Đề xuất phương án quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp cho xã tú sơn huyện kim bôi tỉnh hòa bình giai đoạn 2018 2025

Chuyên khảo nông nghiệp phân tích Đề xuất phương án quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp cho xã tú sơn huyện kim bôi tỉnh, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất

• Tác giả: Đinh Thị Phương
• Người hướng dẫn: Th.S. Vi Việt Đức
• Trường học: Đại học Lâm Nghiệp
• Chuyên ngành: Lâm Nghiệp
• Đề tài: Quy Hoạch Phát Triển Sản Xuất Lâm Nông Nghiệp Xã Tú Sơn Giai Đoạn 2018-2025
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp xã Tú Sơn

Quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp tại xã Tú Sơn giai đoạn 2018-2025 là một chủ đề quan trọng, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất và phát triển kinh tế bền vững. Xã Tú Sơn, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình, có điều kiện tự nhiên thuận lợi cho việc phát triển lâm nông nghiệp. Tuy nhiên, việc khai thác và sử dụng đất đai hiện nay còn nhiều bất cập. Do đó, việc quy hoạch hợp lý sẽ giúp tối ưu hóa nguồn tài nguyên và nâng cao đời sống người dân.

1.1. Tình hình lâm nông nghiệp xã Tú Sơn hiện nay

Hiện trạng sản xuất lâm nông nghiệp tại xã Tú Sơn cho thấy nhiều tiềm năng chưa được khai thác. Đất đai bị thoái hóa, diện tích canh tác giảm sút, và người dân gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn đầu tư. Việc quy hoạch hợp lý sẽ giúp cải thiện tình hình này.

1.2. Vai trò của quy hoạch trong phát triển lâm nông nghiệp

Quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng sử dụng đất đai, bảo vệ tài nguyên rừng và nâng cao hiệu quả kinh tế. Nó cũng giúp tạo ra các mô hình sản xuất bền vững, đáp ứng nhu cầu của người dân.

II. Những thách thức trong quy hoạch lâm nông nghiệp xã Tú Sơn

Mặc dù có nhiều tiềm năng, xã Tú Sơn vẫn đối mặt với nhiều thách thức trong quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp. Các vấn đề như trình độ dân trí thấp, tập quán canh tác lạc hậu và thiếu vốn đầu tư là những rào cản lớn. Việc nhận thức và tham gia của người dân vào quy hoạch cũng còn hạn chế.

2.1. Thiếu vốn đầu tư cho sản xuất lâm nông nghiệp

Nhiều hộ gia đình tại xã Tú Sơn không có đủ vốn để đầu tư vào sản xuất lâm nông nghiệp. Điều này dẫn đến việc không thể áp dụng các công nghệ mới và cải tiến quy trình sản xuất, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm.

2.2. Tình trạng thoái hóa đất đai

Việc khai thác không hợp lý và thiếu quy hoạch đã dẫn đến tình trạng thoái hóa đất đai tại xã Tú Sơn. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp mà còn gây ra nhiều vấn đề về môi trường.

III. Phương pháp quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp

Để giải quyết các thách thức hiện tại, cần áp dụng các phương pháp quy hoạch hiệu quả. Việc sử dụng các công nghệ hiện đại và phương pháp tham gia của cộng đồng sẽ giúp nâng cao chất lượng quy hoạch. Các giải pháp này cần được thực hiện đồng bộ và có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan.

3.1. Áp dụng công nghệ thông tin trong quy hoạch

Sử dụng công nghệ thông tin trong quy hoạch sẽ giúp thu thập và phân tích dữ liệu một cách hiệu quả. Điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc đưa ra các quyết định chính xác và kịp thời.

3.2. Tham gia của cộng đồng trong quy hoạch

Việc tham gia của cộng đồng trong quy hoạch là rất quan trọng. Người dân cần được thông tin và tham gia vào quá trình ra quyết định để đảm bảo rằng quy hoạch đáp ứng được nhu cầu thực tế của họ.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại xã Tú Sơn

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp tại xã Tú Sơn đã mang lại nhiều lợi ích. Các mô hình sản xuất mới đã được áp dụng, giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, cần tiếp tục theo dõi và điều chỉnh để đảm bảo tính bền vững.

4.1. Mô hình sản xuất lâm nông nghiệp hiệu quả

Một số mô hình sản xuất lâm nông nghiệp đã được triển khai thành công tại xã Tú Sơn, như mô hình trồng rừng kết hợp với cây nông nghiệp. Mô hình này không chỉ tăng thu nhập cho người dân mà còn bảo vệ môi trường.

4.2. Đánh giá hiệu quả kinh tế từ quy hoạch

Đánh giá hiệu quả kinh tế từ quy hoạch cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp quy hoạch hợp lý đã giúp tăng trưởng kinh tế tại xã Tú Sơn. Người dân đã có thêm thu nhập từ sản xuất lâm nông nghiệp, góp phần cải thiện đời sống.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho xã Tú Sơn

Quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp tại xã Tú Sơn giai đoạn 2018-2025 cần được tiếp tục thực hiện và điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn. Việc nâng cao nhận thức của người dân và tăng cường đầu tư sẽ là những yếu tố quyết định cho sự thành công của quy hoạch.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Định hướng phát triển bền vững cho xã Tú Sơn cần tập trung vào việc bảo vệ tài nguyên rừng và nâng cao hiệu quả sản xuất. Các chính sách cần được xây dựng để hỗ trợ người dân trong việc áp dụng các mô hình sản xuất mới.

5.2. Tăng cường hợp tác giữa các bên liên quan

Hợp tác giữa các cơ quan nhà nước, tổ chức và cộng đồng là rất quan trọng trong việc thực hiện quy hoạch. Sự phối hợp này sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả của các chương trình phát triển.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Quy hoạch sử dụng đất cấp xã là một yêu cầu rất bức thiết cần đƣợc tiến hành định kỳ nhằm phát huy vai trò của nó đối với sản xuất lâm nghiệp, làm cơ sở cho công tác giao đất Lâm nghiệp. Trong những năm qua, công tác này tuy đã đƣợc thực hiện ở hầu hết các địa phƣơng ở nƣớc ta song vẫn còn nhiều tồn tại nhất định. Việc đánh giá hiện trạng chƣa thu hút đƣợc sự tham gia của ngƣời dân và cộng đồng. Mục tiêu và nội dung của phƣơng án quy hoạch thƣờng chƣa quan tâm một cách thỏa đáng tới nhu cầu và nguyện vọng của ngƣời dân và các cộng đồng nên vai trò chỉ đạo của các phƣơng án quy hoạch còn nhiều hạn chế.

Tú Sơn là một xã miền núi nằm ở phía Bắc của huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình. Xã có điều kiện tự nhiên tƣơng đối phù hợp cho phát triển sản xuất lâm - nông nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế hiện nay tại xã việc khai thác và sử dụng đất còn chƣa đúng mục đích và chƣa hợp lý dẫn đến đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn, đất đai bị thoái hóa và diện tích canh tác bị thu hẹp. Đặc biệt, đa số ngƣời dân tại địa phƣơng tham gia sản xuất lâm - nông nghiệp là chính nên xảy ra nhiều hiện tƣợng phá rừng, đốt nƣơng làm rẫy làm gia tăng diện tích đất trống đồi núi trọc ảnh hƣởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội của xã.

Bên cạnh đó, do trình độ dân trí thấp, tập quán canh tác lạc hậu, thấp k m và thiếu vốn cho đầu tƣ vào sản xuất nên hiệu quả sản xuất thấp không đáp ứng đƣợc nhu cầu của cuộc sống. Trong khi tiềm năng về phát triển sản xuất lâm - nông nghiệp của xã là rất lớn nhƣng chƣa đƣợc khai thác, đặc biệt là phát triển lâm nghiệp và các mô hình nông lâm kết hợp, mô hình kinh tế hộ gia đình. Xuất phát từ tính cấp thiết của thực tiễn trên, và góp phần vào nghiên cứu một số cơ sở khoa học của công tác quy hoạch phát triển lâm – nông nghiệp cho xã và nâng cao hiệu quả sử dụng đất theo hƣớng phát triển tổng hợp, bền vững, ổn định và lâu dài cho xã, đƣợc sự nhất trí của khoa Lâm Học, trƣờng Đại Học Lâm Nghiệp, tôi tiến hành thực hiện khóa luận tốt nghiệp: “Đề xuất phương án quy hoạch phát triển sản xuất lâm nông nghiệp cho xã Tú Sơn - huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình giai đoạn 2018 – 2025”. 1 Chƣơng 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Sản xuất nông lâm nghiệp có vai trò và tầm quan trọng rất lớn đối với đời sống con ngƣời.

Nhằm phát huy tối đa hiệu quả sản xuất nông lâm nghiệp đã có rất nhiều nghiên cứu đƣợc thực hiện trên khắp các Châu lục, tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, đặc biệt là những nghiên cứu về quy hoạch phát triển sản xuất nông lâm nghiệp, quy hoạch sử dụng đất. Những nghiên cứu này tuy đã đƣợc thực hiện trên nhiều góc độ và tầm nhìn khác nhau song đến thời điểm này thì tất cả các công trình nghiên cứu đều hƣớng đến mục đích sử dụng đất đai, phát triển sản xuất lâm nông nghiệp một cách hiệu quả và bền vững và ổn định nhất. Trên thế giới Trên thế giới, quy hoạch phát triển lâm - nông nghiệp đã đƣợc đề cập rất sớm ngay từ thế kỷ XVII, quy hoạch lâm nông nghiệp đã đƣợc xác nhận nhƣ là một chuyên ngành bắt đầu từ các quy hoạch vùng, vào thời gian này theo Olschowy quy hoạch quản lý rừng và lâm sinh ở châu Âu đƣợc xem nhƣ là một lĩnh vực phát triển ở mức cao trên cơ sở quy hoạch sử dụng đất. Vào đầu thế kỷ XVIII, phạm vi quy hoạch lâm nghiệp mới chỉ giải quyết việc u t u u có nghĩa là đem trữ lƣợng hoặc diện tích tài nguyên rừng chia đều cho từng năm của chu kỳ khai thác và tiến hành khoanh khu chặt luân chuyển theo trữ lƣợng hoặc diện tích.

Phƣơng thức này phục vụ cho phƣơng thức kinh doanh rừng chồi, chu kỳ khai thác ngắn. Sau cách mạng công nghiệp, vào thế kỷ XIX, phƣơng thức kinh doanh rừng chồi đƣợc thay thế bằng phƣơng thức kinh doanh rừng hạt với chu kỳ khai thác dài, phƣơng thức u t u u nhƣờng chỗ cho phƣơng thức u của Harting. Harting đã chia chu kỳ khai thác thành nhiều thời kỳ lợi dụng và trên cơ sở đó khống chế lƣợng chặt hàng năm. Đến năm 1816 xuất hiện phƣơng pháp phân kỳ lợi dụng của H.

Cotta chia chu kỳ khai thác thành 20 thời kỳ lợi dụng và c ng lấy đó để khống chế lƣợng chặt hàng năm. 2 Sau đó phƣơng pháp u t u ra đời. Quan điểm phƣơng pháp này là giữ đều mức thu hoạch trong chu kỳ khai thác hiện tại, đồng thời vẫn đảm bảo thu hoạch đƣợc liên tục trong chu kỳ sau. Và đến cuối thế kỷ XIX xuất hiện phƣơng pháp t của Judeich, phƣơng pháp này khác với phƣơng pháp u t u về căn bản.

Judeich cho rằng những lâm phần nào đảm bảo thu hoạch đƣợc nhiều tiền nhất s đƣợc đƣa vào diện khai thác. Hai phƣơng pháp u t u và t chính là tiền đề của hai phƣơng pháp tổ chức kinh doanh và tổ chức rừng khác nhau. Tại Mỹ, bang Wiscosin đã tạo ra đạo luật sử dụng đất đai vào năm 1929 và tiến hành xây dựng kế hoạch sử dụng đất đầu tiên cho vùng Oneide của Wiscosin, kế hoạch này đã xác định các diện tích cho sử dụng lâm nghiệp, nông nghiệp và nghỉ ngơi giải trí. Từ năm 1967 hội đồng nông nghiệp châu Âu đã phối hợp với tổ chức F O, tổ chức nhiều hội nghị về phát triển nông thôn và quy hoạch sử dụng đất.

Các hội nghị này kh ng định rằng quy hoạch vùng nông thôn trong đó quy hoạch các vùng sản xuất nhƣ nông nghiệp, lâm nghiệp, chăn nuôi. c ng nhƣ quy hoạch cơ sở hạ tầng, đặc biệt là giao thông phải dựa trên cơ sở quy hoạch đất đai. Tại Đức, Haber năm 1972 đã xuất bản tài liệu á ệm v sử dụ g ất á u , đây đƣợc coi là lý thuyết sinh thái về quy hoạch sử dụng đất dựa trên quan điểm về mối quan hệ hợp lý giữa tính đa dạng của hệ sinh thái c ng nhƣ sự ổn định của chúng với năng suất và khả năng điều chỉnh. Từ năm 1976 Hội đồng nông nghiệp châu Âu đã phối hợp với tổ chức FAO tổ chức nhiều hội nghị về phát triển nông thôn và quy hoạch sử dụng đất.

Trên thế giới, mô hình sử dụng đất đầu tiên là du canh, chính là những hệ thống nông nghiệp trong đó đất đã đƣợc phát quang để canh tác trong một thời gian, ngắn hơn thời gian bỏ hóa (Conklin, 1957)…. Tuy nhiên, về chiến lƣợc phát triển kinh tế bền vững, du canh đƣợc xem nhƣ là một sự lãng phí về sức 3 ngƣời, tài nguyên đất đai, là nguyên nhân gây nên xói mòn và thoái hóa đất đai (Grinnell, 1977). Trên cơ sở giải quyết những nhƣợc điểm của phƣơng thức du canh đã có một số mô hình, hệ thống canh tác mới ra đời. Taungya đƣợc coi nhƣ là một phƣơng thức canh tác có thể chấp nhận đƣợc cả về mặt hiệu quả kinh tế và môi trƣờng sinh thái bằng sự kết hợp đồng thời cả hai loại cây nông nghiệp và cây lâm nghiệp.

Dƣới sức ép ngày càng lớn của việc gia tăng dân số, để có thể đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của con ngƣời về kinh tế - môi trƣờng sinh thái… thì Taungya tỏ ra yếu đuối – không thích hợp. Để thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao về lƣơng thực, con ngƣời tìm cách giải quyết theo một trong hai hƣớng đó là: Tăng năng suất cây trồng bằng việc tận dụng tối đa tiềm năng của các loại đất, thâm canh tăng mùa vụ và mở rộng diện tích canh tác. Để làm đƣợc điều đó công tác điều tra, khảo sát, phân loại và đánh giá đất đai để tìm ra giải pháp sử dụng đất có hiệu quả nhất trên cơ sở quy hoạch sử dụng đất hợp lý, chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi và đặc biệt là theo hƣớng nghiên cứu đánh giá tổng hợp tiềm năng của đất đai cho các mục tiêu sử dụng bền vững đã trở thành một yêu cầu bức thiết. Một trong những nghiên cứu thành công của quá trình nghiên cứu đó là việc tìm ra hệ thống kỹ thuật canh tác trên đất dốc viết tắt là SLAT (Slopping Agricultural Land Technology) nhằm sử dụng đất dốc bền vững và đã đƣợc Trung tâm phát triển Nông thôn Bapsit Midanao Philippines tổng kết và phát triển từ những năm 1970 đến nay.

Năm 1985, tại hội nghị PRA ở Thái Lan thì thuật ngữ sự t g / gười tham gia đƣợc sử dụng. Giai đoạn 1990 – 1991 là giai đoạn bùng nổ PRA tại Ấn Độ với các chƣơng trình, dự án phát triển nông thôn và phát triển lâm nghiệp xã hội. C ng trong thời gian đó PR c ng xuất hiện ở châu Á, châu Phi. Và cho đến nay đã có hơn 30 nƣớc đã và đang áp dụng PR vào các chƣơng trình xã hội nhƣ xóa đói giảm nghèo, phát triển nông thônđã cho thấy ƣu thế của phƣơng pháp này.… 4 Nhìn chung, quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch phát triển sản xuất nông lâm nghiệp ngay từ khi mới ra đời cho đến nay đã có nhiều biến đổi r rệt, xây dựng phƣơng pháp ngày càng hoàn chỉnh hơn, phù hợp dần với thực tiễn sản xuất.

Tuy nhiên đã có nhiều nghiên cứu đề xuất và thử nghiệm về quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch lâm nông nghiệp, nhƣng lý thuyết về quy hoạch lâm nông nghiệp cấp xã và cấp hành chính thấp nhất chƣa đƣợc hoàn chỉnh và đầy đủ. Tại Việt Nam 1. Tổng quan về quy hoạch phát triển sản xuất Nông lâm nghiệp ở Việt Nam. Quy hoạch lâm nghiệp áp dụng ở nƣớc ta ngay từ thời kỳ Pháp thuộc.

Nhƣ việc xây dựng phƣơng án điều chế rừng chồi, sản xuất củi, điều chế rừng Thông theo phƣơng pháp hạt đều. Đến năm 1955 - 1957, tiến hành sơ thám và mô tả ƣớc lƣợng tài nguyên rừng. Năm 1958 - 1959, tiến hành thống kê trữ lƣợng rừng miền Bắc. Mãi đến năm 1960 - 1964, công tác quy hoạch lâm nghiệp mới áp dụng ở miền Bắc.

Năm 1994, Tổng cục địa chính đã xây dựng kế hoạch và triển khai công tác quy hoạch sử dụng đất trên quy mô cả nƣớc giai đoạn 1995 - 2000. Trong đó việc lập kế hoạch giao đất nông nghiệp, lâm nghiệp có rừng để sử dụng vào mục đích khác c ng đƣợc đề cập tới.