Chương I, Điều 3 có đưa ra định nghĩa: “Đào tạo liên tục là các khóa đào tạo ngắn hạn, bao gồm: đào tạo bồi dưỡng để cập nhật kiến thức, kỹ năng, thái độ thuộc lĩnh vực chuyên môn đang đảm nhận; đào tạo lại, đào tạo theo nhiệm vụ chỉ đạo tuyến, đào tạo chuyển giao kỹ thuật và các khóa đào tạo chuyên môn nghiệp vụ khác của ngành y tế mà không thuộc hệ thống văn bằng giáo dục quốc dân.”[5] Như vậy, theo Thông tư 22/2013/TT-BYT thuật ngữ đào tạo liên tục có tính tương đồng với thuật ngữ đào tạo y khoa liên tục như các khái niệm đã nêu ở trên và là khái niệm được tôi sử dụng chủ yếu, làm căn cứ pháp lý cho đề tài, để phân biệt với các hoạt động đào tạo y tế khác. Các khái niệm liên quan: Cơ sở đào tạo liên tục: Cơ sở đào tạo liên tục là các bệnh viện, viện có giường bệnh; viện nghiên cứu; các cơ sở giáo dục chuyên nghiệp/dạy nghề y tế; các cơ sở giáo dục khác có đào tạo mã ngành thuộc khối ngành khoa học sức khỏe; các trung tâm có đào tạo nhân lực y tế. Cán bộ y tế: Cán bộ y tế là công chức, viên chức, người đang làm chuyên môn nghiệp vụ trong các cơ sở y tế. Mã cơ sở đào tạo liên tục: Mã cơ sở đào tạo liên tục là hệ thống ký hiệu để phân loại và quản lý các cơ sở đào tạo liên tục được Bộ Y tế công nhận 9 * Khái niệm về QLNN QLNN chính là hoạt động thực thi quyền lực Nhà nước do các cơ quan Nhà nước tiến hành đối với tất cả mọi cá nhân và tổ chức trong xã hội, trên tất cả các mặt đời sống và xã hội bằng cách sử dụng quyền lực Nhà nước có tính cưỡng chế đơn phương nhằm mục tiêu phụ vụ lợi ích chung của cả cộng đồng nhằm duy trì sự ổn định, an ninh trật từ và thúc đẩy xã hội phát triển theo một định hướng thống nhất của Nhà nước.
* Quản lý nhà nước về đào tạo liên tục Quản lý nhà nước về đào tạo liên tục là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh bằng quyền lực pháp luật nhà nước đối với các quá trình, các hoạt động trong lĩnh vực đào tạo liên tục trong ngành y tế của con người, tổ chức để duy trì và phát triển ngày càng cao các hoạt động đào tạo liên tục nhằm đạt được các hiệu quả kinh tế xã hội do nhà nước đặt ra. Nhà nước thực hiện sự quản lý của mình trên lĩnh vực đào tạo liên tục nhằm đảm bảo cho lĩnh vực này phát triển đúng định hướng, tạo nên sự phát triển bền vững và có hiệu quả. * Bệnh viện công lập Theo Tổ chức Y tế thế giới định nghĩa “BV là một bộ phận không thể tách rời của tổ chức xã hội y tế, chức năng của nó là chăm sóc sức khỏe toàn diện cho nhân dân, cả phòng bệnh, chữa bệnh và dịch vụ ngoại trú của BV phải vươn tới gia đình và môi trường cư trú BV còn là trung tâm đào tạo cán bộ y tế và nghiên cứu khoa học” Bệnh viện công lập là một loại dịch vụ công có đặc thù riêng. Dịch vụ công là khái niệm trong đó từ “công” để chỉ chủ thể có trách nhiệm cung ứng vì lợi ích chung.
Mục tiêu phục vụ của dịch vụ công là cung ứng hàng hóa công cộng không thông qua quan hệ thị trường đầy đủ và không nhằm mục 10 đích thu lợi nhuận. Quan hệ giữa chủ thể cung ứng với người sử dụng dịch vụ công là việc trả hàng cho “khách hàng đặc biệt” đã trả tiền trước thông qua đóng thuế và bảo hiểm bắt buộc (là đối tượng phục vụ bắt buộc) và phải đảm bảo tính liên tục, chất lượng, bình đẳng với dịch vụ phù hợp (trong đó Nhà nước phải bù giá và người sử dụng có thể trả thêm một phẩn để đủ trang trải chi phí). Ở bất kì quốc gia nào, trách nhiệm cung ứng dịch vụ công đều thuộc về Nhà nước, là nghĩa vụ của Nhà nước đối với xã hội, không vì mục tiêu lợi nhuận. Nói cách khác đó là chức năng vốn có của Nhà nước, là “Trách nhiệm chính trị, pháp lý, đạo lý của Nhà nước đối với cư dân mình, qua sự ủy nhiệm, tín nhiệm của người dân, qua số tiền thuế mà nhân dân đóng góp vào ngân sách” Trong Quy chế bệnh viện (Ban hành kèm theo Quyết định số 1895/1997/QĐ-BYT ngày 19 tháng 09 năm 1997 của Bộ trưởng Bộ Y tế), BV là cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe cho người bệnh và có các nhiệm vụ sau: khám bệnh, chữa bệnh; đào tạo cán bộ; nghiên cứu khoa học; chỉ đạo tuyến; phòng bệnh; hợp tác quốc tế; quản lý kinh tế trong bệnh viện.[1] Như vậy, khái niệm của bệnh viện công lập là cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe cho người bệnh gồm các bệnh viện do Nhà nước thành lập, hoạt động phi lợi nhuận nhằm cung cấp sản phẩm chăm sóc sức khỏe theo nhu cầu của người dân và đảm bảo vấn đề công bằng trong công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Khái niệm QLNN về đào tạo liên tục tại các bệnh viện công lập: là hoạt động thực thi quyền lực Nhà nước của các cơ quan Nhà nước chủ yếu bằng pháp luật để điều chình hành vi hoạt động của đào tạo liên tục tại các bệnh viện công lập nhằm thỏa mãn những nhu cầu hợp lý của con người, duy trì sự ổn định và phát triển của xã hội. Vai trò của đào tạo liên tục *Đối với ngành y tế: Để đáp ứng với sự phát triển nhanh chóng của ngành y tế công tác đào tạo cho các nhân viên y tế là điều cần được quan tâm, phát triển. Đào tạo liên tục đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì và phát triển năng lực của cán bộ y tế nhằm nâng cao chất lượng các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ, xây dựng hình ảnh đẹp của người cán bộ y tế trong xã hội. Đào tạo liên tục giúp cán bộ, nhân viên y tế không ngừng học hỏi trau dồi kiến thức, phương pháp điều trị mới trong ngành y tế.
Việc cập nhật liên tục những kiến thức, kỹ thuật mới, hạn chế tối thiểu những sai sót chuyên môn và đem lại hiệu quả chữa trị tối đa cho người bệnh. Đào tạo liên tục, học tập suốt đời không chỉ là nhiệm vụ của người hành nghề mà còn là giải pháp sống còn để đưa ngành y tế Việt Nam bắt kịp với trình độ chuyên môn ngày càng cao của y tế toàn cầu. *Đối với xã hội Trong bối cảnh hiện nay với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật và nhu cầu ngày càng cao về chất lượng dịch vụ y tế, việc đào tạo liên tục càng thể hiện rõ vai trò của mình. Đào tạo liên tục giúp cho nhân viên y tế có thể đưa những ứng dụng khoa học kỹ thuật mới vào trong điều trị bệnh tật cho bệnh nhân như phẫu thuật nội soi robot, phẫu thuật bằng dao Gamma (hệ thống xạ phẫu định vị ba chiều bằng dao gamma đầu hoặc dao gamma thân).
đã đem lại những kết quả khả quan cho bệnh nhân. Từ đó việc chăm sóc sức khỏe người dân được tốt hơn ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sức khỏe nguồn nhân lực cho xã hội. 12 Ngoài ra đào tạo liên tục còn giúp nhân viên y tế đáp nhu cầu ngày càng cao của người dân trong chăm sóc sức khỏe và mong muốn tiếp cận được những phương pháp điều trị tiên tiến trong y học. Như vậy, đào tạo liên tục đóng vai trò quan trọng trong nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe người dân của ngành y tế, có ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng nguồn nhân lực cung cấp cho tất cả các mặt của xã hội.
Tuy nhiên, cũng phải nhận thấy rằng hoạt động đào tạo liên tục cũng có nhiều yếu tố phức tạp cần phải có sự quản lý thì mới có thể phát triển mạnh và đóng góp tích cực vào phát triển y tế nói riêng và cho xã hội nói chung. Nội dung Quản lý nhà nƣớc về đào tạo liên tục tại các bệnh viện công lập 1. Xây dựng và ban hành các văn bản quản lý Quản lý nói chung được quan niệm như một quy trình mà chủ thể quản lý tiến hành thông qua việc sử dụng các công cụ và phương pháp thích hợp nhằm tác động và điều khiển đối tượng quản lý hoạt động và phát triển phù hợp với quy luật khách quan và đạt được các mục tiêu đã định. Nhà nước là chủ thể quản lý xã hội, quản lý chung mọi hoạt động đời sống kinh tế - xã hội, trong đó có hoạt động quản lý đối với đào tạo liên tục là một chức năng đặc thù trong quản lý y tế nói chung.
Việc phát triển đào tạo có mối quan hệ trực tiếp tới quá trình phát triển y tế - xã hội của đất nước, đồng thời nó cũng chịu sự tác động, chi phối của nhiều yếu tố khác như: luật pháp, kinh tế, văn hóa, xã hội. Do đó, nhà nước cần tiến hành quản lý không những đào tạo liên tục nói riêng mà toàn bộ xã hội. Bằng quyền lực, chính sách và sức mạnh của mình, nhà nước điều tiết và khống chế các hành vi không có lợi của các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực đào tạo liên tục đối với cộng đồng, khắc phục những khiếm 13 khuyết của ngành y tế, hướng hoạt động của các tổ chức, cá nhân trong đào tạo liên tục theo mục tiêu chung của nhà nước. Nhà nước triển khai các Thông tư, các quy trình, thủ tục trong quá trình quản lý và định hướng phát triển hoạt động đào tạo liên tục.
Nhà nước sử dụng các công cụ chính là các văn bản QPPL, ngân sách nhà nước, các chính sách, biện pháp kích thích phát triển đào tạo liên tục… Thông qua việc ban hành các quy định và giám sát việc thực thi các quy định của pháp luật, nhà nước đã tạo ra một mội trường cần thiết cho sự phát triển của đào tạo liên tục.