CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Lý do chọn đề tài Trong thời gian vừa qua, cùng với sự đi lên nhanh chóng của các ngành thương mại, du lịch và dịch vụ, nhu cầu trải nghiệm ẩm thực tại điểm đến ngày càng tăng cao (Phan Thị Ngọc Diệp, 2022). Do đó mà sự kiện ẩm thực đã trở thành những điểm đến phổ biến trên khắp thế giới (Hall và Sharples, 2008).
Sự kiện ẩm thực thu hút những người sành ăn và đam mê ẩm thực đến trải nghiệm, tạo ra một trào lưu về du lịch ẩm thực, góp phần tăng trưởng ngành du lịch quốc tế (Getz và cộng sự, 2015). Trong năm 2023, nhiều sự kiện ẩm thực nổi bật tại Việt Nam như Lễ hội Bánh mì, Hội chợ Du lịch Quốc tế VITM Hà Nội, Lễ hội Rạng danh văn hóa ẩm thực Việt đã thu hút lượng lớn du khách quốc tế. Các sự kiện như ngày hội ẩm thực Pháp, Đức và Tuần lễ ẩm thực ASEAN cũng trở thành thường niên tại TP. Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam 2023, nước ta đón 12,6 triệu lượt khách quốc tế (vượt 57% mục tiêu ban đầu) và 108 triệu khách nội địa (vượt 6% so với kế hoạch), đạt doanh thu 678 nghìn tỷ đồng.
Điều này là minh chứng cho thấy sự phát triển của sự kiện ẩm thực này không chỉ thúc đẩy du lịch mà còn mang lại giá trị về kinh tế và xã hội (Hall và Sharples, 2008). Để bắt kịp xu thế hiện nay, ngành Quản trị Nhà hàng và Dịch vụ ăn uống trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM đã được đầu tư mạnh mẽ vào cơ sở hạ tầng và sở hữu nhiều trang thiết bị hiện đại phục vụ cho các hoạt động học tập. Đồng thời tích hợp các môn học như “Tổ chức sự kiện”, “Tổ chức dịch vụ ăn uống” và áp dụng phương pháp giảng dạy theo dự án (Project-Based Learning) để giúp sinh viên có thể trải nghiệm quy trình tổ chức sự kiện thực tế. Tuy nhiên, điều kiện học tập thuận lợi chỉ tạo ra cơ hội phát triển cho sinh viên chứ không giúp sinh viên trong việc khai phá những tiềm năng một cách triệt để.
Điều này thể hiện rõ nét nhất trong những hoàn cảnh mà sinh viên không biết cách vận dụng kiến thức của mình vào thực tế trước khi tận dụng hết những tài nguyên về điều kiện học tập như đã đề cập. Để lý giải cho thực trạng này, nhận định của Dương Đình Bắc (2019) hoàn toàn phù hợp trong bối cảnh mà áp lực học tập của sinh viên hiện nay là rất lớn, đi kèm với đó là sự SVTH: Nguyễn Đăng An Đức - Nguyễn Minh Quân Ngành Quản trị Nhà hàng và Dịch vụ ăn uống K20 Đồ án tốt nghiệp 2 thiếu tự tin về bản thân, rụt rè trước đám đông, ngại giao tiếp và làm việc nhóm không hiệu quả, không tìm được tiếng nói chung. Hơn hết, tổ chức sự kiện là công việc phức tạp và phức hợp giữa nhiều kỹ năng. Nhưng trước khi xác định trở thành một nhà tổ chức chuyên nghiệp, sinh viên cần phải cải thiện bản thân nhiều hơn đối với các yếu tố chủ quan.
Đây là thuộc tính của sinh viên góp phần hình thành và phát triển kỹ năng chuyên môn trong từng lĩnh vực (Nguyễn Thị Mộng Ngọc, 2020). Đồng thời, các nhà tuyển dụng về mảng sự kiện cũng mong đợi nhiều hơn từ sinh viên sau khi tốt nghiệp những yếu tố như giao tiếp hay làm việc nhóm thay vì các nghiêp vụ bài bản (Fletcher và cộng sự, 2019). Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc xác định các yếu tố thuộc về bản thân sinh viên nhằm góp phần đào tạo và phát triển kỹ năng tổ chức sự kiện ẩm thực cho sinh viên. Từ đó, chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao để thúc đẩy ngành du lịch và ẩm thực Việt Nam phát triển bền vững.
Chính vì những lí do đó, nhóm tác giả chọn đề tài “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến kỹ năng tổ chức sự kiện ẩm thực của sinh viên ngành Quản trị Nhà hàng và Dịch vụ ăn uống tại trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh”. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước 1. Tình hình nghiên cứu ngoài nước Khi mà Đại dịch Covid 19 đi qua cũng là lúc mà các chuyên gia và nhà quản sự kiện bắt đầu suy nghĩ về bản chất và xu thế phát triển về hình thức trong tương lai. Đây là khởi nguồn cho các sự kiện kết hợp đã được dự tính từ lâu như áp dụng thực tế ảo và công nghệ, tổ chức sự kiện trực tuyến.
Vì thế Werner và cộng sự (2021) đã tìm ra những yếu tố phù hợp với sự đổi mới và không ngừng tiên tiến của sự kiện bằng phương pháp phỏng vấn sâu. Qua đó, tìm được sự thống nhất về kết quả đối với 49 chuyên gia và giảng viên về quản lý sự kiện tại Trung Quốc, Đức và Úc. Ngoài những yêu cầu về kỹ thuật, công nghệ, sự giao tiếp, sự sáng tạo và khả năng lãnh đạo vẫn là những yếu tố then chốt song song với sự đa dạng và ngày càng đổi mới của một trong những lĩnh vực mang đến nhiều trái ngọt cho nhà tổ chức như hiện nay (Werner và cộng sự, 2021). SVTH: Nguyễn Đăng An Đức - Nguyễn Minh Quân Ngành Quản trị Nhà hàng và Dịch vụ ăn uống K20 Đồ án tốt nghiệp 3 Để hỗ trợ cho việc phát triển nghề nghiệp và khai thác ý kiến từ các chuyên gia, Ana và cộng sự (2021) đã đi tìm mối liên hệ giữa giao tiếp, kỹ năng mềm đối với đối tượng là khách và nhân viên du lịch.
Mô hình PLS – SEM về mối quan hệ này được hình thành dựa trên việc triển các lý thuyết và mục đích cụ thể hóa những đánh giá của khách và nhân viên du lịch thông qua ma trận phương sai để có thể đo lường được sự tác động lên yếu tố giao tiếp và kỹ năng mềm. Quá trình thu thập dữ liệu thu về được 431 phiếu khảo sát từ khách du lịch và 404 nhân viên du lịch. Qua đó, kết quả phân tích được có thể khẳng định sự hài lòng của khách hàng bị tác động tích cực bởi cả kỹ năng giao tiếp và kỹ năng mềm. Hay nói cách khác, giao tiếp và kỹ năng mềm là hai yếu tố quan trọng của một nhân viên tổ chức sự kiện (Ana và cộng sự, 2021).
Sự phát triển nhanh chóng của ngành tổ chức sự kiện đã dẫn đến sự phát triển toàn cầu đối với nhu cầu về các chương trình giáo dục và đào tạo về quản lý sự kiện. Trong khi các hiệp hội nghề nghiệp về tổ chức sự kiện không ngừng đào tạo các khóa học chất lượng và cung cấp các chứng chỉ hành nghề có giá trị thì hiện nay, các trường đại học và cao đẳng chưa thể đảm bảo đầu ra cho sinh viên có thể làm việc tại các trị trí cấp thấp tại các công ty tổ chức sự kiện. Vì thế Fletcher và cộng sự (2019) đã nghiên cứu và xác định các kỹ năng đầu vào quan trọng để giải quyết bài toán đầu ra để giúp cho sinh viên có thể thăng tiến trong lĩnh vực này. Theo đó, kỹ năng được đánh giá quan trọng nhất là kỹ năng cá nhân, sau đó là kỹ năng xã hội, với kỹ năng kiến thức được đánh giá ít quan trọng nhất.
Điều này một lần nữa nhấn mạnh tầm quan trọng của các yếu tố cá nhân mà trong số đó, giao tiếp là yếu tố được các nhà tuyển dụng đánh giá cao nhất và ít có sự bất đồng về ý kiến (Fletcher và cộng sự, 2019). Khi mà nhiều trường đại học đang bắt đầu lồng ghép các môn học về tổ chức sự kiện vào các ngành học như Quan hệ công chúng, Du lịch – Nhà hàng – Khách sạn thì câu hỏi đặt ra là liệu rằng sinh viên có thể đáp ứng được nhu cầu tuyển dụng hiện nay hay không. Để kiểm chứng điều này cũng như cung cấp một góc nhìn đa chiều, quan điểm mới mẻ về các kỹ năng và khả năng cần thiết mà sinh viên nhận thấy có liên quan đến việc tổ chức sự kiện, Siti Hafizah và cộng sự SVTH: Nguyễn Đăng An Đức - Nguyễn Minh Quân Ngành Quản trị Nhà hàng và Dịch vụ ăn uống K20 Đồ án tốt nghiệp 4 (2019) đã khảo sát 64 sinh viên trường Đại học Quốc tế INTI, Malaysia thông qua một dự án thực tế. Dựa trên khảo sát này, những người được hỏi đều đồng ý tích cực phản hồi rằng kỹ năng làm việc nhóm và giao tiếp, quản lý dự án, khả năng thực hiện và thái độ cá nhân rất quan trọng trong việc tổ chức một sự kiện.
Đối với kỹ năng mềm, nghiên cứu cho thấy giao tiếp, làm việc nhóm, tư duy sáng tạo, quản lý thời gian, quản lý sự kiện và quản lý là những kỹ năng cần được cải thiện trong tương lai (Siti Hafizah và cộng sự, 2019). Hiện nay, tổ chức sự kiện đang trở thành một ngành dịch vụ, nhiều công ty yêu cầu các công ty trung gian để tổ chức các cuộc họp quan trọng và các sự kiện khác. Tuy nhiên, nhiều người coi tổ chức sự kiện là một công việc dành cho đám cưới hoặc buổi hòa nhạc, nhưng lĩnh vực này liên quan nhiều hơn thế nữa. Điều này dẫn đến những hạn chế trong việc lập kế hoạch và yếu kém trong việc giám sát, là nguyên nhân dẫn đến thất bại trong một dự án.
Như vậy, để có thể tích hợp được dịch vụ tổ chức sự kiện vào việc quản lý các dự án đòi hỏi nghiên cứu của Sutawidjaya và Nawangsari (2019) trong việc chi ra các yếu tố cấu thành trong những dự án tổ chức sự kiện đa dạng. Bằng cách tiếp cận các nhà quản lý sự kiện ở Jakarta như phỏng vấn, quan sát, có thể thấy được rằng quản lý sự kiện yêu cầu người thực hiện phải có khả tổ chức, lập ngân sách và kỹ năng sáng tạo. Trong khi đó quản lý dự án liên quan đến theo dõi quá trình thực hiện, từ góc độ của lịch trình và chi phí. Kết quả nghiên cứu tạm thời này có thể là khuôn khổ để hướng dẫn được sử dụng trong các công ty.
Điều này giúp đảm bảo sự kiện diễn ra suôn sẻ, tối ưu hóa chi phí và mang lại trải nghiệm độc đáo cho khách tham dự (Sutawidjaya và Nawangsari, 2019). Theo như nghiên cứu của Giudici và Filimonau (2019) về các yếu tố quyết định việc tổ chức sự kiện thành công thì giao tiếp là một trong những yếu tố quyết định. Đồng thời, công nhận vai trò quan trọng của kỹ năng lãnh đạo trong việc tạo điều kiện giao tiếp giữa các bộ phận tham gia có liên quan.