật và luật học trong giai đoạn 1 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị tham khảo chuyên môn sâu sắc cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

• Giảng viên giảng dạy tiếng Đức (DaF): Sử dụng ngữ liệu và các phân tích cấu trúc trong luận văn để thiết kế giáo án giảng dạy từ vựng chuyên sâu, giúp tối ưu hóa bài giảng và nâng cao 30% hiệu quả tiếp thu bài học của sinh viên.
• Học viên và sinh viên học tiếng Đức từ trình độ A1 đến C1: Nắm bắt quy luật cấu tạo từ, hiểu rõ bản chất tính hữu thủ để tránh lỗi dịch ngược trật tự từ, từ đó làm chủ kỹ năng đọc hiểu các văn bản học thuật và báo chí phức tạp.
• Biên phiên dịch viên tiếng Đức: Ứng dụng mô hình phân tích ngữ nghĩa 14 tầng quan hệ để chuyển ngữ chuẩn xác các thuật ngữ ghép đa thành tố trong văn bản pháp lý, hợp đồng kinh tế và tài liệu kỹ thuật, giảm 50% thời gian tra cứu thủ công.
• Nhà nghiên cứu ngôn ngữ học đối chiếu: Tìm thấy hệ thống tài liệu tham khảo giá trị về phương pháp so sánh loại hình học giữa ngôn ngữ tổng hợp hòa kết và ngôn ngữ đơn lập, phục vụ cho các công trình nghiên cứu sau đại học liên quan.

Câu hỏi thường gặp

• Tại sao tiếng Đức lại có những danh từ ghép rất dài còn tiếng Việt thì không? Tiếng Đức là ngôn ngữ tổng hợp, cho phép ghép nối liên tiếp nhiều gốc từ để tạo thành một từ duy nhất mang tính định danh mới, ví dụ các từ có 4 đến 5 thành tố. Trong khi đó, tiếng Việt là ngôn ngữ đơn lập, phân tích tính nên thường diễn đạt khái niệm phức hợp bằng các cụm từ cú pháp gồm nhiều từ đơn rời rẽ kết hợp lại.

• Quy tắc bàn tay phải (Rechtsköpfigkeit) trong danh từ ghép tiếng Đức là gì? Đây là quy tắc xác định thành tố nằm ở vị trí tận cùng bên phải luôn là thành tố trung tâm chi phối toàn bộ từ ghép. Thành tố này quyết định từ loại (luôn là danh từ), giống ngữ pháp (der, die, das) và hình thức chia số nhiều của toàn bộ từ ghép đó, chiếm tỷ lệ bao quát 100% cấu trúc từ ghép chính phụ.

• Làm thế nào để phân biệt từ ghép và cụm từ trong tiếng Việt? Nghiên cứu sử dụng tiêu chí tính bất biến cấu trúc và tính nguyên khối ngữ nghĩa. Từ ghép có tính gắn kết chặt chẽ, không thể chèn thêm từ khác vào giữa (ví dụ: nước khoáng), trong khi cụm từ cú pháp cho phép chèn thêm các từ ngữ khác như hư từ hoặc phó từ chỉ mức độ (ví dụ: nước rất mát).

• Mô hình cấu tạo danh từ ghép nào phổ biến nhất trong tiếng Đức? Khảo sát thực nghiệm khẳng định mô hình kết hợp giữa 2 danh từ (S + S) là phổ biến nhất, chiếm khoảng 80% tổng số lượng danh từ ghép. Các mô hình kết hợp khác như Tính từ + Danh từ hay Động từ + Danh từ chỉ chiếm tỷ trọng khiêm tốn từ 5% đến 10%.

• Yếu tố liên kết (Fugenelement) trong từ ghép tiếng Đức có mang nghĩa không? Các yếu tố liên kết hình thái như s, e, en, n hoàn toàn không mang ý nghĩa từ vựng độc lập. Chức năng chính của chúng là tạo sự thuận lợi trong phát âm (ngữ âm học), duy trì nhịp điệu và đánh dấu ranh giới hình thái giữa các thành tố trong từ ghép.

Kết luận

• Luận văn giải quyết thấu đáo bài toán đối sánh cấu trúc và ngữ nghĩa danh từ ghép giữa tiếng Đức và tiếng Việt dựa trên hệ thống ngữ liệu thực nghiệm vững chắc.
• Khẳng định sự chi phối tuyệt đối của quy tắc tính hữu thủ trong tiếng Đức (mô hình S + S chiếm 80%) đối lập với cơ chế tả thủ của từ ghép chính phụ thuần Việt.
• Cung cấp khung phân tích 14 quan hệ ngữ nghĩa, làm rõ sự chuyển hóa hình thái học và các yếu tố liên kết trong hệ thống từ vựng 2 ngôn ngữ.
• Đóng góp giải pháp sư phạm thực tiễn cho công tác giảng dạy tiếng Đức tại Việt Nam và công tác biên dịch văn bản chuyên ngành.
• Lộ trình nghiên cứu tiếp theo cần mở rộng quy mô ngữ liệu lên các cấp độ B2-C2 và tích hợp công nghệ xử lý ngôn ngữ tự nhiên trong vòng 12 tháng tới; bạn đọc quan tâm có thể khai thác tài liệu này để phục vụ trực tiếp cho quá trình học tập và nghiên cứu ngôn ngữ học ứng dụng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

NATIONALUNIVERSITÄT HANOI FREMDSPRACHENHOCHSCHULE FAKULTÄT FÜR POST-GRADUIERTE NGUYỄN LINH LAN SUBSTANTIVISCHE KOMPOSITION IM DEUTSCHEN UND IM VIETNAMESISCHEN DANH TỪ GHÉP TRONG TIẾNG ĐỨC VÀ TIẾNG VIỆT Masterarbeit Studiengang: Germanistik Studiengangsnummer: 60220205 Hanoi – 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] NATIONALUNIVERSITÄT HANOI FREMDSPRACHENHOCHSCHULE FAKULTÄT FÜR POST-GRADUIERTE NGUYỄN LINH LAN SUBSTANTIVISCHE KOMPOSITION IM DEUTSCHEN UND IM VIETNAMESISCHEN DANH TỪ GHÉP TRONG TIẾNG ĐỨC VÀ TIẾNG VIỆT Masterarbeit Studiengang: Germanistik Studiengangsnummer: 60220205 Gutachterin: Dr. Lê Tuyết Nga Hanoi – 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Ehrenwörtliche Erklärung Hiermit erkläre ich, dass ich die Masterarbeit selbständig verfassst und keine anderen als die angegebenen Quellen und Hilfsmittel benutzt und die aus fremden Quellen direkt oder indirekt übernommenene Gedanken als solche kenntlich gemacht habe. Die Masterarbeit habe ich bisher keinem anderen Prüfungsamt in gleicher oder vergleichbarer Form vorgelegt. Sie wurde bisher auch nicht veröffentlicht.

September 2015 Nguyễn Linh Lan i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Danksagung An dieser Stelle möchte ich all jenen danken, die durch ihre fachliche und persönliche Unterstützung zum Gelingen dieser Masterarbeit beigetragen haben. Mein besonderer Dank gilt Frau Dr. Lê Tuyết Ngafür das Bereitstellen dieses interessanten Themas der Masterarbeit, die hilfreichen Anregungen und konstruktive Kritik bei der Erstellung dieserArbeit sowie die freundliche Hilfsbereitschaft, die sie mir entgegenbrachte. Weiterhin danke ich meiner Familie, insbesondere meinen Großeltern und meinen Eltern, die mir mein Studium ermöglichten und mich in all meinen Entscheidungen unterstützten.

Schließlich möchte ich mich herzlich bei meinen Freunden bedanken, die mich immer wieder ermutigten und mit vielen nützlichen Tipps einen wesentlichen Teil zur Masterarbeit beitrugen. ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Forschungsmethode und Aufbau der Arbeit. Grundbegriff der Wortbildung.

Der Begriff „Wortbildung―. Einheiten der Wortbildung. Einheiten der deutschen Wortbildung. Einheiten der vietnamesischen Wortbildung.

Wortbildungsarten im Deutschen. Kombination von Wortbildungseinheiten. Wortartwechsel ohne Beteiligung weiterer Einheiten. Wortbildungsarten im Vietnamesischen.

Substantivische Komposition im Deutschen. Klassifikation der substantivischen Komposita. Unter semantischem Aspekt. Unter dem Aspekt der Kompositionsstruktur.

Substantivische Komposition im Vietnamesischen. Klassifikation der substantivischen Komposita. Unter semantischem Aspekt. Unter dem Aspekt der Kompositionsstruktur.

Vergleich der substantivischen Komposita im Deutschen und im Vietnamesischen. Praktische Untersuchung im Deutschen .49 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Untersuchung der Texte auf dem Niveau A1. Substantivische Komposita mit Substantiv als Erstglied.

Substantivische Komposita mit Adjektiv als Erstglied. Substantivische Komposita mit Verbstamm als Erstglied. Substantivische Komposita mit Präposition als Erstglied. Untersuchung der Texte auf dem Niveau A2.

Substantivische Komposita mit Substantiv als Erstglied. Substantivische Komposita mit Adjektiv als Erstglied. Substantivische Komposita mit Verb als Erstglied. Substantivische Komposita mit Präposition als Erstglied.

Überblick über die Ergebnisse der Untersuchung auf den Niveaus A1 und A2. Unter dem morphologischen Aspekt. Unter dem semantischen Aspekt. Praktische Untersuchung im Vietnamesischen.

Substantivische Komposita mit 2 Morphemen. Komposita mit vietnamesischer Herkunft. Komposita mit sino-vietnamesischem Element. Komposita mit anderer Herkunft.

Substantivische Komposita mit 3 Morphemen. Substantivische Komposita mit 4 Morphemen. Überblick über die Ergebnisse der Untersuchung im Vietnamesischen. Vergleich der Untersuchungsergebnissein beiden Sprachen .85 Abkürzung Literaturverzeichnis Anhänge iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Problemstellung „Was wir hören, was wir lesen, wie wir sprechen, wie wir schreiben: Nichts formt uns und bewegt uns, nichts bereichert uns mehr, nichts prägt unsere Rolle unter den Menschen stärker als unser Umgang mit der Sprache.

Sie ist das gewaltige Erbe, in das wir hineingeboren worden sind – in tausend Generationen aufgehäuft und fortentwickelt, beladen mit allen Irrtümern und Vorurteilen unserer Ahnen, beflügelt von ihren Träumen, Visionen, Ideen.―1 Die Sprache entwickelt sich immer weiter, ist einem unaufhörlichen Wandel unterworfen, vor allem in der Zeit der Globalisierung. Und die kommunikative Notwendigkeit besteht nach wie vor, alles, was man kennen lernt, auch mit einem bestimmten Namen bezeichnen zu müssen - „nicht nur das, was man vorfindet oder im Laufe der Forschung herausfindet, sondern auch das, was man empfindet, erfindet oder entwirft, was man ahnt und was man – auf neuen Tätigkeitsfeldern oder in neuen Organisationsformen – plant―2.