Quản lý hoạt động ngoại khóa môn tiếng anh cho học sinh các trường phổ thông dân tộc bán trú trung học cơ sở huyện nậm pồ tỉnh điện biên

Hoạt động ngoại khóa tiếng Anh Nậm Pồ đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực ngôn ngữ cho học sinh dân… 146 trang · Đại học Thái Nguyên · 2022.

• Tác giả: Đỗ Thanh Thúy
• Người hướng dẫn: PGS. Phùng Thị Hằng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Giáo Dục Ngôn Ngữ Cho Trẻ Mẫu Giáo 5-6 Tuổi Qua Tác Phẩm Văn Học Tại Hạ Long
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hạ Long

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở TRƯỜNG MẦM NON
• 1.1. Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.1.1. Những nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.1.2. Những nghiên cứu ở Việt Nam
• 1.2. Các khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ở trường mầm non
• 1.2.2. Giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học
• 1.2.3. Quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học
• 1.3. Một số vấn đề cơ bản về giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.1. Tác phẩm văn học sử dụng trong giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo ở trường MN
• 1.3.2. Tầm quan trọng của việc giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.3. Mục tiêu, nguyên tắc giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.4. Nội dung giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.5. Phương pháp, hình thức giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.6. Đánh giá kết quả giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4. Quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.1. Lập kế hoạch giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.2. Tổ chức giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.3. Chỉ đạo giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.4. Kiểm tra, đánh giá giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.5.1. Các yếu tố khách quan
• 1.5.2. Các yếu tố chủ quan
• 1.6. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON THÀNH PHỐ HẠ LONG, TỈNH QUẢNG NINH
• 2.1. Giới thiệu về thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.1.1. Tình hình kinh tế - xã hội của thành phố Hạ Long
• 2.1.2. Tình hình giáo dục mầm non thành phố Hạ Long
• 2.2. Mục đích, nội dung, phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu
• 2.2.1. Mục đích khảo sát
• 2.2.2. Đối tượng khảo sát
• 2.2.3. Nội dung khảo sát
• 2.2.4. Phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu
• 2.3. Kết quả khảo sát thực trạng
• 2.3.1. Thực trạng nhận thức của CBQL, GV về tầm quan trọng, mục tiêu của giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.2. Thực trạng giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.3. Thực trạng quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.5. Đánh giá chung về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.6. Nguyên nhân của hạn chế
• 2.4. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON THÀNH PHỐ HẠ LONG, TỈNH QUẢNG NINH
• 3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu của hoạt động giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mầm non
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu của giáo dục mầm non
• 3.1.3. Nguyên tắc bảo đảm tính đồng bộ
• 3.1.4. Nguyên tắc bảo đảm tính thực tiễn
• 3.1.5. Nguyên tắc bảo đảm tính khả thi
• 3.1.6. Nguyên tắc bảo đảm tính hiệu quả
• 3.2. Các biện pháp quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.1. Tổ chức nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên về giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.2. Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh phù hợp với tình hình thực tế
• 3.2.3. Tổ chức bồi dưỡng năng lực giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học cho đội ngũ giáo viên ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.4. Xây dựng cơ chế phối hợp các lực lượng trong và ngoài nhà trường tham gia giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.5. Kiểm tra, giám sát việc thực hiện giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.4.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.4.2. Nội dung khảo nghiệm
• 3.4.3. Phương pháp khảo nghiệm
• 3.4.4. Kết quả khảo nghiệm
• 3.5. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quản Lý Ngoại Khóa Tiếng Anh Cho Dân Tộc Bán Trú

Hoạt động ngoại khóa tiếng Anh Nậm Pồ đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực ngôn ngữ cho học sinh dân tộc bán trú. Đây không chỉ là sân chơi bổ ích mà còn là môi trường thực hành tiếng Anh hiệu quả, giúp học sinh tự tin hơn trong giao tiếp. Việc quản lý hoạt động ngoại khóa cần được thực hiện một cách bài bản, khoa học để đạt được hiệu quả cao nhất. Theo nghiên cứu, việc tích hợp các hoạt động vui chơi, giải trí vào quá trình học tập giúp tăng hứng thú và khả năng tiếp thu của học sinh, đặc biệt là đối với học sinh vùng cao. Bài viết này sẽ đi sâu vào các khía cạnh liên quan đến quản lý và tổ chức hoạt động ngoại khóa tiếng Anh, từ đó đưa ra những giải pháp thiết thực và hiệu quả. Giáo dục tiếng Anh vùng cao cần những phương pháp tiếp cận đặc biệt để phù hợp với điều kiện và văn hóa địa phương. Sân chơi tiếng Anh cho học sinh là một hình thức tuyệt vời để khuyến khích học sinh sử dụng tiếng Anh một cách tự nhiên và sáng tạo.

1.1. Tầm quan trọng của ngoại khóa tiếng Anh tại Nậm Pồ Điện Biên

Hoạt động ngoại khóa tiếng Anh không chỉ giúp học sinh củng cố kiến thức đã học trên lớp mà còn tạo cơ hội để các em áp dụng ngôn ngữ vào thực tế. Tại Nậm Pồ, Điện Biên, nơi điều kiện học tập còn nhiều khó khăn, ngoại khóa đóng vai trò then chốt trong việc khơi dậy niềm yêu thích tiếng Anh, thúc đẩy sự tự tin và khả năng giao tiếp. Những hoạt động này còn giúp học sinh khám phá văn hóa, mở rộng kiến thức, đồng thời phát triển các kỹ năng mềm quan trọng như làm việc nhóm, tư duy sáng tạo, và giải quyết vấn đề. Phát triển kỹ năng mềm là một mục tiêu quan trọng của các hoạt động ngoại khóa. Theo kinh nghiệm từ các chương trình giáo dục thành công, việc tạo ra môi trường học tập tích cực và khuyến khích sự tham gia chủ động của học sinh là yếu tố quyết định sự thành công.

1.2. Đặc điểm học sinh dân tộc bán trú và nhu cầu học tiếng Anh

Học sinh dân tộc bán trú thường có nền tảng tiếng Anh hạn chế, ít có cơ hội tiếp xúc với ngôn ngữ này bên ngoài trường học. Do đó, hoạt động ngoại khóa cần được thiết kế phù hợp với trình độ và nhu cầu của các em, tập trung vào việc xây dựng vốn từ vựng cơ bản, rèn luyện ngữ âm và phát âm, đồng thời tạo môi trường giao tiếp cởi mở, thân thiện. Việc hiểu rõ đặc điểm tâm lý, văn hóa của học sinh dân tộc là yếu tố quan trọng để xây dựng chương trình ngoại khóa hiệu quả. Giáo dục hòa nhập là một nguyên tắc quan trọng cần tuân thủ khi thiết kế các hoạt động ngoại khóa. Theo các chuyên gia giáo dục, sự kiên nhẫn và khích lệ là chìa khóa để giúp học sinh vượt qua những khó khăn ban đầu.

1.3. Mục tiêu và nguyên tắc quản lý hoạt động ngoại khóa môn tiếng Anh

Mục tiêu chính của quản lý hoạt động ngoại khóa là tạo ra môi trường học tập tiếng Anh hiệu quả, giúp học sinh nâng cao năng lực tiếng Anh, phát triển toàn diện các kỹ năng ngôn ngữ, đồng thời nuôi dưỡng niềm yêu thích và sự tự tin khi sử dụng tiếng Anh. Các nguyên tắc quản lý cần đảm bảo tính khoa học, sư phạm, phù hợp với điều kiện thực tế của trường học và cộng đồng. Tính khả thi và bền vững cũng là những yếu tố cần được cân nhắc. Kế hoạch hoạt động ngoại khóa tiếng Anh cần được xây dựng một cách chi tiết và cụ thể. Đánh giá hoạt động ngoại khóa cần được thực hiện thường xuyên để đảm bảo chất lượng và hiệu quả.

II. Thách Thức Khi Tổ Chức Ngoại Khóa Tiếng Anh Cho Vùng Cao

Việc tổ chức hoạt động ngoại khóa tiếng Anh dân tộc bán trú tại các trường vùng cao như Nậm Pồ, Điện Biên đối mặt với nhiều thách thức. Cơ sở vật chất hạn chế, đội ngũ giáo viên thiếu kinh nghiệm, nguồn tài liệu tham khảo khan hiếm, và sự khác biệt về văn hóa, ngôn ngữ là những rào cản lớn. Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình, và cộng đồng còn chưa chặt chẽ cũng ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả của hoạt động. Theo báo cáo khảo sát, nhiều trường học vùng cao thiếu trang thiết bị dạy học hiện đại, ảnh hưởng đến khả năng ứng dụng các phương pháp giảng dạy tiên tiến. Dạy tiếng Anh cho học sinh dân tộc đòi hỏi sự sáng tạo và linh hoạt từ giáo viên. Văn hóa học đường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc tạo động lực học tập cho học sinh.

2.1. Cơ sở vật chất và nguồn lực hạn chế tại Nậm Pồ Điện Biên

Thiếu phòng học chức năng, thiết bị nghe nhìn, tài liệu học tập, và nguồn internet ổn định là những khó khăn thường gặp tại các trường vùng cao. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và hiệu quả của tổ chức hoạt động ngoại khóa tiếng Anh. Việc tìm kiếm nguồn tài trợ từ các tổ chức xã hội, doanh nghiệp, và cá nhân là một giải pháp quan trọng để cải thiện cơ sở vật chất. Tài liệu tiếng Anh cho học sinh bán trú cần được biên soạn phù hợp với trình độ và văn hóa của các em. Theo kinh nghiệm từ các dự án giáo dục, việc sử dụng các tài liệu trực quan, sinh động, và gần gũi với cuộc sống hàng ngày sẽ giúp học sinh dễ dàng tiếp thu kiến thức.

2.2. Thiếu hụt giáo viên tiếng Anh và năng lực sư phạm hạn chế

Số lượng giáo viên tiếng Anh còn thiếu, đặc biệt là giáo viên có trình độ chuyên môn cao và kinh nghiệm giảng dạy cho học sinh dân tộc. Bên cạnh đó, nhiều giáo viên còn thiếu kỹ năng tổ chức hoạt động ngoại khóa, sử dụng phương pháp giảng dạy phù hợp, và đánh giá kết quả học tập của học sinh. Việc bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho đội ngũ giáo viên là một nhiệm vụ cấp thiết. Phương pháp dạy tiếng Anh hiệu quả cần được chia sẻ và áp dụng rộng rãi. Giáo trình tiếng Anh cho học sinh dân tộc cần được xây dựng dựa trên nghiên cứu kỹ lưỡng về nhu cầu và đặc điểm của học sinh.

2.3. Rào cản về văn hóa ngôn ngữ và sự tham gia của cộng đồng

Sự khác biệt về văn hóa, ngôn ngữ giữa học sinh và giáo viên có thể gây khó khăn trong giao tiếp và giảng dạy. Bên cạnh đó, sự quan tâm và tham gia của gia đình, cộng đồng vào hoạt động ngoại khóa còn hạn chế. Việc xây dựng mối quan hệ tốt đẹp giữa nhà trường, gia đình, và cộng đồng là yếu tố quan trọng để tạo môi trường học tập tích cực và hỗ trợ học sinh. Tăng hứng thú học tiếng Anh thông qua các hoạt động văn hóa, nghệ thuật là một giải pháp hiệu quả. Hoạt động trải nghiệm tiếng Anh giúp học sinh khám phá văn hóa và phát triển kỹ năng giao tiếp.

III. Giải Pháp Quản Lý Ngoại Khóa Tiếng Anh Hiệu Quả Tại Nậm Pồ

Để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động ngoại khóa môn tiếng Anh tại Nậm Pồ, Điện Biên, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào việc cải thiện cơ sở vật chất, nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên, xây dựng chương trình ngoại khóa phù hợp, tăng cường sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình, và cộng đồng, đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý và giảng dạy. Theo các chuyên gia, việc áp dụng các mô hình quản lý tiên tiến và phù hợp với điều kiện thực tế sẽ mang lại hiệu quả cao. Mô hình quản lý hoạt động ngoại khóa cần được xây dựng một cách khoa học và linh hoạt. Kinh nghiệm quản lý hoạt động ngoại khóa từ các trường học thành công có thể được tham khảo và áp dụng.

3.1. Xây dựng và cải thiện cơ sở vật chất trang thiết bị dạy học

Tăng cường đầu tư cho cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học, đặc biệt là các thiết bị nghe nhìn, máy tính, internet, và tài liệu học tập tiếng Anh. Khuyến khích sự tham gia của các tổ chức xã hội, doanh nghiệp, và cá nhân vào việc tài trợ, hỗ trợ cơ sở vật chất cho trường học. Việc tạo ra môi trường học tập hiện đại và tiện nghi sẽ giúp học sinh hứng thú hơn với việc học tiếng Anh. Giáo dục tiếng Anh vùng cao cần được ưu tiên đầu tư về cơ sở vật chất. Giáo trình tiếng Anh cho học sinh dân tộc cần được biên soạn dựa trên nguồn tài liệu phong phú và đa dạng.

3.2. Nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên tiếng Anh

Tổ chức các khóa bồi dưỡng, tập huấn nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng sư phạm, và kỹ năng tổ chức hoạt động ngoại khóa cho giáo viên tiếng Anh. Tạo điều kiện cho giáo viên tham gia các hội thảo, diễn đàn, và chương trình trao đổi kinh nghiệm để học hỏi và chia sẻ kiến thức. Việc xây dựng đội ngũ giáo viên giỏi, tâm huyết, và yêu nghề là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng dạy và học tiếng Anh. Phương pháp dạy tiếng Anh hiệu quả cần được cập nhật và áp dụng thường xuyên. Giáo viên tiếng Anh vùng cao cần được tạo điều kiện để phát triển chuyên môn.

3.3. Thiết kế chương trình ngoại khóa phù hợp và đa dạng

Xây dựng chương trình ngoại khóa phù hợp với trình độ, nhu cầu, và đặc điểm văn hóa của học sinh dân tộc bán trú. Tổ chức các hoạt động đa dạng, phong phú, và hấp dẫn như câu lạc bộ tiếng Anh, thi hùng biện, diễn kịch, hát tiếng Anh, trò chơi ngôn ngữ, và các hoạt động trải nghiệm thực tế. Việc tạo ra môi trường học tập vui vẻ, năng động, và sáng tạo sẽ giúp học sinh yêu thích tiếng Anh hơn. Kế hoạch hoạt động ngoại khóa tiếng Anh cần được xây dựng một cách chi tiết và cụ thể. Tổ chức hoạt động ngoại khóa tiếng Anh cần đảm bảo tính khoa học và sư phạm.

IV. Ứng Dụng Thực Tế Và Đánh Giá Hiệu Quả Quản Lý Ngoại Khóa

Việc triển khai các giải pháp quản lý hoạt động ngoại khóa cần được thực hiện một cách bài bản, khoa học, và có sự tham gia của tất cả các bên liên quan. Sau khi triển khai, cần tiến hành đánh giá hiệu quả để điều chỉnh và cải thiện. Theo kết quả nghiên cứu, việc áp dụng các giải pháp quản lý hiệu quả sẽ giúp nâng cao đáng kể năng lực tiếng Anh của học sinh, đồng thời góp phần phát triển toàn diện nhân cách và kỹ năng của các em. Đánh giá hoạt động ngoại khóa cần được thực hiện một cách khách quan và toàn diện. Nâng cao năng lực tiếng Anh cho học sinh là mục tiêu quan trọng nhất của các hoạt động ngoại khóa.

4.1. Triển khai và giám sát hoạt động ngoại khóa tại trường học

Phân công trách nhiệm cụ thể cho từng cá nhân, bộ phận trong việc triển khai và giám sát hoạt động ngoại khóa. Xây dựng quy trình kiểm tra, đánh giá thường xuyên để đảm bảo chất lượng và tiến độ của hoạt động. Việc theo dõi và hỗ trợ giáo viên trong quá trình triển khai là rất quan trọng. Quản lý học sinh bán trú trong các hoạt động ngoại khóa cần được chú trọng. Hoạt động trải nghiệm tiếng Anh cần được tổ chức một cách an toàn và hiệu quả.

4.2. Đánh giá kết quả và điều chỉnh phương pháp quản lý

Sử dụng các công cụ đánh giá phù hợp để đo lường sự tiến bộ của học sinh trong việc học tiếng Anh. Thu thập ý kiến phản hồi từ học sinh, giáo viên, và phụ huynh để đánh giá hiệu quả của hoạt động ngoại khóa. Dựa trên kết quả đánh giá, điều chỉnh phương pháp quản lý và nội dung chương trình để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của học sinh. Đánh giá hoạt động ngoại khóa cần dựa trên các tiêu chí cụ thể và rõ ràng. Phương pháp đánh giá hoạt động ngoại khóa cần được lựa chọn phù hợp với mục tiêu và nội dung của chương trình.

V. Kết Luận Và Hướng Phát Triển Quản Lý Ngoại Khóa Tiếng Anh

Quản lý hoạt động ngoại khóa tiếng Anh Nậm Pồ hiệu quả là một quá trình liên tục, đòi hỏi sự nỗ lực và sáng tạo của tất cả các bên liên quan. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các phương pháp quản lý tiên tiến, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế để nâng cao chất lượng dạy và học tiếng Anh cho học sinh vùng cao. Giáo dục tiếng Anh vùng cao cần được quan tâm và đầu tư nhiều hơn nữa. Nậm Pồ, Điện Biên có tiềm năng lớn để phát triển giáo dục tiếng Anh. Theo các chuyên gia giáo dục, việc xây dựng môi trường học tập thân thiện và khuyến khích sự sáng tạo là yếu tố quan trọng để giúp học sinh phát triển toàn diện.

5.1. Tổng kết những bài học kinh nghiệm về quản lý ngoại khóa

Rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu từ quá trình triển khai và đánh giá hoạt động ngoại khóa. Chia sẻ những kinh nghiệm thành công với các trường học khác để cùng nhau nâng cao chất lượng giáo dục tiếng Anh. Kinh nghiệm quản lý hoạt động ngoại khóa cần được ghi lại và chia sẻ rộng rãi. Mô hình quản lý hoạt động ngoại khóa thành công có thể được áp dụng cho các trường học khác.

5.2. Đề xuất hướng phát triển và nghiên cứu tiếp theo về chủ đề

Đề xuất các hướng phát triển và nghiên cứu tiếp theo về chủ đề quản lý hoạt động ngoại khóa tiếng Anh cho học sinh dân tộc bán trú. Khuyến khích các nghiên cứu về ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý và giảng dạy tiếng Anh, cũng như các nghiên cứu về tác động của hoạt động ngoại khóa đến sự phát triển toàn diện của học sinh. Nghiên cứu về hoạt động ngoại khóa tiếng Anh cần được tiếp tục và mở rộng. Phát triển kỹ năng mềm cho học sinh thông qua các hoạt động ngoại khóa là một hướng đi đầy tiềm năng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Giai đoạn 5-6 tuổi là thời kỳ then chốt để hình thành năng lực ngôn ngữ, với hơn 85% khả năng phát âm chuẩn mực và tư duy diễn đạt tiền tiểu học được định hình trong giai đoạn này. Theo các khảo sát giáo dục mầm non, khoảng 70% vốn từ nghệ thuật và kỹ năng giao tiếp biểu cảm của trẻ được bồi đắp hiệu quả nhất thông qua việc tiếp xúc với các tác phẩm văn học. Tuy nhiên, tại nhiều cơ sở mầm non đô thị hiện nay, việc tổ chức cho trẻ làm quen với văn học vẫn còn mang tính hình thức, chủ yếu dừng lại ở việc đọc thuộc lòng cơ bản và chưa khai thác tối đa vai trò của văn học như một công cụ phát triển ngôn ngữ mạch lạc.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là phân tích thực trạng công tác quản lý và đề xuất hệ thống biện pháp quản lý của người hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi thông qua tác phẩm văn học. Mục tiêu cụ thể là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá đúng thực trạng tại các trường mầm non và xây dựng 5 biện pháp quản lý đồng bộ, có tính khả thi cao. Phạm vi nghiên cứu được triển khai tại 7 trường mầm non công lập và dân lập trên địa bàn thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh gồm: Mầm non Hà Lầm, Cao Thắng, Hà Trung, Cao Xanh, Hạ Long, Hoa Hồng và Hồng Gai, với mốc thời gian khảo sát thực tế vào tháng 4 năm 2022. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở khoa học giúp nâng tỷ lệ trẻ đạt chuẩn kỹ năng nghe hiểu và diễn đạt mạch lạc lên trên 90%, đồng thời chuẩn hóa năng lực quản trị chuyên môn cho 100% cán bộ quản lý và giáo viên mầm non tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết học tập qua trải nghiệm của David Kolb, khẳng định quá trình chiếm lĩnh ngôn ngữ của trẻ đạt hiệu quả tối ưu khi được tương tác trực tiếp với các hình tượng văn học sinh động. Đồng thời, luận văn kết hợp mô hình phát triển vùng phát triển gần nhất của Lev Vygotsky cùng lý thuyết tương tác hội thoại mở rộng của Piasta và các cộng sự, nhấn mạnh vai trò kiến tạo ngôn ngữ của giáo viên thông qua đàm thoại và gợi mở nghệ thuật.

Hệ thống lý luận được xây dựng dựa trên 4 khái niệm then chốt:

1. Quản lý giáo dục: Quá trình tác động có định hướng của chủ thể quản lý thông qua chu trình 4 chức năng gồm lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra, đánh giá.
2. Giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi: Quá trình sư phạm có chủ đích nhằm hình thành chuẩn mực ngữ âm tiếng Việt, làm giàu vốn từ, rèn luyện cấu trúc ngữ pháp, phát triển ngôn ngữ mạch lạc và kỹ năng tiền đọc viết.
3. Hoạt động làm quen với tác phẩm văn học: Hoạt động học có chủ định với thời lượng 25-30 phút/tiết, giúp trẻ tiếp cận thế giới nghệ thuật ngôn từ qua thơ, ca dao, đồng dao, truyện kể và kịch bản sân khấu hóa.
4. Quản lý giáo dục ngôn ngữ thông qua tác phẩm văn học: Sự tác động sư phạm của hiệu trưởng đến đội ngũ giáo viên và môi trường giáo dục nhằm tối ưu hóa chất lượng phát triển ngôn ngữ cho trẻ.

Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên mối quan hệ hữu cơ giữa 4 chức năng quản lý sư phạm và 3 trụ cột kết quả đầu ra của trẻ gồm nghe hiểu, sử dụng lời nói mạch lạc và làm quen kỹ năng tiền đọc viết.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ cuộc khảo sát thực tiễn với tổng cỡ mẫu là 100 khách thể điều tra, bao gồm 35 cán bộ quản lý (chiếm tỷ lệ 35%) và 65 giáo viên trực tiếp giảng dạy khối mẫu giáo lớn (chiếm tỷ lệ 65%) tại 7 trường mầm non trọng điểm của thành phố Hạ Long. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho cả khu vực trung tâm và các khu vực đang phát triển của đô thị loại 1.

Nghiên cứu sử dụng kết hợp nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận (phân tích, tổng hợp tài liệu quản lý giáo dục) và nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn (điều tra bằng phiếu hỏi theo thang đo Likert 5 mức độ, phỏng vấn sâu chuyên gia quản lý, quan sát giờ dạy và khảo sát sản phẩm hoạt động của trẻ). Việc lựa chọn phương pháp phân tích thống kê toán học (tính điểm trung bình Mean, độ lệch chuẩn Standard Deviation và phân tích tỷ lệ phần trăm qua phần mềm chuyên dụng) nhằm đảm bảo lượng hóa chính xác, khách quan các mức độ đánh giá thực trạng, đồng thời kiểm định độ tin cậy của các biện pháp quản lý đề xuất trong đợt khảo sát tháng 4 năm 2022.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phát hiện thứ nhất: Nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên về tầm quan trọng của việc giáo dục ngôn ngữ qua tác phẩm văn học đạt mức rất cao, với điểm trung bình chung là 4,38/5,00. Cụ thể, có 100% cán bộ quản lý và 95,4% giáo viên khẳng định hoạt động này là nền tảng cốt lõi giúp trẻ 5-6 tuổi tự tin bước vào lớp 1.

Phát hiện thứ hai: Về mức độ thực hiện các nội dung chuyên môn, có sự chênh lệch rõ rệt giữa các kỹ năng. Kỹ năng luyện phát âm chuẩn và mở rộng vốn từ được thực hiện thường xuyên với tỷ lệ lần lượt là 84,6% và 82,0%. Ngược lại, việc rèn luyện ngôn ngữ nghệ thuật và khả năng đóng vai sáng tạo chỉ đạt mức thường xuyên khoảng 58,5%, chủ yếu do giáo viên bị gò bó bởi thời lượng tiết học từ 25 đến 30 phút.

Phát hiện thứ ba: Trong công tác quản lý chuyên môn, khâu lập kế hoạch được đánh giá cao nhất với 88,0% ý kiến xếp loại tốt, kế hoạch năm học bám sát chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tuy nhiên, khâu kiểm tra, giám sát chuyên đề và phối hợp lực lượng giáo dục ngoài nhà trường chỉ đạt 62,0% mức độ thường xuyên, cho thấy việc kiểm tra còn nặng tính hành chính định kỳ thay vì kiểm tra đột xuất và hỗ trợ sư phạm.

Phát hiện thứ tư: Tồn tại khoảng cách hiệu quả khoảng 15,5% giữa các trường mầm non khu vực trung tâm có trang thiết bị hiện đại (như Trường Mầm non Hạ Long, Hoa Hồng) so với các trường ở địa bàn khó khăn hơn trong việc ứng dụng công nghệ thông tin và sa bàn rối vào tiết học văn học.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của những hạn chế trên xuất phát từ việc một bộ phận giáo viên chưa đổi mới phương pháp giảng dạy, còn duy trì lối truyền thụ một chiều, đọc mẫu cho trẻ nhắc lại chiếm hơn 60% thời lượng bài dạy. Bên cạnh đó, công tác quản lý của người hiệu trưởng đôi khi chưa chú trọng bồi dưỡng kỹ năng kể chuyện diễn cảm và đàm thoại gợi mở cho đội ngũ.

Kết quả nghiên cứu này có tính tương đồng cao với kết luận của tác giả Nguyễn Thị Ngọc Châu (2016) tại Thanh Hóa và Hoàng Kim Hồng (2019) tại Bạc Liêu, khi đều chỉ ra rằng giáo viên mầm non thường gặp khó khăn trong việc phát triển ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ nếu thiếu sự chỉ đạo đổi mới phương pháp từ ban giám hiệu.

Dữ liệu khảo sát thực trạng có thể được trực quan hóa rất hiệu quả thông qua biểu đồ cột kép thể hiện tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý, kết hợp cùng bảng ma trận phân phối tần số điểm đánh giá theo thang đo Likert. Cách trình bày này giúp các nhà quản lý giáo dục dễ dàng nhận diện những mắt xích yếu kém trong quy trình chỉ đạo chuyên môn, từ đó ban hành các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ sát với thực tiễn cơ sở.

Đề xuất và khuyến nghị

Trên cơ sở phân tích thực trạng, luận văn đề xuất 5 nhóm biện pháp quản lý toàn diện nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi:

1. Tổ chức bồi dưỡng nâng cao nhận thức cho 100% cán bộ quản lý và giáo viên: Triển khai các buổi hội thảo chuyên đề định kỳ mỗi quý 1 lần, nhằm quán triệt sâu sắc mục tiêu phát triển ngôn ngữ nghệ thuật, hướng tới 95% giáo viên đạt loại giỏi về kỹ năng tích hợp văn học vào cuối năm 2022, do Hiệu trưởng và Ban giám hiệu chủ trì thực hiện.
2. Đổi mới công tác lập kế hoạch và phân phối chương trình: Xây dựng kế hoạch dạy học linh hoạt, tích hợp 100% tác phẩm thơ, truyện vào các hoạt động trải nghiệm ngoài trời và góc văn học, hoàn thành việc thẩm định giáo án mẫu trước tháng 9 năm 2022 dưới sự điều hành của Tổ chuyên môn khối mẫu giáo lớn.
3. Tổ chức tập huấn chuyên sâu về phương pháp kể chuyện diễn cảm và sân khấu hóa: Mở tối thiểu 2 khóa đào tạo nghiệp vụ mỗi năm học cho 65 giáo viên dạy lớp 5-6 tuổi, tập trung vào kỹ năng sử dụng con rối, nhạc nền và kỹ thuật đặt câu hỏi đàm thoại tư duy, do Phòng Giáo dục và Đào tạo phối hợp chuyên gia sư phạm thực hiện trong giai đoạn 2022-2023.
4. Xây dựng cơ chế phối hợp đa chiều giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng: Thiết lập góc tuyên truyền và sổ tay điện tử hướng dẫn 100% phụ huynh thực hành đọc sách tương tác cùng con ít nhất 15 phút mỗi ngày tại gia đình, hoàn thành triển khai trong học kỳ 1 năm học 2022-2023 dưới sự điều phối của Hội đồng sư phạm và Hội cha mẹ học sinh.
5. Tăng cường kiểm tra, đánh giá và tư vấn sư phạm định kỳ: Thực hiện kiểm tra toàn diện 100% giáo viên khối 5-6 tuổi tối thiểu 2 lần/học kỳ, kết hợp dự giờ đột xuất và đánh giá sự tiến bộ của trẻ trên hồ sơ cá nhân để kịp thời điều chỉnh kế hoạch giảng dạy, do Ban giám hiệu nhà trường chịu trách nhiệm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính sau:

• Cán bộ quản lý các trường mầm non (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng chuyên môn): Cung cấp khung năng lực quản trị chuẩn mực và quy trình 4 chức năng giúp thiết lập kế hoạch năm học, xây dựng tiêu chí đánh giá chuyên đề giáo dục ngôn ngữ đạt chuẩn 100% theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
• Giáo viên trực tiếp phụ trách lớp mẫu giáo 5-6 tuổi: Là tài liệu hướng dẫn sư phạm thực hành giúp giáo viên nâng cao kỹ năng kể chuyện diễn cảm, thiết kế câu hỏi đàm thoại gợi mở và phương pháp chuyển thể tác phẩm thành kịch bản đóng vai, nhằm tăng tỷ lệ trẻ phát âm chuẩn và tự tin giao tiếp lên trên 85%.
• Chuyên viên chỉ đạo mầm non tại các Phòng và Sở Giáo dục và Đào tạo: Cung cấp nguồn số liệu khảo sát thực chứng từ 7 trường tại thành phố Hạ Long để tham mưu, hoạch định các chính sách đầu tư cơ sở vật chất và xây dựng khung chương trình bồi dưỡng thường xuyên cho hơn 1.000 giáo viên mầm non toàn tỉnh.
• Học viên cao học, nghiên cứu sinh ngành Quản lý giáo dục và Giáo dục mầm non: Cung cấp khung lý thuyết hệ thống, bộ công cụ khảo sát 100 khách thể đạt chuẩn và mô hình đánh giá tương quan thực tiễn, làm tài liệu tham khảo giá trị cho các công trình nghiên cứu khoa học cùng chuyên ngành.

Câu hỏi thường gặp

Hoạt động làm quen với tác phẩm văn học đóng vai trò như thế nào trong sự phát triển ngôn ngữ của trẻ 5-6 tuổi? Tác phẩm văn học là phương tiện giáo dục ngôn từ giàu tính biểu cảm và nhịp điệu. Khảo sát thực tế chứng minh việc tiếp cận thường xuyên với truyện cổ tích và thơ ca giúp mở rộng vốn từ của hơn 85% trẻ mẫu giáo, rèn luyện phát âm chuẩn mực và xây dựng nền tảng vững chắc cho việc học đọc, học viết khi bước vào lớp 1.

Mẫu khảo sát của luận văn được cơ cấu như thế nào để đảm bảo tính đại diện khoa học? Nghiên cứu thực hiện khảo sát định lượng trên tổng số 100 khách thể tại 7 trường mầm non thuộc thành phố Hạ Long vào tháng 4 năm 2022. Cơ cấu mẫu gồm 35 cán bộ quản lý (35%) và 65 giáo viên trực tiếp đứng lớp (65%), đảm bảo tính khách quan và phản ánh chân thực thực trạng quản lý chuyên môn tại cơ sở.

Khâu quản lý nào hiện đang bộc lộ nhiều hạn chế nhất tại các trường mầm non được khảo sát? Kết quả đánh giá chỉ ra rằng khâu kiểm tra, giám sát chuyên đề và phối hợp với cha mẹ học sinh còn nhiều hạn chế, với tỷ lệ thực hiện thường xuyên chỉ đạt khoảng 62,0%. Hoạt động kiểm tra chủ yếu tập trung vào thanh tra hồ sơ giáo án định kỳ, thiếu các hình thức khảo sát thực chất sự tiến bộ ngôn ngữ của trẻ.

Cán bộ quản lý cần ưu tiên bồi dưỡng những kỹ năng sư phạm nào cho giáo viên mầm non? Nhà quản lý cần tập trung nâng cao kỹ năng đọc kể diễn cảm, kỹ thuật đặt câu hỏi đàm thoại mở và nghệ thuật sân khấu hóa tác phẩm. Kết quả khảo sát cho thấy việc tham gia tối thiểu 2 khóa tập huấn chuyên sâu mỗi năm giúp nâng tỷ lệ giáo viên vận dụng thành thạo đồ dùng trực quan sinh động từ 58,5% lên trên 85,0%.

Làm thế nào để phát huy hiệu quả sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc phát triển ngôn ngữ cho trẻ? Nhà trường cần xây dựng các kênh truyền thông trực tuyến định kỳ hàng tuần, hướng dẫn phụ huynh phương pháp đọc truyện tương tác cùng con tại nhà ít nhất 15 phút mỗi ngày. Thực tiễn áp dụng cho thấy sự phối hợp chặt chẽ này giúp giảm 30% thời gian khắc phục lỗi phát âm và làm phong phú thêm 40% vốn từ giao tiếp của trẻ.

Kết luận

• Luận văn khẳng định vai trò cốt lõi của hoạt động làm quen với tác phẩm văn học trong việc hoàn thiện năng lực ngôn ngữ và chuẩn bị tâm thế vững chắc cho 100% trẻ 5-6 tuổi sẵn sàng vào lớp 1.
• Kết quả khảo sát tại 7 trường mầm non thành phố Hạ Long với 100 cán bộ quản lý và giáo viên đã phản ánh bức tranh thực trạng chân thực, với điểm nhận thức chuyên môn đạt mức cao 4,38/5,00 nhưng khâu kiểm tra và phối hợp còn hạn chế ở mức 62,0%.
• Hệ thống 5 biện pháp quản lý sư phạm đồng bộ được xây dựng bám sát chu trình quản lý hiện đại, giải quyết triệt để các rào cản về phương pháp giảng dạy và cơ sở vật chất.
• Kế hoạch hành động đề xuất lộ trình triển khai rõ ràng cho giai đoạn 2022-2023, đặt mục tiêu nâng cao tỷ lệ trẻ sử dụng ngôn ngữ mạch lạc và yêu thích văn học lên trên 90%.
• Công trình đóng góp hệ thống lý luận khoa học vững chắc và bộ công cụ khảo sát thực tiễn có khả năng chuyển giao cho các cơ sở giáo dục mầm non đô thị trên toàn quốc.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là đã chuẩn hóa quy trình quản lý hoạt động làm quen với văn học của người hiệu trưởng thành các bước thao tác cụ thể, gắn liền với chuẩn đầu ra ngôn ngữ của trẻ mẫu giáo lớn. Trong giai đoạn tiếp theo từ quý 4 năm 2022, các nhà trường cần khẩn trương áp dụng ngay bộ tiêu chí kiểm tra sư phạm và đẩy mạnh xã hội hóa góc văn học lớp học. Kính mời quý thầy cô cán bộ quản lý và giáo viên mầm non nghiên cứu, ứng dụng toàn diện các giải pháp trong luận văn để kiến tạo môi trường phát triển ngôn ngữ toàn diện cho thế hệ mầm non tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu; Kết luận, khuyến nghị; Tài liệu tham khảo và Phụ lục, luận văn đƣợc trình bày trong 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5- 6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trƣờng mầm non. Chƣơng 2: Thực trạng quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trƣờng mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Chƣơng 3: Biện pháp quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trƣờng mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. 6 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở TRƢỜNG MẦM NON 1.

Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề 1. Những nghiên cứu ở nước ngoài Vấn đề giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo nói chung đã đƣợc nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới quan tâm. Chẳng hạn: Các nhà khoa học L.Kolb đều thống nhất cho rằng giáo dục phải dựa trên kinh nghiệm của trẻ. Theo đó, trẻ phải đƣợc tiếp xúc, tƣơng tác trực tiếp với môi trƣờng.

Về phía giáo viên, tổ chức hoạt động cho trẻ chính là quá trình tác động có hệ thống đến trẻ, giúp trẻ tự mình chiếm lĩnh tri thức, kỹ năng, thái độ, tạo thành kinh nghiệm riêng của bản thân (D. Nghiên cứu thực nghiệm của tác giả Ni Chang (Michael A.Reed, 2009) đã tìm ra bằng chứng cho thấy các hoạt động khám phá khoa học có mối liên hệ với sự phát triển năng lực ngôn ngữ của trẻ, trong đó có ngôn ngữ mạch lạc. Tác giả nhấn mạnh việc tổ chức cho trẻ đọc sách tranh về khoa học, làm quen với các tác phẩm văn học… sẽ kích thích trẻ trao đổi với các bạn những điều trẻ suy nghĩ, nhờ đó ngôn ngữ của trẻ đƣợc phát triển. Các nghiên cứu của D.

Konza (2016) và Malinovska N.V (2020) nhấn mạnh việc phát triển ngôn ngữ mạch lạc của trẻ diễn ra mọi lúc, mọi nơi trong các hoạt động của trƣờng mầm non. Giáo viên cần tận dụng lợi thế của từng hoạt động ở nhà trƣờng để phát triển ngôn ngữ cho trẻ, đƣa trẻ vào các tình huống có vấn đề, đặt ra những câu hỏi mở kích thích trẻ tƣ duy, giao tiếp thông qua đọc sách truyện hàng ngày, làm quen với tác phẩm văn học hoặc thông qua các hoạt động đa dạng khác (dẫn theo [28]). Liên quan đến vấn đề quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo có thể kể đến một số công trình nghiên cứu, chẳng hạn: 7 Heidi M. Feldman (2008), trong công trình nghiên cứu “Evaluation and Management of Language and Speech Disorders in Preschool Childre” đã khẳng định: Ngôn ngữ là sự thể hiện giao tiếp của con ngƣời thông qua đó các ý tƣởng, thông tin, cảm xúc và niềm tin có thể đƣợc chia sẻ.

Thông thƣờng, những đứa trẻ đang phát triển nắm vững các nguyên tắc cơ bản về ngôn ngữ và lời nói trong thời kỳ mẫu giáo. Sự chậm phát triển của các kỹ năng ngôn ngữ và lời nói có thể ảnh hƣởng đến một số lĩnh vực chức năng ở trẻ…Những điều này góp phần đánh giá quá trình phát triển bình thƣờng về ngôn ngữ ở trẻ từ tuổi mẫu giáo cho tới tuổi đi học ở trƣờng tiểu học, đồng thời cung cấp thông tin cập nhật về việc quản lý một số nguyên nhân cơ bản của hiện tƣợng chậm nói, chậm phát triển ngôn ngữ ở trẻ em [28]. Hoff E (2006), trong công trình nghiên cứu “How social contexts support and shape language development” đã đƣa ra bằng chứng cho thấy tất cả các môi trƣờng của con ngƣời đều hỗ trợ việc tiếp thu ngôn ngữ của trẻ bằng cách cung cấp cho trẻ cơ hội trải nghiệm về giao tiếp, điều này thúc đẩy quá trình tiếp thu ngôn ngữ và hình thành mô hình ngôn ngữ ở trẻ. Các môi trƣờng khác nhau sẽ tạo ra sự khác biệt của nhóm và cá nhân về tốc độ cũng nhƣ quá trình phát triển ngôn ngữ.

Điều này gợi ý cho các nhà quản lý giáo dục về cách thức tạo ra môi trƣờng tốt nhất để trẻ có cơ hội phát triển ngôn ngữ từ tuổi mẫu giáo ở trƣờng mầm non [29]. Với công trình nghiên cứu “Impact of professional development on preschool teachers’ conversational responsivity and children’s linguistic productivity and complexity”, các tác giả Piasta S, Justice L, Cabell S, Wiggins A, Turnbull K, Curenton S. đã điều tra tác động của sự phát triển nghề nghiệp đối với khả năng phản ứng hội thoại của giáo viên mầm non trong lớp học, đó là việc giáo viên sử dụng các chiến lƣợc để thúc đẩy sự tham gia của trẻ em trong các cuộc trao đổi hội thoại mở rộng (chiến lƣợc tạo điều kiện giao tiếp) và tiếp xúc với các mô hình ngôn ngữ tiên tiến (chiến lƣợc phát triển ngôn ngữ)… Những nghiên cứu này gợi ý cho các nhà quản lý giáo dục ở trƣờng 8 mầm non về việc tăng cƣờng hoạt động bồi dƣỡng cho giáo viên để có thể nâng cao năng lực sƣ phạm nhằm giúp trẻ phát triển ngôn ngữ toàn diện [30]. Những nghiên cứu ở Việt Nam Ở Việt Nam việc nghiên cứu về giáo dục ngôn ngữ và quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trƣờng mầm non cũng đƣợc nhiều tác giả quan tâm và tiếp cận ở từng góc độ khác nhau trong quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ.

Có thể kể đến những tác giả và các công trình nghiên cứu sau: Tác giả Nguyễn Thị Ngọc Châu (2016) với bài báo: “Thực trạng phát triển vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trường mầm non thành phố Thanh Hóa”, đã trình bày kết quả đánh giá thực trạng phát triển vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trƣờng mầm non trên địa bàn Thành phố Thanh Hóa. Tác giả khẳng định, thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học, vốn từ của trẻ, đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi vốn từ đƣợc tăng lên rõ rệt, giúp trẻ có cơ hội thực hành trải nghiệm trong môi trƣờng giáo dục ở trƣờng mầm non, tạo tiền đề cho trẻ phát triển toàn diện, hình thành cho trẻ một số phẩm chất, năng lực: mạnh dạn, tự tin, dễ hòa nhập vào cuộc sống… chuẩn bị cho trẻ bƣớc vào lớp 1 và các bậc học tiếp theo [5]. Tác giả Nguyễn Thị Minh Huệ (2018) với đề tài: “Phương pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hướng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học”, đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên mầm non trong dạy học cho trẻ, đƣa ra tiêu chí đánh giá khả năng sử dụng phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hƣớng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học; đánh giá thực trạng và đề xuất biện pháp cho hiệu trƣởng về nâng cao khả năng sử dụng phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hƣớng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học [18]. Tác giả Hoàng Kim Hồng (2019) với công trình nghiên cứu “Vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong tổ chức hoạt động làm quen với tác 9 phẩm văn học cho trẻ 5-6 tuổi tại thành phố Bạc Liêu” đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong dạy học cho trẻ mầm non; phân tích, đánh giá thực trạng vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong tổ chức hoạt động làm quen với tác phẩm văn học cho trẻ 5-6 tuổi tại thành phố Bạc Liêu và đề xuất biện pháp cho hiệu trƣởng các trƣờng mầm non tại địa bàn [17].

Tác giả Phạm Xuân Phồn (2019) với nghiên cứu “Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi hiểu nghĩa của từ thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trường mầm non trên địa bàn thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An”, đã đƣa ra kết luận: Khả năng hiểu nghĩa của từ trong tác phẩm văn học không những giúp trẻ hiểu nội dung của tác phẩm văn học mà còn giúp trẻ làm giàu vốn từ, phát triển ngôn ngữ mạch lạc, phát triển các quá trình tâm lí nhƣ khả năng tƣ duy và trí tƣởng tƣợng. Thông qua việc hiểu nghĩa của các ngôn từ nghệ thuật, trẻ cảm nhận đƣợc cái hay, cái đẹp của ngôn ngữ và các hình tƣợng nghệ thuật trong văn học, từ đó hình thành và phát triển năng lực thẩm mĩ, đồng thời giúp trẻ không những nói đúng mà còn nói hay [24]… Ngoài những công trình nghiên cứu kể trên, hƣớng nghiên cứu về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 ở trƣờng mầm non cũng đƣợc đề cập đến trong một số công trình khoa học những năm gần đây. Chẳng hạn: Tác giả Đào Thị Thu Hà (2015) với đề tài “Biện pháp quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở các trường mầm non Thành phố Thái Nguyên” đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở trƣờng mầm non; phân tích đánh giá thực trạng quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở các trƣờng mầm non Thành phố Thái Nguyên, từ đó đề xuất một số biện pháp quản lý cho hiệu trƣởng trƣờng mầm non và khảo nghiệm các biện pháp này [8]. Các tác giả: Nguyễn Thị Kim Dung (2017) với nghiên cứu “Quản lý hoạt động giáo dục ngôn ngữ qua trò chơi của trẻ ở các trường mầm non quận Nam Từ Liêm - Hà Nội” [6], Phạm Thị Vân Anh (2020) với đề tài “Quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy 10 trẻ làm trung tâm ở các trường mầm non thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh” [1] đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ nói chung, trẻ mẫu giáo nói riêng thông qua trò chơi của trẻ, hoặc theo hƣớng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trƣờng mầm non; phân tích thực trạng quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ, từ đó đề xuất các biện pháp quản lý có tính khả thi và cần thiết đối với hiệu trƣởng trƣờng mầm non.

Một số tác giả khác lại đi sâu nghiên cứu vấn đề quản lí phát triển ngôn ngữ cho trẻ ở các trƣờng mầm non thuộc vùng dân tộc thiểu số hoặc vùng đặc biệt khó khăn.