Quản Lý Nhà Nước Đối Với Hoạt Động Củm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm, Thành Phố Hà Nội

Luận văn thạc sĩ phân tích tmu quản lý nhà nước đối với hoạt động của cụm công nghiệp bắc từ liêm thành phố hà nội, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi

• Tác giả: Lưu Văn Minh
• Người hướng dẫn: PGS. TS Đỗ Thị Ngọc
• Trường học: Trường Đại Học Thương Mại
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Quản Lý Nhà Nước Đối Với Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm, Thành Phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH SÁCH CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CỤM CÔNG NGHIỆP
• 1.1. Sự cần thiết phải quản lý nhà nước đối với các cụm công nghiệp
• 1.2. Một số khái niệm và thuật ngữ
• 1.2.1. Khái niệm về cụm công nghiệp
• 1.2.2. Khái niệm quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.3. Đặc điểm của cụm công nghiệp. Vai trò của các cụm công nghiệp với sự nghiệp phát triển Kinh tế - Xã hội
• 1.4. Sự cần thiết và nguyên tắc quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.5. Nội dung quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.5.1. Hoạch định chính sách, ban hành các văn bản quy định quản lý đối với cụm công nghiệp
• 1.5.2. Tổ chức triển khai quản lý nhà nước đối với các cụm công nghiệp
• 1.5.3. Kiểm tra, kiểm soát việc thực hiện quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.5.4. Khắc phục, xử lý những vấn đề phát sinh và các vi phạm trong quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.6. Kinh nghiệm của một số tỉnh, thành phố trong việc thực hiện quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp
• 1.6.1. Kinh nghiệm của các quận huyện trên địa bàn thành phố Hà Nội và các tỉnh lân cận
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CỤM CÔNG NGHIỆP BẮC TỪ LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 2.1. Khái quát về CCN Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội
• 2.1.1. Đặc điểm địa lý và quy mô, cơ cấu cụm công nghiệp
• 2.1.2. Kết quả hoạt động của cụm công nghiệp
• 2.2. Phân tích thực trạng quản lý nhà nước đối với cụm công Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội
• 2.2.1. Thực trạng xây dựng kế hoạch, ban hành các quy định hướng dẫn triển khai quản lý nhà nước đối với CCN
• 2.2.2. Thực trạng tổ chức triển khai quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm
• 2.2.3. Thực trạng thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà nước đối với CCN trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm
• 2.2.4. Thực trạng xử lý các vấn đề phát sinh và các vi phạm về quản lý đối với CCN trên địa bàn quận
• 2.3. Đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với CCN trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm
• 2.3.1. Một số kết quả đạt được
• 2.3.2. Những hạn chế chủ yếu
• 2.3.3. Nguyên nhân cơ bản
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CỦA CỤM CÔNG NGHIỆP BẮC TỪ LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Phương hướng phát triển cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội đến năm 2020
• 3.1.1. Mục tiêu phát triển CCN Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội đến năm 2020
• 3.1.2. Quan điểm, định hướng phát triển
• 3.2. Một số giải pháp chủ yếu nhằm tăng cường quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội
• 3.2.1. Nhóm giải pháp hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến quy hoạch phát triển cụm công nghiệp
• 3.2.2. Nhóm giải pháp tổ chức triển khai quản lý nhà nước đối với CCN
• 3.2.3. Một số kiến nghị
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Nhà Nước Đối Với Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Hà Nội. Cụm công nghiệp này không chỉ đóng góp vào tăng trưởng kinh tế mà còn tạo ra nhiều việc làm cho người dân địa phương. Tuy nhiên, việc quản lý hiệu quả các hoạt động trong cụm công nghiệp này vẫn còn nhiều thách thức cần được giải quyết.

1.1. Khái Niệm Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm là một khu vực tập trung các doanh nghiệp sản xuất, chế biến, và dịch vụ, nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. Khu vực này được quy hoạch với mục tiêu thu hút đầu tư và tạo ra môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động.

1.2. Vai Trò Của Cụm Công Nghiệp Trong Phát Triển Kinh Tế

Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế của quận, tạo ra giá trị gia tăng và nâng cao năng lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp. Nó cũng góp phần giải quyết việc làm cho hàng nghìn lao động địa phương.

II. Thực Trạng Quản Lý Nhà Nước Đối Với Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Thực trạng quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm hiện nay cho thấy nhiều vấn đề cần được cải thiện. Các chính sách và quy định chưa được thực thi đồng bộ, dẫn đến tình trạng vi phạm và thiếu hiệu quả trong quản lý.

2.1. Đánh Giá Hiện Trạng Quản Lý

Quản lý nhà nước tại cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm hiện đang gặp nhiều khó khăn, từ việc xây dựng kế hoạch đến thực hiện các quy định. Nhiều doanh nghiệp vẫn chưa tuân thủ đầy đủ các quy định về môi trường và an toàn lao động.

2.2. Những Thách Thức Trong Quản Lý

Một số thách thức lớn trong quản lý bao gồm sự thiếu hụt nguồn lực, sự phối hợp kém giữa các cơ quan chức năng và sự thiếu nhận thức của doanh nghiệp về trách nhiệm của họ trong việc tuân thủ các quy định.

III. Giải Pháp Tăng Cường Quản Lý Nhà Nước Đối Với Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm, cần có những giải pháp đồng bộ và cụ thể. Các giải pháp này không chỉ giúp cải thiện tình hình hiện tại mà còn tạo ra nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững trong tương lai.

3.1. Hoàn Thiện Chính Sách Quản Lý

Cần hoàn thiện các chính sách quản lý nhà nước để phù hợp với thực tiễn hoạt động của cụm công nghiệp. Việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật rõ ràng và cụ thể sẽ giúp doanh nghiệp dễ dàng tuân thủ.

3.2. Tăng Cường Kiểm Tra Giám Sát

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hoạt động của các doanh nghiệp trong cụm công nghiệp là cần thiết. Điều này sẽ giúp phát hiện kịp thời các vi phạm và xử lý nghiêm minh, tạo ra môi trường sản xuất lành mạnh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Từ Quản Lý Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Các kết quả từ việc quản lý cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm có thể được áp dụng cho các cụm công nghiệp khác trên địa bàn thành phố Hà Nội. Việc chia sẻ kinh nghiệm và bài học thành công sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý chung.

4.1. Kinh Nghiệm Quản Lý Thành Công

Một số mô hình quản lý thành công tại Bắc Từ Liêm có thể được áp dụng cho các cụm công nghiệp khác, như việc xây dựng hệ thống thông tin quản lý và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp.

4.2. Đánh Giá Kết Quả Hoạt Động

Đánh giá kết quả hoạt động của cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm cho thấy sự phát triển mạnh mẽ trong việc thu hút đầu tư và tạo việc làm, từ đó có thể rút ra những bài học quý giá cho các khu vực khác.

V. Kết Luận Về Quản Lý Nhà Nước Đối Với Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm cần được cải thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Các giải pháp đề xuất sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý và tạo ra môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp.

5.1. Tương Lai Của Cụm Công Nghiệp Bắc Từ Liêm

Tương lai của cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm phụ thuộc vào khả năng thực hiện các giải pháp quản lý hiệu quả. Sự phát triển bền vững sẽ cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước và doanh nghiệp.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ

Đề xuất các chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp trong cụm công nghiệp, như giảm thuế, hỗ trợ đào tạo nhân lực, sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa tại Việt Nam ghi nhận sự phát triển vượt bậc của hệ thống hạ tầng sản xuất, với hơn 878 cụm công nghiệp được thành lập trên địa bàn 58 tỉnh, thành phố tính đến cuối năm 2012, thu hút trên 7.300 dự án với tổng vốn đầu tư vượt 112.000 tỷ đồng và giải quyết hơn 460.000 việc làm. Tại Thủ đô Hà Nội, mạng lưới 33 cụm công nghiệp với quy mô 2.072 ha (đạt 79% diện tích quy hoạch vào năm 2010) đã đóng góp trên 40% giá trị sản lượng công nghiệp và 20% GDP toàn thành phố. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng cũng đặt ra nhiều thách thức gay gắt trong công tác quản lý nhà nước ở cấp cơ sở, từ khâu giải phóng mặt bằng, quản lý quy hoạch xây dựng đến kiểm soát ô nhiễm môi trường.

Luận văn thạc sĩ kinh tế chuyên ngành Quản lý kinh tế đi sâu nghiên cứu đề tài quản lý nhà nước đối với hoạt động của Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội. Mục tiêu nghiên cứu tập trung làm rõ cơ sở lý luận, phân tích toàn diện thực trạng quản lý giai đoạn 2010 - 2014, từ đó xác lập hệ thống giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đến năm 2020. Phạm vi nghiên cứu được giới hạn tại địa bàn quận Bắc Từ Liêm trên tổng diện tích quy hoạch 71,386 ha. Đề tài mang ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc khi cung cấp căn cứ thực chứng về một cụm công nghiệp đóng góp tới 55% GDP và 70% giá trị sản xuất công nghiệp toàn quận Bắc Từ Liêm, tạo tiền đề hoàn thiện thể chế quản lý cụm công nghiệp trong các đô thị mở rộng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết Cụm liên kết ngành (Cluster Theory) của Michael Porter kết hợp với lý thuyết Quản lý nhà nước về kinh tế trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Michael Porter khẳng định cụm công nghiệp là sự tập trung về mặt địa lý của các doanh nghiệp và thể chế liên đới, tạo ra lợi thế cạnh tranh vượt trội nhờ tiết kiệm chi phí giao dịch, chia sẻ mạng lưới cung ứng và tối ưu hóa nguồn nhân lực chuyên môn hóa. Khung phân tích của luận văn dựa trên 4 khái niệm và thuật ngữ trọng tâm:

• Quản lý nhà nước về cụm công nghiệp: Sự tác động có mục đích, mang tính quyền lực của cơ quan nhà nước có thẩm quyền bằng hệ thống pháp luật, chính sách nhằm định hướng cụm công nghiệp vận hành hiệu quả theo mục tiêu kinh tế - xã hội.
• Cụm công nghiệp: Khu vực tập trung các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ hỗ trợ có ranh giới xác định, quy mô diện tích quy định từ 50 ha đến 75 ha, do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thành lập.
• Tỷ lệ lấp đầy: Tỷ số phần trăm giữa diện tích đất công nghiệp đã cho thuê hoặc đăng ký thuê trên tổng diện tích đất công nghiệp có thể cho thuê của cụm.
• Suất đầu tư hạ tầng: Tổng chi phí đầu tư xây dựng hoàn chỉnh cơ sở hạ tầng kỹ thuật tính bình quân trên 1 m2 đất công nghiệp cho thuê.

Mô hình nghiên cứu phân tích quản lý nhà nước bao quát 4 nội dung cốt lõi: Hoạch định chính sách và quy hoạch; Tổ chức triển khai đầu tư hạ tầng; Thanh tra, kiểm tra, kiểm soát hoạt động; và Xử lý các vấn đề phát sinh cùng vi phạm pháp luật.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng, dựa trên nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp được thu thập trong giai đoạn 2010 - 2014, cập nhật số liệu đến quý I năm 2015.

• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ các văn bản quy phạm pháp luật, báo cáo tổng kết thực hiện của Sở Công Thương Hà Nội, Ủy ban nhân dân quận Bắc Từ Liêm và Trung tâm phát triển Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm.
• Dữ liệu sơ cấp: Khảo sát toàn bộ cỡ mẫu gồm 82 doanh nghiệp đăng ký hoạt động trong cụm và phỏng vấn chuyên sâu 8 cán bộ quản lý thuộc Trung tâm phát triển Cụm công nghiệp và Phòng Kinh tế quận.
• Phương pháp chọn mẫu: Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu toàn bộ đối với đội ngũ cán bộ quản lý và phương pháp chọn mẫu phân tầng theo ngành nghề sản xuất đối với 73 doanh nghiệp đang vận hành thực tế tại cụm công nghiệp.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp và so sánh đối chiếu nhằm lượng hóa chính xác các chỉ tiêu về suất đầu tư, cơ cấu nguồn vốn, tỷ lệ lấp đầy và mức độ gia tăng giá trị sản xuất công nghiệp. Phương pháp quan sát hiện trường trực tiếp giúp đánh giá khách quan hiện trạng vận hành của trạm xử lý nước thải công suất 3.000 m3/ngày đêm và mạng lưới giao thông nội bộ.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực trạng quản lý nhà nước đối với Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm giai đoạn 2010 - 2014 mang lại 4 phát hiện quan trọng:

• Thứ nhất, tỷ lệ lấp đầy đất công nghiệp đạt mức ấn tượng 94%, cao hơn đáng kể so với mức bình quân 65% của các cụm công nghiệp trên toàn quốc. Trong tổng số 82 doanh nghiệp đăng ký đầu tư, đã có 73 doanh nghiệp (chiếm 89,02%) xây dựng nhà xưởng hoàn chỉnh và đi vào sản xuất ổn định, 4 doanh nghiệp đang thi công và chỉ còn 5 doanh nghiệp chưa triển khai.
• Thứ hai, công tác huy động vốn và xây dựng hạ tầng kỹ thuật đạt kết quả cao với tổng mức đầu tư hạ tầng trên diện tích 71,386 ha. Trong đó, nguồn vốn ngân sách nhà nước bố trí 42,7 tỷ đồng và nguồn vốn huy động từ các thành phần kinh tế đạt 38,1 tỷ đồng, hoàn thành 98% khối lượng hạ tầng kỹ thuật nội bộ và 100% hạ tầng kết nối ngoài hàng rào.
• Thứ ba, cụm công nghiệp khẳng định vai trò đòn bẩy kinh tế khi đóng góp tới 55% GDP toàn quận Bắc Từ Liêm năm 2013, chiếm khoảng 70% giá trị sản xuất công nghiệp của quận và 3% giá trị sản xuất công nghiệp của toàn thành phố Hà Nội, duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu công nghiệp đạt 12,5%.
• Thứ tư, công tác quản lý bảo vệ môi trường đã có bước tiến với việc đưa vào vận hành trạm xử lý nước thải tập trung công suất 3.000 m3/ngày đêm với đơn giá thu gom 8.000 đồng/m3, song việc kiểm soát nguồn thải cục bộ của từng doanh nghiệp cơ khí và hóa chất vẫn còn nhiều sơ hở.

Thảo luận kết quả

Thành công nổi bật về tỷ lệ lấp đầy và giá trị gia tăng sản xuất tại Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm bắt nguồn từ vị trí địa lý chiến lược nằm trên trục Quốc lộ 32 (cách trung tâm Hà Nội 10 km) cùng quyết định chuyển đổi mô hình quản lý kịp thời theo Quyết định 7233/QĐ-UBND sang Trung tâm phát triển Cụm công nghiệp trực thuộc quận. Khi so sánh với mô hình Khu công nghiệp Hòa Xá tại Nam Định (nơi tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư thực tế chỉ đạt 55,15%), Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm thể hiện tính năng động vượt trội trong việc giải quyết mặt bằng sản xuất cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ nội đô.

Dữ liệu nghiên cứu được biểu đạt trực quan thông qua bảng cơ cấu sử dụng đất 71,386 ha (trong đó đất sản xuất công nghiệp chiếm 58,80% tương đương 40,613 ha, đất giao thông chiếm 22,10%, đất cây xanh chiếm 14,52%), bảng phân bổ chi phí đầu tư hạ tầng và biểu đồ chuyển dịch cơ cấu kinh tế quận. Mặc dù vậy, công tác quản lý còn bộc lộ điểm nghẽn do thiếu quy chế phối hợp đồng bộ giữa Sở Công Thương, Sở Tài nguyên Môi trường với Ủy ban nhân dân quận, dẫn đến tình trạng chồng chéo trong các đợt thanh tra và kéo dài thời gian xử lý vi phạm trật tự xây dựng của 5 dự án chậm tiến độ.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động của Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm theo định hướng phát triển bền vững đến năm 2020, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Hoàn thiện hệ thống văn bản pháp lý và quy chế phối hợp: Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội cùng Sở Công Thương cần ban hành quy chế phối hợp liên ngành rõ ràng giữa các sở chuyên môn và Ủy ban nhân dân quận Bắc Từ Liêm, cắt giảm ít nhất 20% thời gian thực hiện các thủ tục hành chính về thuê đất và cấp phép xây dựng trong giai đoạn 2016 - 2018.
2. Nâng cao năng lực tổ chức bộ máy và chất lượng nguồn nhân lực: Ủy ban nhân dân quận Bắc Từ Liêm kiện toàn cơ cấu Trung tâm phát triển Cụm công nghiệp, tổ chức các khóa bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu cho 100% cán bộ quản lý về kỹ năng xúc tiến đầu tư, kiểm toán môi trường và quản trị vận hành hạ tầng kỹ thuật.
3. Tăng cường thanh tra, kiểm tra và quản lý môi trường: Trung tâm phát triển Cụm công nghiệp phối hợp với cơ quan công an môi trường lắp đặt trạm quan trắc tự động tại nhà máy xử lý nước thải công suất 3.000 m3/ngày đêm, đảm bảo 100% nước thải công nghiệp đạt tiêu chuẩn TCVN 4945-2005 trước khi xả thải ra hệ thống kênh chung của thành phố.
4. Tối ưu hóa hiệu quả sử dụng đất và thu hút dự án chất lượng cao: Ủy ban nhân dân quận Bắc Từ Liêm tiến hành rà soát, kiên quyết xử lý hoặc thu hồi diện tích đất của 5 doanh nghiệp chưa triển khai xây dựng để ưu tiên tiếp nhận các dự án công nghệ cao, duy trì tỷ lệ lấp đầy 100% trên diện tích 40,613 ha đất công nghiệp và nâng mức tăng trưởng doanh thu hàng năm đạt trên 15%.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là tài liệu tham khảo khoa học và ứng dụng thực tiễn giá trị cho 4 nhóm đối tượng:

• Cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương: Lãnh đạo và chuyên viên thuộc Ủy ban nhân dân các quận, huyện, Sở Công Thương, Sở Kế hoạch và Đầu tư tham khảo mô hình tổ chức Trung tâm phát triển cụm công nghiệp và kinh nghiệm giải phóng mặt bằng trên diện tích 71,386 ha.
• Đơn vị kinh doanh và ban quản lý hạ tầng cụm công nghiệp: Các chủ đầu tư hạ tầng học hỏi phương thức phân bổ nguồn vốn đầu tư 42,7 tỷ đồng ngân sách và 38,1 tỷ đồng vốn huy động nhằm hoàn thiện đồng bộ hệ thống giao thông, cấp thoát nước và xử lý chất thải.
• Doanh nghiệp sản xuất kinh doanh và nhà đầu tư: Các hiệp hội doanh nghiệp vừa và nhỏ, nhà đầu tư trong và ngoài nước nắm bắt rõ các quy định pháp lý, đơn giá thuê đất có hạ tầng kỹ thuật và chi phí xử lý nước thải 8.000 đồng/m3 để lập phương án kinh doanh tối ưu.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Quản lý kinh tế: Nguồn tài liệu học thuật đáng tin cậy với hệ thống số liệu khảo sát thực tế của 82 doanh nghiệp giai đoạn 2010 - 2014, hỗ trợ công tác giảng dạy và phát triển các công trình nghiên cứu kinh tế đô thị.

Câu hỏi thường gặp

1. Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm có quy mô diện tích và cơ cấu sử dụng đất như thế nào? Cụm công nghiệp có tổng diện tích quy hoạch qua hai giai đoạn là 71,386 ha. Trong đó, diện tích đất xí nghiệp công nghiệp chiếm 40,613 ha (tỷ lệ 58,80%), đất giao thông nội bộ chiếm 15,266 ha (22,10%), đất cây xanh chiếm 10,033 ha (14,52%), còn lại là đất công cộng dịch vụ và hạ tầng kỹ thuật phụ trợ.

2. Tỷ lệ lấp đầy và tình hình thu hút doanh nghiệp tại Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm đạt kết quả ra sao? Tính đến đầu năm 2015, tỷ lệ lấp đầy đất công nghiệp của cụm đạt 94%, vượt xa mức bình quân 65% của cả nước. Cụm đã thu hút 82 doanh nghiệp đăng ký, trong đó 73 doanh nghiệp đã xây dựng xong nhà xưởng và đi vào vận hành sản xuất ổn định.

3. Đóng góp kinh tế của Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm đối với địa phương thể hiện qua những chỉ số nào? Năm 2013, các doanh nghiệp trong cụm đóng góp tới 55% GDP và khoảng 70% giá trị sản xuất công nghiệp của toàn quận Bắc Từ Liêm. Đồng thời, cụm tạo ra 3% giá trị sản xuất công nghiệp toàn thành phố Hà Nội với doanh thu tăng trưởng 12,5%.

4. Hệ thống xử lý nước thải tại Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm được đầu tư và vận hành như thế nào? Cụm công nghiệp đã xây dựng hoàn chỉnh trạm xử lý nước thải tập trung công suất 3.000 m3/ngày đêm áp dụng công nghệ sinh học đạt chuẩn TCVN. Mức thu phí xử lý nước thải được áp dụng ở mức 8.000 đồng/m3 dựa trên lượng nước cấp và đặc thù ngành nghề của doanh nghiệp.

5. Hạn chế lớn nhất trong công tác quản lý nhà nước tại Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm là gì? Hạn chế lớn nhất là sự phối hợp liên ngành giữa các sở của thành phố với chính quyền quận còn thiếu chặt chẽ, dẫn đến hiện tượng thanh tra chồng chéo. Bên cạnh đó, việc giám sát xả thải nội bộ và xử lý 5 dự án chậm triển khai xây dựng nhà xưởng vẫn chưa thực sự dứt điểm.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện lý luận về quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
• Đánh giá chân thực thực trạng phát triển Cụm công nghiệp Bắc Từ Liêm quy mô 71,386 ha, đạt tỷ lệ lấp đầy 94% và đóng góp 55% GDP quận.
• Xác định rõ nguyên nhân thành công cùng các điểm nghẽn trong kiểm soát môi trường và phối hợp quản lý liên ngành giai đoạn 2010 - 2014.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp đồng bộ gắn với lộ trình triển khai đến năm 2020 nhằm nâng cao năng lực quản lý kinh tế cấp quận.
• Đóng góp nguồn cứ liệu thực tiễn quý giá cho các nhà hoạch định chính sách trong việc nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp đô thị.

Quý độc giả, nhà nghiên cứu và cán bộ quản lý hãy tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ kinh tế để nắm bắt chi tiết phương pháp luận khoa học và các bài học thực tiễn giá trị về quản lý cụm công nghiệp ngay hôm nay!

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CỤM CÔNG NGHIỆP 1.1 Sự cần thiết phải quản lý nhà nước đối với các cụm công nghiệp 1.1 Một số khái niệm và thuật ngữ 1.1 Khái niệm về cụm công nghiệp Cụm công nghiệp là môt khái niệm khá quen thuộc, đã xuất hiện nhiều trong nền kinh tế thế giới. Tuy nhiên, do những cách tiếp cận khác nhau, do những sự khác biệt về trình độ nền sản xuất công nghiệp cũng như các điều kiện kinh tế xã hội, đã dẫn tới có nhiều quan điểm và khái niệm khác nhau về cụm công nghiệp. Theo quan điểm của Michael E. Porter, “Cụm công nghiệp là nơi tập trung về mặt địa lý của các công ty và các thể chế có quan hệ hữu cơ mật thiết với nhau trong một lĩnh vực nào đó, ở một cụm vực đia lý có lợi thế cạnh tranh khác thường về lĩnh vực đó”.

Như vậy, quan điểm của M. Porter cho rằng cụm công nghiệp là nơi hội tụ những DN có quan hệ mật thiết và liên đới với nhau trong cạnh tranh, hoặc được mở rộng thành những DN cung cấp những sản phẩm bổ sung cho nhau. Porter kết luận, để phát huy lợi thế cạnh tranh, các DN hỗ trợ nên định vị gần nhau thành các cụm công nghiệp hỗ trợ chuyên ngành, hoặc những ngành sản xuất rất gần nhau về công nghệ, về nhu cầu lao động, từ đó hình thành nên các cụm công nghiệp. Trên thực tế, cụm công nghiệp là cụm vực tập trung các DN, cơ sở sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, cơ sở dịch vụ phục vụ sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp; có ranh giới địa lý xác định, không có dân cư sinh sống; được đầu tư xây dựng chủ yếu nhằm di dời, sắp xếp, thu hút các cơ sở sản xuất, các DN nhỏ và vừa, các cá nhân, hộ gia đình ở địa phương vào đầu tư sản xuất, kinh doanh; do Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây gọi chung là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) quyết định thành lập.

Cụm công nghiệp hoạt động theo quy chế và các quy định của pháp luật liên quan. Luan van 7 Cụm công nghiệp có quy mô diện tích không quá 50 (năm mươi) ha. Trường hợp cần thiết phải mở rộng cụm công nghiệp hiện có thì tổng diện tích sau khi mở rộng cũng không vượt quá 75 (bẩy mươi lăm) ha. Như vậy, xét về quy mô diện tích thì cụm công nghiệp có quy mô trong khoảng 50ha đến 75ha.

Xét về loại hình, cụm công nghiệp có một số loại hình sau: - Cụm công nghiệp tổng hợp (đa ngành): Là cụm công nghiệp được hình thành trên địa bàn các huyện, thành phố, thường do UBND cấp huyện thực hiện đầu tư và quản lý phát triển, nhằm thu hút đầu tư của các cơ sở sản xuất công nghiệp trong và ngoài địa phương. Cũng có một số cụm công nghiệp tổng hợp do một vài cơ sở sản xuất tự nguyện góp vốn, thành lập ban quản lý và triển khai đầu tư xây dựng hạ tầng chung phù hợp với quy hoạch chi tiết đã được duyệt. - Cụm công nghiệp đơn ngành: Là cụm công nghiệp thường do một DN vừa hoặc lớn thuê diện tích cả cụm, tiến hành đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng và nhà máy bao gồm nhiều nhà máy hoặc nhiều phân xưởng sản xuất thuộc DN như: cụm công nghiệp ô tô Đồng Vàng (Việt Yên); cụm công nghiệp Đoan Bái-Lương Phong (Hiệp Hoà); cụm công nghiệp Tân Dân (Yên Dũng). - Cụm công nghiệp làng nghề: Đây là mô hình cụm công nghiệp tập trung quy mô nhỏ, mục tiêu là phục vụ việc di dời các cơ sở sản xuất của làng nghề, xã nghề ở ngay tại địa phương, nhằm mở rộng mặt bằng sản xuất, giảm thiểu ô nhiễm môi trường của làng nghề.

Các cụm công nghiệp làng nghề hầu như không có sự hiện diện của DN ngoài làng nghề. Ngoài ra có loại hình điểm công nghiệp, được hình thành tại một số địa phương miền núi, có công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp chậm phát triển. Đó là ở một số khu vực có vị trí địa lý thuận lợi, địa phương khoanh vùng với diện tích không lớn (2-3 ha) thu hút nhà đầu tư vệ tinh và dự kiến trong tương lai có thể mở rộng, phát triển thành cụm công nghiệp.2 Khái niệm quản lý nhà nước đối với cụm công nghiệp  Khái niệm về quản lý Luan van 8 Theo “Đại Từ điển tiếng Việt” thì quản lý được hiểu: “1. Tổ chức, điều khiển hoạt động của một số đơn vị, một cơ quan”, “2.

Trông coi, giữ gìn và theo dõi việc gì”. “Từ điển bách khoa Việt Bắc 3”, quản lý lại được hiểu là “chức năng và hoạt động của hệ thống có tổ chức thuộc các giới khác nhau (sinh học, kỹ thuật, xã hội), bảo đảm giữ gìn một cơ cấu ổn định nhất định, duy trì sự hoạt động tối ưu và bảo đảm thực hiện những chương trình và mục tiêu của hệ thống đó”. Như vậy, thuật ngữ “quản lý” có nhiều cách diễn đạt khác nhau tuỳ theo góc độ tiếp cận. Theo nghĩa chung, quản lý là sự tác động có mục đích của chủ thể vào các đối tượng quản lý nhằm đạt được các mục tiêu quản lý đã đề ra.

Theo điều khiển học, “quản lý là điều khiển, chỉ đạo một hệ thống hay một quá trình, căn cứ vào những quy luật, định luật hay nguyên tắc tương ứng để cho hệ thống hay quá trình ấy vận động theo ý muốn của người quản lý nhằm đạt được những mục đích đã định trước”. Các Mác đã viết: “quản lý là một chức năng đặc biệt nảy sinh từ bản chất xã hội của quá trình lao động” và để nhấn mạnh nội dung này, ông viết: “Tất cả mọi lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên quy mô tương đối lớn, thì ít nhiều cũng đều cần đến một sự chỉ đạo để điều hoà những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung. Một người độc tấu vĩ cầm tự mình điều khiển lấy mình, còn một dàn nhạc thì cần phải có nhạc trưởng. Luận điểm trên của Mác có thể áp dụng với mọi hoạt động chung của con người, ở đâu có sự hiệp tác của con người thì ở đó cần có quản lý, quản lý tồn tại trong mọi quan hệ xã hội, ở bất cứ lĩnh vực nào và trong bất cứ giai đoạn phát triển nào, bởi vì hoạt động chung của nhiều người đòi hỏi phải được liên kết lại dưới nhiều hình thức.

Một trong những hình thức liên kết quan trọng là tổ chức, tổ chức là yếu tố quyết định đem lại hiệu quả cho quản lý, không có tổ chức thì không có quản lý. Mặt khác, quản lý để duy trì tính tổ chức, mối quan hệ giữa con người với con người trong xã hội, nhằm đạt được mục tiêu nhất định. Minh chứng cho điều này, Lênin đã viết: “Muốn quản lý tốt mà chỉ biết thuyết phục không thôi thì chưa đủ, mà cần phải biết tổ chức về mặt thực tiễn nữa”. Luan van 9 Để điều khiển, phối hợp hoạt động của những con người thì cần có những phương tiện buộc con người phải hành động theo những nguyên tắc nhất định, phải phục tùng những mệnh lệnh nhất định.

Cơ sở của sự phục tùng là uy tín hoặc quyền uy, uy tín đóng vai trò là cơ sở quan trọng của sự phục tùng nhưng quyền uy vẫn là cơ sở chủ yếu. Quyền uy là phương tiện rất quan trọng để chủ thể quản lý buộc đối tượng quản lý phải phục tùng, là yếu tố không thể thiếu của quản lý. Tóm lại, qua những phân tích nêu trên và dựa vào các tài liệu đã được công bố, ta có thể hiểu: quản lý là sự tác động có mục đích của chủ thể quản lý vào đối tượng quản lý bằng hệ thống công cụ, phương tiện, cơ chế khác nhau, nhằm đạt được mục tiêu quản lý đã đặt ra, phù hợp với quy luật vận động khách quan của xã hội.  Khái niệm quản lý nhà nước Quản lý nhà nước là một nội dung trong quản lý xã hội, là quản lý xã hội mang quyền lực nhà nước, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện.

Theo nghĩa rộng, quản lý nhà nước là hoạt động của nhà nước trên các lĩnh vực lập pháp, hành pháp và tư pháp nhằm thực hiện các chức năng đối nội và đối ngoại của nhà nước. Theo nghĩa hẹp, quản lý nhà nước là hoạt động được thực hiện chủ yếu bởi các cơ quan hành chính nhà nước nhằm bảo đảm chấp hành pháp luật và các nghị quyết của các cơ quan quyền lực nhà nước để tổ chức, quản lý mọi mặt đời sống xã hội, nói cách khác, quản lý nhà nước là hoạt động chấp hành - điều hành của nhà nước. Từ khi xuất hiện nhà nước thì phần quản lý xã hội quan trọng nhất do Nhà nước đảm nhiệm, tức là nhà nước đứng ra quản lý những quan hệ xã hội cơ bản nhất, bao trùm nhất của đời sống xã hội, đó chính là quản lý nhà nước. Cùng với chủ thể quản lý đặc biệt là nhà nước, tham gia vào quản lý xã hội còn có một số chủ thể khác như các tổ chức xã hội, tổ chức tôn giáo., tuy nhiên, đối tượng và phạm vi điều chỉnh nhỏ hẹp hơn nhiều.

Vì thế có thể coi quản lý xã hội là một khái niệm bao hàm quản lý nhà nước và quản lý phần công việc còn lại của xã hội. Quản lý nhà nước là quản lý xã hội do nhà nước thực hiện bằng bộ máy nhà nước, gắn với quyền lực nhà nước. Nội hàm của quản lý nhà nước thay đổi phụ thuộc vào chế độ chính trị, trình độ phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia qua Luan van 10 các giai đoạn lịch sử. Quản lý nhà nước xét về mặt chức năng bao gồm hoạt động lập pháp, hành pháp và tư pháp.

Thông qua ba hoạt động đặc thù này mà quản lý nhà nước có những điểm khác biệt so với quản lý xã hội khác, cụ thể là: - Quản lý nhà nước chỉ xuất hiện khi nhà nước xuất hiện. Khi nhà nước xuất hiện thì phần quan trọng các công việc của xã hội do nhà nước quản lý. - Pháp luật là phương tiện chủ yếu để quản lý nhà nước. Bằng pháp luật, nhà nước có thể trao quyền cho các tổ chức hoặc các cá nhân để họ thay mặt nhà nước tiến hành hoạt động quản lý nhà nước.

- Chủ thể của quản lý nhà nước là các tổ chức hay cá nhân mang quyền lực nhà nước trong quá trình tác động tới đối tượng quản lý.