Phân Tích Danh Mục Thuốc Đã Sử Dụng Tại Trung Tâm Y Tế Thành Phố Tam Điệp, Tỉnh Ninh Bình Năm 2020

Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại trung tâm y tế thành phố Tam Điệp, Ninh Bình năm 2020 trong luận văn dược sĩ chuyên khoa cấp I.

• Tác giả: Dương Thị Huyền Trang
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Thanh Hương
• Trường học: Trường Đại học Dược Hà Nội
• Chuyên ngành: Dược sĩ chuyên khoa cấp I
• Đề tài: Phân Tích Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế Thành Phố Tam Điệp, Tỉnh Ninh Bình Năm 2020
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHỮ VIẾT TẮT
• 2. DANH MỤC BẢNG
• 3. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 4. CÁC QUY ĐỊNH VỀ SỬ DỤNG THUỐC TRONG CƠ SỞ KHÁM CHỮA BỆNH VÀ MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH SỬ DỤNG THUỐC
• 4.1. Các quy định sử dụng thuốc trong cơ sở khám chữa bệnh
• 4.2. Một số phương pháp phân tích sử dụng thuốc
• 4.2.1. Phương pháp phân tích theo nhóm điều trị
• 4.2.2. Phương pháp phân tích ABC
• 4.2.3. Phương pháp phân tích VEN
• 4.2.4. Phương pháp phân tích ma trận ABC/VEN
• 5. THỰC TRẠNG SỬ DỤNG THUỐC TẠI CÁC CƠ SỞ KHÁM CHỮA BỆNH
• 5.1. Thực trạng sử dụng thuốc hóa dược và chế phẩm y học cổ truyền
• 5.2. Thực trạng sử dụng thuốc theo nhóm tác dụng dược lý
• 6. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phân Tích Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế Thành Phố Tam Điệp

Phân tích danh mục thuốc tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp, tỉnh Ninh Bình năm 2020 là một nghiên cứu quan trọng nhằm đánh giá hiệu quả sử dụng thuốc trong công tác khám chữa bệnh. Nghiên cứu này không chỉ giúp xác định cơ cấu danh mục thuốc mà còn chỉ ra những vấn đề tồn tại trong việc quản lý và sử dụng thuốc. Việc phân tích này có thể giúp cải thiện chất lượng chăm sóc sức khỏe cho người dân.

1.1. Mục Tiêu Nghiên Cứu Danh Mục Thuốc

Mục tiêu chính của nghiên cứu là mô tả và phân tích cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp. Điều này bao gồm việc xác định các loại thuốc được sử dụng phổ biến, cũng như đánh giá tính hợp lý trong việc lựa chọn thuốc.

1.2. Ý Nghĩa Của Phân Tích Danh Mục Thuốc

Phân tích danh mục thuốc không chỉ giúp nâng cao hiệu quả điều trị mà còn giảm thiểu chi phí cho người bệnh. Việc này cũng góp phần vào việc quản lý thuốc hiệu quả hơn, từ đó nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại địa phương.

II. Những Thách Thức Trong Quản Lý Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế

Quản lý danh mục thuốc tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp gặp nhiều thách thức. Sự gia tăng số lượng thuốc trên thị trường đã tạo ra khó khăn trong việc lựa chọn thuốc phù hợp. Bên cạnh đó, việc thiếu thông tin và cập nhật về thuốc mới cũng là một vấn đề lớn.

2.1. Khó Khăn Trong Việc Lựa Chọn Thuốc

Sự phong phú về chủng loại thuốc khiến cho việc lựa chọn thuốc trở nên khó khăn. Các bác sĩ thường dựa vào kinh nghiệm cá nhân thay vì các tiêu chí khoa học, dẫn đến việc sử dụng thuốc không hợp lý.

2.2. Tác Động Của Chi Phí Thuốc Đến Người Bệnh

Chi phí thuốc ngày càng tăng cao, ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân. Việc sử dụng thuốc không hợp lý có thể dẫn đến tình trạng kháng thuốc, làm gia tăng chi phí điều trị.

III. Phương Pháp Phân Tích Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế

Để phân tích danh mục thuốc, nhiều phương pháp đã được áp dụng, bao gồm phân tích ABC và VEN. Những phương pháp này giúp xác định các loại thuốc cần ưu tiên trong việc mua sắm và sử dụng.

3.1. Phân Tích ABC Trong Quản Lý Thuốc

Phân tích ABC giúp phân loại thuốc theo mức độ tiêu thụ và chi phí. Nhóm A thường chiếm tỷ lệ lớn trong tổng chi phí thuốc, trong khi nhóm C chiếm tỷ lệ nhỏ hơn. Việc này giúp xác định các thuốc cần được quản lý chặt chẽ.

3.2. Phân Tích VEN Để Xác Định Ưu Tiên

Phân tích VEN phân loại thuốc thành ba nhóm: thuốc sống còn, thuốc thiết yếu và thuốc không thiết yếu. Điều này giúp các cơ sở y tế xác định được những thuốc cần ưu tiên trong việc mua sắm và sử dụng.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế

Kết quả nghiên cứu cho thấy cơ cấu danh mục thuốc tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp có sự phân bổ không đồng đều. Một số nhóm thuốc chiếm tỷ lệ cao trong tổng chi phí thuốc, trong khi một số nhóm khác lại ít được sử dụng.

4.1. Cơ Cấu Danh Mục Thuốc Theo Nhóm Tác Dụng

Các nhóm thuốc như kháng sinh, thuốc tim mạch và thuốc điều trị tiểu đường chiếm tỷ lệ lớn trong danh mục thuốc. Điều này phản ánh nhu cầu điều trị phổ biến tại địa phương.

4.2. Tỷ Lệ Sử Dụng Thuốc Hóa Dược So Với Chế Phẩm Y Học Cổ Truyền

Tỷ lệ sử dụng thuốc hóa dược vẫn cao hơn so với chế phẩm y học cổ truyền. Điều này cho thấy sự ưu tiên trong việc lựa chọn thuốc có hiệu quả điều trị rõ ràng.

V. Kết Luận Và Đề Xuất Về Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy cần có sự điều chỉnh trong việc xây dựng danh mục thuốc tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp. Việc này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả điều trị mà còn giảm thiểu chi phí cho người bệnh.

5.1. Đề Xuất Về Cải Thiện Quản Lý Thuốc

Cần xây dựng các quy trình quản lý thuốc chặt chẽ hơn, đồng thời cập nhật thông tin về thuốc mới để bác sĩ có thể lựa chọn thuốc phù hợp.

5.2. Tương Lai Của Danh Mục Thuốc Tại Trung Tâm Y Tế

Trong tương lai, việc áp dụng công nghệ thông tin vào quản lý thuốc có thể giúp cải thiện hiệu quả sử dụng thuốc, từ đó nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI DƯƠNG THỊ HUYỀN TRANG PHÂN TÍCH DANH MỤC THUỐC ĐÃ SỬ DỤNG TẠI TRUNG TÂM Y TẾ THÀNH PHỐ TAM ĐIỆP, TỈNH NINH BÌNH NĂM 2020 LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I CHUYÊN NGÀNH: TỔ CHỨC QUẢN LÝ DƯỢC MÃ SỐ: CK 60 72 04 12 Người hướng dẫn khoa học: PGS. NguyễnThị Thanh Hương Nơi thực hiện: Trường ĐH Dược Hà Nội HÀ NỘI - 2022 LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn này, với tất cả sự kính trọng tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.Nguyễn Thị Thanh Hương – Bộ môn Quản lý Kinh tế Dược, người đã trực tiếp tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và động viên tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu, các thầy cô Trường Đại học Dược đã dạy dỗ và tạo mọi điều kiện cho tôi được học tập và rèn luyện trong suốt những năm học vừa qua. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy cô của Bộ môn Quản lý và Kinh tế Dược đã truyền đạt cho tôi nhiều kiến thức và phương pháp mới, giúp tôi hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tới Ban Giám đốc, các bạn đồng nghiệp tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp, nơi tôi công tác đã tạo điều kiện để tôi được học tập nâng cao trình độ, cho tôi điều kiện để thực hiện được đề tài. Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, bạn bè và những người thân đã luôn động viên, chia sẻ, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập. Với tất cả lòng biết ơn và trân trọng, tôi xin được nói lời CẢM ƠN! Hà Nội, ngày tháng năm 2022 Dương Thị Huyền Trang MỤC LỤC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG DANH MỤC HÌNH ĐẶT VẤN ĐỀ . Các quy định về sử dụng thuốc trong cơ sở khám chữa bệnh và một số phương pháp phân tích sử dụng thuốc . Các quy định sử dụng thuốc trong cơ sở khám chữa bệnh. Một số phương pháp phân tích sử dụng thuốc . Thực trạng sử dụng thuốc tại các cơ sở khám chữa bệnh . Thực trạng sử dụng thuốc hóa dược và chế phẩm y học cổ truyền . Thực trạng sử dụng thuốc theo nhóm tác dụng dược lý . Thực trạng sử dụng thuốc sản xuất trong nước và thuốc nhập khẩu . Thực trạng sử dụng thuốc biệt dược gốc và thuốc generic . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại các cơ sở khám chữa bệnh theo phân tích ABC . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại các cơ sở khám chữa bệnh theo phân tích VEN . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại một số cơ sở khám chữa bệnh theo ma trận ABC/VEN . Vài nét về Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp tỉnh Ninh Bình . Giới thiệu về Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp . Mô hình tổ chức . Cơ cấu nhân lực . Mô hình bệnh tật của trung tâm . Tính cấp thiết của đề tài . ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đối tượng nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu . Thời gian nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Biến số nghiên cứu . Thiết kế nghiên cứu: . 22 Mô tả cắt ngang. Phương pháp thu thập số liệu . Mẫu nghiên cứu . Xử lý và phân tích số liệu . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Mô tả cơ cấu DMT sử dụng tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp tỉnh Ninh Bình năm 2020 . Cơ cấu thuốc sử dụng theo nhóm thuốc hóa dược, chế phẩm YHCT . Cơ cấu thuốc sử dụng theo nhóm tác dụng . Cơ cấu thuốc sử dụng theo nguồn gốc xuất xứ . Cơ cấu thuốc hóa dược sử dụng theo biệt dược gốc/generic . Cơ cấu thuốc hóa dược sử dụng theo thành phần . Cơ cấu thuốc sử dụng theo đường dùng. Phân tích cơ cấu DMT sử dụng tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp tỉnh Ninh Bình năm 2020 theo phương pháp ABC, VEN và ma trận ABC/VEN . Thuốc sử dụng theo phân hạng ABC . Thuốc hạng A theo nhóm tác dụng . Các hoạt chất đã sử dụng trong hạng A . Thuốc cùng hoạt chất, hàm lượng và dạng bào chế được sử dụng đồng thời trong danh mục . Phân tích Cơ cấu thuốc sử dụng theo phân nhóm VEN . Phân tích Cơ cấu thuốc sử dụng theo phân tích ma trận ABC/VEN .Về cơ cấu DMTSD tại TTYTthành phố Tam Điệp năm 2020 . Cơ cấu danh mục thuốc theo phân loại thuốc hóa dược và chế phẩm y học cổ truyền . Về cơ cấu thuốc theo nhóm tác dụng: . Về nguồn gốc, xuất xứ của thuốc:. Về cơ cấu sử dụng theo nhóm Biệt dược gốc/Generic: . Về cơ cấu thành phần thuốc: . Về cơ cấu sử dụng thuốc theo đường dùng:. Về cơ cấu DMTSD theo phân tích ABC/VEN . Cơ cấu theo phân tích ABC. Về phân tích VEN và ma trận ABC/VEN. Một số hạn chế của đề tài . 67 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ . 69 TÀI LIỆU THAM KHẢO DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ CÁI VIẾT TẮT ABC Phân tích ABC ADR Phản ứng có hại của thuốc BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế BSCK Bác sỹ chuyên khoa BVĐK Bệnh viện đa khoa CSSKSS Chăm sóc sức khỏe sinh sản CNK Chống nhiễm khuẩn CPYHCT Chế phẩm y học cổ truyền ĐD Điều dưỡng ĐTĐ Đái tháo đường DDTT Dung dịch tiêm truyền DMT Danh mục thuốc DMTBV Danh mục thuốc bệnh viện DMTSD Danh mục thuốc sử dụng GTSD Giá trị sử dụng GTTTSD Giá trị tiền thuốc sử dụng HĐT& ĐT Hội đồng thuốc và điều trị HS Hộ sinh HTNT Hệ thống nội tiết HTK Hệ thần kinh ICD Mã bệnh theo quốc tế KCB Khám chữa bệnh KHHGĐ Kế hoạch hóa gia đình KHNV Kế hoạch nghiệp vụ KM Khoản mục KMT Khoản mục thuốc KST Ký sinh trùng MHBT Mô hình bệnh tật PK Phòng khám RLTT Rối loạn tâm thần SKM Số khoản mục SLSD Số lượng sử dụng TTYT Trung tâm Y tế TW Trung ương TYT Trạm Y tế UBND Ủy ban nhân dân VEN Phân tích tối cần thiết, cần thiết, không cần thiết VNĐ Việt Nam đồng WHO Tổ chức Y tế thế giới XN Xét nghiệm YHCT Y học cổ truyền YTCC Y tế công cộng DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Ma trận ABC/VEN…………………………………………………. Tỉ lệ sử dụng thuốc hóa dược và CPYHCT tại một số TTYT………. Cơ cấu một số nhóm thuốc chiếm tỷ lệ cao tại một số TTYT………10 Bảng 1. Cơ cấu sử dụng thuốc sản xuất trong nước, thuốc nhập khẩu ……. Cơ cấu thuốc BDG/generic tại một số TTYT………………………. Cơ cấu DMT tại một số TTYT theo phân tích VEN………………. Cơ cấu phân nhóm AN tại một số TTYT……………………………14 Bảng 1. Cơ cấu nhân lực của TTYT thành phố Tam Điệp năm 2020………. Bảng hoạt động công tác KCB tại TTYT năm 2019-2020…………. MHBT của TTYT thành phố Tam Điệp năm 2020……………….11: Bảng biến số nghiên cứu…………………………………………. Cơ cấu DMT theo nhóm hóa dược và thuốc chế phẩm YHCT……28 Bảng 3. Cơ cấu danh mục thuốc hóa dược theo nhóm tác dụng dược lý…. Cơ cấu chế phẩm YHCT theo nhóm tác dụng y lý……………….Cơ cấu DMTSD theo nguồn gốc - xuất xứ…………………………31 Bảng 3. Danh mục các thuốc có cùng hoạt chất, nồng độ/hàm lượng, dạng bào chế có trong cả hai nhóm thuốc nhập khẩu và thuốc SXTN . Các thuốc nhập khẩu chiếm nhiều kinh phí sử dụng nhất…………33 Bảng 3. Cơ cấu thuốc hóa dược theo BDG và generic……………………. Cơ cấu danh mục thuốc hóa dược sử dụng theo thành phần thuốc. Một số hoạt chất trong thuốc đa thành phần………………………36 Bảng 3. Cơ cấu DMT theo dường dùng……………………………………. Một số hoạt chất sử dụng nhiều kinh phí trong nhóm thuốc đường tiêm truyền ……………………………………………………………………. Cơ cấu DMT sử dụng theo phân loại ABC………………………. Cơ cấu thuốc hạng A theo nhóm tác dụng…………………………41 Bảng 3. Các hoạt chất hóa dược trong hạng A……………………………. Các các thuốc cùng hoạt chất, nồng độ, hàm lượng, dạng bào chế. Cơ cấu thuốc sử dụng theo phân loại VEN………………………. Cơ cấu DMT theo phân tích ma trận ABC/VEN…………………. Cơ cấu các thuốc trong phân nhóm AV, BV, CV…………………. Cơ cấu GTSD nhóm AN…………………………………………. Cơ cấu GTSD nhóm BN…………………………………………. 51 ĐẶT VẤN ĐỀ Trong công tác khám chữa bệnh, cung ứng thuốc đóng vai trò lớn trong hiệu quả điều trị. Sử dụng thuốc thiếu hiệu quả và bất hợp lý là một trong các nguyên nhân chính làm gia tăng chi phí điều trị, tăng tính kháng thuốc, giảm chất lượng chăm sóc sức khỏe và uy tín của cơ sở khám chữa bệnh. Trong những năm qua số lượng thuốc lưu hành trên thị trường không ngừng gia tăng. Điều này góp phần đảm bảo cung ứng đủ thuốc có chất lượng, phong phú về chủng loại và giá cả cho điều trị bệnh. Tuy nhiên nó cũng tác động không nhỏ tới hoạt động cung ứng thuốc trong bệnh viện, khó khăn trong lựa chọn thuốc, tăng chi phí tiền thuốc. Để góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, giảm chi phí tài chính cho người bệnh đồng thời giảm gánh nặng tài chính từ quỹ BHYT thì việc xây dựng DMT phù hợp với mô hình bệnh tật, phù hợp phân tuyến chuyên môn kỹ thuật, đáp ứng nhu cầu điều trị là một việc làm cần thiết. Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp là Trung tâm Y tế hai chức năng trực thuộc Sở Y tế Ninh Bình, với sứ mệnh chăm sóc sức khỏe cho nhân dân trên địa bàn thành phố Tam Điệp và các vùng phụ cận với mô hình bệnh tật đa dạng. Trong những năm gần đây việc xây dựng danh mục thuốc được quan tâm, chỉ đạo nhằm tăng cường sử dụng thuốc hiệu quả, hợp lý, an toàn. Tuy nhiên công tác cung ứng, quản lý sử dụng thuốc còn gặp nhiều khó khăn, việc lựa chọn xây dựng danh mục thuốc phần lớn dựa vào kinh nghiệm, thói quen điều trị của bác sỹ, chưa có nhiều cập nhật lựa chọn thuốc mới. Đến nay chưa có phân tích cụ thể về danh mục thuốc sử dụng cũng như đánh giá vấn đề bất cập còn tồn tại trong sử dụng thuốc tại Trung tâm để giúp HĐT&ĐT tại đơn vị có cơ sở xây dựng, điều chỉnh và lựa chọn thuốc cho phù hợp. Do đó tôi tiến hành nghiên cứu đề tài như sau: 1 Tên đề tài: “ Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại Trung tâm Y tế Tam Điệp tỉnh Ninh Bình năm 2020” Mục tiêu của đề tài: - Mục tiêu 1: Mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp, tỉnh Ninh Bình năm 2020. - Mục tiêu 2: Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại Trung tâm Y tế thành phố Tam Điệp, tỉnh Ninh Bình theo phương pháp phân tích ABC, VEN, ma trận ABC/VEN. Các quy định về sử dụng thuốc trong cơ sở khám chữa bệnh và một số phương pháp phân tích sử dụng thuốc 1.