Nghiên Cứu Danh Từ Đơn Vị Trong Ngôn Ngữ Học Tri Nhận

Khám phá ngữ nghĩa của danh từ đơn vị tiếng Việt qua lăng kính ngôn ngữ học tri nhận, phân tích và ứng dụng trong giao tiếp hàng ngày.

• Trường học: Trường Đại Học
• Chuyên ngành: Ngôn Ngữ Học
• Đề tài: Nghiên Cứu Danh Từ Đơn Vị Trong Ngôn Ngữ Học Tri Nhận
• Loại tài liệu: Luận Văn

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Lịch sử nghiên cứu
• 1.2.1. Danh từ đơn vị trong ngôn ngữ học tiền tri nhận
• 1.2.2. Danh từ đơn vị trong ngôn ngữ học tri nhận
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu và sưu tầm tài liệu
• 1.4.1. Phương pháp hệ thống cấu trúc
• 1.4.2. Phương pháp phân tích ngữ nghĩa tri nhận
• 1.4.3. Phương pháp thống kê ngôn ngữ học
• 1.5. Ý nghĩa của đề tài
• 1.5.1. Về mặt lí luận
• 1.5.2. Về mặt thực tiễn
• 2. CHƯƠNG 2: NGHIÊN CỨU DANH TỪ ĐƠN VỊ
• 2.1. Danh từ đơn vị động vật
• 2.2. Danh từ đơn vị thực vật
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Danh Từ Đơn Vị Ngôn Ngữ Học Tri Nhận

Trong tiếng Việt, danh từ chiếm số lượng lớn và có nhiều tiểu loại với đặc điểm ngữ nghĩa - ngữ pháp khác nhau. Danh từ đơn vị là một vấn đề thú vị nhưng phức tạp, thường xuyên được sử dụng trong đời sống và giao tiếp. Việc tìm hiểu ngữ nghĩa - ngữ pháp của chúng giúp sử dụng đúng và hay hơn. Tuy nhiên, có nhiều quan điểm khác nhau về danh từ đơn vị, thậm chí đối lập nhau, và vấn đề thuật ngữ cũng chưa thống nhất. Ngôn ngữ học truyền thống thường quan tâm đến mặt cú pháp hơn là ngữ nghĩa và tri nhận. Ngôn ngữ học tri nhận ra đời để nghiên cứu mối quan hệ giữa ngôn ngữ và tư duy, cách con người nhận thức thế giới qua lăng kính ngôn ngữ. Nó giúp trả lời các câu hỏi như: Vì sao một đơn vị sự vật kết hợp được với nhiều danh từ đơn vị khác nhau? Vì sao chọn danh từ đơn vị này mà không dùng danh từ đơn vị khác? Cái gì cho phép ta tập hợp danh từ đơn vị vào những nhóm khác nhau? Từ đó, hiểu được cách người Việt dùng danh từ đơn vị để mô tả thuộc tính không gian của vật thể và xếp loại chúng. Đề tài này nghiên cứu về cách người Việt ý niệm hóa, phạm trù hóa, phân loại và mô tả thế giới khách quan thông qua góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận.

1.1. Lịch Sử Nghiên Cứu Danh Từ Đơn Vị Trong Việt Ngữ Học

Khi nghiên cứu về từ loại tiếng Việt, các nhà nghiên cứu đều dành sự quan tâm đến danh từ, và trong đó có danh từ đơn vị. Trước đây, danh từ đơn vị được gọi bằng nhiều tên khác nhau như tiền danh từ, loại tự, phó danh từ, loại từ, danh từ chỉ loại. Điều này phản ánh sự phức tạp của loại từ này, đồng thời cũng phản ánh bản chất ngữ nghĩa cú pháp của nó. Đinh Văn Đức cho danh từ đơn vị là hư từ, là lớp từ công cụ rỗng nghĩa, xuất hiện bên cạnh danh từ để phân loại danh từ, cá thể hóa danh từ. Lưu Vân Lăng cho rằng danh từ đơn vị nằm giữa ranh giới hư từ và thực từ, Lê Cận, Phan Thiều, Diệp Quang Ban xem nó là thực từ. Quan niệm về danh từ đơn vị không hoàn toàn đồng nhất.

1.2. Vai Trò Của Ngôn Ngữ Học Tri Nhận Trong Nghiên Cứu Danh Từ

Ngôn ngữ học tri nhận là một xu hướng nghiên cứu ngôn ngữ mới, được nhiều nhà Việt ngữ quan tâm. Những đề tài về ngôn ngữ học tri nhận được đăng tải trên Tạp chí Ngôn ngữ cũng được người đọc tìm tòi học hỏi nhằm có thêm những hiểu biết sâu sắc cho luận văn. Dưới góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận, danh từ đơn vị càng được khám phá đầy đủ hơn. Tác phẩm “Ngôn ngữ học tri nhận từ lí thuyết đại cương đến thực tiễn tiếng Việt” của tác giả Lý Toàn Thắng đã có những chương nghiên cứu sâu sắc về danh từ đơn vị. Tác giả đã đưa ra những cách mô tả danh từ đơn vị theo đặc trưng “chiều” không gian, những định hướng không gian khi mô tả sự vật.

II. Thách Thức Trong Nghiên Cứu Ngữ Nghĩa Danh Từ Đơn Vị

Việc nghiên cứu ngữ nghĩa của danh từ đơn vị gặp nhiều thách thức do sự đa dạng trong cách sử dụng và quan điểm khác nhau giữa các nhà nghiên cứu. Một trong những khó khăn là xác định ranh giới giữa danh từ đơn vị và các loại từ khác, như loại từ hay phó danh từ. Sự khác biệt trong cách tiếp cận, từ cú pháp đến ngữ nghĩa và tri nhận, cũng tạo ra những tranh cãi về bản chất và chức năng của danh từ đơn vị. Ngoài ra, việc phân tích ý nghĩa văn hóa và tư duy ngôn ngữ ẩn sau cách sử dụng danh từ đơn vị đòi hỏi sự kết hợp giữa phân tích ngôn ngữ và nghiên cứu văn hóa.

2.1. Sự Khác Biệt Giữa Danh Từ Đơn Vị và Loại Từ Truyền Thống

Một trong những tranh cãi lớn nhất là sự khác biệt giữa danh từ đơn vị và loại từ. Các nhà nghiên cứu như Lưu Vân Lăng và Nguyễn Phú Phong cho rằng loại từ đã mất đi một phần nội dung ngữ nghĩa, chỉ còn lại tác dụng xác định chủng loại và đơn vị của danh từ. Trong khi đó, Nguyễn Tài Cẩn lại xem loại từ là một tiểu loại nằm trong nhóm danh từ đơn vị. Sự khác biệt này dẫn đến những quan điểm khác nhau về chức năng và vị trí của danh từ đơn vị trong cấu trúc câu.

2.2. Ảnh Hưởng Của Văn Hóa Đến Việc Sử Dụng Danh Từ Đơn Vị

Việc sử dụng danh từ đơn vị không chỉ đơn thuần là vấn đề ngôn ngữ mà còn phản ánh ý nghĩa văn hóa và tư duy của người Việt. Cách chúng ta phân loại và mô tả sự vật thông qua danh từ đơn vị thể hiện cách chúng ta nhận thức và tương tác với thế giới xung quanh. Ví dụ, việc sử dụng các danh từ đơn vị khác nhau cho các loại động vật khác nhau có thể phản ánh sự khác biệt trong cách chúng ta đánh giá và đối xử với chúng.

III. Phương Pháp Phân Tích Cấu Trúc Ngữ Nghĩa Của Danh Từ Đơn Vị

Để phân tích cấu trúc ngữ nghĩa của danh từ đơn vị, cần kết hợp nhiều phương pháp khác nhau. Phân tích ngữ nghĩa truyền thống giúp xác định các nét nghĩa cơ bản của danh từ đơn vị. Ngôn ngữ học tri nhận cung cấp công cụ để hiểu cách danh từ đơn vị phản ánh tư duy ngôn ngữ và phạm trù hóa của người Việt. Phân tích ngữ cảnh sử dụng giúp hiểu rõ hơn về ý nghĩa văn hóa và tính phổ quát ngôn ngữ của danh từ đơn vị. Ngoài ra, việc sử dụng các phương pháp thống kê ngôn ngữ học cũng giúp củng cố các phân tích định tính.

3.1. Ứng Dụng Ngôn Ngữ Học Tri Nhận Trong Phân Tích Ngữ Nghĩa

Ngôn ngữ học tri nhận giúp chúng ta hiểu cách danh từ đơn vị phản ánh tư duy ngôn ngữ và phạm trù hóa của người Việt. Theo Lý Toàn Thắng, "loại từ ẩn chứa trong nó một cách nhìn, một cách tri nhận về sự vật ấy". Việc phân tích danh từ đơn vị theo đặc trưng "chiều" không gian và các định hướng không gian giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách người Việt nhận thức và mô tả thế giới xung quanh.

3.2. Phân Tích Ngữ Cảnh Sử Dụng Để Hiểu Ý Nghĩa Văn Hóa

Việc phân tích ngữ cảnh sử dụng giúp chúng ta hiểu rõ hơn về ý nghĩa văn hóa và tính phổ quát ngôn ngữ của danh từ đơn vị. Cách chúng ta sử dụng danh từ đơn vị trong các tình huống giao tiếp khác nhau có thể tiết lộ nhiều điều về giá trị văn hóa và quan niệm xã hội của chúng ta. Ví dụ, việc sử dụng các danh từ đơn vị khác nhau cho các loại thực phẩm khác nhau có thể phản ánh sự khác biệt trong cách chúng ta đánh giá và thưởng thức chúng.

IV. Nghiên Cứu Danh Từ Đơn Vị Động Vật và Thực Vật Ứng Dụng

Luận văn tập trung vào hai mảng danh từ đơn vị: danh từ đơn vị dùng cho động vật (19 đơn vị chính danh) và danh từ đơn vị dùng cho thực vật (74 đơn vị). Khi khảo sát ngữ nghĩa của danh từ đơn vị trong tổ hợp "danh từ đơn vị + danh từ thực vật" và "danh từ đơn vị + danh từ động vật", luận văn không khảo sát nhóm danh từ đơn vị qui ước như kí, cân, yến, mét, tạ, tấn vì chúng ít thể hiện sự tri nhận của người Việt. Nghiên cứu này giúp hiểu rõ hơn về cách người Việt phân loại và mô tả thế giới tự nhiên thông qua ngôn ngữ.

4.1. Phân Loại và Đặc Điểm Của Danh Từ Đơn Vị Động Vật

Nghiên cứu tập trung vào 19 danh từ đơn vị chính danh dùng cho động vật. Việc phân tích ngữ nghĩa của các danh từ đơn vị này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách người Việt phân loại và mô tả các loài động vật khác nhau. Ví dụ, việc sử dụng "con" cho hầu hết các loài động vật có thể phản ánh sự tương đồng trong cách chúng ta nhận thức về chúng, trong khi việc sử dụng các danh từ đơn vị khác cho các loài động vật cụ thể có thể phản ánh sự khác biệt trong cách chúng ta đánh giá và đối xử với chúng.

4.2. Phân Loại và Đặc Điểm Của Danh Từ Đơn Vị Thực Vật

Nghiên cứu tập trung vào 74 danh từ đơn vị dùng cho thực vật. Việc phân tích ngữ nghĩa của các danh từ đơn vị này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách người Việt phân loại và mô tả các loại thực vật khác nhau. Ví dụ, việc sử dụng "cây" cho các loại cây lớn và "lá" cho các loại lá có thể phản ánh sự khác biệt trong cách chúng ta nhận thức về kích thước và hình dạng của chúng.

V. Kết Luận Tầm Quan Trọng Của Danh Từ Đơn Vị Trong Tư Duy

Nghiên cứu về danh từ đơn vị trong ngôn ngữ học tri nhận không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cấu trúc ngôn ngữ mà còn về cách tư duy và nhận thức của con người. Danh từ đơn vị không chỉ là công cụ để đếm và phân loại sự vật mà còn là phương tiện để chúng ta diễn đạt ý nghĩa văn hóa và kinh nghiệm cá nhân. Việc tiếp tục nghiên cứu về danh từ đơn vị sẽ mở ra những hướng đi mới trong việc khám phá mối quan hệ giữa ngôn ngữ và tư duy.

5.1. Danh Từ Đơn Vị Như Một Phương Tiện Diễn Đạt Ý Nghĩa Văn Hóa

Danh từ đơn vị không chỉ là công cụ để đếm và phân loại sự vật mà còn là phương tiện để chúng ta diễn đạt ý nghĩa văn hóa và kinh nghiệm cá nhân. Cách chúng ta sử dụng danh từ đơn vị trong các tình huống giao tiếp khác nhau có thể tiết lộ nhiều điều về giá trị văn hóa và quan niệm xã hội của chúng ta. Ví dụ, việc sử dụng các danh từ đơn vị khác nhau cho các loại thực phẩm khác nhau có thể phản ánh sự khác biệt trong cách chúng ta đánh giá và thưởng thức chúng.

5.2. Hướng Nghiên Cứu Tương Lai Về Ngữ Pháp Tri Nhận

Việc tiếp tục nghiên cứu về danh từ đơn vị sẽ mở ra những hướng đi mới trong việc khám phá mối quan hệ giữa ngôn ngữ và tư duy. Các nghiên cứu tương lai có thể tập trung vào việc phân tích ngữ pháp tri nhận của danh từ đơn vị, khám phá cách chúng ta sử dụng danh từ đơn vị để xây dựng các mô hình tinh thần về thế giới xung quanh, và so sánh cách sử dụng danh từ đơn vị trong các ngôn ngữ và văn hóa khác nhau.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài. Lịch sử nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu và sưu tầm tài liệu. Ý nghĩa của đề tài. Bố cục của luận văn. Tổng quan về ngôn ngữ học tri nhận.

Một số xu hướng chính. Danh từ đơn vị tiếng việt. Vấn đề thuật ngữ. Danh từ đơn vị và danh từ khối trong danh ngữ.

Đặc điểm của danh từ đơn vị. NGỮ NGHĨA CỦA NHÓM DANH TỪ ĐƠN VỊ ĐỘNG, THỰC VẬT. Những yếu tố ảnh hưởng đến cách sử dụng DĐV. Phân định các sự vật theo “chiều” không gian.

Những định hướng không gian khi mô tả sự vật. Ngữ nghĩa của DĐV động vật. Danh từ đơn vị động vật lâm thời. Danh từ đơn vị động vật chính danh.

Ngữ nghĩa của DĐV thực vật. Danh từ đơn vị thực vật lâm thời. Danh từ đơn vị thực vật chính danh. Một số nhận xét.

Một số ẩn dụ từ DĐV tiếng Việt. Ẩn dụ của danh từ đơn vị động, thực vật. 95 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 98 PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT DK : danh từ khối DĐV : danh từ đơn vị CL : chất liệu ĐV : đơn vị ĐĐ : đếm được HT : hình thức DND : danh từ đơn vị trội về nội dung DHT : danh từ đơn vị trội về hình thức DTĐVQU : danh từ đơn vị qui ước DT : danh từ DN : danh ngữ (*) : không được chấp nhận, không đúng với cách nói của người Việt ± : thế đối lập có/không DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1: Sơ đồ thể hiện mối quan hệ giữa bốn tiêu chí [± đơn vị],[± đếm được], [± hình thức], [± chất liệu].23 Bảng 2: Tiêu chí phân biệt giữa DHT và DND .24 Bảng 3: Bảng phân loại danh từ đơn vị .25 Bảng 4: Bảng nhiệm vụ của trung tâm danh ngữ theo Nguyễn Tài Cẩn.28 Bảng 5: Cấu trúc danh ngữ của Nguyễn Tài Cẩn .30 Bảng 6: Cấu trúc danh ngữ của Dư Ngọc Ngân .31 Bảng 7: Bảng khảo sát kết quả bầy/đàn trênwww.53 Bảng 8 : Bảng tham tố nghĩa của danh từ đơn vị động vật chính danh .58 Bảng 9: Các tham tố nghĩa của danh từ đơn vị thực vật .86 Bảng 10: Những cách thức ẩn dụ của danh từ đơn vị động, thực vật.

Lý do chọn đề tài Trong tiếng Việt, danh từ chiếm một số lượng lớn. Danh từ có nhiều tiểu loại, mỗi tiểu loại có đặc điểm ngữ nghĩa - ngữ pháp khác nhau. Trong số những tiểu loại danh từ thì danh từ đơn vị là vấn đề rất thú vị nhưng cũng rất phức tạp. Thú vị vì những từ ngữ đó ta thường xuyên sử dụng trong đời sống, trong giao tiếp nhưng theo phản xạ tự nhiên, nay tìm hiểu được ngữ nghĩa - ngữ pháp của chúng, nên từ đó ta có cách sử dụng đúng, sử dụng hay.

Phức tạp là bởi vì có quá nhiều quan điểm về danh từ đơn vị, có những quan điểm đối lập nhau, có những vấn đề không dễ dàng giải quyết. Do xuất phát từ những góc độ nghiên cứu khác nhau nên vấn đề thuật ngữ về chúng cũng chưa thống nhất. Mặt khác, trước đây ngôn ngữ học truyền thống khi nghiên cứu về danh từ đơn vị thường quan tâm đến mặt cú pháp hơn là mặt ngữ nghĩa và tri nhận. Ngôn ngữ học tri nhận là một khuynh hướng ngôn ngữ học ra đời vào những năm 80 của thế kỉ XX với nhiệm vụ trung tâm là nghiên cứu mối quan hệ giữa ngôn ngữ và tư duy của con người, nghiên cứu cách con người nhận thức thế giới qua lăng kính ngôn ngữ.

Ngôn ngữ học tri nhận đã giúp người viết trả lời những câu hỏi: Vì sao một đơn vị sự vật lại có thể kết hợp được với nhiều danh từ đơn vị khác nhau? Vì sao chọn dùng danh từ đơn vị này mà không dùng danh từ đơn vị khác? Cái gì cho phép ta tập hợp danh từ đơn vị vào những nhóm khác nhau? Từ đó, người viết hiểu được cách thức mà người Việt dùng các danh từ đơn vị để mô tả các thuộc tính không gian của vật thể (như: hình dáng, kích cỡ, tư thế) và từ đó xếp loại chúng. Với hai lí do trên, người viết đã mạnh dạn chọn đề tài này làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp của mình với hi vọng thông qua góc nhìn của ngôn ngữ học tri nhận ta có thể suy đoán về một cách thức riêng của 2 người Việt trong việc ý niệm hóa, phạm trù hóa, phân loại và mô tả thế giới khách quan. Lịch sử nghiên cứu 2.1 Danh từ đơn vị trong ngôn ngữ học tiền tri nhận Khi nghiên cứu về từ loại tiếng Việt, nhà nghiên cứu Việt ngữ nào cũng dành một phần không nhỏ cho từ loại danh từ. Trong từ loại danh từ, người ta không quên nhắc tới danh từ đơn vị.

Từ trước đến nay, danh từ đơn vị được gọi bằng những tên gọi khác nhau: tiền danh từ (Phan Khôi), loại tự (Lê Văn Lý, Trần Trọng Kim, Phạm Tất Đắc), phó danh từ (Nguyễn Kim Thản), loại từ (Nguyễn Tài Cẩn, Lưu Vân Lăng, Nguyễn Phú Phong), danh từ chỉ loại (Lê Cận, Quang Thiều, Diệp Quang Ban) và danh từ đơn vị (Nguyễn Tài Cẩn, Cao Xuân Hạo, Dư Ngọc Ngân, Nguyễn Thị Ly Kha, Lê Ni La). Điều này phản ánh sự phức tạp của loại từ này, đồng thời cũng phản ánh bản chất ngữ nghĩa cú pháp của nó. Đinh Văn Đức cho danh từ đơn vị là hư từ, là lớp từ công cụ rỗng nghĩa, xuất hiện bên cạnh danh từ để phân loại danh từ, cá thể hóa danh từ. Lưu Vân Lăng cho rằng danh từ đơn vị nằm giữa ranh giới hư từ và thực từ, Lê Cận, Phan Thiều, Diệp Quang Ban xem nó là thực từ.

Quan niệm về danh từ đơn vị không hoàn toàn đồng nhất. Có bốn khuynh hướng nổi bật sau: 2. Khuynh hướng thứ nhất Khuynh hướng này không nhắc đến thuật ngữ danh từ đơn vị, xem những từ như cái, chiếc, con, quyển, ngôi… là loại từ, là một từ loại tồn tại độc lập bên cạnh những từ loại khác. Khuynh hướng này cho rằng, về bản chất loại từ là hư từ, chuyên đảm đương chức năng phụ trợ cho danh từ.

Loại từ không có ý nghĩa từ vựng, không có khả năng đứng độc lập và chức năng của chúng là cá thể hóa danh từ. Đại diện tiêu biểu của khuynh hướng này 3 có thể nhắc đến Phạm Tất Đắc, Trần Trọng Kim, Bùi Đức Tịnh, Lê Văn Lý, Nguyễn Kim Thản… Phạm Tất Đắc, Trần Trọng Kim gọi danh từ đơn vị là loại tự. Cả hai ông đều định nghĩa “loại tự là tiếng đặt trước một danh tự để chỉ danh tự ấy thuộc về loại nào”[14, tr26; 25, tr45]. Hai tác giả này chia loại tự thành loại tự chung (gồm con và cái) và loại tự riêng (vốn là những danh tự dùng để chỉ một loại, một giống, một hạng như chim bồ câu, chim chích chòe, chim sáo; người thợ nề, người bù nhìn, người tài xế…).

Có thể thấy hai tác giả này đưa ra danh sách loại từ quá ít ỏi và có những quan niệm nhầm lẫn. Ví dụ như các từ hoa (sen), hoa (đào), hoa (cúc), cá (thu), cá (rô), cá (trê)…cũng được hai ông xem là loại tự. Theo Nguyễn Tài Cẩn, những từ như “hoa sen”, “lá chuối”, “hột dưa” “đều là những từ tổ bình thường, đặt theo quan hệ chính phụ. Yếu tố đầu bao giờ cũng là một danh từ chỉ sự vật, còn giữ nguyên nghĩa gốc của chúng, đúng như khi chúng dùng một mình” [3, tr.

Trong tác phẩm “Sơ thảo về ngữ pháp Việt Nam”, Lê Văn Lý cho rằng từ loại tiếng Việt gồm: tự loại A (danh tự), tự loại B (động tự), tự loại B, (tĩnh tự), tự loại C1 (ngôi tự), tự loại C2 (số tự), tự loại C3 (phụ tự). Theo đó ông đưa ra định nghĩa về loại tự như sau: “loại tự là những chứng tự của tự loại A; chúng cho phép ta nhận định được những tự ngữ nào thuộc tự loại A và đồng thời chúng cũng xếp những tự ngữ đó vào một loại riêng biệt”. Ông chia loại tự thành ba tiểu loại: loại tự cho những danh tự chỉ người, loại tự cho những danh tự chỉ loài vật và loại tự cho những danh tự chỉ sự vật. Bỏ qua bước xác định tiêu chí nhận diện loại từ, ông liệt kê 171 loại từ và miêu tả cụ thể cách dùng chúng.

Không dùng thuật ngữ loại từ nhưng Nguyễn Kim Thản trong tác phẩm “Nghiên cứu về ngữ pháp tiếng Việt” cũng tán đồng quan điểm này. Ông cho rằng những từ như bài, bản, bông, bức, cái, chiếc, con, đứa, tấm…là phó 4 danh từ, luôn đứng phụ cho danh từ, có tác dụng chỉ sự vật riêng lẻ, chỉ đơn vị tự nhiên, nằm giữa ranh giới hư từ và thực từ. Ông định nghĩa “Phó danh từ là những từ chỉ đơn vị tự nhiên của sự vật, phục vụ cho danh từ để cá thể hóa sự vật và có những khả năng kết hợp như danh từ” [47, tr167]. Ông cho rằng: “công dụng ngữ pháp chủ yếu của phó danh từ là làm công cụ ngữ pháp để cá thể hóa danh từ, nghĩa là làm một thứ trợ phụ từ.

Song, phó danh từ còn có khả năng thay thế cho danh từ”. Tuy nhiên chính ông cũng thừa nhận điểm chưa ổn trong quan niệm của mình “Gọi là phó danh từ thì nói chung có thể được nhưng khi chúng chỉ đơn vị động tác thì lại không đủ, bởi vì chúng không làm phó cho danh từ nào cả (ví dụ: tát một cái)” [47, tr165] 2. Khuynh hướng thứ hai Khuynh hướng này cho rằng danh từ đơn vị và loại từ hoàn toàn khác nhau. Đại diện tiêu biểu của khuynh hướng này là Lưu Vân Lăng và Nguyễn Phú Phong.

Lưu Vân Lăng cho rằng “Khi đứng trước một danh từ khác, một số danh từ đơn vị đã mất đi một phần nội dung ngữ nghĩa, chỉ còn lại một phần có tác dụng xác định chủng loại và đơn vị của danh từ đặt sau, nên mới chuyển thành loại từ. Như vậy nó không còn là danh từ đơn vị nữa. Do đó loại từ nhất thiết phải đứng trước danh từ” [32, tr. Danh từ đơn vị, theo ông, phải vừa có “nội dung” vừa có “hình thức”, đứng ở vị trí trung tâm danh ngữ, kết hợp với lượng từ, loại từ, chỉ định từ,…đảm nhận chức năng cú pháp như đề ngữ, bổ ngữ; còn loại từ chỉ là một nhóm nhỏ trong hạn từ, chuyên làm thành tố phụ cho hạt nhân danh từ.