Quản Lý Hoạt Động Kiểm Định Chất Lượng Trường Mầm Non Trên Địa Bàn Tỉnh Đắk Nông

Chuyên khảo phân tích Quản lý hoạt động kiểm định chất lượng trường mầm non trên địa bàn tỉnh đăk nông, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Tác giả: Hà Thị Vượng
• Người hướng dẫn: TS. Dương Bạch Dương
• Trường học: Trường Đại Học Quy Nhơn
• Chuyên ngành: Quản Lý Giáo Dục
• Đề tài: Quản Lý Hoạt Động Kiểm Định Chất Lượng Trường Mầm Non Tại Đắk Nông
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Đắk Nông

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRƯỜNG MẦM NON
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Chất lượng, chất lượng giáo dục, chất lượng giáo dục trường mầm non, đảm bảo chất lượng
• 1.2.2. Kiểm định chất lượng, kiểm định chất lượng giáo dục, kiểm định chất lượng giáo dục mầm non
• 1.2.3. Quản lý, quản lý giáo dục, quản lý chất lượng giáo dục
• 1.2.4. Quản lý hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.3. Hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.3.1. Mục tiêu, nguyên tắc, đối tượng kiểm định chất lượng giáo dục và công nhận đạt chuẩn quốc gia đối với trường mầm non
• 1.3.2. Tiêu chuẩn, tiêu chí, chỉ báo đánh giá trường mầm non
• 1.3.3. Quy trình, chu kỳ kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.3.4. Công nhận kết quả và cấp chứng nhận đạt kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.3.5. Lực lượng tham gia công tác KĐCLGD trường mầm non
• 1.3.6. Điều kiện phục vụ hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 1.4. Quản lý hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.4.1. Mục tiêu quản lý KĐCLGD trường mầm non
• 1.4.2. Chức năng của Sở GD&ĐT đối với KĐCLGD trường mầm non
• 1.4.3. Nội dung quản lý hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 1.5.1. Yếu tố khách quan
• 1.5.2. Các yếu tố chủ quan
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRƯỜNG MẦM NON TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK NÔNG
• 2.1. Khái quát quá trình điều tra khảo sát
• 2.1.1. Mục tiêu khảo sát
• 2.1.2. Đối tượng - Địa bàn khảo sát
• 2.1.3. Nội dung khảo sát
• 2.1.4. Phương pháp khảo sát
• 2.1.5. Tổ chức khảo sát
• 2.2. Khái quát về đặc điểm tự nhiên kinh tế - xã hội và giáo dục tỉnh Đắk Nông
• 2.2.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội tỉnh Đắk Nông
• 2.2.2. Đặc điểm của giáo dục mầm non tỉnh Đắk Nông
• 2.3. Thực trạng về hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục các trường mầm non tỉnh Đắk Nông
• 2.3.1. Thực trạng về mục tiêu, nguyên tắc, đối tượng của KĐCLGD trường mầm non
• 2.3.2. Thực trạng tiêu chuẩn, tiêu chí và chỉ báo đánh giá trường mầm non
• 2.3.3. Thực trạng thực hiện quy trình, chu trình tự đánh giá và đánh giá ngoài trường mầm non
• 2.3.4. Thực trạng về công nhận kết quả và đạt chuẩn chất lượng giáo dục
• 2.3.5. Thực trạng tham gia và năng lực làm việc của các lực lượng phối hợp hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 2.3.6. Thực trạng điều kiện phục vụ hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 2.4. Thực trạng quản lý hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non trên địa bàn tỉnh Đắk Nông
• 2.4.1. Thực trạng quản lý mục tiêu hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 2.4.2. Thực trạng quản lý nội dung hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 2.4.3. Thực trạng quản lý quy trình, chu kỳ kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 2.4.4. Thực trạng quản lý công nhận kết quả và đạt chuẩn kiểm định chất lượng giáo dục mầm non
• 2.4.5. Thực trạng quản lý phối hợp các lực lượng tham gia tự đánh giá và đánh giá ngoài trường mầm non
• 2.4.6. Thực trạng quản lý điều kiện phục vụ hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 2.5. Sự ảnh hưởng của các yếu tố đến quản lý hoạt động KĐCLGD trường MN
• 2.5.1. Cơ chế tài chính
• 2.5.2. Tổ chức bộ máy và phân cấp
• 2.5.3. Tiêu chuẩn đánh giá chất lượng trường mầm non
• 2.5.4. Năng lực của cán bộ quản lý, giáo viên tại các trường mầm non
• 2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục tại các trường mầm non tỉnh Đắk Nông
• 2.6.1. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.7. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRƯỜNG MẦM NON TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK NÔNG
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và thực tiễn
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống và đồng bộ
• 3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa và phát triển
• 3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi và hiệu quả
• 3.2. Biện pháp quản lý hoạt động kiểm định chất lượng trường mầm non trên địa bàn tỉnh Đắk Nông
• 3.2.1. Biện pháp 1: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức về ý nghĩa của việc kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 3.2.2. Lập kế hoạch hoạt động KĐCLGD trường mầm non
• 3.2.3. Hoàn thiện các quy định về hoạt động KĐCLGD mầm non
• 3.2.4. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non
• 3.2.5. Xây dựng quy trình chi tiết viết báo cáo tự đánh giá cho các trường mầm non thực hiện KĐCLGD
• 3.2.6. Xây dựng đội ngũ cốt cán về tư vấn xây dựng, đánh giá trường đạt chuẩn chất lượng giáo dục trên địa bàn mỗi địa phương
• 3.2.7. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.3. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất
• 3.3.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.3.2. Đối tượng khảo nghiệm
• 3.3.3. Nội dung khảo nghiệm
• 3.3.4. Phương pháp khảo nghiệm
• 3.3.5. Kết quả khảo nghiệm
• 3.3.6. Nhận xét chung
• 3.4. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo
• Đối với UBND tỉnh, huyện, thành phố và các cơ quan chức năng
• Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo
• Đối với các trường mầm non
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Kiểm Định Chất Lượng Trường Mầm Non Tại Đắk Nông

Quản lý kiểm định chất lượng giáo dục tại các trường mầm non ở Đắk Nông là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Để đảm bảo chất lượng giáo dục, các cơ sở giáo dục cần thực hiện các quy trình kiểm định chất lượng một cách nghiêm túc và hiệu quả. Việc này không chỉ giúp nâng cao chất lượng giáo dục mà còn tạo niềm tin cho phụ huynh và cộng đồng.

1.1. Khái Niệm Về Kiểm Định Chất Lượng Giáo Dục

Kiểm định chất lượng giáo dục là quá trình đánh giá và xác nhận chất lượng của các cơ sở giáo dục. Điều này bao gồm việc đánh giá các tiêu chí như chương trình giảng dạy, đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Kiểm Định Chất Lượng Tại Trường Mầm Non

Kiểm định chất lượng tại trường mầm non không chỉ giúp nâng cao chất lượng giáo dục mà còn đảm bảo sự phát triển toàn diện cho trẻ em. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc xây dựng nền tảng vững chắc cho sự phát triển sau này.

II. Những Thách Thức Trong Quản Lý Kiểm Định Chất Lượng Tại Đắk Nông

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc quản lý kiểm định chất lượng giáo dục, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các vấn đề như nhận thức chưa đầy đủ về tầm quan trọng của kiểm định chất lượng và thiếu nguồn lực cho hoạt động này đang gây khó khăn cho các trường mầm non.

2.1. Nhận Thức Của Cán Bộ Quản Lý Về Kiểm Định Chất Lượng

Nhiều cán bộ quản lý giáo dục chưa nhận thức đầy đủ về vai trò và tầm quan trọng của kiểm định chất lượng. Điều này dẫn đến việc triển khai các hoạt động kiểm định chưa hiệu quả.

2.2. Thiếu Nguồn Lực Và Đào Tạo

Nhiều trường mầm non gặp khó khăn trong việc huy động nguồn lực cho hoạt động kiểm định chất lượng. Đào tạo cán bộ cũng là một vấn đề cần được chú trọng để nâng cao năng lực thực hiện.

III. Phương Pháp Quản Lý Kiểm Định Chất Lượng Hiệu Quả Tại Đắk Nông

Để nâng cao hiệu quả quản lý kiểm định chất lượng giáo dục, cần áp dụng các phương pháp quản lý khoa học và thực tiễn. Việc xây dựng quy trình kiểm định rõ ràng và minh bạch sẽ giúp các trường mầm non thực hiện tốt hơn.

3.1. Xây Dựng Quy Trình Kiểm Định Chất Lượng

Quy trình kiểm định chất lượng cần được xây dựng một cách chi tiết, bao gồm các bước từ tự đánh giá đến đánh giá ngoài. Điều này giúp đảm bảo tính khách quan và chính xác trong quá trình kiểm định.

3.2. Tăng Cường Đào Tạo Và Nâng Cao Nhận Thức

Đào tạo cán bộ quản lý và giáo viên về kiểm định chất lượng là rất cần thiết. Việc này không chỉ nâng cao năng lực mà còn giúp họ nhận thức rõ hơn về tầm quan trọng của kiểm định chất lượng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Kiểm Định Chất Lượng Tại Trường Mầm Non

Việc áp dụng các biện pháp kiểm định chất lượng tại các trường mầm non đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các trường đã có những cải tiến rõ rệt trong chất lượng giáo dục và sự hài lòng của phụ huynh.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Kiểm Định Chất Lượng

Nhiều trường mầm non đã đạt được các tiêu chuẩn chất lượng giáo dục, từ đó nâng cao uy tín và thương hiệu của mình trong cộng đồng.

4.2. Phản Hồi Từ Phụ Huynh Và Cộng Đồng

Phụ huynh ngày càng tin tưởng hơn vào chất lượng giáo dục tại các trường mầm non sau khi có kết quả kiểm định chất lượng. Điều này tạo động lực cho các trường tiếp tục cải thiện.

V. Kết Luận Về Quản Lý Kiểm Định Chất Lượng Tại Đắk Nông

Quản lý kiểm định chất lượng giáo dục tại các trường mầm non ở Đắk Nông cần được chú trọng hơn nữa. Việc khắc phục các thách thức hiện tại và áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả sẽ giúp nâng cao chất lượng giáo dục trong tương lai.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Kiểm Định Chất Lượng Trong Tương Lai

Kiểm định chất lượng sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục mầm non, góp phần vào sự phát triển bền vững của giáo dục tại Đắk Nông.

5.2. Đề Xuất Các Giải Pháp Cải Thiện

Cần có các giải pháp cụ thể để cải thiện hoạt động kiểm định chất lượng, bao gồm việc tăng cường đào tạo, huy động nguồn lực và nâng cao nhận thức của cộng đồng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Giáo dục mầm non giữ vị trí nền tảng trong hệ thống giáo dục quốc dân, đóng vai trò quyết định trong việc hình thành và phát triển nhân cách của trẻ trong 5 năm đầu đời. Tại tỉnh Đắk Nông – một địa bàn miền núi đa dân tộc với 31 dân tộc cùng sinh sống, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 30,3% dân số – công tác chuẩn hóa và nâng cao chất lượng giáo dục mầm non luôn là nhiệm vụ chính trị, xã hội cấp bách. Triển khai Quyết định số 1677/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 905/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Nông về Đề án phát triển Giáo dục mầm non giai đoạn 2018-2025, địa phương đã đạt được những bước tiến đáng kể: quy mô mạng lưới tăng lên 127 cơ sở giáo dục mầm non với 1.300 nhóm lớp và 34.408 trẻ theo học vào năm học 2020-2021.

Mặc dù hơn 70% tổng số trường mầm non trên địa bàn đã hoàn thành báo cáo tự đánh giá và hơn 50% đơn vị được đánh giá ngoài, hoạt động quản lý kiểm định chất lượng giáo dục vẫn đối mặt với nhiều rào cản. Tình trạng nhận thức chưa đầy đủ của đội ngũ, chất lượng hồ sơ tự đánh giá chưa bám sát thực tiễn, việc điều hành thiếu đồng bộ và sự luân chuyển nhân sự liên tục đã làm giảm hiệu quả của các chu kỳ kiểm định.

Xuất phát từ bối cảnh đó, nghiên cứu được thực hiện nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận, khảo sát toàn diện thực trạng quản lý kiểm định chất lượng tại 80 trường mầm non trên địa bàn 8 huyện, thành phố thuộc tỉnh Đắk Nông trong giai đoạn 2018-2021. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất hệ thống biện pháp quản lý khả thi cho giai đoạn 2022-2026 nhằm nâng cao tỷ lệ trường đạt kiểm định chất lượng cấp độ 2 trở lên, thúc đẩy mục tiêu xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết Quản lý chất lượng tổng thể (Total Quality Management - TQM) và mô hình quản lý bối cảnh - đầu vào - quá trình - đầu ra (CIPO). Theo TQM, quản lý chất lượng giáo dục là một tiến trình liên tục, lấy người học làm trung tâm, đòi hỏi sự tham gia đồng bộ của tất cả các cấp quản lý và lực lượng giáo viên. Mô hình tiếp cận hệ thống phân định rõ: kiểm định chất lượng không phải là đích đến tĩnh mà là công cụ quản lý chiến lược giúp cơ sở giáo dục nhận diện điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và không ngừng cải tiến các điều kiện dạy học.

Bên cạnh đó, luận văn vận dụng 6 quan điểm về chất lượng giáo dục theo các nghiên cứu kinh điển trong quản lý giáo dục đại học và phổ thông, kết hợp với các khái niệm then chốt:

• Chất lượng giáo dục mầm non: Sự đáp ứng mục tiêu phát triển toàn diện 5 mặt của trẻ (thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm - kỹ năng xã hội, thẩm mỹ) theo yêu cầu chuẩn hóa của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
• Kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non: Hoạt động đánh giá có tính chu kỳ (bao gồm tự đánh giá và đánh giá ngoài) nhằm xác định mức độ trường mầm non đạt các tiêu chuẩn theo Thông tư số 19/2018/TT-BGDĐT.
• Hệ thống tiêu chuẩn đánh giá: Cấu trúc gồm 5 tiêu chuẩn lớn, 28 tiêu chí và 84 chỉ báo ở Mức 1, bao quát từ công tác quản trị, đội ngũ nhân sự, cơ sở vật chất, quan hệ phối hợp gia đình - xã hội cho đến kết quả nuôi dưỡng, chăm sóc trẻ.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định lượng và định tính nhằm đảm bảo độ tin cậy và giá trị khoa học của dữ liệu:

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Khảo sát thực hiện trên cỡ mẫu phân tầng kết hợp thuận tiện với 235 phiếu phát ra, thu về 200 phiếu hợp lệ (đạt tỷ lệ 85,1%). Mẫu nghiên cứu bao gồm 30 cán bộ quản lý cấp Sở và Phòng Giáo dục và Đào tạo (14 cán bộ thuộc Sở, 16 cán bộ thuộc 8 Phòng Giáo dục và Đào tạo) cùng 170 cán bộ quản lý, giáo viên trực tiếp phụ trách các tiêu chuẩn kiểm định tại các trường mầm non. Việc lựa chọn mẫu phân tầng đảm bảo tính đại diện cho cả khu vực đô thị phát triển lẫn các địa bàn đặc biệt khó khăn.
• Phương pháp thu thập dữ liệu: Kết hợp điều tra bằng phiếu hỏi cấu trúc theo thang đo Likert 4 mức độ (từ Tốt/Rất cần thiết đến Yếu/Không cần thiết) với phương pháp nghiên cứu hồ sơ (phân tích 80 báo cáo tự đánh giá, biên bản đánh giá ngoài, số liệu thống kê giáo dục từ năm 2015 đến 2021).
• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả, tính điểm trung bình (Mean), độ lệch chuẩn và kiểm định tương quan toán học. Phương pháp phân tích định lượng này giúp định lượng hóa chính xác khoảng cách giữa nhận thức lý luận và năng lực thực thi, đồng thời làm căn cứ khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình điều tra thực tế tại tỉnh Đắk Nông giai đoạn 2015-2021 mang lại những phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, quy mô mạng lưới trường lớp và học sinh mầm non tăng trưởng ổn định. Toàn tỉnh có 127 trường mầm non vào năm học 2020-2021 (tăng 18 trường so với 109 trường năm 2015), tiếp nhận 34.408 học sinh. Cơ sở hạ tầng phòng học có sự chuyển biến tích cực: số phòng học kiên cố tăng từ 297 phòng (28,9%) năm 2015 lên 447 phòng (38,8%) năm 2021, trong khi phòng học tạm giảm mạnh 77,8% (từ 36 phòng xuống còn 8 phòng trên toàn tỉnh).

Thứ hai, chất lượng đội ngũ giáo viên được nâng cao rõ rệt theo chuẩn Luật Giáo dục năm 2019. Tổng số giáo viên mầm non tăng từ 1.769 người năm 2015 lên 2.312 người năm 2021; tỷ lệ giáo viên đạt trình độ trên chuẩn (trình độ đại học) đạt 62,1% (1.435/2.312 người). Số lượng cán bộ quản lý và giáo viên được bồi dưỡng chuyên môn về kiểm định chất lượng tăng từ 218 lượt người năm 2015 lên 381 lượt người năm 2021.

Thứ ba, tiến độ thực hiện kiểm định chất lượng và xây dựng trường chuẩn quốc gia đạt kết quả bước đầu nhưng còn chênh lệch. Tính đến tháng 5/2021, có 328/369 cơ sở giáo dục toàn tỉnh hoàn thành báo cáo tự đánh giá (đạt 89%), trong đó Sở Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức đánh giá ngoài cho 172 đơn vị (đạt 52,4%). Riêng bậc mầm non có 39/127 trường được công nhận đạt chuẩn quốc gia.

Thứ tư, tồn tại hạn chế trong nhận thức và kỹ năng thực hành quy trình kiểm định. Dù 100% cán bộ quản lý cấp Sở và Phòng nắm vững mục tiêu, tỷ lệ giáo viên hiểu sâu về kỹ thuật thu thập minh chứng và mã hóa chỉ báo ở một số tiêu chí đạt dưới 52%. Đội ngũ làm công tác tự đánh giá tại cơ sở phần lớn hoạt động kiêm nhiệm, dẫn đến chất lượng viết báo cáo chưa phản ánh sát thực trạng.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện thực nghiệm chỉ ra rằng rào cản lớn nhất trong công tác kiểm định chất lượng giáo dục mầm non tại Đắk Nông không nằm ở chủ trương chỉ đạo mà nằm ở khâu vận hành quy trình và điều kiện bảo đảm. Khi phân tích cơ cấu cơ sở vật chất, dữ liệu thống kê từ 8 huyện cho thấy sự phân hóa sâu sắc. Dữ liệu này có thể được mô hình hóa trực quan qua biểu đồ cột chồng so sánh tỷ lệ phòng học kiên cố - bán kiên cố - phòng tạm giữa các địa phương thuận lợi (như thành phố Gia Nghĩa với 58 phòng kiên cố) và các huyện vùng sâu (như huyện Đắk Song chưa có phòng kiên cố năm 2021, 100% là bán kiên cố).

Bên cạnh đó, việc biểu diễn ma trận tương quan giữa trình độ chuyên môn của giáo viên với mức độ chính xác của báo cáo tự đánh giá phản ánh một thực tế: trình độ học vấn cao chưa đồng nghĩa với kỹ năng kiểm định tốt nếu thiếu các khóa đào tạo chuyên sâu. Nguyên nhân xuất phát từ việc cán bộ phụ trách kiểm định thường xuyên thay đổi vị trí, kinh phí hoạt động cho hội đồng tự đánh giá còn hạn hẹp, và công tác tư vấn chuyên môn từ các phòng chức năng chưa được duy trì định kỳ. Kết quả này tương đồng với các nghiên cứu trong nước về quản trị trường học vùng Tây Nguyên, khẳng định sự cần thiết phải thiết lập một cơ chế hỗ trợ kỹ thuật thường xuyên thay vì chỉ kiểm tra hành chính.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên nguyên tắc đảm bảo tính khoa học, hệ thống, kế thừa và khả thi, luận văn đề xuất 6 biện pháp quản lý đồng bộ cho giai đoạn 2022-2026:

1. Đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức: Đa dạng hóa hình thức truyền thông về vai trò và ý nghĩa của kiểm định chất lượng giáo dục đến 100% cán bộ quản lý, giáo viên và cộng đồng xã hội; lồng ghép nội dung kiểm định vào các buổi sinh hoạt chuyên môn định kỳ do Phòng Giáo dục và Đào tạo chủ trì thực hiện từ quý I/2022.
2. Lập kế hoạch quản lý hoạt động kiểm định trung hạn và hằng năm: Xây dựng lộ trình kiểm định chất lượng 5 năm gắn liền với kế hoạch công nhận trường chuẩn quốc gia của từng huyện, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ trường mầm non hoàn thành đánh giá ngoài lên trên 75% vào năm 2026; do Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng Ủy ban nhân dân cấp huyện ban hành.
3. Hoàn thiện các văn bản quy định và hướng dẫn chuyên môn: Chuẩn hóa bộ công cụ hướng dẫn chi tiết quy trình thu thập, mã hóa và lưu trữ minh chứng theo 84 chỉ báo của Thông tư 19/2018/TT-BGDĐT; Sở Giáo dục và Đào tạo hoàn thành cập nhật văn bản hướng dẫn trong năm học 2022-2023.
4. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và hậu kiểm định: Thiết lập cơ chế giám sát trực tuyến thông qua hệ thống phần mềm quản lý kiểm định chất lượng, thực hiện kiểm tra định kỳ 100% kế hoạch cải tiến chất lượng của các trường sau đánh giá ngoài, giảm thiểu tối đa tình trạng "hình thức" trong báo cáo.
5. Xây dựng quy trình chuẩn hóa viết báo cáo tự đánh giá: Ban hành khung hướng dẫn chi tiết 7 bước viết báo cáo tự đánh giá dành riêng cho cấp học mầm non, giúp các trường nhận diện chính xác điểm mạnh, điểm yếu và xây dựng biện pháp khắc phục có tính khả thi cao.
6. Phát triển mạng lưới chuyên gia cốt cán cấp cơ sở: Thành lập và bồi dưỡng đội ngũ 30-40 cán bộ, giáo viên cốt cán tại 8 huyện, thành phố để thực hiện nhiệm vụ tư vấn, hỗ trợ trực tiếp các trường mầm non trong suốt chu kỳ tự đánh giá; hoàn thành đào tạo chứng chỉ kiểm định viên trong giai đoạn 2022-2024.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao cho nhiều nhóm đối tượng:

• Cán bộ quản lý tại Sở và Phòng Giáo dục và Đào tạo: Nắm bắt khung lý thuyết quản lý chất lượng TQM và quy trình quản lý phân cấp để hoạch định chính sách, lập kế hoạch kiểm định và điều phối ngân sách đầu tư cơ sở vật chất cho giáo dục mầm non tại địa phương.
• Ban giám hiệu và Hội đồng tự đánh giá trường mầm non: Ứng dụng trực tiếp quy trình 7 bước tự đánh giá, kỹ thuật thu thập minh chứng và phương pháp xây dựng kế hoạch cải tiến chất lượng phù hợp với điều kiện thực tế của từng đơn vị.
• Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Khai thác nguồn số liệu sơ cấp và thứ cấp đáng tin cậy giai đoạn 2015-2021, cùng hệ thống công cụ khảo sát định lượng để phát triển các đề tài nghiên cứu liên quan đến kiểm định chất lượng ở các cấp học khác.
• Cán bộ nghiên cứu chính sách giáo dục và cơ quan quản lý nhà nước: Tham khảo mô hình phát triển giáo dục mầm non vùng dân tộc thiểu số để đề xuất các giải pháp bảo đảm công bằng xã hội trong tiếp cận giáo dục đạt chuẩn quốc gia.

Câu hỏi thường gặp

Hệ thống tiêu chuẩn kiểm định chất lượng trường mầm non hiện nay gồm những nội dung nào? Theo Thông tư số 19/2018/TT-BGDĐT, hệ thống đánh giá trường mầm non gồm 5 tiêu chuẩn: Tổ chức và quản lý nhà trường; Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh; Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học; Quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội; Hoạt động giáo dục và kết quả nuôi dưỡng, chăm sóc trẻ. Hệ thống này bao gồm 28 tiêu chí và 84 chỉ báo ở Mức 1.

Chu kỳ kiểm định chất lượng giáo dục trường mầm non kéo dài bao lâu? Chu kỳ kiểm định chất lượng giáo dục đối với trường mầm non có thời hạn là 05 năm. Chứng nhận đạt kiểm định chất lượng giáo dục có giá trị trong 05 năm. Ít nhất 05 tháng trước khi chứng nhận hết hạn, nhà trường phải hoàn thành quy trình tự đánh giá và đăng ký đánh giá ngoài để được công nhận lại.

Khó khăn lớn nhất trong công tác tự đánh giá tại các trường mầm non tỉnh Đắk Nông là gì? Khảo sát thực tế chỉ ra khó khăn chủ yếu nằm ở năng lực xử lý thông tin, mã hóa minh chứng và kỹ năng viết báo cáo của đội ngũ kiêm nhiệm. Bên cạnh đó, điều kiện cơ sở vật chất thiếu đồng bộ tại các huyện vùng sâu như Đắk Glong hay Tuy Đức cũng là rào cản lớn khi đối chiếu với các tiêu chí chuẩn hóa.

Trình độ giáo viên mầm non tỉnh Đắk Nông có đáp ứng được yêu cầu chuẩn hóa không? Đến năm 2021, 100% trong tổng số 2.312 giáo viên mầm non toàn tỉnh đạt chuẩn đào tạo, trong đó có 62,1% (1.435 người) đạt trình độ trên chuẩn đại học theo quy định mới của Luật Giáo dục năm 2019. Đây là tiền đề nhân lực vững chắc để nâng cao chất lượng nuôi dạy trẻ.

Biện pháp nào mang tính đột phá để nâng cao chất lượng kiểm định tại địa phương? Biện pháp mang tính then chốt là xây dựng và vận hành mạng lưới 30-40 cán bộ cốt cán tư vấn kiểm định tại 8 huyện, thành phố. Đội ngũ này sẽ trực tiếp hướng dẫn kỹ thuật, thẩm định chéo hồ sơ tự đánh giá, giúp tháo gỡ khó khăn về mặt chuyên môn cho các trường vùng khó khăn.

Kết luận

• Luận văn đã chuẩn hóa hệ thống cơ sở lý luận về quản lý kiểm định chất lượng giáo dục mầm non dựa trên lý thuyết TQM, mô hình CIPO và quy định tại Thông tư số 19/2018/TT-BGDĐT.
• Bức tranh thực trạng tại 80 trường mầm non tỉnh Đắk Nông giai đoạn 2015-2021 cho thấy sự tăng trưởng vượt bậc về quy mô (127 trường, 34.408 học sinh, tỷ lệ giáo viên trên chuẩn đạt 62,1%), nhưng cũng bộc lộ hạn chế về năng lực viết báo cáo và tỷ lệ trường đạt chuẩn đánh giá ngoài (52,4%).
• Đề xuất hệ thống 6 biện pháp quản lý mang tính khả thi cao, bao quát từ công tác tuyên truyền, lập kế hoạch, chuẩn hóa văn bản, tăng cường thanh tra đến phát triển đội ngũ cốt cán.
• Khảo nghiệm chuyên gia khẳng định các biện pháp đề xuất đạt mức độ cần thiết và khả thi cao, là căn cứ quan trọng để triển khai đồng bộ trong giai đoạn 2022-2026.
• Đóng góp thực tiễn của công trình giúp các cơ quan quản lý giáo dục địa phương tối ưu hóa nguồn lực đầu tư, nâng cao hiệu quả kiểm định chất lượng và bảo đảm quyền lợi học tập tốt nhất cho trẻ em vùng cao. Hãy liên hệ và tham khảo chi tiết toàn văn công trình để ứng dụng hiệu quả giải pháp vào công tác quản trị trường học thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lời mở đầu, kết luận, mục lục, các danh mục bảng biểu, sơ đồ, hình vẽ, từ viết tắt, luận văn bao gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động kiểm định chất lƣợng giáo dục các trƣờng mầm non. Chƣơng 2: Thực trạng quản lý hoạt động kiểm định chất lƣợng giáo dục các trƣờng mầm non ở tỉnh Đắk Nông. Chƣơng 3: Các biện pháp quản lý hoạt động kiểm định chất lƣợng giáo dục các trƣờng mầm non ở tỉnh Đắk Nông. 6 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KIỂM ĐỊNH CHẤT LƢỢNG GIÁO DỤC TRƢỜNG MẦM NON 1.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề Căn cứ Nghị Quyết số 29-NQ/TW về đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế đã xác định rõ mục tiêu của giáo dục đào tạo. Tỉnh Đắk Nông đã ban hành Quyết định số 905/QĐ-UBND ngày 19/6/2019 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Nông về việc phê duyệt Đề án phát triển Giáo dục mầm non giai đoạn 2018-2025 trên địa bàn tỉnh Đắk Nông để góp phần thực hiện mục tiêu của Nghị quyết số 29- NQ/TW thì hoạt động kiểm định CLGD đƣợc chú trọng đó là đổi mới quản lý chất lƣợng giáo dục. Những nghiên cứu ở nƣớc ngoài Nhóm tác giả LazrVLSCEANU, Laura Grunberg, và Danparalea (UNESCO 2007)-Những thuật ngữ và định nghĩa cơ bản trong đảm bảo chất lƣợng và kiểm định chất lƣợng giáo dục. Nghiên cứu này đã tổng hợp một cách đầy đủ các thuật ngữ, định nghĩa chuyên dùng trong lĩnh vực kiểm định CLGD và giải thích cách sử dụng các khái niệm này một cách cụ thể thông qua các hoạt động thực tiễn trong lĩnh vực này.

Chẳng hạn, các thuật ngữ về kiểm định chất lƣợng, kiểm định cơ sở giáo dục, kiểm định chƣơng trình giáo dục…, đánh giá chất lƣợng, tự đánh giá, đánh giá ngoài đối sánh tiêu chuẩn, tiêu chí, chỉ số, xếp hạng hay công nhận cơ sở giáo dục đạt chuẩn mực… Cùng với việc giải thích từ ngữ, nghiên cứu cũng chỉ rõ cho ngƣời nghiên cứu cũng đã nêu lên đƣợc những tranh luận đối lập hiện nay trong việc quan niệm và sử dụng các thuật ngữ này trên thế giới[41]. Trong Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Thị Thanh Phƣợng (2005) chuyên ngành quản lý giáo dục “Xác nhận lại kiểm định chất lƣợng và nâng cao chất lƣợng giáo dục nhƣ một cuộc hành trình”: Một nghiên cứu điển hình tại đại học Texas của Mỹ. Luận án đi sâu vào nghiên cứu kiểm định chất lƣợng giáo dục của Mỹ hiện nay bao gồm: các chính sách, chủ trƣơng, cơ chế cũng nhƣ quy trình thủ tục, phƣơng 7 pháp, nội dung, chuẩn mực trong kiểm định chất lƣợng giáo dục đại học Mỹ và luận văn này tác giả đã phân tích quá trình thực hiện báo cáo tự đánh giá của nhà trƣờng là một quá trình thực hiện các hoạt động đảm bảo chất lƣợng trong nhà trƣờng đồng thời khẳng định tự đánh giá là khâu đầu tiên và quan trọng trong quá trình kiểm định[40]. Theo Phạm Xuân Thanh (2014) [35], KĐCLGD có nguồn gốc từ Hoa Kỳ và Bắc Mỹ từ hơn 100 năm nay, và hiện nay đang đƣợc nhiều nƣớc sử dụng.

Trên thế giới hiện có hơn 150 nƣớc có hệ thống quốc gia đảm bảo và KĐCLGD. Hoa Kỳ là một trong những nƣớc có hệ thống đảm bảo và KĐCLGD lâu đời và cũng là quốc gia tiên phong trong lĩnh vực KĐCLGD, ban đầu là với các trƣờng đại học. Hiện nay, ở Hoa Kỳ có 56 tổ chức kiểm định chất lƣợng độc lập, phần lớn đều do khu vực tƣ nhân hoặc hiệp hội nghề nghiệp đảm nhiệm (tính đến 2013). Nhà nƣớc Liên bang chỉ thành lập Ủy ban tƣ vấn quốc gia về chất lƣợng và liêm chính đại học (NACIQI), giao trách nhiệm công nhận, quản lý và hỗ trợ các tổ chức, trung tâm kiểm định chất lƣợng độc lập trên toàn nƣớc Mỹ.

Theo Tổ chức Bộ trưởng Giáo dục các nƣớc Đông Nam Á (SEAMEO) (2002) đã chỉ ra: Hệ thống đảm bảo chất lƣợng (ĐBCL) đào tạo bao gồm cơ cấu tổ chức, các thủ tục, các quá trình và các nguồn lực cần thiết của các cơ sở đào tạo dùng để thực hiện quản lý đồng bộ, nhằm đạt đƣợc những tiêu chuẩn, tiêu chí và các chỉ số cụ thể do nhà nƣớc ban hành, để nâng cao và liên tục cải tiến chất lƣợng đào tạo nhằm thỏa mãn yêu cầu của ngƣời học và đáp ứng nhu cầu thị trƣờng lao động. KĐCLGD nhằm góp phần đảm bảo và nâng cao chất lƣợng giáo dục; xác nhận mức độ cơ sở giáo dục đáp ứng mục tiêu đề ra trong từng giai đoạn nhất định; làm căn cứ để cơ sở giáo dục giải trình với các cơ quan quản lý nhà nƣớc có thẩm quyền và xã hội về thực trạng chất lƣợng đào tạo; làm cơ sở cho ngƣời học lựa chọn cơ sở giáo dục và nhà tuyển dụng lao động tuyển chọn nhân lực. Nhƣ vậy, trên thế giới, KĐCLGD đã có một lịch sử phát triển lâu dài ở Hoa Kỳ và Bắc Mỹ, nhƣng trƣớc đây ít đƣợc các nƣớc khác biết đến. Hiện nay KĐCLGD ngày càng trở nên phổ biến hơn, bởi nó chứng tỏ là một công cụ hữu hiệu giúp nhiều quốc gia trên thế giới duy trì các chuẩn mực chất lƣợng giáo dục và không ngừng nâng cao chất lƣợng giáo dục và đào tạo.

KĐCLGD là một trong những hoạt động đảm bảo chất lƣợng bên ngoài cơ sở đào tạo. Mục tiêu chính của KĐCLGD là nhằm đảm bảo đạt đƣợc những chuẩn mực nhất định trong đào tạo và không ngừng cải tiến, nâng cao chất lƣợng đào tạo, đáp ứng yêu cầu của ngƣời sử dụng nguồn nhân lực và đảm bảo quyền lợi cho ngƣời học. Ở một số nơi, KĐCLGD còn nhằm mục đích giải trình với xã hội, với các cơ quan quyền lực hay với các cơ quan, tổ chức tài trợ, cấp kinh phí. Ngoài ra, KĐCLGD còn nhằm đƣa ra các quyết định công nhận về mức độ tiến bộ và ĐBCLGD tại các cơ sở giáo dục… 1.

Những nghiên cứu ở trong nƣớc Ở Việt Nam vấn đề chất lƣợng và chất lƣợng giáo dục đƣợc sự quan tâm đông đảo các nhà giáo, các nhà khoa học giáo dục, đến nay có rất nhiều tác giả và xuất bản những tài liệu tham khảo về chất lƣợng giáo dục nói chung và giáo dục mầm non nói riêng nhƣ: Nguyễn Đức Chính với “Kiểm định chất lượng trong giáo dục đại học”; Đặng Bá Lãm “Kiểm tra và đánh giá trong dạy-học đại học”, Trần Khánh Đức “Quản lý và kiểm định chất lượng đào tạo nhân lực” (2004), … Các tác phẩm đã phân tích kiểm định chất lƣợng cơ sở giáo dục hay kiểm định chƣơng trình giáo dục chỉ thực hiện đƣợc một cách có hiệu quả khi việc xây dựng hệ thống đảm bảo chất lƣợng trong nhà trƣờng đƣợc giải quyết. Thêm nữa, một cơ sở giáo dục bất kỳ muốn hoạt động để đạt đƣợc mục tiêu hay vƣơn tới sứ mệnh của tổ chức mình thì phải thiết kế, vận hành hệ thống đảm bảo chất lƣợng tại cơ sở giáo dục đó. Tác giả cho rằng kiểm định chất lƣợng là một khâu trong quá trình quản lý chất lƣợng và chính kiểm định chất lƣợng là phƣơng pháp là công cụ để đánh giá hệ thống đảm bảo chất lƣợng của tổ chức đó. Ngoài ra, KĐCL có quy trình từ đăng ký tự đánh giá, tự đánh giá, đánh giá ngoài và công nhận kiểm định chất lƣợng [20].

9 Lê Đức Ngọc (2009) đã cho rằng KĐCL là một giải pháp quản lý chất lƣợng và hiệu quả nhằm các mục tiêu sau đây: Đánh giá hiện trạng của cơ sở giáo dục đáp ứng các tiêu chuẩn đề ra nhƣ thế nào? Hiện trạng cơ sở giáo dục có chất lƣợng và hiệu quả ra sao? Đánh giá hiện trạng những điểm nào là điểm mạnh so với các tiêu chuẩn đề ra của cơ sở giáo dục. Đánh giá hiện trạng những điểm nào là điểm yếu so với các tiêu chuẩn đề ra của cơ sở giáo dục. Trên cơ sở điểm mạnh và điểm yếu phát hiện đƣợc so với các tiêu chuẩn đề ra, định ra kế hoạch phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu để phát triển. Bộ GD&ĐT đã ban hành một số lƣợng văn bản liên quan đến chất lƣợng, bảo đảm chất lƣợng, những văn bản này thể hiện sự quan tâm đến công tác kiểm định chất lƣợng và bảo đảm chất lƣợng giáo dục, chất lƣợng nhà trƣờng: Nghị quyết số 29- NQ/TW, các chiến lƣợc phát triển của cấp học; Thông tƣ quy định về điều kiện kiểm định chất lƣợng: Thông tƣ số 19/2018/TT-BGDĐT; Công văn 5942/BGDĐT-QLCL ngày 28/12/2018 về hƣớng dẫn công tác tự đánh giá chất lƣợng trong trƣờng mầm non và đánh giá ngoài.

Luật Giáo dục năm 2005 lần đầu tiên đƣa vào khái niệm “kiểm định chất lượng”; tại “Điều 17. Kiểm định chất lƣợng giáo dục” nêu rõ: “Kiểm định chất lƣợng giáo dục là biện pháp chủ yếu nhằm xác định mức độ thực hiện mục tiêu, chƣơng trình, nội dung giáo dục đối với nhà trƣờng và cơ sở giáo dục khác. Việc kiểm định chất lƣợng giáo dục đƣợc thực hiện định kỳ trong phạm vi cả nƣớc và đối với từng cơ sở giáo dục. Kết quả kiểm định chất lƣợng giáo dục đƣợc công bố công khai để xã hội biết và giám sát.

Nhiệm vụ và quyền hạn của nhà trƣờng” cũng ghi rõ: “Tự đánh giá chất lƣợng giáo dục và chịu sự kiểm định chất lƣợng giáo dục của cơ quan có thẩm quyền kiểm định chất lƣợng giáo dục. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật giáo dục năm 2009, tại Điều 1, Khoản “31. Bổ sung Mục 3a Chƣơng VII” về kiểm định chất lƣợng giáo dục gồm 3 điều (110a, 110b, 110c) lần lƣợt nêu rõ: “Nội dung quản lý nhà nƣớc về kiểm định chất lƣợng giáo dục”; “Nguyên tắc kiểm định chất lƣợng giáo dục”; “Tổ chức kiểm định chất lƣợng giáo dục” [36]. Đến Luật giáo dục số 43/2019/QH14 ngày 14/6/2019 thì Kiểm định chất lƣợng đƣợc đƣa vào Mục 3 với 3 Điều từ 110, 111, 112, cho biết các mục tiêu, nguyên tắc, đối tƣợng kiểm định chất lƣợng giáo dục; Nội dung quản lý nhà nƣớc về kiểm định chất lƣợng giáo dục; và tổ chức kiểm định chất lƣợng giáo dục.

Một số khái niệm cơ bản 1. Chất lượng, chất lượng giáo dục, chất lượng giáo dục trường mầm non. Chất lượng Chất lƣợng là một khái niệm động, nhiều chiều và có tính tƣơng đối; vì vậy có nhiều cách hiểu, cách định nghĩa khác nhau, phản ánh các quan niệm cá nhân và xã hội khác nhau, và không có một định nghĩa nào duy nhất đúng về chất lƣợng.