Luận văn thạc sĩ quản lý hoạt động dạy học môn tiếng anh ở các trường trung học phổ thông huyện ba vì thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu quản lý dạy học tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông huyện Ba Vì, Hà Nội, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục.

• Tác giả: Khuất Thanh Quang
• Người hướng dẫn: TS. Trần Hữu Hoan
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Tiếng Anh Tại Trường Trung Học Phổ Thông Huyện Ba Vì
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• MỞ ĐẦU
• 1. Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Quản lý, chức năng của quản lý
• 1.2.2. Quản lý giáo dục và quản lý nhà trường
• 1.2.3. Quản lý hoạt động dạy học
• 1.2.4. Biện pháp quản lý hoạt động dạy học
• 1.3. Hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.3.1. Vị trí, vai trò của môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.3.2. Hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.3.3. Chương trình môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.3.4. Chủ thể quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh ở trường THPT
• 1.4. Nội dung quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.4.1. Quản lý thực hiện mục tiêu và nội dung dạy học môn tiếng Anh
• 1.4.2. Quản lý thực hiện chương trình, nội dung dạy học môn tiếng Anh
• 1.4.3. Quản lý hoạt động đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ GV tiếng Anh
• 1.4.4. Quản lý CSVC, thiết bị và đồ dùng dạy học môn tiếng Anh
• 1.4.5. Quản lý kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn tiếng Anh ở trường THPT
• 1.5. Yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh các trường THPT
• 1.5.1. Yếu tố chủ quan
• 1.5.2. Yếu tố khách quan
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN BA VÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 2.1. Vài nét khái quát về huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 2.1.1. Vị trí địa lí, dân cư
• 2.1.2. Về kinh tế - xã hội
• 2.1.3. Về tình hình giáo dục THPT
• 2.2. Thực trạng hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 2.2.1. Đánh giá của CBQL, GV và HS THPT về chương trình tiếng Anh
• 2.2.2. Thực trạng hoạt động dạy học môn tiếng Anh
• 2.3. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 2.3.1. Quản lý thực hiện mục tiêu và nội dung dạy học môn tiếng Anh
• 2.3.2. Quản lý thực hiện chương trình, nội dung dạy học môn tiếng Anh
• 2.3.3. Quản lý hoạt động đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ GV tiếng Anh
• 2.3.4. Quản lý CSVC, thiết bị và đồ dùng dạy học môn tiếng Anh
• 2.3.5. Quản lý kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn tiếng Anh ở trường THPT
• 2.4. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 2.4.1. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.5. Tiểu kết chương 2
• 3. Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN BA VÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, Thành phố Hà Nội
• 3.1.1. Đảm bảo tính hệ thống
• 3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn
• 3.1.3. Đảm bảo tính hiệu quả
• 3.2. Biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 3.2.1. Chỉ đạo chặt chẽ công tác lập kế hoạch giảng dạy môn Tiếng Anh theo học kỳ, năm học
• 3.2.2. Chỉ đạo đổi mới hình thức, phương pháp tổ chức hoạt động dạy học môn Tiếng Anh theo hướng hình thành năng lực giao tiếp cho học sinh
• 3.2.3. Đổi mới hình thức, phương pháp học tập môn tiếng Anh của học sinh
• 3.2.4. Đổi mới hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn tiếng Anh
• 3.2.5. Đổi mới hình thức, phương pháp tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm cho đội ngũ giáo viên Tiếng Anh
• 3.2.6. Tăng cường CSVC, trang thiết bị phục vụ dạy học môn Tiếng Anh của các trường THPT
• 3.2.7. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.3. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.3.1. Giới thiệu tổ chức khảo nghiệm
• 3.3.2. Phân tích kết quả khảo nghiệm
• 3.4. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Tiếng Anh

Quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông huyện Ba Vì là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Việc nâng cao chất lượng dạy học không chỉ giúp học sinh phát triển kỹ năng ngôn ngữ mà còn đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động. Để thực hiện điều này, cần có những biện pháp quản lý hiệu quả và phù hợp với thực tiễn.

1.1. Vai Trò Của Môn Tiếng Anh Trong Giáo Dục

Môn tiếng Anh đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển năng lực giao tiếp và hội nhập quốc tế. Học sinh cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để sử dụng tiếng Anh trong môi trường đa ngôn ngữ.

1.2. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Quản Lý Dạy Học

Nhiều yếu tố như cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên và chương trình giảng dạy ảnh hưởng đến chất lượng dạy học môn tiếng Anh. Cần đánh giá và cải thiện các yếu tố này để nâng cao hiệu quả quản lý.

II. Thách Thức Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Tiếng Anh

Quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh tại huyện Ba Vì gặp nhiều thách thức. Những khó khăn này cần được nhận diện và giải quyết để nâng cao chất lượng giáo dục. Việc thiếu hụt tài liệu và phương pháp dạy học hiện đại là một trong những vấn đề lớn.

2.1. Thiếu Tài Liệu Dạy Học Hiện Đại

Nhiều giáo viên gặp khó khăn trong việc tìm kiếm tài liệu dạy học phù hợp với chương trình mới. Điều này ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy và học tập của học sinh.

2.2. Đội Ngũ Giáo Viên Chưa Được Đào Tạo Đầy Đủ

Đội ngũ giáo viên tiếng Anh cần được bồi dưỡng thường xuyên để cập nhật phương pháp giảng dạy mới. Việc thiếu hụt đào tạo chuyên môn có thể dẫn đến chất lượng dạy học không đồng đều.

III. Phương Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Tiếng Anh Hiệu Quả

Để nâng cao chất lượng dạy học môn tiếng Anh, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng giảng dạy mà còn tạo động lực cho học sinh trong việc học tập.

3.1. Đổi Mới Phương Pháp Dạy Học

Cần áp dụng các phương pháp dạy học tích cực, khuyến khích học sinh tham gia vào quá trình học tập. Việc sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy cũng là một giải pháp hiệu quả.

3.2. Tăng Cường Đào Tạo Giáo Viên

Đào tạo và bồi dưỡng giáo viên là yếu tố then chốt trong việc nâng cao chất lượng dạy học. Cần tổ chức các khóa tập huấn thường xuyên để giáo viên cập nhật kiến thức và kỹ năng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Trong Quản Lý Dạy Học Môn Tiếng Anh

Việc áp dụng các biện pháp quản lý vào thực tiễn dạy học môn tiếng Anh tại huyện Ba Vì đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các trường đã có những cải tiến đáng kể trong chất lượng giảng dạy và học tập.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Các Biện Pháp Quản Lý

Nhiều trường đã áp dụng thành công các phương pháp quản lý mới, giúp nâng cao chất lượng dạy học và tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

4.2. Những Bài Học Kinh Nghiệm Từ Thực Tiễn

Các trường cần rút ra bài học từ thực tiễn để cải thiện hơn nữa công tác quản lý. Việc chia sẻ kinh nghiệm giữa các trường cũng là một cách hiệu quả để nâng cao chất lượng dạy học.

V. Kết Luận Về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Tiếng Anh

Quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông huyện Ba Vì cần được cải thiện để đáp ứng yêu cầu giáo dục hiện đại. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan để nâng cao chất lượng dạy học.

5.1. Tương Lai Của Quản Lý Dạy Học Môn Tiếng Anh

Trong tương lai, việc quản lý dạy học môn tiếng Anh cần tiếp tục được đổi mới và cải tiến để phù hợp với xu thế phát triển của giáo dục.

5.2. Đề Xuất Các Giải Pháp Cải Tiến

Cần đề xuất các giải pháp cụ thể để cải tiến công tác quản lý, từ đó nâng cao chất lượng dạy học môn tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong xu thế hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế tri thức, ngoại ngữ đóng vai trò là chìa khóa then chốt mở ra cánh cửa tiếp cận tri thức nhân loại. Theo Quyết định số 1400/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Đề án "Dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008-2020", mục tiêu trọng tâm là tạo bước đột phá về năng lực sử dụng ngoại ngữ của thế hệ trẻ nhằm phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Tại địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội – một khu vực bán sơn địa đặc thù với tổng diện tích tự nhiên 424 km2, dân số hơn 265.000 người gồm 3 dân tộc Kinh, Mường, Dao sinh sống tại 30 xã và 1 thị trấn – công tác giáo dục phổ thông có ý nghĩa sống còn đối với sự phát triển kinh tế và xã hội địa phương.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của đề tài bắt nguồn từ thực tế: hoạt động quản lý dạy học môn Tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông huyện Ba Vì trong nhiều năm qua vẫn chủ yếu vận hành theo lối mòn truyền thống và kinh nghiệm tự phát, chưa bắt kịp yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học, khảo sát và đánh giá toàn diện thực trạng công tác quản lý dạy học môn Tiếng Anh tại 4 trường trung học phổ thông chủ lực gồm Quảng Oai, Ngô Quyền, Ba Vì và Bất Bạt trong giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2014; từ đó đề xuất hệ thống biện pháp quản lý khoa học, đồng bộ và có tính khả thi cao. Luận văn mang lại giá trị thực tiễn to lớn khi cung cấp giải pháp nâng cao tỷ lệ học sinh đạt chuẩn năng lực giao tiếp, giúp 100% cán bộ quản lý và 26 giáo viên chuyên trách trên địa bàn chuẩn hóa quy trình sư phạm, tạo động lực thúc đẩy chất lượng giáo dục toàn diện tại vùng ngoại thành Hà Nội.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết quản lý hệ thống của chủ nghĩa Mác - Lênin kết hợp với lý thuyết chức năng quản lý hiện đại của các học giả quản trị quốc tế như Knoontz và các nhà khoa học giáo dục hàng đầu Việt Nam gồm Giáo sư Phạm Minh Hạc, Tiến sĩ Đặng Quốc Bảo, Giáo sư Nguyễn Ngọc Quang, Giáo sư Nguyễn Quốc Chí và Giáo sư Nguyễn Thị Mỹ Lộc. Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên cấu trúc chức năng của hoạt động dạy học, bao gồm mối quan hệ tương tác biện chứng giữa hoạt động dạy của giáo viên (truyền đạt và điều khiển) và hoạt động học của học sinh (lĩnh hội và tự điều khiển).

Hệ thống khái niệm nòng cốt được định nghĩa tường minh gồm:

• Quản lý giáo dục: Hệ thống các tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đưa hoạt động sư phạm đạt tới mục tiêu phát triển con người một cách tối ưu.
• Quản lý nhà trường: Tập hợp các tác động tối ưu của chủ thể quản lý đến tập thể cán bộ, giáo viên và học sinh nhằm huy động mọi nguồn lực nội sinh và ngoại sinh phục vụ quá trình đào tạo.
• Quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh: Quá trình điều khiển, định hướng và kiểm soát đồng bộ các yếu tố mục tiêu, chương trình, phương pháp giảng dạy, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất và kiểm tra đánh giá nhằm hình thành năng lực giao tiếp toàn diện cho học sinh.
• Biện pháp quản lý hoạt động dạy học: Cách thức chủ thể quản lý sử dụng hệ thống công cụ, thẩm quyền và phương tiện tác động vào các khâu của quá trình dạy học để đạt hiệu quả cao nhất.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ giữa nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lượng trên nguồn dữ liệu thứ cấp và sơ cấp được thu thập tại 4 trường trung học phổ thông huyện Ba Vì trong mốc thời gian từ năm 2011 đến năm 2014. Cỡ mẫu khảo sát thực địa bao gồm 16 cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Tổ trưởng chuyên môn) và 26 giáo viên giảng dạy môn Tiếng Anh trực tiếp tại các trường THPT Quảng Oai, THPT Ba Vì, THPT Ngô Quyền và THPT Bất Bạt, cùng việc lấy ý kiến đối chứng từ học sinh các khối lớp 10, 11, 12.

Phương pháp chọn mẫu được áp dụng là chọn mẫu chủ đích toàn bộ (purposive sampling) đối với 100% đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên Tiếng Anh chuyên trách tại địa bàn 4 trường khảo sát nhằm đảm bảo tính đại diện tuyệt đối và phản ánh chính xác bức tranh chuyên môn tại địa phương. Lý do lựa chọn phương pháp phân tích toán học thống kê kết hợp phỏng vấn sâu và quan sát sư phạm là nhằm đối chiếu chéo giữa số liệu định lượng về mức độ nhận thức, mức độ thực hiện với các phát hiện thực tế tại lớp học; đồng thời kiểm định độ tin cậy của bảng hỏi về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý được đề xuất. Quá trình thu thập, xử lý số liệu và hoàn thiện luận văn được tiến hành khoa học, nghiệm thu vào năm 2015.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh tại các trường trung học phổ thông huyện Ba Vì đã chỉ ra các phát hiện cốt lõi:

Thứ nhất, quy mô lớp học thực tế quá đông, trung bình từ 40 đến 45 học sinh/lớp, vượt từ 80% đến 160% so với quy mô chuẩn lý tưởng là 15 đến 25 học sinh/lớp dành cho việc rèn luyện kỹ năng ngôn ngữ. Sĩ số đông gây cản trở lớn đến việc tổ chức các hoạt động tương tác nhóm và kiểm soát khả năng giao tiếp của từng cá nhân.

Thứ hai, đánh giá về chương trình và nội dung sách giáo khoa cho thấy hơn 70% giáo viên và học sinh nhận định khối lượng kiến thức ngữ pháp còn nặng và dàn trải, thời lượng phân bổ cho việc rèn luyện 4 kỹ năng Nghe - Nói - Đọc - Viết chưa thực sự cân đối, gây áp lực lớn cho học sinh vùng nông thôn.

Thứ ba, cơ sở vật chất và trang thiết bị chuyên dụng phục vụ bộ môn còn thiếu thốn nghiêm trọng. Khoảng 65% số tiết học vẫn phụ thuộc vào phương pháp bảng phấn và máy cassette truyền thống; tỷ lệ phòng học bộ môn đa năng (phòng Lab), máy chiếu projector và máy chiếu đa vật thể được trang bị đồng bộ tại 4 trường chỉ đạt mức dưới 35%.

Thứ tư, công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập còn nặng về hình thức kiểm tra viết và trắc nghiệm ngữ pháp, chiếm trên 80% tỷ trọng đánh giá, trong khi kiểm tra thực hành kỹ năng nghe và nói chỉ chiếm dưới 20% trong cơ cấu điểm định kỳ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những tồn tại trên xuất phát từ yếu tố khách quan và chủ quan. Về mặt khách quan, Ba Vì là huyện bán sơn địa có tới 7 xã miền núi (chiếm 58,9% diện tích đồi núi), điều kiện kinh tế của đại bộ phận phụ huynh còn khó khăn nên mức độ đầu tư cho con học ngoại ngữ còn hạn chế. Về mặt chủ quan, năng lực quản lý chuyên môn của một bộ phận cán bộ quản lý còn mang nặng tính hành chính sự vụ, việc chỉ đạo sinh hoạt tổ chuyên môn chưa đi sâu vào đổi mới phương pháp giảng dạy lấy người học làm trung tâm.

So sánh với nghiên cứu của tác giả Trần Thị Hằng năm 2014 tại trường THPT Nam Phù Cừ (tỉnh Hưng Yên), những hạn chế về cơ sở vật chất và thói quen kiểm tra truyền thống có tính tương đồng cao ở các trường nông thôn. Tuy nhiên, khi đối chiếu với công trình của tác giả Lê Tường Vân năm 2010 tại trường THPT Nguyễn Siêu (Hà Nội) – nơi có 100% phòng học trang bị hiện đại và sĩ số chuẩn 20 đến 25 học sinh/lớp – có thể thấy khoảng cách chênh lệch rõ rệt về điều kiện dạy học giữa khu vực nội thành và ngoại thành.

Toàn bộ dữ liệu thực trạng được tác giả hệ thống hóa qua 27 bảng số liệu thống kê chi tiết, kết hợp biểu đồ phân tích tương quan giữa mức độ nhận thức (tính cấp thiết) và mức độ thực hiện (tính khả thi) của cán bộ quản lý và giáo viên, minh chứng rõ ràng sự cần thiết phải can thiệp bằng các biện pháp quản lý đồng bộ.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Tiếng Anh tại các trường THPT huyện Ba Vì, luận văn đề xuất 6 biện pháp quản lý trọng tâm:

1. Chỉ đạo chặt chẽ công tác lập kế hoạch giảng dạy môn Tiếng Anh theo học kỳ và năm học: Hiệu trưởng phối hợp với Tổ trưởng chuyên môn hướng dẫn giáo viên xây dựng phân phối chương trình chi tiết, đảm bảo 100% kế hoạch bài dạy tích hợp hài hòa 4 kỹ năng ngôn ngữ, hoàn thành trước tuần đầu tiên của mỗi năm học.
2. Chỉ đạo đổi mới hình thức và phương pháp tổ chức dạy học: Đẩy mạnh phương pháp dạy học giao tiếp, chuyển giao vai trò chủ đạo cho học sinh; duy trì tối thiểu 2 hoạt động ngoại khóa hoặc ngày hội Tiếng Anh mỗi học kỳ và phát triển Câu lạc bộ Tiếng Anh tại 4 trường THPT.
3. Đổi mới phương pháp tự học và rèn luyện của học sinh: Hướng dẫn học sinh phương pháp tự học qua mạng Internet, tài liệu tham khảo và làm việc nhóm; đặt mục tiêu trên 85% học sinh có thói quen tự luyện nghe và nói tại nhà.
4. Đổi mới toàn diện công tác kiểm tra - đánh giá kết quả học tập: Tổ chuyên môn xây dựng ma trận đề kiểm tra tích hợp cả trắc nghiệm, tự luận và kỹ năng nói trực tiếp, phấn đấu đạt tỷ lệ 30% điểm số dành cho kỹ năng nghe - nói trong các bài kiểm tra định kỳ.
5. Tăng cường bồi dưỡng chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm cho đội ngũ giáo viên: Ban Giám hiệu tổ chức định kỳ 4 tiết dự giờ/giáo viên/năm học, phân công giáo viên cốt cán kèm cặp giáo viên trẻ, tổ chức 2 chuyên đề bồi dưỡng ứng dụng công nghệ thông tin mỗi quý.
6. Tăng cường cơ sở vật chất và thiết bị dạy học chuyên dụng: Ban Giám hiệu tham mưu với Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cùng Ủy ban Nhân dân huyện Ba Vì đầu tư xây dựng tối thiểu 1 phòng Lab đạt chuẩn cho mỗi trường và trang bị 100% thiết bị nghe nhìn hiện đại cho các phòng học trong lộ trình 2 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là tài liệu tham khảo chuyên môn sâu sắc và thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

Thứ nhất, Cán bộ quản lý trường phổ thông (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Tổ trưởng chuyên môn): Sử dụng làm cẩm nang hướng dẫn quy trình lập kế hoạch, tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng đổi mới, xây dựng tiêu chí thi đua và giám sát việc thực hiện chương trình giảng dạy ngoại ngữ theo chuẩn quy định.

Thứ hai, Giáo viên giảng dạy môn Tiếng Anh bậc THPT: Khai thác các phương pháp tổ chức hoạt động tương tác, kỹ thuật giảng dạy lớp học quy mô đông học sinh (40 đến 45 em), cách thức thiết kế bài tập rèn luyện 4 kỹ năng và xây dựng đề kiểm tra đánh giá năng lực thực tế.

Thứ ba, Chuyên viên quản lý tại Sở Giáo dục và Đào tạo, Phòng Giáo dục và Đào tạo: Tham khảo các căn cứ thực tiễn và số liệu khảo sát tại địa bàn bán sơn địa để hoạch định chính sách đầu tư cơ sở vật chất, phân bổ ngân sách trang thiết bị và tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ giáo viên vùng ven đô.

Thứ tư, Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng khung lý thuyết, hệ thống bảng hỏi khảo sát, quy trình xử lý dữ liệu và phương pháp khảo nghiệm khoa học để phát triển các đề tài nghiên cứu liên quan đến quản lý chuyên môn trong nhà trường phổ thông.

Câu hỏi thường gặp

1. Phạm vi khảo sát thực tế của luận văn được thực hiện tại những đơn vị nào? Luận văn được tiến hành khảo sát thực địa tại 4 trường trung học phổ thông công lập thuộc địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội bao gồm: THPT Quảng Oai, THPT Ba Vì, THPT Ngô Quyền và THPT Bất Bạt. Nguồn dữ liệu thống kê phản ánh giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2014.

2. Trở ngại lớn nhất trong việc nâng cao chất lượng dạy học Tiếng Anh tại Ba Vì là gì? Trở ngại lớn nhất là sự kết hợp giữa sĩ số lớp học quá đông (40 đến 45 học sinh/lớp so với chuẩn 15 đến 25 học sinh) và sự thiếu thốn về cơ sở vật chất phòng học bộ môn (dưới 35% phòng học có thiết bị nghe nhìn chuẩn), gây khó khăn cho việc rèn luyện kỹ năng giao tiếp.

3. Mẫu điều tra của đề tài gồm những đối tượng nào và số lượng bao nhiêu? Mẫu khảo sát chuyên sâu của đề tài gồm 16 cán bộ quản lý (gồm Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Tổ trưởng chuyên môn, Tổ trưởng bộ môn) và 26 giáo viên Tiếng Anh trực tiếp đứng lớp tại 4 trường THPT huyện Ba Vì, đảm bảo tính đại diện trọn vẹn cho đội ngũ chuyên môn.

4. Tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất được kiểm chứng như thế nào? Tác giả đã tổ chức khảo nghiệm lấy ý kiến đánh giá từ 42 cán bộ quản lý và giáo viên chuyên trách. Kết quả khảo nghiệm khẳng định 100% các biện pháp đề xuất đều được đánh giá ở mức rất cấp thiết và có tính khả thi cao, phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương.

5. Luận văn đưa ra giải pháp gì để khắc phục hạn chế về kiểm tra đánh giá? Luận văn đề xuất đổi mới cấu trúc bài thi, chuyển đổi từ việc chỉ kiểm tra ngữ pháp trên giấy sang kết hợp kiểm tra 4 kỹ năng, xây dựng ngân hàng câu hỏi định lượng kết hợp đánh giá định tính qua bài thuyết trình và phỏng vấn trực tiếp nhằm phản ánh đúng năng lực giao tiếp.

Kết luận

• Luận văn đã chuẩn hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh tại trường trung học phổ thông theo định hướng phát triển năng lực người học.
• Đánh giá chân thực thực trạng giảng dạy và quản lý tại 4 trường THPT huyện Ba Vì giai đoạn 2011-2014 với mẫu khảo sát 16 cán bộ quản lý và 26 giáo viên chuyên trách.
• Chỉ ra rõ nét các nút thắt cốt lõi về quy mô sĩ số lớp học 40 đến 45 học sinh, sự hạn chế về phòng Lab đa năng và phương pháp đánh giá còn nặng tính truyền thống.
• Đề xuất hệ thống 6 nhóm biện pháp quản lý mang tính đồng bộ, khoa học, có sự gắn kết chặt chẽ giữa chỉ đạo chuyên môn, bồi dưỡng giáo viên và đầu tư cơ sở vật chất.
• Khẳng định 100% tính cấp thiết và khả thi của các giải pháp thông qua khảo nghiệm thực chứng, sẵn sàng chuyển giao áp dụng cho giai đoạn tiếp theo.

Đóng góp lớn nhất của công trình là cung cấp giải pháp quản trị sư phạm khả thi cho các trường phổ thông vùng bán sơn địa có điều kiện kinh tế tương tự như Ba Vì. Lộ trình triển khai khuyến nghị các trường áp dụng đồng bộ các giải pháp ngay trong năm học mới, định kỳ đánh giá hiệu quả sau mỗi học kỳ. Các nhà quản lý giáo dục và quý thầy cô hãy áp dụng ngay khung giải pháp này để tạo bước đột phá trong chất lượng dạy học ngoại ngữ tại đơn vị mình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và các phụ lục, luận văn được trình bày trong 3 chương: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở trường trung học ph thông. Chƣơng 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh ở các trường trung học ph thông huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội. Chƣơng 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội. 5 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề Hiện nay với sự phát triển mạnh mẽ của xu hướng toàn cầu hoá thì vai trò của tiếng Anh ngày càng được khẳng định. Trong bậc học THPT, việc dạy và học môn tiếng Anh như thế nào nhằm đảm bảo mục tiêu hội nhập kinh tế quốc tế đang là vấn đề cấp thiết và là nhiệm vụ trong tâm của các nhà trường. Đảng và Nhà nước ta coi giáo dục là “Quốc sách hàng đầu”, điều này đã được cụ thể hoá trong chiến lược phát triển giáo dục 2011- 2020. “Phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài”[6].

Đứng trước nhiệm vụ đ i mới GD&ĐT, đ i mới nội dung chương trình và PPDH cho các môn học trong chương trình giáo dục, tiếng Anh không đứng tách rời các môn học khác nên phần lớn các biện pháp quản lý dạy học nói chung đều có thể áp dụng được khi nghiên cứu quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh. Một số giáo trình, tài liệu của các tác giả liên quan đến đề tài như: Phạm Minh Hạc, Một số vấn đề về quản lý giáo dục và khoa học giáo dục, Nxb Giáo dục, Hà Nội, 1986; Trần Khánh Đức, Quản lý và kiểm định chất lượng đào tạo nhân lực theo ISO & TQM , 2004; Trần Kiểm, Bùi Minh Hiền, Quản lý và Lãnh đạo nhà trường, Nxb Trường ĐHSP, Hà Nội, 2006; Đặng Quốc Bảo, Nguy n Thị Mỹ Lộc, Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường , Bài giảng cho học viên cao học quản lý giáo dục, 2009; Đặng Xuân Hải, Quản lý nhà nước về giáo dục, Bài giảng cho học viên cao học quản lý giáo dục, 2009; Nguy n Quốc Chí, Nguy n Thị Mỹ Lộc, Đại cương khoa học quản lý, Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội, 2010. đã được ứng dụng rộng rãi và mang lại một số hiệu quả nhất định trong QL nói chung, QLGD, QL trường học nói riêng. 6 Liên quan trực tiếp đến đề tài tác giả đang nghiên cứu có một số công trình sau đây: Lê Tường Vân, Quản lý hoạt động dạy học Tiếng Anh cho lớp chất lượng cao tại trường trung học ph thông dân lập Nguy n Siêu, Hà Nội, luận văn thạc sỹ QLDG, 2010; Trần Thị Hằng, Biện pháp quản lý HĐDH môn Tiếng Anh ở trường THPT Nam Phù Cừ - Tỉnh Hưng Yên, Luận văn thạc sỹ QLGD, 2014.Các công trình nghiên cứu trên đây đều đã đạt được những thành tựu nhất định về lý luận cũng như thực ti n.

Tuy nhiên việc áp kết quả nghiên cứu sẽ còn phụ thuộc phần lớn vào điều kiện thực tế của các nhà trường, đặc biệt là đối với các trường THPT ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội. Cho đến nay, việc nghiên cứu các biện pháp quản lí hoạt động dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì chưa có ai thực hiện. Như vậy, vấn đề nâng cao chất lượng dạy học từ lâu đã được các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước quan tâm. Xã hội càng phát triển thì vấn đề này càng được quan tâm nhiều hơn, đặc biệt là của các nhà nghiên cứu giáo dục, ý kiến của các nhà nghiên cứu có thể khác nhau nhưng điểm chung mà ta thấy trong các công trình nghiên cứu của họ là: Khẳng định vai trò quan trọng của công tác quản lý trong việc nâng cao chất lượng dạy và học ở các cấp học.

Nhiều tác giả trên thế giới cũng như ở Việt Nam đã nghiên cứu và đưa ra nhiều biện pháp QL HĐDH trong nhà trường. Có nhiều luận văn thạc sỹ quan tâm tới đề tài “Quản lý hoạt động dạy học trong nhà trường” với nhiều cách tiếp cận về vấn đề quản lý khác nhau, ở những địa phương khác nhau với phạm vi nghiên cứu rộng, hẹp khác nhau. Tuy nhiên việc áp dụng kết quả nghiên cứu sẽ còn phụ thuộc phần lớn vào điều kiện thực tế của các nhà trường đặc biệt là với các trường THPT huyện Ba Vì. Cho đến nay việc nghiên cứu về QL hoạt động DH môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì chưa có ai thực hiện.

Do đó, đề tài tập trung nghiên cứu sâu về cơ sở lý luận của hoạt động QLDH, thực trạng các biện pháp QL HĐDH môn tiếng Anh, trên cơ sở đó đề xuất các biện pháp QL HĐDH môn tiếng Anh ở các trường THPT huyện Ba Vì. Một số khái niệm cơ bản 1. Quản lý, chức năng của quản lý 1. Khái niệm quản ý QL là một sự tác động có định hướng, mang tính hệ thống, được thực hiện có ý thức, t chức của chủ thể QL lên đối tượng quản lí, bằng cách vạch ra mục tiêu của t chức đồng thời kiếm tìm các biện pháp, cách thức tác động vào t chức nhằm đạt được mục tiêu đề ra.

Theo lý luận của Chủ nghĩa Mác - Lênin thì “Quản ý xã hội một cách khoa học à s tác động c ý thức c a ch thể quản ý đối với toàn bộ hay những hệ thống khác nhau c a hệ thống xã hội tr n cơ sở nhận thức và vận dụng đúng đắn những quy uật khách quan vốn c c a n nhằm đảm bảo cho n hoạt động và phát triển tối ưu theo mục đích đặt ra” [24, tr.Marx: “Tất cả mọi ao động xã hội tr c tiếp hay ao động chung nào tiến hành tr n quy mô tương đối ớn, thì ít nhiều cũng cần đến một s chỉ đạo để điều hòa những hoạt động cá nhân và th c hiện những chức năng chung phát sinh từ s vận động c a toàn bộ cơ thể sản xuất khác với s vận động c a những khí quan độc ập c a n. Một người độc tấu v cầm t điều khiển ấy mình, còn một dàn nhạc thì cần phải c một nhạc trưởng” [21, tr.Marx đã cho chúng ta hiểu được bản chất QL là một hoạt động lao động để điều khiển lao động, một hoạt động tất yếu vô cùng quan trọng trong quá trình phát triển của xã hội loài người. QL đã trở thành một hoạt động ph biến, mọi lúc, mọi nơi, mọi lĩnh vực, mọi cấp độ và có liên quan đến mọi người. Đó là một loại hoạt động xã hội bắt nguồn từ tính chất cộng đồng dựa trên sự phân công và hợp tác để làm một công việc nhằm đạt một mục tiêu chung.

Quan niệm về QL c a các tác giả iệt Nam. Theo tác giả Nguy n Ngọc Quang: “QL à tác động c mục đích, c kế hoạch c a ch thể QL đến tập thể những người ao động (n i chung à khách thể QL) nhằm th c hiện được những mục ti u d kiến” [29, tr. 8 Theo các tác giả Nguy n Quốc Chí và Nguy n Thị Mỹ Lộc thì “Hoạt động QL à tác động c định hướng, c ch đích c a ch thể QL (người QL) đến khách thể quản ý (người bị QL) trong một tổ chức nhằm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích c a tổ chức” [8, tr. Tác giả Phạm Văn Kha khẳng định: “QL à quá trình ập kế hoạch, tổ chức, ãnh đạo và kiểm tra công việc c a các thành vi n thuộc một hệ thống đơn vị và việc s dụng các ngu n c để đạt được các mục đích đã định”[18, tr.

Quan niệm về QL c a các tác giả nước ngoài. Knoontz cũng nhấn mạnh: “QL à một hoạt động thiết yếu, n đảm bảo s phối hợp những nỗ c c a các nhân nhằm đạt được mục đích c a nh m (tổ chức). Mục đích c a mọi nhà QL à nhằm hình thành môi trường mà trong đ con người c thể đạt được các mục đích c a mình với thời gian, tiền bạc, vật chất và s bất mãn cá nhân ít nhất” [17, tr.Marx và Angel cho rằng "QL là một quá trình tác động có định hướng, có t chức, lựa chọn trong số các tác động có thể có, dựa trên các thông tin về tình trạng của đối tượng và môi trường nhằm giữ cho sự vận hành của đối tượng n định và làm cho nó phát triển tới mục đích đã định" " QL là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể QL đến tập thể những người lao động nhằm thực hiện được những mục tiêu dự kiến", họ đã nghiên cứu quá trình lao động và cho rằng "QL là nghệ thuật biết rõ ràng, chính xác cái gì cần làm và làm cái đó bằng phương pháp tốt nhất". Có nhiều định nghĩa khác nhau về QL, song nhìn chung các định nghĩa trên đều đi đến thống nhất: QL luôn luôn tồn tại với tư cách là một hệ thống gồm các yếu tố: chủ thể QL (người QL, t chức QL); khách thể QL (người bị QL, đối tượng QL) gồm con người, trang thiết bị kỹ thuật, vật nuôi, cây trồng và mục đích hay mục tiêu chung của công tác QL do chủ thể QL áp đặt hay do yêu cầu khách quan của xã hội hoặc do có sự cam kết, thỏa thuận giữa chủ thể QL và khách thể QL, từ đó nảy sinh các mối quan hệ tương tác với nhau giữa chủ thể QL 9 và khách thể QL.

Như vậy, có thể hiểu QL là một dạng hoạt động đa cấp, đa dạng và hơn nữa lại được tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau nên có nhiều cách hiểu khác nhau về QL. Mặc dù có những cách tiếp cận và hiểu khác nhau nhưng về bản chất, QL là sự tác động có mục đích của người QL (chủ thể QL) đến người bị QL (khách thể QL) nhằm thực hiện mục tiêu chung. QL vừa là khoa học, vừa là nghệ thuật. QL mang tính khoa học vì các hoạt động của QL có t chức, có định hướng đều dựa trên những qui luật, những nguyên tắc và những phương pháp hoạt động cụ thể, đồng thời QL mang tính nghệ thuật vì nó được vận dụng một cách linh hoạt và sáng tạo vào những điều kiện cụ thể trong sự kết hợp và tác động nhiều mặt của các yếu tố khác nhau trong đời sống xã hội.