Nghiên Cứu Chiết Xuất và Tinh Chế Steviosid, Rebaudiosid A Từ Cây Cỏ Ngọt

Nghiên cứu chiết xuất steviosid và rebaudiosid A từ cây stevia rebaudiana, ứng dụng làm chất tạo ngọt trong thực phẩm và dược phẩm.

• Tác giả: Nguyễn Kim Đông
• Trường học: Trường Đại học Tây Đô
• Chuyên ngành: Khoa Sinh Học Ứng Dụng
• Đề tài: Nghiên Cứu Chiết Xuất Steviosid và Rebaudiosid A Từ Cây Cỏ Ngọt
• Loại tài liệu: Đề tài cấp trường
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Cần Thơ

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Chiết Xuất Steviosid và Rebaudiosid A

Nghiên cứu về chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt (Stevia rebaudiana) đang ngày càng được quan tâm do nhu cầu về chất tạo ngọt tự nhiên tăng cao. Các chất này, có độ ngọt gấp nhiều lần đường mía, hứa hẹn là giải pháp thay thế an toàn và lành mạnh hơn. Nghiên cứu tập trung vào việc tối ưu hóa các phương pháp chiết xuất và tinh chế để đạt được sản phẩm có độ tinh khiết cao, đáp ứng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt cho ứng dụng trong thực phẩm và dược phẩm. Đồng thời, đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố như tỷ lệ nguyên liệu/dung môi, nhiệt độ, và thời gian chiết xuất để tối ưu năng suất và chất lượng. Điều này rất quan trọng trong việc sản xuất Steviosid và Rebaudiosid A hiệu quả về mặt chi phí.

1.1. Giới Thiệu Cây Cỏ Ngọt Stevia rebaudiana Bertoni

Cây cỏ ngọt (Stevia rebaudiana Bertoni) là một loại thảo dược có nguồn gốc từ Nam Mỹ, nổi tiếng với lá chứa các glycosid tạo ngọt tự nhiên, đặc biệt là Steviosid và Rebaudiosid A. Theo nghiên cứu, lá cây cỏ ngọt chứa steviosid (4-13% trên trọng lượng khô) và rebaudiosid A (2-4%), cùng với các glycosid khác. Các hợp chất này không chỉ mang lại vị ngọt mà còn có tiềm năng ứng dụng trong điều trị tiểu đường và kiểm soát cân nặng. Việc tìm hiểu sâu hơn về đặc điểm sinh học và thành phần hóa học của cây cỏ ngọt là rất quan trọng để phát triển các phương pháp chiết xuất và sử dụng hiệu quả.

1.2. Ưu Điểm Của Steviosid và Rebaudiosid A

Steviosid và Rebaudiosid A nổi bật với nhiều ưu điểm so với các chất tạo ngọt tổng hợp. Chúng có nguồn gốc tự nhiên, không chứa calo, và có chỉ số đường huyết thấp, phù hợp cho người bệnh tiểu đường và người muốn giảm cân. Theo nghiên cứu, độ ngọt của Rebaudiosid A gấp 250-450 lần so với đường mía, và Steviosid khoảng 300 lần. Bên cạnh đó, Steviosid và Rebaudiosid A còn được biết đến với các đặc tính có lợi cho sức khỏe như hạ đường huyết, hạ huyết áp, và kháng khuẩn. Điều này làm cho chúng trở thành lựa chọn hấp dẫn cho ngành công nghiệp thực phẩm và dược phẩm.

II. Thách Thức Trong Chiết Xuất Steviosid và Rebaudiosid A

Mặc dù tiềm năng lớn, việc chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt (Stevia rebaudiana) gặp phải nhiều thách thức. Các glycosid này có cấu trúc phức tạp và dễ bị ảnh hưởng bởi các yếu tố môi trường trong quá trình chiết xuất. Việc lựa chọn dung môi, nhiệt độ, và thời gian chiết xuất phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo năng suất cao và chất lượng sản phẩm tốt. Ngoài ra, việc loại bỏ các tạp chất và tinh chế sản phẩm cuối cùng để đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn và chất lượng cũng đòi hỏi các kỹ thuật phức tạp. Theo tài liệu, các chất có vị đắng như tannin và flavonoid ảnh hưởng không nhỏ đến hương vị sản phẩm. Hơn nữa, chi phí sản xuất cũng là một yếu tố cần cân nhắc để đảm bảo tính cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

2.1. Ảnh Hưởng Của Điều Kiện Chiết Xuất Đến Năng Suất

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến năng suất chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt, bao gồm tỷ lệ nguyên liệu/dung môi, nhiệt độ, thời gian chiết xuất, và pH. Các điều kiện chiết xuất không tối ưu có thể dẫn đến năng suất thấp, chất lượng sản phẩm kém, hoặc thậm chí phá hủy các glycosid. Theo nghiên cứu, tỷ lệ thích hợp của bột lá cỏ ngọt và nước trong quá trình chiết xuất là khoảng 1:20 đến 1:25 w/v. Nhiệt độ và thời gian chiết xuất tốt nhất là 75°C trong 240 phút hoặc 100°C trong 30 phút.

2.2. Vấn Đề Tinh Chế Steviosid và Rebaudiosid A

Quá trình tinh chế Steviosid và Rebaudiosid A là một bước quan trọng để loại bỏ các tạp chất và đạt được sản phẩm có độ tinh khiết cao. Các phương pháp tinh chế thường được sử dụng bao gồm kết tủa bằng dung môi, sắc ký, và màng lọc. Tuy nhiên, mỗi phương pháp đều có những ưu nhược điểm riêng, và việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chi phí, hiệu quả, và yêu cầu về chất lượng sản phẩm. Từ tóm tắt, hỗn hợp glycosid thô tiến hành phân lập và tinh sạch Steviosid và Rebaudiosid A bằng cách sử dụng methanol, ethanol để kết tủa, thu được steviosid và rebaudiosid A có độ tinh khiết cao.

III. Phương Pháp Chiết Xuất Steviosid và Rebaudiosid A Hiệu Quả

Để vượt qua các thách thức, nhiều phương pháp chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt (Stevia rebaudiana) đã được nghiên cứu và phát triển. Các phương pháp truyền thống như chiết xuất bằng dung môi thường được sử dụng, nhưng các phương pháp hiện đại như chiết xuất bằng enzyme, siêu âm, vi sóng, và CO2 siêu tới hạn cũng đang ngày càng được quan tâm. Mỗi phương pháp có những ưu điểm và nhược điểm riêng về hiệu quả, chi phí, và tác động môi trường. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào nhiều yếu tố như loại nguyên liệu, quy mô sản xuất, và yêu cầu về chất lượng sản phẩm. Cần Tối ưu hóa quy trình chiết xuất để mang lại hiệu quả cao.

3.1. Chiết Xuất Bằng Dung Môi Truyền Thống Nước Ethanol

Chiết xuất bằng dung môi là phương pháp truyền thống và phổ biến nhất để chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt. Nước và ethanol là hai dung môi thường được sử dụng do tính an toàn và khả năng hòa tan tốt các glycosid. Tuy nhiên, phương pháp này có thể có năng suất thấp và đòi hỏi các bước tinh chế phức tạp để loại bỏ các tạp chất. Tỷ lệ thích hợp của bột lá cỏ ngọt và nước trong quá trình chiết xuất giới hạn khoảng 1:20 đến 1:25 w/v.

3.2. Ứng Dụng Chiết Xuất Bằng Công Nghệ Hiện Đại Siêu Âm

Các phương pháp chiết xuất hiện đại như chiết xuất bằng siêu âm, vi sóng, và CO2 siêu tới hạn có thể cải thiện đáng kể hiệu quả chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A. Các phương pháp này giúp tăng cường sự xâm nhập của dung môi vào tế bào thực vật, phá vỡ cấu trúc tế bào, và tăng tốc độ khuếch tán của các glycosid. Tuy nhiên, việc áp dụng các phương pháp này đòi hỏi đầu tư ban đầu lớn và cần được tối ưu hóa để đảm bảo hiệu quả kinh tế.

3.3. Chiết xuất bằng enzyme cho hiệu suất cao

Chiết xuất bằng enzyme là một phương pháp chiết xuất mới nổi, hứa hẹn mang lại hiệu suất cao và thân thiện với môi trường. Phương pháp này sử dụng các enzyme để phá vỡ cấu trúc tế bào thực vật, giúp giải phóng các glycosid một cách hiệu quả. Điều này giúp giảm thiểu việc sử dụng dung môi, giảm thời gian chiết xuất, và tăng năng suất sản phẩm. Tuy nhiên, chi phí enzyme có thể là một rào cản đối với việc áp dụng rộng rãi phương pháp này.

IV. Ứng Dụng Steviosid và Rebaudiosid A Trong Thực Phẩm Dược Phẩm

Steviosid và Rebaudiosid A có nhiều ứng dụng tiềm năng trong thực phẩm, dược phẩm và các ngành công nghiệp khác. Với độ ngọt cao và không chứa calo, chúng được sử dụng rộng rãi làm chất tạo ngọt trong đồ uống, thực phẩm chế biến, bánh kẹo, và các sản phẩm chăm sóc sức khỏe. Ngoài ra, các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng Steviosid và Rebaudiosid A có thể có tác dụng có lợi cho sức khỏe như hạ đường huyết, hạ huyết áp, và kháng khuẩn, mở ra tiềm năng ứng dụng trong điều trị và phòng ngừa bệnh tật. Thị trường steviosid và thị trường rebaudiosid A đang ngày càng phát triển.

4.1. Steviosid Rebaudiosid A Thay Thế Đường Trong Thực Phẩm

Steviosid và Rebaudiosid A đang dần thay thế đường trong nhiều loại thực phẩm, đặc biệt là các sản phẩm dành cho người bệnh tiểu đường và người muốn giảm cân. Chúng được sử dụng trong đồ uống, thực phẩm chế biến, bánh kẹo, và các sản phẩm ăn kiêng. Tuy nhiên, cần chú ý đến hương vị của sản phẩm, vì Steviosid và Rebaudiosid A có thể có vị đắng nhẹ ở nồng độ cao. Các nhà sản xuất cần tối ưu hóa quy trình chiết xuất và phối trộn để tạo ra các sản phẩm có hương vị ngon và hấp dẫn.

4.2. Tiềm Năng Ứng Dụng Dược Lý Của Steviosid Rebaudiosid A

Ngoài ứng dụng trong thực phẩm, Steviosid và Rebaudiosid A còn có tiềm năng ứng dụng trong dược lý. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng chúng có thể có tác dụng hạ đường huyết, hạ huyết áp, và kháng khuẩn. Điều này mở ra tiềm năng sử dụng chúng trong điều trị và phòng ngừa các bệnh như tiểu đường, cao huyết áp, và nhiễm trùng. Tuy nhiên, cần có thêm nhiều nghiên cứu lâm sàng để xác nhận các tác dụng này và xác định liều dùng an toàn và hiệu quả.

4.3. Tiêu Chuẩn Chất Lượng Steviosid và Rebaudiosid A

Để đảm bảo an toàn và hiệu quả khi sử dụng Steviosid và Rebaudiosid A, cần tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng steviosid và tiêu chuẩn chất lượng rebaudiosid A nghiêm ngặt. Các tiêu chuẩn này quy định các chỉ tiêu về độ tinh khiết, hàm lượng, tạp chất, và các thông số khác. Việc kiểm tra chất lượng sản phẩm cần được thực hiện thường xuyên để đảm bảo rằng chúng đáp ứng các tiêu chuẩn này và an toàn cho người sử dụng. Cần có phân tích steviosid và phân tích rebaudiosid A định kỳ.

V. Kết Luận Triển Vọng Chiết Xuất Steviosid Rebaudiosid A

Nghiên cứu về chiết xuất Steviosid và Rebaudiosid A từ cây cỏ ngọt (Stevia rebaudiana) đã đạt được nhiều tiến bộ đáng kể. Các phương pháp chiết xuất và tinh chế ngày càng được cải tiến để đạt được năng suất cao, chất lượng tốt, và chi phí thấp. Với tiềm năng ứng dụng rộng rãi trong thực phẩm và dược phẩm, Steviosid và Rebaudiosid A hứa hẹn sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện sức khỏe và chất lượng cuộc sống của con người. Tuy nhiên, cần tiếp tục nghiên cứu và phát triển để tối ưu hóa các quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, và mở rộng các ứng dụng tiềm năng.

5.1. Hướng Nghiên Cứu Tối Ưu Hóa Chiết Xuất Steviosid

Các hướng nghiên cứu trong tương lai nên tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình chiết xuất steviosid và rebaudiosid A, phát triển các phương pháp chiết xuất thân thiện với môi trường, và nghiên cứu các ứng dụng mới của chúng. Việc sử dụng các công nghệ tiên tiến như siêu âm, vi sóng, và enzyme có thể giúp tăng cường hiệu quả chiết xuất và giảm chi phí sản xuất. Đồng thời, cần chú trọng đến việc kiểm soát chất lượng sản phẩm và đảm bảo an toàn cho người sử dụng.

5.2. Đánh Giá Ảnh Hưởng Đến Sức Khỏe Người Tiêu Dùng

Cần có thêm nhiều nghiên cứu về an toàn của steviosid và an toàn của rebaudiosid A để đánh giá đầy đủ các tác động của chúng đến sức khỏe con người. Các nghiên cứu này nên tập trung vào việc xác định liều dùng an toàn, đánh giá các tác dụng phụ tiềm ẩn, và nghiên cứu tương tác với các loại thuốc khác. Kết quả của các nghiên cứu này sẽ giúp người tiêu dùng có thông tin đầy đủ và chính xác để lựa chọn sản phẩm phù hợp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Ngày nay trên thế giới, con người tiêu thụ một lượng đường rất đáng kể. Tuy nhiên ngoài mặt lợi đường cũng có những mặt trái của nó do cung cấp nhiều năng lượng nên có thể gây béo phì, cho dù liều lượng sử dụng không đáng kể. Vì vậy để tránh béo phì, tiểu đường thì người ta buộc phải dùng đường ít lại hay dùng một chất tạo ngọt khác để thay thế. Hiện nay, trên thị trường đã có rất nhiều sản phẩm hoá học tạo vị ngọt dùng để thay thế đường như saccharin, sodium cyclamate, sucrolose, acefulfame potassium nhưng phổ biến nhất là chất aspartame.

Mặc dù các loại đường này rẻ tiền và tiện dụng nhưng người ta rất e ngại khi sử dụng vì chúng có thể gây ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ con người về lâu về dài. Qua một số nghiên cứu cho thấy saccharin gây ung thư bàng quang ở chuột. Vì vậy saccharin đã bị cấm sử dụng ở một số quốc gia. Trước các nguy hại của đường hoá học, tâm lý chung của người tiêu dùng là muốn tìm lại sản phẩm đường tự nhiên ly trích từ thực vật.

Cây Cỏ Ngọt (Stevia rebaudiana Bertoni) là loại thảo dược có nguồn gốc từ Nam Mỹ, lá cây Cỏ Ngọt có chứa các chất ngọt tự nhiên như steviosid (4-13% trên trọng lượng khô), rebaudiosid A (2-4%), rebaudiosid C, rebaudiosid B (1– 2%), rebaudiosid D, rebaudiosid E và dulcosid A (0,4–0,7%) (Kinghorn et al.Trong đó độ ngọt của rebaudiosid A gấp 250 – 450 lần so với đường mía và steviosid khoảng 300 lần so với đường mía (Cramer et al. Chất tạo ngọt chứa trong cây Cỏ Ngọt là loại chất tạo ngọt không sinh năng lượng. Ngoài ra, chất tạo ngọt trong cây Cỏ Ngọt còn điều trị được bệnh tiểu đường, hạ đường huyết (Lailerd et al.,2004), béo phì, sâu răng, tăng huyết áp (Dyrskog et al., 2005), kháng vi khuẩn, kháng nấm, kháng virus, kháng viêm (Ghosh et al. Đặc biệt trong cây Cỏ Ngọt có hai loại chất tạo ngọt steviosid và rebaudiosid A với độ ngọt cao và chiếm hàm lượng lớn nhất.Từ 1 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô những lợi ích to lớn đó đã dẫn đến nhu cầu con người muốn sử dụng sản phẩm chất tạo ngọt tự nhiên, đặc biệt là hai loại chất tạo ngọt steviosid và rebaudiosid A.

Do đó việc ly trích và tinh sạch để có hai loại chất tạo ngọt steviosid và rebaudiosid A với độ sạch cao, an toàn cho thực phẩm và dược phẩm là rất cần thiết. Xuất phát từ thực tế này, “Nghiên cứu chiết xuất và tinh sạch steviosid và rebaudiosid A từ cây Cỏ Ngọt (Stevia rebaudiana) làm chất tạo ngọt trong thực phẩm và dược phẩm” được thực hiện nhằm góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của con người.2 Mục tiêu nghiên cứu Xây dựng quy trình chiết xuất, tinh sạch 02 hợp chất tự nhiên đặc trưng từ cây Cỏ Ngọt là steviosid và rebaudiosid A làm chất tạo ngọt trong thực phẩm và dược phẩm.3 Nội dung nghiên cứu Để đạt được mục tiêu trên, đề tài đã tiến hành 3 nội dung chính sau đây: - Khảo sát tỷ lệ chiết giữa nước và nguyên liệu trong quá trình ly trích hỗn hợp glucosid thô. - Khảo sát thời gian và nhiệt độ trong quá trình ly trích hỗn hợp glucosid thô. - Phân lập và tinh sạch hai loại chất tạo ngọt steviosid và rebaudiosid A 2 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô CHƯƠNG II LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU 2.1 Lịch sử về cây Cỏ Ngọt Vào năm 1887, MS Bertoni, một nhà thực vật học là người châu Âu đầu tiên nghiên cứu về Cỏ Ngọt.

Sau đó vào năm 1931, nhà hóa học Pháp đã ly trích được steviosid. Steviosid là hợp chất tinh thể màu trắng có độ ngọt rất cao.Từ đó Cỏ Ngọt được sử dụng như một chất làm ngọt ở Anh trong thế chiến II. Nhật Bản đã sử dụng Cỏ Ngọt để thay thế cho saccharin sau khi nó bị cấm sử dụng vào những năm của thập niên 70 và chất ngọt từ Cỏ Ngọt được tiêu thụ tại Nhật Bản với số lượng rất lớn so với bất kỳ quốc gia nào khác. Tại Bắc Mỹ và Châu Âu, Cỏ Ngọt bắt đầu được sử dụng như là sản phẩm thảo dược và có sẵn trên thị trường vào những năm 1970 và 1980.

Cỏ Ngọt đã được chiết xuất và cho phép sử dụng ở Mỹ vào năm 1994.2 Đặc điểm, tính vị và công dụng của cây Cỏ Ngọt 2.1 Thực vật học (Đỗ Huy Bích et al., 2004) Tên khoa học: Stevia rebaudiana (Bertoni) Hemsley.2 Cây Cỏ Ngọt 3 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô Họ: Cúc (Asteraceae). Cây thảo nhỏ, sống nhiều năm, cao 0,5 - 0,6 m và có khi cao tới 1m. Thân cứng mọc thẳng, có rãnh dọc và nhiều lông mịn, ít phân nhánh.Lá mọc đối, hình mác hoặc bầu dục, gốc thuôn, đầu tù hoặc hơi nhọn dài 5 -7 cm, rộng 1 - 1 , 5 cm, có 3 gân, 4-6 đôi răng nhọn ở phần nửa về phía đầu lá, hai mặt có lông trắng mịn, nhấm lá thấy có vị ngọt rất đậm, cuống lá rất ngắn. Hoa lưỡng tính, tụ họp thành đầu màu trắng ở ngọn.

Quả bế, không có mào lông, hạt không có nội nhũ. Mùa hoa khoảng tháng 5-9 2.2 Phân bố, sinh thái (Đỗ Huy Bích et al., 2004) Chi Stevia Cav không có một đại diện nào ở vùng châu Á. Cỏ Ngọt đang được trồng phố biến ở Việt Nam hiện nay, được nhập nội từ một nước Nam Mỹ (nguồn gốc ở Paraguay) năm 1988. Cỏ Ngọt là cây ưa ấm và ưa sáng, có thể chịu bóng hoặc ưa bóng vào thời kỳ cây con.

Vốn là cây ở vùng nhiệt đới, Cỏ Ngọt trồng ở Việt Nam sinh trưởng và phát triển tốt vào vụ xuân - hè. Về mùa đông, cây có hiện tượng rụng lá và hơi tàn lụi. Cây ra hoa, quả nhiều hàng năm. Tuy nhiên, người ta thường áp dụng cách nhân giống bằng cắm cành.3 Bộ phận dùng (Đỗ Huy Bích et al., 2004) Phần trên mặt đất của cây Cỏ Ngọt.

Thu hái lúc cây xum xuê.4 Tác dụng dược lý (Đỗ Huy Bích et al.1 Tác dụng hạ đường huyết: thành phần steviosid trong lá cây Cỏ Ngọt có tác dụng làm đường huyết giảm rõ rệt ở thỏ, chuột cống trắng và bệnh nhân mắc bệnh đái tháo đường.2 Tác dụng giãn mạch: steviosid có tác dụng làm giãn tĩnh mạch toàn thân rõ rệt. 4 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô 2.3 Tác dụng trên thận và huyết áp: thành phần steviosid trong lá cây Cỏ Ngọt có tác dụng làm tăng lưu lượng huyết tương qua thận (RPF), tăng tốc độ lọc cầu thận (GFR), hạ huyết áp, tăng bài niệu và tăng thải trừ natri.4 Tác dụng kháng khuẩn Cao lá Cỏ Ngọt có tác dụng đối với Pseudomonas aeruginosa và Proteus vulgaris. Chưa thấy tài liệu công bố về tác dụng trên các vi khuẩn Streptococcus inutans, Lactobacillus plantarum và Lactobacillus casei là những vi khuẩn có liên quan đến quá trình sún răng ở trẻ em, vì hiện nay có dùng steviosid thay thế đường trong chế biến bánh kẹo.5 Liều dùng an toàn ở người Nồng độ steviosid trong một số nước giải khát ở Nhật Bản là 0,005 - 0,007%. Nếu một ngày uống 1 lít thì lượng steviosid đưa vào cơ thể là 0,05 - 0,07g tương ứng với khoảng lg lá Cỏ Ngọt.

Điều đó có thể được chấp nhận vì là liều an toàn, đã được Nhà nước Nhật cho phép.6 Độc tính cấp: Cho chuột uống steviosid với liều 2g/kg không thấy có chuột chết và cũng không thấy có biểu hiện độc sau 2 tuần theo dõi.7 Độc tính bán cấp: Cho chuột cống trắng ăn với liều dùng hàng ngày 0,5g/kg trong 56 ngày, các thông số theo dõi gồm cân nặng, các chỉ tiêu huyết học, các chỉ tiêu hoá sinh và xét nghiệm tổ chức học gan đều bình thường.8 Độc tính trên thận: Thí nghiệm trên chuột cống trắng, liều cao steviosid có thể gây độc với thận, làm tăng urê và creatinin huyết thanh.Tiêm tĩnh mạch cho chuột cống trắng, liều 0,4; 0,8; 1,2; l,6g/kg rồi theo dõi độ thanh thải của một số chất có so sánh với lô đối chứng, thấy từ liều 0,8g/kg trở lên độ thanh thải inulin không thay đổi, chứng tỏ chức năng lọc cầu thận không bị ảnh hưởng. Độ thanh thải của glucose tăng, chứng tỏ chức năng tái hấp thu của ống lượn gần bị suy giảm, 5 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô một phần glucose không được tái hấp thu và đã bị thải trừ qua nước tiểu. Độ thanh thải steviosid cao hơn độ thanh thải inulin, chứng tỏ steviosid còn bị thải trừ qua niêm mạc của ống thận. Ngoài ra, steviosid cũng gây bài niệu tăng thải natri niệu và làm tăng độ thanh thải của para-aminohippuric.

Tiêm dưới da cho chuột cống trắng với liều 1,5g/kg, kết quả thấy những thay đổi giống thí nghiệm trên là tăng nồng độ urê và creatinin trong huyết thanh, thấy glucose trong nước tiểu. Ngoài ra về tổ chức bệnh học, thấy có biến đổi hình thái ở tế bào niêm mạc ống lượn gần. Những tổn thương này là do hoạt động của 2 enzym phosphatase kiềm và gama-glutamyl-transpeptidase tăng lên. Những enzym này khu trú chủ yếu ở điểm bàn chải của tế bào ống lượn gần.9 Khả năng gây đột biến Nhiều thí nghiệm nghiên cứu khả năng gây đột biến trên các chủng Salmonella typhimurium TA 98, TA 100, TA 1535, TA 1538 và TM 677, hoặc trên chủng Escherichia coli WP2 đều xác định cao Cỏ Ngọt không gây đột biến.

Có nghiên cứu cho biết một số chất chuyển hoá của steviosid lại có thể gây đột biến. Mặc dù steviosid không bị chuyển hoá trong cơ thể và thải trừ nguyên vẹn qua nước tiểu. Song người ta lo ngại một số tạp khuẩn vùng màng tràng có thể phân giải được steviosid.5 Tính vị, công năng (Đỗ Huy Bích et al., 2004) Cỏ Ngọt có vị ngọt rất đậm, có ích cho người đái tháo đường và người béo phì, thuốc ít độc.6 Công dụng (Đỗ Huy Bích et al., 2004) Chữa đái tháo đường: Cỏ Ngọt và steviosid có vị ngọt sẽ làm giảm nhu cầu chất đường và chất bột của người bệnh, vì thế sẽ làm giảm đường huyết. Liều dùng theo thử nghiệm ở Braxin là mỗi lần 0,25g steviosid (hoặc 2,5g lá Cỏ 6 Đề tài cấp trường 2014 – 2015 Trường Đại học Tây Đô Ngọt), ngày 4 lần, uống nhiều ngày.

Ngoài ra Cỏ Ngọt và steviosid còn chữa béo phì do có vị ngọt sẽ làm giảm nhu cầu chất đường và chất bột của cơ thể, nên cũng có tác dụng chữa béo phì. Liều dùng 0,5 - lg steviosid chia ra 3 - 4 lần trong ngày, uống nhiều ngày. Lá Cỏ Ngọt hoặc steviosid thường dùng làm chất điều vị cho các loại trà thuốc, trà túi lọc tỷ lệ lá Cỏ Ngọt hoặc steviosid trong đó thường thấp.