Luận văn thạc sĩ nhiệm vụ thu chi nsđp theo luật nsnn năm 2015 từ thực tiễn quận phú nhuận thành phố hồ chí minh

Luận văn thạc sĩ phân tích nhiệm vụ thu chi ngân sách địa phương theo luật ngân sách nhà nước năm 2015 tại quận Phú Nhuận, TP.HCM.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hòa
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Đức Minh
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Luật Kinh tế
• Đề tài: Nhiệm Vụ Thu, Chi Ngân Sách Địa Phương Theo Luật Ngân Sách Nhà Nước Năm 2015 Từ Thực Tiễn Quận Phú Nhuận, Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nhiệm Vụ Thu Chi Ngân Sách Địa Phương Tại Quận Phú Nhuận

Nhiệm vụ thu, chi ngân sách địa phương (NSĐP) đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài chính công tại quận Phú Nhuận, TP.HCM. NSĐP không chỉ là nguồn lực tài chính cho các hoạt động của chính quyền địa phương mà còn phản ánh sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực. Việc thực hiện nhiệm vụ này cần tuân thủ các quy định của Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015, nhằm đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong quản lý tài chính.

1.1. Khái Niệm Về Nhiệm Vụ Thu Chi Ngân Sách Địa Phương

Nhiệm vụ thu, chi NSĐP được hiểu là các hoạt động của cơ quan nhà nước nhằm huy động và phân bổ nguồn lực tài chính cho các hoạt động công cộng tại địa phương. Điều này bao gồm việc thu thuế, phí và các khoản thu khác, cũng như chi cho các dịch vụ công và phát triển hạ tầng.

1.2. Vai Trò Của Ngân Sách Địa Phương Trong Quản Lý Tài Chính

Ngân sách địa phương không chỉ là công cụ tài chính mà còn là phương tiện để chính quyền thực hiện các chức năng quản lý nhà nước. Nó giúp đảm bảo các dịch vụ công được cung cấp đầy đủ và kịp thời, đồng thời thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội tại quận Phú Nhuận.

II. Thực Trạng Về Thu Chi Ngân Sách Địa Phương Tại Quận Phú Nhuận

Thực trạng thu, chi ngân sách địa phương tại quận Phú Nhuận cho thấy nhiều thách thức trong việc quản lý và phân bổ nguồn lực. Mặc dù có những tiến bộ nhất định, nhưng vẫn tồn tại nhiều vấn đề cần giải quyết để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách. Việc phân định rõ nguồn thu và nhiệm vụ chi là rất cần thiết để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong quản lý ngân sách.

2.1. Các Nguồn Thu Chính Của Ngân Sách Địa Phương

Các nguồn thu chính của NSĐP tại quận Phú Nhuận bao gồm thuế, phí, lệ phí và các khoản thu từ hoạt động kinh tế của nhà nước. Việc khai thác hiệu quả các nguồn thu này là rất quan trọng để đảm bảo ngân sách địa phương có đủ nguồn lực cho các hoạt động công cộng.

2.2. Những Thách Thức Trong Chi Ngân Sách Địa Phương

Chi ngân sách địa phương gặp nhiều thách thức như việc phân bổ không đồng đều, thiếu minh bạch trong quản lý chi tiêu và sự chậm trễ trong thực hiện các dự án đầu tư công. Những vấn đề này cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.

III. Phương Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Thu Chi Ngân Sách Địa Phương

Để nâng cao hiệu quả thu, chi ngân sách địa phương, quận Phú Nhuận cần áp dụng các phương pháp quản lý tài chính hiện đại. Việc cải cách quy trình thu ngân sách, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý ngân sách là những giải pháp quan trọng.

3.1. Cải Cách Quy Trình Thu Ngân Sách

Cải cách quy trình thu ngân sách nhằm đơn giản hóa thủ tục, giảm thiểu thời gian và chi phí cho người nộp thuế. Điều này sẽ khuyến khích người dân và doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế một cách đầy đủ và kịp thời.

3.2. Tăng Cường Kiểm Tra Giám Sát Ngân Sách

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát ngân sách sẽ giúp phát hiện kịp thời các sai phạm trong quản lý tài chính. Việc này không chỉ đảm bảo tính minh bạch mà còn nâng cao trách nhiệm của các cơ quan quản lý ngân sách.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Về Quản Lý Ngân Sách Địa Phương Tại Quận Phú Nhuận

Ứng dụng thực tiễn trong quản lý ngân sách địa phương tại quận Phú Nhuận đã cho thấy nhiều kết quả tích cực. Các chính sách tài chính được triển khai đã góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ công và phát triển hạ tầng. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục cải thiện để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân.

4.1. Kết Quả Đạt Được Trong Quản Lý Ngân Sách

Quận Phú Nhuận đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong việc thu ngân sách, với tỷ lệ thu đạt và vượt kế hoạch đề ra. Điều này cho thấy sự nỗ lực trong việc cải cách quản lý tài chính công.

4.2. Những Bất Cập Cần Khắc Phục

Mặc dù có nhiều kết quả tích cực, nhưng vẫn còn tồn tại những bất cập trong quản lý ngân sách như sự chậm trễ trong giải ngân và thiếu minh bạch trong các khoản chi tiêu. Những vấn đề này cần được khắc phục để nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách.

V. Kết Luận Về Nhiệm Vụ Thu Chi Ngân Sách Địa Phương Tại Quận Phú Nhuận

Nhiệm vụ thu, chi ngân sách địa phương tại quận Phú Nhuận là một vấn đề quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực. Việc thực hiện hiệu quả nhiệm vụ này không chỉ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ công mà còn tạo điều kiện cho sự phát triển bền vững của quận.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Ngân Sách Địa Phương

Ngân sách địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo các dịch vụ công được cung cấp đầy đủ và kịp thời. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân mà còn thúc đẩy sự phát triển kinh tế.

5.2. Định Hướng Phát Triển Ngân Sách Địa Phương Trong Tương Lai

Trong tương lai, quận Phú Nhuận cần tiếp tục cải cách và đổi mới trong quản lý ngân sách địa phương. Việc áp dụng công nghệ thông tin và các phương pháp quản lý hiện đại sẽ giúp nâng cao hiệu quả thu, chi ngân sách.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về thu, chi NSĐP Chương 2: Thực trạng pháp luật về thu, chi NSĐP qua thực tiễn quận Phú Nhuận, thành phố Hồ Chí Minh Chương 3: Giải pháp hoàn thiện pháp luật và thực hiện pháp luật về thu, chi NSĐP 6 Chƣơng 1 KHÁI QUÁT CHUNG VỀ NHIỆM VỤ THU, CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƢƠNG 1. Khái quát về thu ngân sách địa phƣơng 1. Khái niệm thu ngân sách địa phương Theo giáo trình Quản lý tài chính công (2008) thì: Thu NSNN là việc nhà nước huy động một phần nguồn lực của xã hội hình thành nên quỹ tiền tệ tập trung của nhà nước nhằm đảm bảo các nhu cầu chi tiêu xác định của Nhà nước [15]. Thu NSNN phản ánh các quan hệ kinh tế nảy sinh trong quá trình Nhà nước dùng quyền lực chính trị để thực hiện phân phối các nguồn tài chính dưới hình thức giá trị nhằm hình thành quỹ tiền tệ của Nhà nước.

Như vậy, thu NSNN bao gồm toàn bộ các khoản tiền được tập trung vào tay nhà nước để hình thành quỹ NSNN đáp ứng cho các yêu cầu chi tiêu xác định của nhà nước. Nét nổi bật của việc thu NSNN là: trong bất cứ xã hội nào, cơ cấu các khoản thu NSNN đều gắn liền với chức năng, nhiệm vụ và quyền lực chính trị của Nhà nước. Sự ra đời, tồn tại và phát triển của Nhà nước là điều kiện xuất hiện các khoản thu NSNN. Ngược lại, các khoản thu NSNN là tiền đề vật chất không thể thiếu để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước.

Một đặc trưng khác của thu NSNN là luôn luôn gắn chặt với các quá trình kinh tế và các phạm trù giá trị. Kết quả của quá trình hoạt động kinh tế và hình thức, phạm vi, mức độ vận động của các phạm trù giá trị là tiền đề quan trọng xuất hiện hệ thống thu NSNN. Nhưng chính hệ thống thu NSNN lại là nhân tố quan trọng có ảnh hưởng đến kết quả của quá trình kinh tế cũng như sự vận động của các phạm trù giá trị. Thu NSNN trước hết và chủ yếu gắn liền với các hoạt động kinh tế trong xã hội.

Mức độ phát triển kinh tế, tỷ lệ tăng trưởng GDP hàng năm là 7 tiền đề đồng thời là yếu tố khách quan hình thành các khoản thu NSNN và quyết định mức độ động viên các khoản thu của NSNN. Thu NSNN ảnh hưởng lớn đến tốc độ, chất lượng và tính bền vững trong phát triển của một quốc gia. Trong cơ cấu thu, nguồn thu nội địa phải luôn chiếm tỷ trọng lớn nhất. Không thể nói đến sự phát triển bền vững nếu thu từ ngoài nước (vay nợ, nhận viện trợ từ nước ngoài) và các khoản thu có liên quan đến yếu tố bên ngoài (thuế nhập khẩu, tiền bán tài nguyên thiên nhiên ra bên ngoài …) chiếm một tỷ trọng lớn trong tổng thu.

Trong cơ cấu thu ngân sách của hầu hết các quốc gia trên thế giới, thuế luôn là nguồn thu chủ yếu, chiếm tỷ trọng lớn nhất bởi nó được trích xuất chủ yếu từ những giá trị do nền kinh tế tạo ra và thể hiện rõ nét quyền lực nhà nước. Nền kinh tế quốc dân càng phát triển với tốc độ cao thì nguồn thu của nhà nước từ thuế chiếm tỷ trọng càng lớn trong tổng thu NSNN.Thu NSNN bao gồm thuế, các khoản phí, lệ phí, thu từ các hoạt động kinh tế của nhà nước, thu đóng góp của các tổ chức và cá nhân, các khoản viện trợ và các khoản thu khác theo quy định của pháp luật. Theo Giáo trình Luật NSNN (2008) của Trường Đại học Luật Hà Nội thì “thu NSNN là huy động một bộ phận giá trị sản phẩm xã hội, theo quy định của pháp luật, làm hình thành quỹ NSNN” [27, tr. Trên cơ sở các khái niệm trên, luận văn đưa ra khái niệm thu NSĐP như sau: Thu NSĐP là họat động của cơ quan quản lý nhà nước địa phương nhằm tạo lập quỹ NSĐP theo những trình tự và thủ tục pháp luật quy định trên cơ sở các khoản thu đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để thực hiện các chức năng nhiệm vụ của nhà nước tại địa phương.

Thu NSĐP là việc địa phương huy động những khoản tiền vào ngân sách nhằm đảm bảo nhu cầu chi tiêu của địa phương. Hoạt động thu được diễn ra theo quy định chung của pháp luật về ngân sách, đồng thời phải phù 8 hợp với hướng dẫn, quy định của ngân sách cấp trên trực tiếp. Thu NSĐP giúp chính quyền địa phương thực hiện kiểm tra, kiểm soát, điều chỉnh các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ đảm bảo cho các hoạt động này đi theo đúng hành lang pháp luật, chống các hành vi hoạt động kinh doanh trái pháp luật, trốn lậu thuế, qua đó tác động trực tiếp tới quá trình sản xuất kinh doanh ở cơ sở, tạo động lực phát triển [18]. Mặt khác, thu NSĐP cũng đồng thời tác động tới các mặt xã hội như: đảm bảo công bằng giữa những người có nghĩa vụ đóng góp ngân sách, hỗ trợ cho các đối tượng nộp, hỗ trợ cho các lĩnh vực sản xuất kinh doanh gặp khó khăn, hoặc thuộc diện ưu tiên theo chính sách của nhà nước thông qua việc xét miễn giảm, dãn số thuế.

Ngoài ra việc áp dụng đúng những hình thức thu phạt hành chính đối với các cá nhân, tổ chức vi phạm trên các lĩnh vực góp phần đảm bảo trật tự an toàn xã hội, giữ gìn môi trường. Nói cách khác, thu NSĐP là phương thức tạo lập nguồn quỹ giúp chính quyền địa phương có nguồn lực tài chính để thực hiện nhiệm vụ của mình 1. Đặc điểm thu ngân sách địa phương Các khoản thu cho ngân sách gắn liền với chức năng, nhiệm vụ và quyền lực chính trị của Nhà nước. Thu ngân sách cũng là tiền đề vật chất quan trọng không thể thiếu để Nhà nước duy trì hoạt động, phát triển bộ máy, thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của mình.

Thu NSĐP có những đặc điểm sau: - Thu NSĐP là hoạt động gắn liền với việc thực hiện chức năng nhiệm vụ của Nhà nước tại địa phương - Trong họat động thu NSĐP, Nhà nước luôn tham gia với tư cách là chủ thể bắt buộc và chủ thể được phép sử dụng quyền lực chính trị. - Đối tượng của thu NSĐP là của cải xã hội biểu hiệu dươi hình thức giá trị. 9 - Các khoản thu NSĐP chủ yếu bắt nguồn từ nền kinh tế quốc dân và gắn liền với kết quả của các họat động sản xuất kinh doanh [25]. Nội dung thu của ngân sách địa phương Nội dung thu của NSĐP bao gồm [18]: - Thuế là hình thức động viên bắt buộc một phần thu nhập của cá nhân, doanh nghiệp cho nhà nước có thể bằng hình thức trực tiếp (thuế đánh vào thu nhập) hoặc gián tiếp (thuế GTGT, thuế xuất nhập khẩu…).

Trong các nội dung thu NSNN thì nguồn thu từ thuế chiếm chủ yếu và có tính bền vững cao do được trích từ một phần giá trị của hoạt động sản xuất, kinh doanh, và cũng là một công cụ hữu hiệu của nhà nước dùng để điều tiết các hoạt động của nền kinh tế. Tiền thu từ thuế không hoàn trả trực tiếp mà hoàn trả gián tiếp và không tương đương dưới hình thức người chịu thuế được hưởng các hàng hoá, dịch vụ nhà nước cung cấp không mất tiền hoặc với giá thấp và không phân biệt giữa người nộp thuế nhiều hay ít. - Phí và lệ phí là khoản thu có tính chất bắt buộc, nhưng mang tính đối giá, nghĩa là phí và lệ phí thực chất là khoản tiền mà mọi công dân trả cho nhà nước khi họ hưởng thụ các dịch vụ do nhà nước cung cấp. So với thuế, tính pháp lý của phí và lệ phí thấp hơn.

Phí gắn liền với với vấn đề thu hồi một phần hay toàn bộ chi phí đầu tư đối với hàng hóa dịch vụ công cộng hữu hình. Lệ phí gắn liền với việc thụ hưởng những lợi ích do việc cung cấp các dịch vụ hành chính, pháp lý cho các thể nhân và pháp nhân. - Các khoản thu từ hoạt động kinh tế của nhà nước: Các khoản thu này bao gồm, tiền thu hồi vốn của Nhà nước tại các cơ sở kinh tế, thu hồi tiền cho vay của Nhà nước (cả gốc và lãi), thu nhập từ vốn góp của Nhà nước vào các cơ sở kinh tế, kể cả thu từ lợi nhuận sau khi thực hiện nghĩa vụ về thuế của các tổ chức kinh tế có sự tham gia góp vốn của Nhà nước theo quy định của pháp luật. 10 - Thu từ hoạt động sự nghiệp: Các khoản thu được thu từ bán sản phẩm của các đơn vị sự nghiệp như thu tiền bán sản phẩm sản xuất thử của các đơn vị nghiên cứu khoa học, bán sách do trường tự in ấn…hay là khoản chênh lệch giữa thu và chi của các đơn vị hoạt động sự nghiệp có thu.

- Thu từ bán hoặc cho thuê tài nguyên, tài sản thuộc sở hữu nhà nước: Khoản thu này mang tính chất thu hồi vốn và có một phần mang tính chất phân phối lại, vừa có tính chất phân phối lại, vừa có tác dụng nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản quốc gia vừa tăng nguồn thu cho NSNN. Các nguồn thu từ bán hoặc cho thuê tài sản, tài nguyên, thiên nhiên; thu về bán tài sản thuộc sở hữu nhà nước. - Thu từ phạt, tịch thu, tịch biên tài sản: Các khoản thu này cũng là một phần thu quan trọng của thu NSNN và được pháp luật quy định. - Các khoản thu khác: Các khoản viện trợ không hoàn lại của Chính phủ các nước, các tổ chức, cá nhân ở ngoài nước cho Chính phủ Việt Nam, các cấp chính quyền và các cơ quan, đơn vị nhà nước.

Các khoản đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân ở trong và ngoài nước. Các khoản thu khác theo quy định của pháp luật. Lý do thu ngân sách địa phương Việc thu NSĐP có ý nghĩa rất quan trọng trong việc xây dựng và hình thành ngân sách tại địa phương. Thứ nhất, do NSĐP có vai trò quan trọng trong việc điều tiết kinh tế phát triển kinh tế, kích thích phát triển sản xuất Thứ hai, do NSĐP có vai trò quan trọng trong việc giải quyết vấn đề xã hội.

Thông qua sự điều chỉnh quyết đinh cấp trên giao tiến hành phân bổ dự toán ngân sách thực hiện các chính sách trợ cấp xã hội, trợ giá, kế hoạch hoá dân số, giải quyết công ăn việc làm. Phát triển ngành lao động truyền thống tận dụng được lao động nhàn rỗi.