Chương 1. Lý luận chung về chính sách an sinh xã hội và tư tưởng Hồ Chí Minh về thực hiện chính sách an sinh xã hội. Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về thực hiện chính sách an sinh xã hội tại huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Chương 3: Giải pháp nhằm tăng cường vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về thực hiện chính sách an sinh xã hội tại huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định.
LÝ LUÀN CHUNG VÀ CHÍNH SÁCH AN SINH Xà HÞI VÀ T¯ T¯äNG Hà CHÍ MINH VÀ THĂC HIàN CHÍNH SÁCH AN SINH Xà HÞI 1. CHÍNH SÁCH AN SINH Xà HÞI 1. Khái niám An sinh xã hái là há tháng các chính sách và các quy đånh cąa Nhà n°ãc, cąa các c¢ quan an sinh xã hái nhÁm trā giúp, giúp đÿ toàn xã hái cũng nh° các cá nhân gặp phÁi rąi ro hoặc biÁn cá xã hái đÅ đÁm bÁo mćc sáng tái thiÅu và nâng cao đåi sáng cąa hç. Đßi t°ÿng căa chính sách an sinh xã hßi Theo ĐiÃu 3 Nghå đånh sá 136/2013/NĐ-CP; ĐiÅm b khoÁn 4 ĐiÃu III QuyÁt đånh sá 488/QĐ-TTg nm 2017 phê duyát Đà án <Đổi mãi, phát triÅn trā giúp xã hái giai đo¿n 2017-2025 và tÁm nhìn đÁn nm 2030= thì: Đái t°āng cąa chính sách xã hái là các lĩnh văc có đông đái t°āng thă h°çng nh°: ng°åi già, ng°åi khuyÁt tÁt, n¿n nhân ch¿t đác hóa hçc, trẻ em có hoàn cÁnh đặc biát khó khn, nhāng ng°åi bå nhißm HIV/AIDS, n¿n nhân bom mìn,& Các chą thÅ theo luÁt đånh thăc hián công khai, minh b¿ch và các quy đånh trong chính sách, pháp luÁt, các chÁ đá và quy trình, thą tăc xác đånh đái t°āng h°çng trā c¿p xã hái bÁng tiÃn mặt t¿i cáng đãng, chÁ đá chm sóc và nuôi d°ÿng t¿i các c¢ sç bÁo trā xã hái công lÁp và ngoài công lÁp, chính sách trā giúp xã hái đát xu¿t khi gặp să cá b¿t ngå.
Ngoài ra, đái vãi mßi đái t°āng că thÅ, các c¢ quan nhà n°ãc thăc hián công khai, minh b¿ch các nái dung ASXH khác nh°: Đối với người cao tuổi: Nhà n°ãc cung c¿p thông tin, tài liáu, ng°åi h°ãng d¿n đÅ ng°åi cao tuổi hçc tÁp, nghiên cću (ĐiÅm a KhoÁn 2 ĐiÃu 14 LuÁt Ng°åi cao tuổi nm 2009); thăc hián các bián pháp thông tin đ¿i chúng đÅ công khai nhāng thông tin và nái dung chm sóc sćc khße (KhoÁn 1 ĐiÃu 3 Thông t° sá 35/2011/TT-BYT); các trung tâm y tÁ phái hāp vãi ng°åi cao tuổi cung c¿p các thông tin liên quan đÁn ng°åi cao tuổi (ĐiÃu 4 Thông t° sá 96/2018/TT-BTC quy đånh và quÁn lý và sÿ dăng kinh phí chm sóc sćc khße ban đÁu cho ng°åi cao tuổi t¿i n¢i c° trú; chúc thç, mừng thç; °u đãi tín dăng và biÅu d°¢ng, khen th°çng ng°åi cao tuổi). Đối với người khuyết tật: Các c¢ quan nhà n°ãc có trách nhiám thăc hián công khai, minh b¿ch nhāng thông tin liên quan đÁn quyÃn, nghĩa vă, các chą tr°¢ng, chính sách và quy trình, thą tăc đÅ đ°āc h°çng nhāng trā c¿p do bå khuyÁt tÁt (ĐiÃu 13, ĐiÃu 18, ĐiÃu 50 LuÁt Ng°åi khuyÁt tÁt nm 2010; ĐiÃu 21 Nghå đånh sá 28/2012/NĐ-CP; ĐiÃu 6 Thông t° sá 01/2019/TT-BLĐTBXH). 7 Đối với những người bị HIV/AIDS: Các chą thÅ theo luÁt đånh đ°āc công khai nhāng quyÃn, nghĩa vă và các chÁ đá cąa ng°åi bå nhißm HIV/AIDS (ĐiÃu 9, ĐiÃu 10 LuÁt Phòng, cháng nhißm vi rút gây ra hái chćng suy giÁm mißn dåch m¿c phÁi ç ng°åi HIV/AIDS 2006). Các chą thÅ có thẩm quyÃn đã áp dăng các hình thćc công khai, minh b¿ch theo đúng quy đånh cąa pháp luÁt mát cách đa d¿ng, linh ho¿t và phù hāp vãi từng đái t°āng trā giúp xã hái.
Các quy trình, thą tăc, hã s¢ đÅ đ°āc xác đånh đái t°āng h°çng trā c¿p đ°āc dán niêm yÁt t¿i các bÁng tin đÁm bÁo cho ng°åi dân đÃu tiÁp cÁn đ°āc. Căc BÁo trā xã hái còn lăa chçn mát cách có chçn lçc nhāng vn bÁn chính sách, pháp luÁt có ý nghĩa thăc tißn đang đ°āc áp dăng trong công tác trā giúp xã hái ç đåa ph°¢ng đÅ xu¿t bÁn thành ¿n phẩm (sách) giúp các đái t°āng trā giúp xã hái nhÁn thćc đ°āc quyÃn và lāi ích hāp pháp cąa mình đ°āc h°çng. Đ¢n vå quÁn lý trā giúp xã hái còn áp dăng phổ biÁn hình thćc t° v¿n, thông tin, bián há, kÁt nái đái t°āng vãi chính sách thông qua ho¿t đáng dåch vă công tác xã hái chuyên nghiáp và ASXH. Ngoài sÿ dăng cổng thông tin đián tÿ, Căc Trẻ em còn thiÁt lÁp Tổng đài 111 đÅ hß trā trẻ em.
Tổng đài này còn đ°āc sÿ dăng hß trā thông tin cho ng°åi gặp khó khn do dåch COVID19 đÅ nhanh chóng giÁi đáp thông tin cho ng°åi dân và gói 62.000 tỷ theo QuyÁt đånh sá 15/2020/QĐ- TTg cąa Thą t°ãng Chính phą r¿t hāu ích cho đái t°āng có hoàn cÁnh khó khn. Nßi dung căa chính sách an sinh xã hßi Do să đa d¿ng và nái dung, ph°¢ng thćc và góc đá tiÁp cÁn nên giãi nghiên cću ph¿m trù an sinh xã hái th°ång đ°āc đà cÁp đÁn ç hai nghĩa ráng và hẹp. Theo nghĩa rộng: An sinh xã hái là să bÁo đÁm thăc hián các quyÃn đÅ con ng°åi đ°āc an bình, bÁo đÁm an ninh, an toàn trong xã hái. Theo nghĩa hẹp: An sinh xã hái là să bÁo đÁm thu nhÁp và mát sá điÃu kián thiÁt yÁu khác cho cá nhân, gia đình và cáng đãng trong tr°ång hāp bå giÁm hoặc m¿t thu nhÁp vì lý do bå giÁm hoặc m¿t khÁ nng lao đáng hay m¿t viác làm; cho nhāng ng°åi già cô đ¢n, trẻ em mã côi, ng°åi tàn tÁt, nhāng ng°åi yÁu thÁ, ng°åi bå Ánh h°çng bçi thiên tai đåch hça.
BÁn ch¿t cąa an sinh xã hái là t¿o ra l°ãi an toàn gãm nhiÃu tÁng, nhiÃu lãp cho t¿t cÁ các thành viên xã hái trong tr°ång hāp bå giÁm, bå m¿t thu nhÁp hay gặp phÁi nhāng rąi ro khác. Chính sách an sinh xã hái là mát chính sách xã hái c¢ bÁn cąa Nhà n°ãc nhÁm thăc hián chćc nng phòng ngừa, h¿n chÁ và kh¿c phăc rąi ro, bÁo đÁm an toàn thu nhÁp và cuác sáng cho các thành viên trong xã hái. Chính sách bÁo đÁm an sinh xã hái là há tháng các chính sách can thiáp cąa Nhà n°ãc (bÁo hiÅm xã hái, trā giúp xã hái.) và să hß trā cąa tổ chćc hay t° nhân (các chÁ đá không theo luÁt đånh) nhÁm giÁm mćc đá nghèo đói và tổn th°¢ng, nâng cao nng lăc tă bÁo vá cąa ng°åi dân và cáng 8 đãng tr°ãc nhāng rąi ro hay nguy c¢ giÁm hoặc m¿t thu nhÁp, bÁo đÁm ổn đånh, phát triÅn và công bÁng xã hái. Và c¿u trúc cąa há tháng an sinh xã hái: Theo quan điÅm phổ biÁn cąa các tổ chćc quác tÁ, thì mát há tháng an sinh xã hái phÁi có tái thiÅu 3 hāp phÁn c¢ bÁn t°¢ng ćng vãi 3 chćc nng chính cąa an sinh xã hái, gãm: Thứ nhất, nhāng chính sách, ch°¢ng trình phòng ngừa rąi ro.
Đây là tÁng trên cùng cąa há tháng an sinh xã hái. Chćc nng cąa nhāng chính sách này là h°ãng tãi can thiáp và bao phą toàn bá dân c°; giúp cho mçi tÁng lãp dân c° có đ°āc viác làm, thu nhÁp, có đ°āc nng lăc cÁn thiÁt đÅ đái phó tát nh¿t vãi rąi ro. Tră cát c¢ bÁn cąa tÁng này là nhāng chính sách, ch°¢ng trình và lao đáng tích căc nh° đào t¿o nghÃ; hß trā ng°åi tìm viác, tă t¿o viác làm hoặc đào t¿o nâng cao kỹ nng cho ng°åi lao đáng. Thứ hai, nhāng chính sách, ch°¢ng trình giÁm thiÅu rąi ro.
Đây là tÁng thć hai, gãm các chiÁn l°āc giÁm thiÅu thiát h¿i do rąi ro cąa há tháng an sinh xã hái, có vai trò đặc biát quan trçng. Nái dung quan trçng nh¿t trong tÁng này là các hình thćc bÁo hiÅm, dăa trên nguyên t¿c đóng - h°çng nh°: bÁo hiÅm xã hái, bÁo hiÅm y tÁ, bÁo hiÅm th¿t nghiáp, v. Nhóm chính sách này r¿t nh¿y cÁm, nÁu phù hāp s¿ thúc đẩy să tham gia tích căc cąa ng°åi dân, tiÁt kiám nguãn lăc cho Nhà n°ãc, tng đá bao phą há tháng. Thứ ba, nhāng chính sách, ch°¢ng trình kh¿c phăc rąi ro, bao gãm các chính sách, ch°¢ng trình và cću trā và trā giúp xã hái.
Đây là tÁng cuái cùng cąa há tháng an sinh xã hái vãi chćc nng bÁo đÁm an toàn cho các thành viên xã hái khi hç gặp phÁi rąi ro mà bÁn thân không tă kh¿c phăc đ°āc nh°: th¿t nghiáp, ng°åi thiÁu viác làm, ng°åi có thu nhÁp th¿p, ng°åi già, ng°åi tàn tÁt, trẻ em mã côi, ng°åi nghèo. æ Viát Nam, c¿u trúc cąa há tháng an sinh xã hái gãm 5 tră cát: 1) BÁo hiÅm xã hái; 2) BÁo hiÅm y tÁ; 3) BÁo hiÅm th¿t nghiáp; 4) Cću trā xã hái; 5) Trā giúp và °u đãi xã hái. Xét và thăc ch¿t, nm tră cát này là nhÁm thăc hián 3 chćc nng chiÁn l°āc cąa há tháng an sinh xã hái: Phòng ngừa rąi ro, giÁm thiÅu rąi ro và kh¿c phăc rąi ro. So vãi mô hình phổ biÁn trên thÁ giãi, há tháng an sinh xã hái ç n°ãc ta có mát c¿u phÁn đặc thù, đó là chính sách °u đãi xã hái.
Chính sách này nhÁm thăc hián măc tiêu là đÃn ¢n, đáp nghĩa đái vãi să hy sinh, công lao đặc biát và cáng hiÁn to lãn cąa nhāng ng°åi có công vãi cách m¿ng, vãi đ¿t n°ãc; thăc hián trách nhiám cąa Nhà n°ãc, cąa xã hái chm lo, bÁo đÁm cho ng°åi có công có cuác sáng ổn đånh và ngày càng đ°āc cÁi thián. Các lo¿i chính sách an sinh xã hßi a. Cn cć vào tính phổ biÁn cąa chính sách (chính sách xã hái phổ biÁn) có: Chính sách dân sá, chính sách lao đáng và viác làm; Chính sách bÁo đÁm xã hái (bÁo hiÅm xã hái, cću trā xã hái, °u đãi xã hái); Chính sách phòng cháng tái ph¿m và tá n¿n xã hái. Cn cć theo giai c¿p, tÁng lãp xã hái (chính sách xã hái vãi các giai tÁng xã hái) có: Chính sách xã hái vãi giai c¿p công nhân; Chính sách xã hái đái vãi giai c¿p nông dân; Chính sách xã hái đái vãi tÁng lãp trí thćc và sinh viên; Chính sách xã hái đái vãi doanh nghiáp t° nhân& c.
Cn cć theo giãi đãng bào (chính sách xã hái đái vãi các giãi đãng bào) có: Các chính sách đái vãi thanh niên, phă nā và gia đình; Các chính sách an sinh cho dân tác thiÅu sá; Các chính sách an sinh lĩnh văc tôn giáo; Các chính sách an sinh đái vãi vùng miÃn; Các chính sách an sinh đái vãi ng°åi Viát Nam đånh c° ç n°ãc ngoài &.