Luận văn thạc sĩ về pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý Việt Nam trong bối cảnh quy định của WTO

Luận văn thạc sĩ phân tích pháp luật điều chỉnh quan hệ thương mại dịch vụ pháp lý Việt Nam và quy định của tổ chức thương mại thế giới.

• Tác giả: Tăng Thị Thúy
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Lan Nguyên
• Trường học: Đại học Quốc Gia Hà Nội - Khoa Luật
• Chuyên ngành: Luật Quốc Tế
• Đề tài: Pháp luật điều chỉnh quan hệ thương mại dịch vụ pháp lý Việt Nam trong tương quan với quy định của Tổ chức thương mại thế giới
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ luật học
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ THƢƠNG MẠI DỊCH VỤ VÀ DỊCH VỤ PHÁP LÝ
• 1.1. Lý luận chung và quy định của wto về dịch vụ và thương mại dịch vụ
• 1.1.1. Khái niệm dịch vụ và phân loại dịch vụ
• 1.1.1.1. Khái niệm dịch vụ
• 1.1.1.2. Vai trò của dịch vụ trong sự phát triển kinh tế
• 1.1.1.3. Phân ngành dịch vụ
• 1.1.2. Thương mại dịch vụ
• 1.1.2.1. Khái niệm thương mại dịch vụ
• 1.1.2.2. Vấn đề tự do hóa thương mại dịch vụ
• 1.1.2.3. Các quy định của WTO áp dụng với thương mại dịch vụ
• 1.1.2.3.1. Quy định chung
• 1.1.2.3.2. Các nguyên tắc áp dụng
• 1.1.3. Lý luận và quy định của WTO về dịch vụ pháp lý
• 1.1.3.1. Đặc điểm của dịch vụ pháp lý với tư cách là một loại hình dịch vụ và những đặc điểm đặc biệt của dịch vụ pháp lý so với các ngành dịch vụ khác
• 1.1.3.2. Quy định của GATS về phân loại dịch vụ pháp lý
• 1.1.3.3. Chế độ pháp lý cơ bản áp dụng đối với dịch vụ pháp lý
• 1.1.3.4. Thực tiễn một số nước thành viên WTO về cam kết và thực thi cam kết mở cửa thị trường dịch vụ pháp lý
• 1.1.3.4.1. Đặc điểm chính các cam kết của một số nước thành viên WTO về dịch vụ pháp lý
• 1.1.3.4.2. Tham khảo quy định và thực tiễn của một số nước thành viên WTO
• 1.1.3.4.3. Các bài học đối với Việt Nam
• 1.1.3.5. Quan hệ giữa các quy định của WTO với pháp luật quốc gia
• 1.1.3.5.1. Quan hệ giữa các thành viên của WTO với nhau và quan hệ giữa các thành viên WTO với các nước/ vùng lãnh thổ không là thành viên WTO
• 1.1.3.5.2. Quan hệ giữa các quy định của WTO và pháp luật quốc gia
• 2. CHƯƠNG 2: PHÁP LUẬT ĐIỀU CHỈNH HOẠT ĐỘNG DỊCH VỤ PHÁP LÝ VIỆT NAM TRONG TƢƠNG QUAN VỚI QUY ĐỊNH CỦA TỔ CHỨC THƢƠNG MẠI THẾ GIỚI
• 2.1. Tổng quan pháp luật Việt Nam điều chỉnh hoạt động dịch vụ pháp lý
• 2.2. Sơ lược các quy định pháp lý điều chỉnh hoạt động thương mại dịch vụ pháp lý ở Việt Nam
• 2.3. Các văn bản pháp luật hiện hành của Việt Nam điều chỉnh quan hệ thương mại dịch vụ pháp lý
• 2.4. Quy định của pháp luật Việt Nam điều chỉnh quan hệ thương mại dịch vụ pháp lý trong tương quan với quy định của WTO
• 2.5. Đánh giá thực trạng pháp luật về dịch vụ pháp lý Việt Nam
• 2.5.1. Những thành tựu
• 2.5.2. Những hạn chế
• 2.6. Thực tiễn Việt Nam về thực hiện dịch vụ pháp lý
• 2.6.1. Nhận xét chung về dịch vụ pháp lý Việt Nam
• 2.6.2. Thực trạng hoạt động của các tổ chức cung cấp dịch vụ pháp lý
• 2.6.3. Những hạn chế
• 2.6.4. Đánh giá thực trạng và khả năng trong việc hợp tác quốc tế
• 3. CHƯƠNG 3: PHƢƠNG HƢỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT DỊCH VỤ PHÁP LÝ VIỆT NAM TRƢỚC YÊU CẦU HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
• 3.1. Cơ hội và những trở ngại cho sự phát triển của ngành dịch vụ pháp lý Việt Nam
• 3.1.1. Cơ hội của ngành dịch vụ pháp lý Việt Nam trong bối cảnh hội nhập
• 3.1.2. Những trở ngại cho việc phát triển của ngành dịch vụ pháp lý
• 3.2. Quan điểm và định hướng tiếp tục hoàn thiện pháp luật dịch vụ pháp lý đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế
• 3.2.1. Hoàn thiện pháp luật điều chỉnh quan hệ thương mại dịch vụ pháp lý gắn với lộ trình hội nhập kinh tế quốc tế
• 3.2.2. Xây dựng hành lang pháp lý cho các quan hệ dịch vụ pháp lý, bảo đảm tính thống nhất, minh bạch và sự phù hợp giữa pháp luật dịch vụ pháp lý với pháp luật thương mại, pháp luật tố tụng và với hệ thống pháp luật nói chung
• 3.2.3. Xây dựng hệ thống pháp luật về dịch vụ pháp lý đảm bảo sự tương thích của pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý với các chuẩn mực pháp lý thương mại quốc tế
• 3.3. Giải pháp hoàn thiện pháp luật về dịch vụ pháp lý Việt Nam đáp ứng yêu cầu thực hiện nghĩa vụ thành viên WTO và hội nhập kinh tế quốc tế
• 3.3.1. Giải pháp về lập pháp, chính sách, cơ chế
• 3.3.2. Giải pháp tăng năng lực hoạt động nghiệp vụ cho ngành dịch vụ pháp lý
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên cứu pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý Việt Nam

Nghiên cứu pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý Việt Nam là một lĩnh vực quan trọng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Dịch vụ pháp lý không chỉ đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của cá nhân và tổ chức mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế. Việc nghiên cứu các quy định của WTO về dịch vụ pháp lý giúp Việt Nam hiểu rõ hơn về các cam kết quốc tế và từ đó hoàn thiện hệ thống pháp luật trong nước.

1.1. Khái niệm và vai trò của dịch vụ pháp lý

Dịch vụ pháp lý được hiểu là các hoạt động cung cấp tư vấn, hỗ trợ pháp lý cho cá nhân và tổ chức. Vai trò của dịch vụ pháp lý trong nền kinh tế thị trường là rất quan trọng, giúp đảm bảo sự công bằng và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan.

1.2. Tình hình phát triển dịch vụ pháp lý tại Việt Nam

Trong những năm gần đây, dịch vụ pháp lý tại Việt Nam đã có những bước phát triển đáng kể. Sự gia tăng số lượng luật sư và văn phòng luật sư đã góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ pháp lý, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu pháp luật dịch vụ pháp lý

Mặc dù đã có những tiến bộ, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc điều chỉnh dịch vụ pháp lý tại Việt Nam. Các quy định pháp luật hiện hành chưa hoàn thiện, dẫn đến việc thực thi pháp luật gặp khó khăn. Hơn nữa, sự khác biệt giữa các quy định của WTO và pháp luật Việt Nam cũng tạo ra nhiều vấn đề cần giải quyết.

2.1. Những hạn chế trong quy định pháp luật hiện hành

Các quy định pháp luật hiện hành về dịch vụ pháp lý còn thiếu tính đồng bộ và chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn. Điều này dẫn đến việc khó khăn trong việc thực thi và áp dụng pháp luật.

2.2. Thách thức từ các cam kết quốc tế

Việc gia nhập WTO mang lại nhiều cơ hội nhưng cũng đặt ra không ít thách thức cho dịch vụ pháp lý Việt Nam. Các cam kết mở cửa thị trường yêu cầu Việt Nam phải điều chỉnh và hoàn thiện hệ thống pháp luật để phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế.

III. Phương pháp nghiên cứu và giải pháp hoàn thiện pháp luật

Để nghiên cứu và hoàn thiện pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học kết hợp với thực tiễn. Việc phân tích, so sánh các quy định của WTO và pháp luật Việt Nam sẽ giúp đưa ra những giải pháp hiệu quả.

3.1. Phương pháp nghiên cứu pháp luật

Phương pháp nghiên cứu pháp luật bao gồm phân tích, tổng hợp và so sánh các quy định pháp luật trong nước và quốc tế. Điều này giúp xác định những điểm mạnh và yếu trong hệ thống pháp luật hiện hành.

3.2. Giải pháp hoàn thiện pháp luật dịch vụ pháp lý

Cần xây dựng một khung pháp lý đồng bộ, minh bạch và phù hợp với các quy định quốc tế. Việc này không chỉ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ pháp lý mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của ngành.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý không chỉ dừng lại ở lý thuyết mà còn cần được áp dụng vào thực tiễn. Các kết quả nghiên cứu sẽ giúp cải thiện chất lượng dịch vụ pháp lý và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành.

4.1. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng vào thực tiễn

Các kết quả nghiên cứu sẽ được áp dụng vào thực tiễn để cải thiện chất lượng dịch vụ pháp lý. Điều này sẽ giúp nâng cao uy tín của luật sư và văn phòng luật sư tại Việt Nam.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ các nước khác

Việc nghiên cứu kinh nghiệm của các nước thành viên WTO sẽ giúp Việt Nam rút ra những bài học quý giá trong việc hoàn thiện pháp luật dịch vụ pháp lý, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động của ngành.

V. Kết luận và tương lai của dịch vụ pháp lý Việt Nam

Dịch vụ pháp lý Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Việc hoàn thiện pháp luật điều chỉnh dịch vụ pháp lý là cần thiết để đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững.

5.1. Tương lai của dịch vụ pháp lý Việt Nam

Trong tương lai, dịch vụ pháp lý Việt Nam cần tiếp tục phát triển và hoàn thiện để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Điều này sẽ giúp nâng cao vị thế của Việt Nam trong cộng đồng quốc tế.

5.2. Định hướng phát triển dịch vụ pháp lý

Cần có những định hướng rõ ràng trong việc phát triển dịch vụ pháp lý, từ đó tạo ra một môi trường pháp lý thuận lợi cho sự phát triển của ngành.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực dịch vụ đóng vai trò là động lực then chốt của tăng trưởng kinh tế toàn cầu, đóng góp khoảng 70% đến 79% GDP tại các quốc gia phát triển như Australia, Pháp và Hoa Kỳ. Tại Việt Nam, tỷ trọng ngành dịch vụ đạt 38,2% GDP vào năm 2007 và thu hút khoảng 25% lực lượng lao động xã hội. Sau khi chính thức gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào năm 2007 và thực thi Hiệp định Thương mại Song phương Việt Nam - Hoa Kỳ (BTA), thị trường dịch vụ pháp lý trong nước đứng trước bước ngoặt chuyển đổi mang tính lịch sử.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là sự bất cập giữa yêu cầu tự do hóa thương mại dịch vụ pháp lý theo chuẩn mực GATS/WTO với thực trạng thể chế, năng lực cạnh tranh còn non trẻ của đội ngũ luật sư Việt Nam. Mục tiêu cụ thể của luận văn nhằm làm sáng tỏ hệ thống lý luận thương mại dịch vụ pháp lý, phân tích các nguyên tắc cốt lõi của WTO, đánh giá toàn diện mức độ tương thích của pháp luật Việt Nam, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả điều chỉnh pháp luật và năng lực hành nghề.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các cam kết mở cửa thị trường của Việt Nam và các thành viên WTO trong giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2008, đặt trong bối cảnh thi hành Luật Thương mại năm 2005 và Luật Luật sư năm 2006. Ý nghĩa của nghiên cứu thể hiện qua việc định lượng các rào cản pháp lý, tạo tiền đề để nâng tỷ lệ tương thích thể chế quốc tế lên 100% theo lộ trình cam kết, đồng thời thúc đẩy chỉ số tin cậy môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam trên trường quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng Lý thuyết Tự do hóa thương mại và Thuyết Lợi thế so sánh của David Ricardo, kết hợp mô hình thương mại tân cổ điển Heckscher - Ohlin - Samuelson nhằm lý giải sự dịch chuyển của các dòng dịch vụ qua biên giới. Nghiên cứu tập trung phân tích 4 khái niệm pháp lý then chốt gồm:

• Khái niệm thương mại dịch vụ: Hoạt động đầu tư, sản xuất, phân phối, cung ứng và tiêu dùng dịch vụ nhằm mục đích sinh lợi theo quy định của GATS và Luật Thương mại năm 2005.
• Dịch vụ pháp lý quốc tế: Nhóm dịch vụ tư vấn, đại diện pháp luật nước sở tại, luật nước xuất xứ, luật nước thứ ba và công pháp/tư pháp quốc tế.
• Chế độ đãi ngộ tối huệ quốc (MFN) và Đãi ngộ quốc gia (NT): Hai nguyên tắc nền tảng bảo đảm không phân biệt đối xử giữa các đối tác thương mại và giữa nhà cung cấp dịch vụ ngoại khối với nội địa.
• Bốn phương thức cung ứng dịch vụ theo Hiệp định GATS: Cung cấp qua biên giới (Phương thức 1), Tiêu dùng ngoài lãnh thổ (Phương thức 2), Hiện diện thương mại (Phương thức 3) và Hiện diện thể nhân (Phương thức 4).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng kết hợp với phương pháp phân tích quy phạm pháp luật, đối chiếu luật học so sánh và tổng hợp thống kê. Nguồn dữ liệu sơ cấp và thứ cấp được thu thập từ 57 Biểu cam kết cụ thể về dịch vụ của các thành viên WTO, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật Việt Nam, báo cáo thống kê của Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) và cơ sở dữ liệu của Ngân hàng Thế giới từ năm 2001 đến năm 2008.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 57 Biểu cam kết dịch vụ pháp lý đại diện cho các nền kinh tế phát triển và đang phát triển (như Hoa Kỳ, Australia, New Zealand, Trung Quốc) cùng 12 nhóm ngành dịch vụ phân loại theo Bảng phân loại CPC của Liên Hợp Quốc. Phương pháp chọn mẫu chủ đích được áp dụng nhằm lựa chọn các quốc gia có mô hình lập pháp điển hình thuộc hệ thống Thông luật (Common Law) và Dân luật (Civil Law). Việc lựa chọn phương pháp phân tích luật học so sánh giúp bóc tách rõ ràng các rào cản tiếp cận thị trường và điều kiện cấp phép nội địa, tạo cơ sở thực chứng vững chắc cho các đề xuất hoàn thiện chính sách.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo cứu thực chứng và phân tích luật thực định mang lại 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, mức độ mở cửa thị trường dịch vụ pháp lý toàn cầu có tính phân hóa rất cao. Trong tổng số 57 Biểu cam kết GATS được khảo sát, chỉ có 23 quốc gia (chiếm khoảng 40,35%) đưa ra cam kết đối với luật của nước tiếp nhận dịch vụ. Đa số các thành viên đều bảo lưu quyền kiểm soát đối với phân ngành đại diện tố tụng tại tòa án và dịch vụ công chứng nhằm bảo vệ trật tự tư pháp công.

Thứ hai, chỉ có 13 trên 57 thành viên WTO (tương đương 22,81%) đưa ra cam kết đầy đủ cho cả 4 phương thức cung ứng dịch vụ pháp lý. Hầu hết các quốc gia đều áp dụng rào cản nghiêm ngặt đối với Phương thức 4 (Hiện diện thể nhân), chỉ cho phép nhập cảnh ngắn hạn đối với chuyên gia tư vấn luật nước ngoài (FLCs) hoặc nhân sự quản lý cấp cao.

Thứ ba, cơ chế miễn trừ Tối huệ quốc (MFN) trong dịch vụ pháp lý được kiểm soát chặt chẽ với duy nhất 4 quốc gia thành viên bảo lưu ngoại lệ chính thức (gồm Brunei Darussalam, Bulgaria, Cộng hòa Dominica và Singapore) dựa trên nguyên tắc có đi có lại với thời hạn xem xét định kỳ 10 năm.

Thứ tư, tại Việt Nam, sự ra đời của Luật Luật sư năm 2006 đã xóa bỏ sự phân biệt giữa văn phòng luật sư và công ty luật nước ngoài, mở rộng phạm vi hành nghề cho các tổ chức luật quốc tế theo đúng cam kết gia nhập WTO năm 2007. Tuy nhiên, năng lực cạnh tranh thực tế của các tổ chức hành nghề trong nước còn thấp, khi hơn 80% thị phần tư vấn các giao dịch tài chính, thương mại quốc tế quy mô lớn vẫn do các hãng luật nước ngoài nắm giữ.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phản ánh sự giằng co giữa xu thế tự do hóa thương mại dịch vụ và yêu cầu bảo vệ chủ quyền tư pháp quốc gia. Khác với các ngành dịch vụ thông thường, sản phẩm dịch vụ pháp lý gắn liền với hệ thống quy phạm pháp luật đặc thù của từng lãnh thổ. Dữ liệu cam kết mở cửa thị trường có thể được trực quan hóa qua biểu đồ ma trận phân bổ 4 phương thức cung ứng, cho thấy Phương thức 3 (Hiện diện thương mại) và Phương thức 4 (Hiện diện thể nhân) chịu nhiều điều kiện hạn chế nhất về hình thức liên danh, yêu cầu cư trú và kiểm tra trình độ chuyên môn.

So sánh với kinh nghiệm của Trung Quốc (nước áp dụng hạn chế địa bàn đặt văn phòng đại diện) hay Hoa Kỳ (phân quyền quản lý cấp phép theo từng bang), Việt Nam đã có bước tiến vượt bậc khi cho phép các tổ chức luật nước ngoài thành lập chi nhánh, công ty 100% vốn nước ngoài hoặc liên danh với tổ chức luật sư Việt Nam. Tuy nhiên, sự thiếu hụt các quy định chi tiết về giám sát đạo đức nghề nghiệp xuyên biên giới và quy chế chuyển đổi chứng chỉ hành nghề đã tạo ra lỗ hổng pháp lý cần sớm được khắc phục.

Đề xuất và khuyến nghị

Để nâng cao hiệu lực điều chỉnh pháp luật và phát triển thị trường dịch vụ pháp lý trong giai đoạn hội nhập, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược:

• Hoàn thiện thể chế lập pháp: Sửa đổi, bổ sung Luật Luật sư và các văn bản hướng dẫn thi hành nhằm chuẩn hóa điều kiện hành nghề của luật sư nước ngoài, minh bạch hóa 100% thủ tục cấp phép, bảo đảm sự tương thích tuyệt đối với Điều VI (Quy định trong nước) và Điều XVI (Tiếp cận thị trường) của GATS. Cơ quan thực hiện: Bộ Tư pháp chủ trì phối hợp với các bộ, ngành liên quan, hoàn thành trong giai đoạn 2009 - 2012.
• Nâng cao năng lực chuyên môn và quy mô tổ chức hành nghề: Đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực luật sư chất lượng cao, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ luật sư có khả năng làm việc bằng ngoại ngữ và tham gia giải quyết tranh chấp quốc tế lên 50% - 60% vào năm 2015. Khuyến khích sáp nhập các văn phòng luật sư nhỏ lẻ để hình thành các công ty luật quy mô từ 30 đến 50 luật sư thành viên. Cơ quan thực hiện: Liên đoàn Luật sư Việt Nam và các Đoàn Luật sư địa phương.
• Thiết lập cơ chế kiểm soát chất lượng và đạo đức nghề nghiệp: Ban hành Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư thống nhất trên toàn quốc, tương thích với Bộ quy tắc chung Châu Âu của CCBE và Hiệp hội Luật gia Quốc tế (IBA). Thiết lập cơ chế giám sát thực thi bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp bắt buộc đạt tỷ lệ bao phủ 100% đối với mọi tổ chức hành nghề. Cơ quan thực hiện: Cơ quan quản lý nhà nước về tư pháp và tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư.
• Đơn giản hóa thủ tục hành chính và xúc tiến dịch vụ pháp lý: Rút ngắn 30% thời gian thẩm định hồ sơ thành lập hiện diện thương mại của tổ chức luật sư nước ngoài, xây dựng cổng thông tin điện tử công khai hệ thống văn bản pháp luật và án lệ nhằm hỗ trợ các nhà đầu tư quốc tế. Cơ quan thực hiện: Bộ Tư pháp và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung toàn diện của luận văn mang lại giá trị tham khảo thực tiễn sâu sắc cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Cơ quan quản lý nhà nước và cơ quan lập pháp: Cung cấp luận cứ khoa học, bài học kinh nghiệm quốc tế và khung đối chiếu cam kết GATS/WTO để phục vụ công tác rà soát, sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực luật sư, tư pháp và đầu tư.
• Đội ngũ luật sư và các tổ chức hành nghề luật: Giúp các luật sư, chuyên gia tư vấn nắm vững quy chế pháp lý về 4 phương thức cung ứng dịch vụ quốc tế, từ đó xây dựng chiến lược phát triển văn phòng, liên danh hợp tác hoặc mở rộng hoạt động ra thị trường khu vực.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên chuyên ngành Luật Quốc tế: Tài liệu cung cấp hệ thống lý luận chuyên sâu, bộ dữ liệu 57 Biểu cam kết GATS chi tiết và phương pháp luận so sánh quy chuẩn quốc tế với luật thực định Việt Nam.
• Doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước: Hỗ trợ các hiệp hội doanh nghiệp, nhà đầu tư nước ngoài hiểu rõ quyền và nghĩa vụ pháp lý khi tiếp cận, sử dụng dịch vụ pháp lý tại Việt Nam theo các chuẩn mực bảo hộ của WTO.

Câu hỏi thường gặp

Dịch vụ pháp lý được phân loại như thế nào trong khuôn khổ GATS của WTO? Theo Bảng phân loại CPC 861 của Liên Hợp Quốc và Danh mục Phân loại Dịch vụ của WTO, dịch vụ pháp lý thuộc nhóm dịch vụ chuyên môn, bao gồm: tư vấn và đại diện pháp luật nước sở tại, tư vấn pháp luật nước xuất xứ hoặc nước thứ ba, tư vấn luật quốc tế, dịch vụ công chứng, hòa giải và trọng tài thương mại.

Việt Nam cam kết những gì về phương thức hiện diện thương mại cho các tổ chức luật nước ngoài khi gia nhập WTO? Kể từ năm 2007, Việt Nam cho phép các tổ chức luật sư nước ngoài được thành lập chi nhánh, công ty trách nhiệm hữu hạn 100% vốn nước ngoài, công ty liên doanh hoặc liên danh với tổ chức hành nghề luật sư Việt Nam để cung cấp dịch vụ tư vấn pháp luật nước ngoài và quốc tế mà không bị phân biệt đối xử.

Luật sư nước ngoài có được tham gia tố tụng tại tòa án Việt Nam hay không? Theo quy định của Luật Luật sư năm 2006 và cam kết của Việt Nam tại WTO, luật sư nước ngoài chỉ được tư vấn pháp luật nước ngoài, pháp luật quốc tế và các dịch vụ pháp lý thương mại khác, không được thực hiện dịch vụ đại diện tố tụng với tư cách người bào chữa hay bảo vệ quyền lợi đương sự trước Tòa án Việt Nam.

Nguyên tắc Đãi ngộ Tối huệ quốc (MFN) trong dịch vụ pháp lý có hiệu lực ra sao? Nguyên tắc MFN tại Điều II của GATS yêu cầu mỗi thành viên phải dành cho dịch vụ và nhà cung cấp dịch vụ của bất kỳ thành viên nào sự đối xử không kém thuận lợi hơn sự đối xử dành cho dịch vụ tương tự của bất kỳ quốc gia nào khác, trừ các trường hợp bảo lưu ngoại lệ có thời hạn 10 năm.

Các tổ chức luật sư Việt Nam cần chuẩn bị những gì để cạnh tranh với các hãng luật quốc tế? Các tổ chức trong nước cần nhanh chóng tái cấu trúc quy mô hoạt động, xây dựng văn hóa quản trị chuyên nghiệp, nâng cao trình độ ngoại ngữ và kỹ năng tranh tụng quốc tế, đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp và mua bảo hiểm trách nhiệm theo chuẩn quốc tế.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về thương mại dịch vụ và làm rõ tính chất đặc thù của dịch vụ pháp lý theo các điều khoản GATS/WTO.
• Định lượng và phân tích chuyên sâu mức độ mở cửa thị trường pháp lý thông qua mẫu 57 Biểu cam kết quốc tế của các thành viên WTO.
• Đánh giá khách quan thực trạng pháp luật Việt Nam sau khi ban hành Luật Luật sư năm 2006, chỉ rõ khoảng cách tương thích thể chế và năng lực thực tế của đội ngũ luật sư trong nước.
• Xác lập hệ thống 4 nhóm giải pháp đồng bộ về lập pháp, đào tạo nhân lực, chuẩn hóa đạo đức nghề nghiệp và cải cách thủ tục hành chính giai đoạn 2009 - 2015.
• Đóng góp nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn có giá trị cao cho quá trình hoàn thiện thể chế tư pháp, đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng.

Các nhà hoạch định chính sách, tổ chức hành nghề luật và giới nghiên cứu quan tâm có thể khai thác các luận điểm và đề xuất trong công trình nghiên cứu này để ứng dụng trực tiếp vào quá trình xây dựng chiến lược phát triển dịch vụ pháp lý bền vững tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ THƢƠNG MẠI DỊCH VỤ VÀ DỊCH VỤ PHÁP LÝ 1. LÝ LUẬN CHUNG VÀ QUY ĐỊNH CỦA WTO VỀ DỊCH VỤ VÀ THƢƠNG MẠI DỊCH VỤ 1. Khái niệm dịch vụ và phân loại dịch vụ 1. Khái niệm dịch vụ Cho đến nay, thế giới chưa có một khái niệm chung về dịch vụ.

Có nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm "dịch vụ". Dịch vụ được nhìn nhận dưới nhiều góc độ khác nhau. Dựa trên tính hữu hình của hàng hóa và tính vô hình của dịch vụ, có nhiều ý kiến xem xét dịch vụ là đối tượng của các quan hệ xã hội mà pháp luật cần điều chỉnh trong sự tương quan so sánh với hàng hóa. Theo đó, dịch vụ được định nghĩa là "bất cứ thứ gì mà khi bán nó không thể rơi vào chân bạn được".

Theo các tổ chức kinh tế quốc tế lớn, trong đó có Tổ chức thương mại thế giới (WTO), "Dịch vụ là các sản phẩm đầu ra được tạo ra theo đặt hàng và chúng không thể được mua bán, tách biệt khỏi quá trình tạo ra chúng; các quyền sở hữu không thể được thiết lập trên các dịch vụ, và vào thời điểm quá trình tạo ra chúng được hoàn thành, dịch vụ được cung cấp ngay cho khách hàng tiêu dùng". Cũng theo các tổ chức trên, có một số ngoại lệ so với các nội dung trong định nghĩa về dịch vụ nêu trên. Đó là sự tồn tại của một số ngành được phân loại chung là các ngành dịch vụ mà một số sản phẩm đầu ra của các ngành này có các tính chất tương tự hàng hóa, như các ngành lưu trữ kho bãi, thông tin và truyền tin, tư vấn và giải trí theo nghĩa rộng. 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tại Việt Nam, các học giả và nhà nghiên cứu cũng đã đưa ra một số định nghĩa về dịch vụ.

Trong bài viết "Thương mại dịch vụ - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn", GS. Hồ Văn Vĩnh - Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, tập hợp trong cuốn "Thời cơ và thách thức khi Việt Nam gia nhập Tổ chức thương mại thế giới WTO" có đưa ra định nghĩa: "Dịch vụ là toàn bộ các hoạt động nhằm đáp ứng nhu cầu nào đó của con người mà sản phẩm của nó tồn tại dưới hình thái phi vật thể" [49, tr. 557] Các nhà nghiên cứu đã tổng hợp và đưa ra các đặc trưng cơ bản của dịch vụ như sau: Thứ nhất, dịch vụ là các sản phẩm vô hình. Điểm đặc trưng này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác lập giao dịch cả dân sự và kinh tế khi dịch vụ là đối tượng mua - bán.

Vì là vô hình nên sẽ không xác lập được quyền sở hữu trên dịch vụ, không có quyền định đoạt dịch vụ nhưng lại có quyền sử dụng dịch vụ. Đây cũng là các đặc trưng mà các nhà khoa học pháp lý cũng như các nhà làm luật và hoạch định chính sách phải xem xét kỹ trước khi đưa ra các quan điểm của mình. Nó cũng đòi hỏi cách tiếp cận và điều chỉnh riêng khi đề cập đến các quan hệ dân sự, kinh tế thương mại mà đối tượng của quan hệ đó là dịch vụ. Thứ hai, dịch vụ có tính không đồng nhất, không tiêu chuẩn hóa được.

Quan hệ giữa các chủ thể trong hoạt động cung ứng dịch vụ sẽ có các đặc trưng riêng biệt, khi chúng ta xem xét dưới góc độ các quyền và nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể trong mối quan hệ này. Đó là việc một bên thỏa thuận với bên kia để thực hiện một công việc nào đó cho mình, Bên cung ứng dịch vụ thực hiện công việc thỏa thuận và nhận tiền.