Quản Lý Công Tác Học Sinh Tại Trường Trung Cấp Nghề Thái Bình Trong Giai Đoạn Hiện Nay

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ued quản lý công tác học sinh tại trường trung cấp nghề thái bình trong giai đoạn hiện nay luận, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất

• Tác giả: Hoàng Thị Thu Hương
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Khánh Đức
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản Lý Giáo Dục
• Đề tài: Quản Lý Công Tác Học Sinh Tại Trường Trung Cấp Nghề Thái Bình Trong Giai Đoạn Hiện Nay
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CÔNG TÁC HỌC SINH, SINH VIÊN TRONG CÁC CƠ SỞ DẠY NGHỀ
• 1.1. Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Cơ sở lý luận về quản lý công tác HSSV trong các cơ sở dạy nghề
• 1.2.1. Một số khái niệm cơ bản
• 1.3. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÔNG TÁC HỌC SINH TẠI TRƯỜNG TRUNG CẤP NGHỀ THÁI BÌNH
• 2.1. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội và giáo dục của tỉnh Thái Bình
• 2.1.1. Về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội
• 2.1.2. Về hệ thống giáo dục và đào tạo
• 2.2. Thực trạng quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình
• 2.2.1. Giới thiệu khái quát về nhà trường
• 2.2.2. Về hệ thống tổ chức quản lý công tác học sinh của nhà trường
• 2.2.3. Về công tác xác định mục tiêu và lập kế hoạch thực hiện công tác học sinh của nhà trường
• 2.2.4. Về phân công trách nhiệm và chỉ đạo thực hiện kế hoạch theo các mặt công tác học sinh
• 2.3. Đánh giá chung
• 2.4. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC HỌC SINH TẠI TRƯỜNG TRUNG CẤP NGHỀ THÁI BÌNH TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
• 3.1. Những nguyên tắc định hướng cho việc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Đảm bảo tính khoa học của các biện pháp
• 3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn của các biện pháp
• 3.1.3. Đảm bảo tính khả thi của các biện pháp
• 3.1.4. Đảm bảo tính hệ thống của các biện pháp
• 3.1.5. Đảm bảo tính đồng bộ của các biện pháp
• 3.2. Một số biện pháp quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình trong giai đoạn hiện nay
• 3.2.1. Biện pháp 1: Hoàn thiện mục tiêu công tác học sinh của nhà trường theo định hướng mục tiêu dạy nghề
• 3.2.2. Biện pháp 2: Lập kế hoạch triển khai công tác học sinh từng khóa học và từng năm học hướng tới đạt được mục tiêu đã đề ra
• 3.2.3. Biện pháp 3: Phân công trách nhiệm và tổ chức chỉ đạo thực hiện theo các mặt công tác học sinh hướng tới hoàn thành kế hoạch và đạt mục tiêu đã đề ra
• 3.2.4. Biện pháp 4: Kiểm tra, đánh giá kết quả, điều chỉnh các mục tiêu và hoàn thiện các biện pháp quản lý công tác học sinh của nhà trường
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý công tác học sinh tại Thái Bình

Quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh giáo dục hiện đại. Việc quản lý này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo mà còn đến sự phát triển toàn diện của học sinh. Trong giai đoạn hiện nay, với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và nhu cầu thị trường lao động, việc quản lý công tác học sinh cần được chú trọng hơn bao giờ hết.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý công tác học sinh

Quản lý công tác học sinh là quá trình tổ chức, điều hành và giám sát các hoạt động liên quan đến học sinh trong trường. Vai trò của nó là đảm bảo rằng học sinh được hỗ trợ tốt nhất trong quá trình học tập và phát triển kỹ năng.

1.2. Lịch sử phát triển quản lý công tác học sinh tại Thái Bình

Quá trình phát triển quản lý công tác học sinh tại Thái Bình đã trải qua nhiều giai đoạn khác nhau, từ những năm đầu thành lập trường đến nay. Những thay đổi trong chính sách giáo dục và nhu cầu của thị trường lao động đã ảnh hưởng lớn đến cách thức quản lý này.

II. Thực trạng quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình

Thực trạng quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình hiện nay cho thấy nhiều vấn đề cần được giải quyết. Mặc dù đã có những nỗ lực trong việc cải thiện chất lượng giáo dục, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều thách thức trong việc quản lý học sinh.

2.1. Đánh giá hệ thống quản lý hiện tại

Hệ thống quản lý hiện tại tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình còn nhiều hạn chế, từ việc phân công trách nhiệm đến việc thực hiện các kế hoạch. Cần có sự cải tiến để nâng cao hiệu quả quản lý.

2.2. Những thách thức trong công tác quản lý học sinh

Các thách thức bao gồm sự thiếu hụt nguồn lực, sự không đồng bộ trong các hoạt động giáo dục và sự chưa đáp ứng được nhu cầu của học sinh. Những vấn đề này cần được giải quyết để nâng cao chất lượng giáo dục.

III. Giải pháp quản lý công tác học sinh hiệu quả tại Thái Bình

Để nâng cao hiệu quả quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình, cần áp dụng một số giải pháp cụ thể. Những giải pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng giáo dục mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

3.1. Hoàn thiện mục tiêu công tác học sinh

Cần xác định rõ mục tiêu công tác học sinh theo định hướng phát triển nghề nghiệp, từ đó xây dựng các kế hoạch cụ thể để đạt được mục tiêu này.

3.2. Tăng cường phân công trách nhiệm trong quản lý

Phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng cá nhân trong công tác quản lý học sinh sẽ giúp nâng cao hiệu quả công việc và đảm bảo rằng mọi hoạt động đều được thực hiện đúng tiến độ.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Thái Bình

Việc áp dụng các giải pháp quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Những kết quả này không chỉ thể hiện qua sự cải thiện trong chất lượng đào tạo mà còn qua sự hài lòng của học sinh.

4.1. Kết quả đạt được từ các biện pháp quản lý

Các biện pháp quản lý đã được áp dụng tại trường đã giúp nâng cao chất lượng giáo dục, tạo ra môi trường học tập tích cực và khuyến khích học sinh phát triển kỹ năng.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Từ thực tiễn quản lý công tác học sinh, có thể rút ra nhiều bài học kinh nghiệm quý báu cho các cơ sở giáo dục khác. Những bài học này sẽ giúp cải thiện hơn nữa công tác quản lý trong tương lai.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai của quản lý công tác học sinh

Kết luận về quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình cho thấy rằng cần có những cải cách mạnh mẽ để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường lao động. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng giáo dục và cải thiện môi trường học tập.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Định hướng phát triển trong tương lai cần tập trung vào việc cải thiện chất lượng giáo dục, nâng cao năng lực cho đội ngũ giáo viên và tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

5.2. Những khuyến nghị cho các cơ sở giáo dục

Các cơ sở giáo dục cần chú trọng đến việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả, từ đó nâng cao chất lượng đào tạo và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường lao động.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và cuộc Cách mạng công nghiệp, tỉnh Thái Bình ghi nhận tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm nội địa (GDP) năm 2010 đạt xấp xỉ 12.500 tỷ đồng với nhịp độ tăng trưởng 12,3% so với năm 2009. Toàn tỉnh hiện quy hoạch 10 khu công nghiệp tập trung cùng hàng chục cụm công nghiệp địa phương, thu hút khoảng 32.000 lao động kỹ thuật. Quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Thái Bình đặt mục tiêu đến năm 2015 nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 55% (trong đó đào tạo nghề đạt 41,5%) và đến năm 2020 đạt khoảng 60% đến 65% (đào tạo nghề chiếm 51,5%), bảo đảm trên 80% người học có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp.

Sự chuyển dịch mạnh mẽ từ mô hình đào tạo theo năng lực cung ứng sang đào tạo đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường lao động đặt ra yêu cầu cấp bách đối với công tác quản lý học sinh tại các cơ sở dạy nghề. Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán nâng cao chất lượng quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình – đơn vị nòng cốt được thành lập từ năm 2006 với quy mô 49 cán bộ giáo viên, sở hữu 2 cơ sở đào tạo có tổng diện tích quy hoạch trên 29.220 m2.

Mục tiêu trọng tâm của đề tài là xây dựng hệ thống luận cứ khoa học và đề xuất các biện pháp quản lý công tác học sinh theo mô hình Quản lý theo mục tiêu (Management by Objectives - MBO). Phạm vi nghiên cứu bao quát các hoạt động quản trị học sinh trong giai đoạn từ năm 2006 đến năm 2011 và định hướng đến năm 2020. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc chuẩn hóa 4 chức năng quản lý, tối ưu hóa 23 danh mục nhiệm vụ giáo dục toàn diện, góp phần trực tiếp nâng cao tỷ lệ học sinh tốt nghiệp đạt chuẩn kỹ năng nghề và đáp ứng chính xác nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp của hai hệ thống lý thuyết quản trị kinh điển kết hợp với các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành về giáo dục nghề nghiệp:

1. Lý thuyết các chức năng quản lý của Henry Fayol: Tiếp cận hoạt động quản lý qua 4 chức năng cốt lõi gồm lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo - chỉ đạo và kiểm tra. Mô hình này bảo đảm tính hệ thống, giúp nhà trường liên kết chặt chẽ các nguồn lực nội bộ và điều phối hoạt động sư phạm đạt hiệu quả cao nhất.
2. Lý thuyết Quản lý theo mục tiêu (MBO) của Peter Drucker: Vận hành quy trình quản lý khép kín 5 bước (xác định mục tiêu, phân bổ mục tiêu, theo dõi tiến độ, đánh giá hiệu suất và khen thưởng). Quá trình này gắn liền với nguyên tắc xác lập mục tiêu thông minh SMART (Specific - Measurable - Attainable - Relevant - Time-bound), biến các chỉ tiêu quản lý thành cam kết hành động cụ thể cho từng bộ phận và cá nhân.
3. Thuyết thang bậc nhu cầu của Abraham Maslow: Phân tích 8 bậc nhu cầu của học sinh học nghề nhằm thiết lập cơ chế động viên, tư vấn tâm lý, định hướng nghề nghiệp và khơi dậy động lực tự khẳng định bản thân của người học.

Khung pháp lý của nghiên cứu căn cứ trực tiếp vào Luật Giáo dục năm 2005 (Điều 33, Điều 58, Điều 83), Luật Dạy nghề năm 2006 (Điều 4, Điều 17), Quyết định số 26/2007/QĐ-BLĐTBXH của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành Quy chế công tác học sinh, sinh viên với 4 lĩnh vực và 23 danh mục công việc, cùng Quyết định số 54/2008/QĐ-BLĐTBXH về quy chế đánh giá kết quả rèn luyện. Các khái niệm trung tâm bao gồm: quản lý giáo dục, quản lý nhà trường, công tác học sinh và quản lý theo mục tiêu trong dạy nghề.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng tổ hợp các phương pháp định tính và định lượng nhằm bảo đảm tính khách quan, khoa học:

• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Hệ thống hóa các chủ trương, nghị quyết của Đảng, văn bản pháp quy của Nhà nước, điều lệ trường nghề và các công trình khoa học chuyên ngành quản lý giáo dục.
• Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Cỡ mẫu khảo sát gồm toàn bộ 49 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên nhà trường (trong đó có 32 giáo viên trực tiếp giảng dạy với 27 người đạt trình độ đại học, 5 người trình độ cao đẳng đang học liên thông, 100% đạt chuẩn nghiệp vụ sư phạm dạy nghề) kết hợp chọn mẫu phân tầng 150 học sinh thuộc các khoa Cơ khí - Động lực, Điện - Điện tử, May công nghiệp và Tin học - Quản trị kinh doanh.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Việc kết hợp thống kê mô tả, phân tích ma trận điểm mạnh - điểm yếu - cơ hội - thách thức (SWOT) và kiểm định mức độ tương quan cho phép lượng hóa chính xác thực trạng, đồng thời đo lường độ tin cậy về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý đề xuất. Timeline thu thập dữ liệu và xử lý thông tin được thực hiện liên tục từ năm 2009 đến năm 2011.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực tiễn tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình làm sáng tỏ các số liệu then chốt về tổ chức và kết quả quản lý:

1. Thực trạng năng lực bộ máy và cơ sở vật chất: Nhà trường sở hữu 4 phòng chuyên môn, 3 khoa đào tạo và 2 bộ môn văn hóa, ngoại ngữ. Tổng số 49 cán bộ, giáo viên, nhân viên phụ trách đào tạo các ngành kỹ thuật mũi nhọn. Về không gian đào tạo, cơ sở 1 tại phố Trần Thái Tông có diện tích 1.680 m2; cơ sở 2 tại phường Hoàng Diệu đang hoàn thiện với diện tích 27.540,4 m2, tạo tiền đề nâng cấp thành trường cao đẳng nghề theo quy hoạch của tỉnh.
2. Hiệu quả thực hiện 4 lĩnh vực công tác học sinh:
   • Công tác chính trị, tư tưởng, văn hóa (5 danh mục): Chi bộ nhà trường có 21 đảng viên, lãnh đạo hiệu quả các phong trào thi đua; 100% học sinh đầu khóa được học tập nội quy, pháp luật.
   • Công tác quản lý học tập và rèn luyện (13 danh mục): Tỷ lệ học sinh đạt kết quả rèn luyện loại khá và tốt đạt khoảng 68%, tuy nhiên hoạt động tư vấn việc làm và hợp tác doanh nghiệp chỉ đạt khoảng 65% so với kỳ vọng do thiếu mạng lưới liên kết ổn định.
   • Công tác thể dục thể thao - an ninh và y tế trường học (5 danh mục): Tỷ lệ học sinh ngoại trú chiếm trên 70% tổng số người học, trong khi cơ chế phối hợp thông tin với công an và chính quyền địa phương định kỳ hàng quý mới chỉ đáp ứng 72% yêu cầu giám sát thực tế.
3. Mức độ áp dụng quản lý theo mục tiêu: Có tới 81,6% cán bộ, giáo viên đánh giá việc xác lập mục tiêu công tác học sinh còn chung chung, chưa cụ thể hóa theo các tiêu chí SMART; 75,5% cho rằng khâu phân công trách nhiệm giữa giáo viên chủ nhiệm và các phòng chuyên môn còn trùng lặp.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện nghiên cứu phản ánh rõ nguyên nhân cốt lõi: mô hình quản trị truyền thống chậm đổi mới trước yêu cầu kinh tế thị trường. Dữ liệu khảo sát có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua:

• Biểu đồ cột so sánh: Phản ánh mức độ đáp ứng giữa 23 danh mục công việc thực tế với chuẩn quy định của Quyết định số 26/2007/QĐ-BLĐTBXH.
• Biểu đồ tròn cơ cấu nhân sự: Minh họa tỷ lệ 84,4% giáo viên đạt chuẩn đại học (27 người) và 15,6% cao đẳng (5 người), cho thấy nền tảng học thuật vững chắc để chuyển đổi phương thức quản lý.
• Bảng ma trận tương quan SWOT: Đối chiếu giữa cơ sở vật chất mở rộng (27.540,4 m2) với thách thức quản lý 70% học sinh ngoại trú.

So sánh với các nghiên cứu cùng thời kỳ tại các trường trung cấp kỹ thuật trên địa bàn Hà Nội và Lạng Sơn, điểm khác biệt lớn nhất của Trường Trung cấp nghề Thái Bình là áp lực chuyển dịch lao động nông nghiệp sang công nghiệp rất nhanh tại địa phương (đóng góp GDP tăng 12,3%). Việc chuyển giao quản lý sang mô hình MBO khép kín chính là giải pháp then chốt để kết nối mục tiêu giáo dục nhân cách với yêu cầu tuyển dụng thực tế của 10 khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu lý luận và thực tiễn, luận văn đề xuất hệ thống 4 biện pháp quản lý công tác học sinh theo quy trình MBO:

1. Chuẩn hóa hệ thống mục tiêu công tác học sinh theo tiêu chí SMART:
   • Hành động: Ban Giám hiệu chủ trì xây dựng bộ chỉ tiêu định lượng cụ thể cho từng năm học và khóa học, gắn chặt mục tiêu rèn luyện đạo đức, kỷ luật lao động với kỹ năng nghề nghiệp.
   • Target metric: 100% cán bộ, giáo viên và học sinh được phổ biến, quán triệt và cam kết thực hiện mục tiêu ngay từ tuần lễ sinh hoạt công dân đầu khóa.
   • Timeline & Chủ thể: Thực hiện vào quý I hàng năm; do Ban Giám hiệu chỉ đạo, Phòng Tuyển sinh - Dạy nghề ngắn hạn - Tư vấn việc làm phối hợp triển khai.
2. Lập kế hoạch phân kỳ triển khai chi tiết 23 danh mục công việc:
   • Hành động: Xây dựng kế hoạch công tác học sinh theo từng học kỳ, tích hợp phân tích nguồn lực và dự báo biến động thị trường lao động.
   • Target metric: Nâng tỷ lệ học sinh tốt nghiệp có việc làm đúng chuyên ngành đạt trên 85% trong vòng 6 tháng sau khi ra trường.
   • Timeline & Chủ thể: Định kỳ tháng 8 và tháng 1 hàng năm; Phòng Đào tạo cùng các Trưởng khoa chuyên môn thực hiện.
3. Phân công trách nhiệm rõ ràng và phát triển mạng lưới liên kết doanh nghiệp:
   • Hành động: Thiết lập cơ chế phối hợp liên ngành giữa Giáo viên chủ nhiệm, Đoàn Thanh niên, các Khoa chuyên môn với hơn 50 doanh nghiệp tại các khu công nghiệp Thái Bình để tổ chức thực tập sản xuất và quản lý học sinh nội - ngoại trú.
   • Target metric: 100% học sinh ngoại trú được lập hồ sơ theo dõi định kỳ; 100% học sinh năm cuối được tham gia các chương trình ngày hội việc làm và tư vấn nghề.
   • Timeline & Chủ thể: Triển khai liên tục trong suốt năm học; Ban Giám hiệu, Đoàn Thanh niên và Ban chỉ đạo công tác học sinh ngoại trú phụ trách.
4. Đổi mới quy trình kiểm tra, đánh giá và điều chỉnh mục tiêu:
   • Hành động: Áp dụng quy chuẩn đánh giá rèn luyện theo Quyết định số 54/2008/QĐ-BLĐTBXH, xây dựng phần mềm quản lý thông tin học sinh, định kỳ đối chiếu kết quả thực tế với mục tiêu ban đầu để kịp thời điều chỉnh.
   • Target metric: Giảm tỷ lệ học sinh vi phạm kỷ luật xuống dưới 2%/năm học; tăng tỷ lệ rèn luyện đạt loại xuất sắc và tốt lên trên 75%.
   • Timeline & Chủ thể: Đánh giá định kỳ hàng tháng, tổng kết cuối mỗi học kỳ; Hội đồng Thi đua - Khen thưởng nhà trường chủ trì.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và học thuật cao đối với 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Cán bộ quản lý tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp: Cung cấp khung năng lực quản trị theo mô hình MBO, hỗ trợ chuẩn hóa quy trình phân công, giám sát và đánh giá 23 danh mục công tác học sinh theo chuẩn của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội.
• Giảng viên, giáo viên chủ nhiệm trường trung cấp và cao đẳng nghề: Trang bị phương pháp quản lý lớp học hiện đại, kỹ năng tư vấn tâm lý - hướng nghiệp, và các biểu mẫu đánh giá điểm rèn luyện định lượng sát với tâm lý người học.
• Học viên cao học, nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý Giáo dục: Tài liệu tham khảo cấu trúc nghiên cứu chuẩn mực, kết hợp hài hòa giữa lý thuyết quản lý kinh điển (Fayol, Drucker, Maslow) và phương pháp điều tra thực chứng tại cơ sở dạy nghề cấp tỉnh.
• Cơ quan quản lý nhà nước về dạy nghề (Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Giáo dục và Đào tạo): Cung cấp luận cứ khoa học để hoạch định chính sách phân luồng học sinh sau trung học cơ sở, đầu tư cơ sở vật chất (như dự án mở rộng cơ sở 2 diện tích 27.540,4 m2) và nâng cao hiệu quả đào tạo nghề đáp ứng quy hoạch phát triển kinh tế địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Mô hình MBO mang lại đột phá gì cho công tác quản lý học sinh tại trường nghề? Mô hình MBO giúp chuyển dịch phương thức điều hành từ mệnh lệnh hành chính sang quản trị dựa trên kết quả đầu ra. Việc lượng hóa mục tiêu theo chuẩn SMART giúp 49 cán bộ giáo viên tại nhà trường chủ động xây dựng kế hoạch cá nhân, bảo đảm 100% nhiệm vụ giáo dục gắn chặt với chuẩn đầu ra tay nghề và yêu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp.

2. Công tác học sinh nghề bao gồm những lĩnh vực then chốt nào theo quy định hiện hành? Theo Quyết định số 26/2007/QĐ-BLĐTBXH, công tác học sinh tại cơ sở dạy nghề bao gồm 4 lĩnh vực lớn với 23 danh mục công việc: Công tác chính trị, tư tưởng, văn hóa (5 danh mục); Quản lý hoạt động học tập, rèn luyện và chính sách (13 danh mục); Thể dục thể thao và an ninh trường học (3 danh mục); Y tế học đường (2 danh mục).

3. Nhà trường giải quyết bài toán quy mô cơ sở vật chất như thế nào để phục vụ đào tạo? Trường Trung cấp nghề Thái Bình chủ động phân bổ nguồn lực vận hành đồng thời 2 địa điểm: Cơ sở 1 tại đường Trần Thái Tông với 1.680 m2 bố trí các xưởng thực hành công nghệ cao; Cơ sở 2 tại phường Hoàng Diệu với 27.540,4 m2 được quy hoạch xây dựng hệ thống giảng đường, ký túc xá và khu phức hợp thể thao, chuẩn bị nâng cấp lên cao đẳng nghề.

4. Giải pháp nào nâng cao hiệu lực quản lý đối với hơn 70% học sinh ngoại trú? Nghiên cứu đề xuất thành lập Ban chỉ đạo công tác học sinh ngoại trú, ký quy chế phối hợp 3 bên giữa Nhà trường - Công an địa phương - Chủ nhà trọ. Định kỳ hàng tháng cập nhật danh sách cư trú, kết hợp phân công giáo viên chủ nhiệm kiểm tra đột xuất, giúp giảm tỷ lệ vi phạm an ninh trật tự xuống mức dưới 2%.

5. Đội ngũ cán bộ giáo viên của trường có đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi quản lý không? Đội ngũ nhà trường có 32 giáo viên giảng dạy, trong đó 84,4% có trình độ đại học (27 người) và 15,6% cao đẳng (5 người) đang liên thông, 100% đạt chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm dạy nghề. Nền tảng chuyên môn đồng đều này bảo đảm tính khả thi rất cao khi triển khai đồng bộ 4 biện pháp quản lý MBO vào thực tiễn.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý công tác học sinh trong cơ sở dạy nghề, tích hợp thành công lý thuyết quản lý chức năng của Fayol và mô hình Quản lý theo mục tiêu (MBO) của Peter Drucker.
• Phân tích sâu sắc thực trạng tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình với quy mô 49 cán bộ giáo viên, phân tích chi tiết hiệu quả thực hiện 23 danh mục công việc trên nền tảng 2 cơ sở đào tạo có tổng diện tích hơn 29.220 m2.
• Đề xuất hệ thống 4 biện pháp quản lý đồng bộ từ xác lập mục tiêu SMART, lập kế hoạch phân kỳ, phân công trách nhiệm liên kết doanh nghiệp đến kiểm tra, đánh giá theo Quyết định số 54/2008/QĐ-BLĐTBXH.
• Đóng góp luận cứ khoa học quan trọng phục vụ lộ trình nâng cấp trường thành trường cao đẳng nghề, đóng góp vào mục tiêu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề của tỉnh Thái Bình đạt 51,5% đến 65% trong giai đoạn 2015-2020.
• Các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và nhà quản lý giáo dục cần nhanh chóng áp dụng khung biện pháp MBO này vào thực tiễn quản trị để tối ưu hóa chất lượng nguồn nhân lực kỹ thuật trong kỷ nguyên công nghiệp hóa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý công tác HSSV trong các cơ sở dạy nghề. Chương 2: Thực trạng quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình. Chương 3: Các biện pháp quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình trong giai đoạn hiện nay. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CÔNG TÁC HỌC SINH, SINH VIÊN TRONG CÁC CƠ SỞ DẠY NGHỀ 1.

Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề Việc nghiên cứu vấn đề quản lý công tác HSSV trong các cơ sở giáo dục đào tạo không phải là một vấn đề hoàn toàn mới mẻ. Hiện nay, rất nhiều nghiên cứu trong lĩnh vực này đã có kết quả và được công bố. Đầu tiên phải kể đến những nghiên cứu và thành quả nghiên cứu vấn đề này của các cơ quan quản lý nhà nước về giáo dục. Thành quả nghiên cứu của Bộ Giáo dục và Đào tạo được cụ thể hóa trong các quy chế về công tác HSSV trong các cơ sở giáo dục ban hành kèm theo các quyết định số 1584/GD-ĐT ngày 27 tháng 7 năm 1993 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo; sửa đổi, bổ sung theo quyết định số 39/2000/QĐ-BGD&ĐT ngày 30 tháng 8 năm 2000 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Hiện nay, sau khi nghiên cứu tình hình thực tiễn và lý luận, Bộ đã có quy chế mới về công tác HSSV thay thế cho các quy chế trên, ban hành kèm theo quyết định số 42/2007/QĐ- BGDĐT ngày 13 tháng 8 năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Thêm vào đó, Bộ đã nghiên cứu chi tiết và ban hành quy chế công tác HSSV nội trú tại các cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân, kèm theo Thông tư số 27/2011/TT-BGDĐT ngày 27 tháng 6 năm 2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cũng đã nghiên cứu và ban hành quy chế công tác HSSV trong các CSDN hệ chính quy, kèm theo quyết định số 26/2007/QĐ-BLĐTBXH ngày 24 tháng 12 năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội. Đồng thời, Bộ cũng đã ban hành quy chế đánh giá kết quả rèn luyện của học sinh, sinh viên hệ chính quy trong các cơ sở dạy nghề, kèm theo quyết định số 54/2008/QĐ-BLĐTBXH ngày 19 tháng 5 năm 2008.

5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Ở cấp cơ sở, việc nghiên cứu vấn đề quản lý công tác HSSV cũng được chú ý và đã có những kết quả được công nhận. Đó là các đề tài của các tác giả: Nguyễn Văn Tuấn về “Quản lý công tác học sinh tại trường Trung cấp Kinh tế - Kỹ thuật tỉnh Lạng Sơn trong giai đoạn hiện nay”; Nguyễn Trọng Tài nghiên cứu “Các biện pháp quản lý công tác sinh viên nước ngoài tại trường Đại học Thủy lợi”; Nguyễn Minh Đức về “Đổi mới quản lý công tác sinh viên ở trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội trong chuyển đổi từ đào tạo niên chế sang tín chỉ”; Lê Mạnh Thắng về “Các giải pháp quản lý công tác học sinh sinh viên tại trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Công nghiệp I”. Các đề tài trên đã nghiên cứu về quản lý công tác HSSV trong toàn bộ hệ thống giáo dục và đào tạo nói chung, hệ thống giáo dục nghề nghiệp nói riêng, hoặc tại một cơ sở giáo dục đại học hay trung cấp chuyên nghiệp nhất định nào đó. Nhưng do điều kiện cụ thể ở từng cơ sở giáo dục đào tạo là khác nhau, nên không thể rập khuôn cứng nhắc các kết quả nghiên cứu về quản lý công tác HSSV nói chung cho một cơ sở giáo dục đào tạo nhất định, và cũng không thể áp dụng kết quả nghiên cứu ở cơ sở giáo dục đào tạo này cho cơ sở giáo dục đào tạo khác.

Mặt khác, hiện nay chưa có đề tài nghiên cứu nào về vấn đề quản lý công tác học sinh được thực hiện tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình. Do đó, để giúp cho việc thực hiện quản lý công tác học sinh tại nhà trường được hiệu quả hơn, thực tế hơn, phục vụ tốt hơn cho mục tiêu dạy nghề của nhà trường, cần thiết phải có nghiên cứu đầy đủ, khoa học về quản lý công tác học sinh tại Trường Trung cấp nghề Thái Bình trong giai đoạn hiện nay. Cơ sở lý luận về quản lý công tác HSSV trong các cơ sở dạy nghề 1. Một số khái niệm cơ bản 1.

Quản lý và các chức năng cơ bản của quản lý Khi nói đến quản lý, ta liên hệ ngay về một tổ chức. Tổ chức, theo Từ điển Từ và Ngữ Việt Nam, là “đoàn thể do nhiều bộ phận họp thành, với mục đích, tôn chỉ, cương lĩnh hoạt động”[18, tr. Từ điển tiếng Việt thông 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] dụng định nghĩa tổ chức là “tập hợp người được tổ chức theo cơ cấu nhất định để hoạt động vì lợi ích chung”[29, tr. Ở đây chúng ta sử dụng định nghĩa “Tổ chức là một nhóm có cấu trúc nhất định những con người cùng hoạt động vì một mục đích chung nào đó, mà để đạt được mục đích đó, một con người riêng lẻ không thể nào đạt đến”[6, tr.

Hoạt động quản lý đã xuất hiện và tồn tại ngay từ khi con người bắt đầu hình thành các nhóm để thực hiện những mục tiêu mà họ không thể đạt được với tư cách cá nhân riêng lẻ. Sử gia Daniel A.Wren cũng đã nhận định rằng: “Quản lý cũng xưa cũ như chính con người vậy”[6, tr.23], nhưng ông cũng chỉ ra rằng chỉ mới gần đây, người ta mới chú ý đến “chất khoa học” của quá trình quản lý và dần dần hình thành nên các “lý thuyết” quản lý. Hiện nay, quản lý là một khoa học được nghiên cứu và ứng dụng rộng rãi. Có rất nhiều cách tiếp cận khác nhau khi nghiên cứu khoa học quản lý, vì vậy cũng có rất nhiều khái niệm khác nhau về quản lý được đưa ra.

Marx, “quản lý là lao động điều khiển lao động”. Ông cũng khẳng định: “Bất cứ lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào mà tiến hành trên một quy mô khá lớn đều yêu cầu phải có một sự chỉ đạo để điều hòa những hoạt động cá nhân… Một nhạc sỹ độc tấu thì tự điều khiển mình, nhưng một dàn nhạc thì phải có nhạc trưởng”[14, tr. Frederick Winslow Taylor (1856 – 1915), nhà thực hành quản lý khoa học về lao động, đã đưa ra định nghĩa: “Quản lý là biết được chính xác điều bạn muốn người khác làm, và sau đó hiểu được rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất”[14, tr. Henry Fayol (1841- 1925) đã xuất phát từ nghiên cứu các loại hình “hoạt động quản lý” và phân biệt chúng thành 5 chức năng cơ bản: “kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ huy, phối hợp và kiểm tra”, mà sau này được kết hợp lại thành bốn chức năng cơ bản của quản lý: kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra.

7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Theo Từ điển tiếng Việt thông dụng, Nxb Giáo dục, 1998, thuật ngữ quản lý được định nghĩa là “tổ chức, điều khiển hoạt động của một đơn vị, cơ quan”[14, tr. Theo tác giả Đặng Quốc Bảo, thuật ngữ “quản lý” tiếng Việt gốc Hán lột tả được bản chất của hoạt động này trong thực tiễn. Nó gồm hai quá trình tích hợp vào nhau: (1) quá trình “quản” gồm sự coi sóc, giữ gìn, duy trì hệ thống ở trạng thái “ổn định”, (2) quá trình “lý” gồm sự sửa sang, sắp xếp, đổi mới hệ thống vào thế “phát triển”. Nếu người đứng đầu tổ chức chỉ lo việc “quản”, tức chỉ lo việc coi sóc, giữ gìn thì tổ chức dễ bị trì trệ.

Tuy nhiên, nếu chỉ quan tâm đến việc “lý”, tức là chỉ lo việc sắp xếp tổ chức, đổi mới mà không đặt trên nền tảng của sự ổn định thì sự phát triển của tổ chức không bền vững. Tóm lại, để hệ thống ở thế cân bằng, tức là hệ thống vận động phù hợp, thích ứng và có hiệu quả trong mối tương tác giữa các nhân tố bên trong (nội lực) và các nhân tố bên ngoài (ngoại lực) thì trong “quản” phải có “lý” và ngược lại trong “lý” phải có “quản”[2]. Từ quan niệm của các học giả nêu trên, và để phù hợp với mục tiêu nghiên cứu đề tài, luận văn này thống nhất sử dụng khái niệm của Griffin (1998): “Quản lý là một tập hợp các hoạt động (bao gồm cả lên kế hoạch, ra quyết định, tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra) để sử dụng tất cả các nguồn lực của tổ chức (con người, tài chính, vật chất và thông tin) nhằm đạt được những mục tiêu đề ra của tổ chức một cách có hiệu quả”[1, tr. Tiếp cận quản lý với tư cách là một hoạt động, chúng ta thấy quản lý có 4 chức năng cơ bản là: lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo - chỉ đạo, kiểm tra.

- Chức năng lập kế hoạch: Để thực hiện chức năng này, cần làm các công việc như: nhận dạng và phân tích tình hình, bối cảnh; dự báo các khả năng; lựa chọn và xác định các mục tiêu, mục đích và hoạch định con đường, cách thức, biện pháp để đạt được mục tiêu, mục đích của quá trình. Mỗi kế hoạch thường chứa đựng các nội dung: (a) xác định, hình thành mục tiêu đối 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] với tổ chức; (b) xác định và đảm bảo về các điều kiện, nguồn lực của tổ chức để đạt được mục tiêu; (c) quyết định xem những hoạt động nào là cần thiết để đạt được mục tiêu đã đề ra. Để lập kế hoạch, thường phải trả lời 9 câu hỏi tương đương với chín bước sau: Bước 1: Mục tiêu của tổ chức là gì? Tức là xác định và bám sát các mục tiêu của tổ chức trong quá trình lập kế hoạch. Bước 2: Tổ chức đang làm gì để đạt được mục tiêu đó? Liệt kê những việc tổ chức đang làm.

Phân tích những việc đó xem việc nào trùng hướng, việc nào lệch hướng, việc nào chưa hướng tới mục tiêu đã đề ra của tổ chức. Bước 3: Những yếu tố nào tác động đến hoạt động của tổ chức? Chỉ ra những yếu tố có thể tác động đến hoạt động của tổ chức, và đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đó. Bước 4: Tổ chức có thể làm được những gì với nguồn lực hiện có? Phân tích nguồn lực của tổ chức (gồm nhân lực, vật lực, tài lực), từ đó chỉ ra những mặt mạnh, mặt yếu của tổ chức.