LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành khoá luận, tôi đã nhận đƣợc sự hƣớng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành khoá luận cho phép tôi đƣợc bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới Th.S Trần Thu Hà đã tận tình hƣớng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám hiệu - Trƣờng Đại học Lâm nghiệp, thầy cô Viện Quản lý đất đai và Phát triển nông thôn đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, tạo điều kiện cho em để em có thể hoàn thành tốt đề tài khoá luận. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Xã Đức Hòa, huyện Sóc Sơn,thành phố Hà Nội đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Tôi xin chân thành cảm ơn thầy cô, các bạn, bên tƣ vấn đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Sinh viên Bùi Thị Thanh Thanh MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN. 1 DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT. 4 DANH MỤC BẢNG.
5 DANH MỤC HÌNH. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU .2 Vai trò và ý nghĩa của đất đai trong nông nghiệp. Quy hoạch và điều chỉnh quy hoạch. Định hƣớng sử dụng đất nông nghiệp.
Cơ sở pháp lý trong công tác xây dựng quy hoạch SXNN của Trung ƣơng. Cơ sở pháp lý trong công tác xây dựng quy hoạch SXNN của địa phƣơng. TÌNH HÌNH SỬ DỤNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP TRÊN THẾ GIỚI VÀ VIỆT NAM. Tình hình sử dụng đất nông nghiệp trên thế giới.
Tình hình sử dụng đất nông nghiệp ở Việt Nam. VẬT LIỆU VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU. THỜI GIAN NGHIÊN CỨU.
NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phƣơng pháp thu thập số liệu. Phƣơng pháp phân tích, xử lý số liệu.
Phƣơng pháp chuyên gia. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. KHÁI QUÁT ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ XÃ HỘI TẠI XÃ ĐỨC HÒA. Điều kiện tự nhiên.
Điều kiện phát triển kinh tế - xã hội. Tình hình quản lý CHUNG VỀ một số mô hình sản xuất nông nghiệp tại xã đức hòa. Phân tích, đánh giá hiệu quả của một số mô hình sản xuất nông nghiệp tại địa phƣơng. Hiệu quả về kinh tế.
Hiệu quả về xã hội. Hiệu quả về môi trƣờng. Xác định tiềm năng đất nông nghiệp tại địa phƣơng. Đánh giá tiềm năng đất đai.
Xây dựng phƣơng án điều chỉnh QHSXNN tại địa phƣơng. Quan điểm quy hoạch. Điều chỉnh, bổ sung quy hoạch sản xuất nông nghiệp. Đề xuất những giải pháp nâng cao hiệu quả công tác xây dựng phƣơng án điều chỉnh QHSXNN tại địa phƣơng.
Giải pháp về vốn. Giải pháp về mặt hành chính. Giải pháp về khoa học công nghệ và môi trƣờng. Giải pháp về đào tạo, phát triển nguồn nhân lực.
Tuyên truyền, vận động ngƣời dân. Giải pháp về pháp triển cơ sở hạ tầng. Giải pháp kỹ thuật phù hợp. Một số giải pháp khác.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 39 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 42 DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT BTNMT Bộ tài nguyên môi trƣờng BNNPTNT Bộ nông nghiệp phát triển nông thôn GTSX Giá trị sản xuất GTGT Giá trị gia tăng HQĐV Hiệu quả đồng vốn NTTS Nuôi trồng thủy sản QĐ Quyết định QHSXNN Quy hoạch sản xuất nông nghiệp SXNN Sản xuất nông nghiệp TT Thông tƣ TP Thành phố UBND Ủy ban nhân dân DANH MỤC BẢNG Bảng 4.1: Tổng hợp các loại hình sử dụng đất, kiểu sử dụng đất nông nghiệp chủ yếu tại xã Đức Hòa .2: Hiệu quả kinh tế sử dụng đất năm 2017 tại xã Đức Hòa (cho 1 ha) .4: Hiệu quả xã hội của các loại hình sử dụng đất .5: Tổng hợp mức độ bón phân của một số cây trồng chính .6: So sánh lƣợng thuốc bảo vệ thực vật cho các hệ thống sử dụng đất .7: Hiện trạng sử dụng đất tại xã Đức Hòa .8: Chỉ tiêu nhu cầu sử dụng đất đến năm 2025 xã Đức Hòa .9: Bảng điều chỉnh quy hoạch vùng sản xuất thủy sản.10: Bảng điều chỉnh quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung .11: Bảng điều chỉnh quy hoạch vùng chuyên rau sạch .12: Bảng điều chỉnh quy hoạch vùng chuyên sản xuất lúa chất lƣợng cao, chịu hạn tại xã .13: Bảng rà soát những điều chỉnh quy hoạch SXNN xã Đức Hòa. 35 DANH MỤC HÌNH Hình 2.1 Biểu đồ phân loại đất theo cơ cấu đất đai cả nƣớc năm 2016.1: Vị trí địa lý xã Đức Hòa.
TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Đất đai là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá của quốc gia, là tƣ liệu sản xuất đặc biệt cũng là điều kiện tồn tại và phát triển của con ngƣời và các sinh vật khác ở trên trái đất. Đất đai chính là tƣ liệu sản xuất chủ yếu và đặc biệt không thể thay thế trong sản xuất nông nghiệp, tạo ra lƣơng thực thực phẩm giúp con ngƣời tồn tại. Ngày nay do quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa cùng với sự bùng nổ về dân số, nạn ô nhiễm và suy thoái về môi trƣờng…. đã ngày càng thu hẹp diện tích đất nông nghiệp, vì vậy, việc nghiên cứu các hệ thống sử dụng đất nông nghiệp, đánh giá hiệu quả sử dụng đất để từ đó sử dụng và quản lý đất đai theo quan điểm nông nghiệp bền vững là vấn đề hết sức quan trọng đối với thế giới nói chung và nƣớc ta nói riêng.
Ngành nông nghiệp của Việt Nam đóng vai trò chủ đạo trong nền kinh tế và đất đai tại các khu vực nông thôn ngày càng trở nên quan trọng trong chiến lƣợc phát triển kinh tế. Vai trò, vị trí các vùng nông thôn càng trở nên quan trọng với 70% lao động, chiếm 80% dân số cả nƣớc. Đây là nơi chiếm đại đa số tài nguyên thiên nhiên và có ảnh hƣởng lớn đến việc bảo vệ môi trƣờng sinh thái, khai thác, sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên tiềm năng sẵn có. Xã Đức Hòa là một xã thuộc huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội.
Là xã có một nửa diện tích trong tổng diện tích đất của cả xã để sản xuất nông nghiệp. Tuy vậy, phƣơng thức sản xuất mới chỉ chú trọng vào vào tăng trƣởng số lƣợng. Do đó, để có hƣớng đi đúng đắn trong phát triển nền kinh tế nông nghiệp bền vững, giúp ngƣời dân lựa chọn đƣợc phƣơng thức sản xuất phù hợp trong điều kiện kinh tế cụ thể của huyện, nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp, đáp ứng nhu cầu phát triển nền nông nghiệp bền vững là việc làm hết sức quan trọng và cần thiết. Vì vậy, việc sử dụng đất nông nghiệp một cách hiệu quả đang là vấn đề đƣợc các cấp chính quyền và ngƣời dân chú trọng.
Từ thực tế trên, tôi tiến hành thực hiện đề tài nghiên cứu: “Xây dựng phương án điều chỉnh quy hoạch sản xuất nông nghiệp tại xã Đức Hòa, huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội”. MỤC TIÊU, PHẠM VI NGHIÊN CỨU 1. Mục tiêu tổng quát Trên cơ sở đánh giá tình hình thực hiện phƣơng án quy hoạch sản xuất nông nghiệp năm 2012 từ đó đề xuất phƣơng án điều chỉnh quy hoạch sản xuất nông nghiệp tại xã Đức Hòa, huyện Sóc Sơn, TP.Hà Nội đến năm 2025 1. Mục tiêu cụ thể - Đánh giá công tác thực hiện quy hoạch sản xuất nông nghiệp - Đánh giá tiềm năng sử dụng đất nông nghiệp; - Đề xuất phƣơng án điều chỉnh quy hoạch sản xuất nông nghiệp; - Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác điều chỉnh quy hoạch sản xuất nông nghiệp.
Phạm vi nghiên cứu - Phạm vi không gian: Đề tài thực hiện nghiên cứu đối với toàn bộ 472,56 m2 diện tích đất nông nghiệp trong tổng 735,71 m2 diện tích xã Đức Hòa, huyện Sóc Sơn, TP. - Phạm vi thời gian: Đề tài xây dựng phƣơng án điều chỉnh quy hoạch sản xuất nông nghiệp đến năm 2025. - Phạm vi nội dung: Đề tài xây dựng phƣơng án điều chỉnh cho hai tiểu ngành nông nghiệp và thủy sản. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 2.
Phân loại đất nông nghiệp Trong Luật Đất đai năm 2013 quy định, nhóm đất nông nghiệp là tổng thể tất các các loại đất có đặc tính sử dụng giống nhau, với tƣ cách là các tƣ liệu sản xuất chủ yếu phục vụ cho mục đích nông nghiệp, lâm nghiệp nhƣ trồng trọt, chăm nuôi và nuôi trồng thủy sản, trồng rừng, khoanh nuôi tu bổ bảo vệ rừng và nghiên cứu thí nghiệm về nông nghiệp, lâm nghiệp. Căn cứ theo điều 10 Luật Đất đai 2013, Căn cứ vào mục đích sử dụng, đất đai đƣợc phân loại nhƣ sau: Nhóm đất nông nghiệp bao gồm các loại đất sau đây: Đất trồng cây hàng năm gồm đất trồng lúa và đất trồng cây hàng năm khác; Đất trồng cây lâu năm; Đất rừng sản xuất; Đất rừng phòng hộ; Đất rừng đặc dụng; Đất nuôi trồng thủy sản; Đất làm muối; Đất nông nghiệp khác gồm đất sử dụng để xây dựng nhà kính và các loại nhà khác phục vụ mục đích trồng trọt, kể cả các hình thức trồng trọt không trực tiếp trên đất; xây dựng chuồng trại chăn nuôi gia súc, gia cầm và các loại động vật khác đƣợc pháp luật cho phép; đất trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản cho mục đích học tập, nghiên cứu thí nghiệm; đất ƣơm tạo cây giống, con giống và đất trồng hoa, cây cảnh 2.2 Vai trò và ý nghĩa của đất đai trong nông nghiệp Đất đai là tài nguyên thiên nhiên của mỗi quốc gia, đóng vai trò quyết định sự tồn tại và phát triển của xã hội loài ngƣời, nó là cơ sở tự nhiên, là tiền đề cho mọi quá trình sản xuất nhƣng vai trò của đất đối với mỗi ngành sản xuất có tầm quan trọng khác nhau. Đất đai là tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá, là tƣ liệu sản xuất đặc biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trƣờng sống, là địa bàn phân bố các khu dân cƣ, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hóa, xã hội, an 3 ninh và quốc phòng.