Luận văn nghiên cứu ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến sinh trưởng phát triển hoa đồng tiền lùn gerbera jamesonii bol trồng chậu tại thái nguyên

Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá đến sinh trưởng và phát triển hoa đồng tiền lùn Gerbera Jamesonii trồng chậu tại Thái Nguyên.

• Tác giả: Lã Thành Đạt
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thúy Hà
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Hoa viên cây cảnh
• Đề tài: Nghiên cứu ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến sinh trưởng, phát triển hoa Đồng tiền lùn (Gerbera Jamesonii Bol) trồng chậu tại Thái Nguyên
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục đích, yêu cầu của đề tài
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.1.1. Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu phân bón lá
• 2.2. Giới Thiệu Chung Về Cây Hoa Đồng Tiền lùn
• 2.3. Tình hình sản xuất hoa đồng tiền trên thế giới và ở Việt Nam
• 2.3.1. Tình hình sản xuất hoa đồng tiền trên thế giới
• 2.3.2. Tình hình sản xuất hoa đồng tiền ở Việt Nam
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Vật liệu nghiên cứu
• 3.1.1. Giống hoa được dùng trong thí nghiệm là hoa đồng tiền lùn được nhập nội từ Hà Lan
• 3.1.2. Thời gian nghiên cứu
• 3.1.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.1.4.1. Phương pháp bố trí thí nghiệm
• 3.1.4.2. Chỉ tiêu và phương pháp theo dõi
• 3.1.5. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả nghiên cứu
• 4.1.1. Ảnh hưởng của một số loại phân bón lá tới động thái đẻ nhánh, ra hoa của cây hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 4.1.2. Ảnh hưởng của phân bón lá tới động thái ra lá của hoa đồng tiền
• 4.1.3. Ảnh hưởng của phân bón lá tới động thái đẻ nhánh của hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 4.1.4. Ảnh hưởng của phân bón lá tới động thái tăng trưởng kích thước tán của cây hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 4.1.5. Ảnh hưởng của phân bón lá tới động thái ra hoa của cây đồng tiền
• 4.1.6. Ảnh hưởng của phân bón lá đến mức độ sâu bệnh của hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 4.1.7. Ảnh hưởng của phân bón lá tới chất lượng hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 4.1.8. Ảnh hưởng của phân bón lá tới tỷ lệ chậu hoa thương phẩm
• 4.1.9. Hiệu quả kinh tế của việc sử dụng phân bón lá trên cây hoa đồng tiền lùn trồng chậu
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu và mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của phân bón lá đến sinh trưởng và phát triển của cây hoa đồng tiền lùn Gerbera Jamesonii trồng chậu tại Thái Nguyên. Mục đích chính là lựa chọn loại phân bón lá phù hợp để tối ưu hóa hiệu quả kinh tế và chất lượng hoa. Nghiên cứu này có ý nghĩa khoa học và thực tiễn, góp phần hoàn thiện quy trình thâm canh hoa đồng tiền lùn, đặc biệt trong điều kiện canh tác tại Thái Nguyên.

1.1. Mục đích nghiên cứu

Mục đích của nghiên cứu là xác định loại phân bón lá phù hợp nhất để cải thiện sinh trưởng và phát triển của hoa đồng tiền lùn, đồng thời nâng cao hiệu quả kinh tế trong sản xuất hoa trồng chậu tại Thái Nguyên.

1.2. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc sử dụng phân bón lá trong canh tác hoa đồng tiền lùn, đồng thời góp phần hoàn thiện quy trình thâm canh, mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người trồng hoa tại Thái Nguyên và các khu vực khác.

II. Cơ sở khoa học và tình hình nghiên cứu

Nghiên cứu dựa trên cơ sở khoa học về khả năng hấp thụ dinh dưỡng qua lá của cây trồng. Phân bón lá được chứng minh là có hiệu suất sử dụng dinh dưỡng cao hơn so với phân bón qua đất, đặc biệt trong điều kiện canh tác thâm canh. Nghiên cứu cũng tổng hợp các kết quả từ các công trình trước đây về việc sử dụng phân bón lá trên các loại cây trồng khác nhau, bao gồm cả hoa cây cảnh.

2.1. Cơ sở khoa học của phân bón lá

Cây trồng có khả năng hấp thụ dinh dưỡng qua lá thông qua lỗ khí khổng. Phân bón lá cung cấp dinh dưỡng nhanh chóng và hiệu quả, giúp cây trồng phát triển cân đối và tăng năng suất.

2.2. Tình hình nghiên cứu trên thế giới và Việt Nam

Trên thế giới, phân bón lá đã được sử dụng rộng rãi trong canh tác hoa đồng tiền, đặc biệt tại các nước như Hà Lan, Trung Quốc. Tại Việt Nam, các nghiên cứu gần đây cũng cho thấy hiệu quả tích cực của phân bón lá trong việc cải thiện chất lượng và năng suất hoa.

III. Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thí nghiệm với các loại phân bón lá khác nhau, bao gồm Atonik, Thiên Nông, Đầu trâu và NPK Trung Quốc. Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm sinh trưởng, phát triển, động thái ra hoa, và chất lượng hoa. Dữ liệu được thu thập và phân tích để đánh giá hiệu quả của từng loại phân bón.

3.1. Vật liệu và phương pháp bố trí thí nghiệm

Thí nghiệm được tiến hành trên giống hoa đồng tiền lùn nhập nội từ Hà Lan, trồng trong chậu tại Thái Nguyên. Các loại phân bón lá được phun định kỳ và theo dõi các chỉ tiêu sinh trưởng.

3.2. Chỉ tiêu theo dõi và phương pháp xử lý số liệu

Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm động thái ra lá, đẻ nhánh, tăng trưởng kích thước tán, và chất lượng hoa. Dữ liệu được xử lý bằng phương pháp thống kê để đánh giá hiệu quả của từng loại phân bón.

IV. Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy phân bón lá có ảnh hưởng tích cực đến sinh trưởng và phát triển của hoa đồng tiền lùn. Cụ thể, các loại phân bón như Atonik và Thiên Nông giúp tăng động thái ra hoa, kích thước tán, và chất lượng hoa. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng việc sử dụng phân bón lá giúp giảm tỷ lệ sâu bệnh và tăng hiệu quả kinh tế trong sản xuất hoa.

4.1. Ảnh hưởng của phân bón lá đến sinh trưởng

Các loại phân bón lá như Atonik và Thiên Nông giúp tăng động thái ra lá và đẻ nhánh, đồng thời cải thiện kích thước tán của cây hoa đồng tiền lùn.

4.2. Ảnh hưởng đến chất lượng hoa và hiệu quả kinh tế

Việc sử dụng phân bón lá giúp tăng chất lượng hoa, bao gồm kích thước hoa, màu sắc, và độ bền. Đồng thời, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng phân bón lá giúp tăng hiệu quả kinh tế trong sản xuất hoa trồng chậu.

V. Kết luận và đề xuất

Nghiên cứu kết luận rằng việc sử dụng phân bón lá có ảnh hưởng tích cực đến sinh trưởng và phát triển của hoa đồng tiền lùn, đặc biệt là các loại phân bón như Atonik và Thiên Nông. Đề xuất khuyến cáo sử dụng các loại phân bón này trong sản xuất đại trà để nâng cao hiệu quả kinh tế và chất lượng hoa.

5.1. Kết luận

Nghiên cứu khẳng định hiệu quả của phân bón lá trong việc cải thiện sinh trưởng, phát triển, và chất lượng hoa đồng tiền lùn trồng chậu tại Thái Nguyên.

5.2. Đề xuất

Khuyến cáo sử dụng các loại phân bón lá như Atonik và Thiên Nông trong sản xuất đại trà để tối ưu hóa hiệu quả kinh tế và chất lượng hoa.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Nghề trồng hoa tại Việt Nam đã chuyển đổi mạnh mẽ từ hình thức tự túc, tự cấp sang sản xuất hàng hóa giá trị cao, hình thành các vùng chuyên canh tập trung như Đà Lạt (Lâm Đồng), Mê Linh (Vĩnh Phúc), Tây Tựu (Hà Nội), Đằng Hải (Hải Phòng). Trong cơ cấu các chủng loại hoa truyền thống có sức tiêu thụ lớn, hoa đồng tiền chiếm khoảng 10% thị phần nhờ màu sắc đa dạng, độ bền cao và khả năng cho thu hoạch nhiều vụ trong năm. Tuy nhiên, trước đây sản xuất hoa đồng tiền tại miền Bắc chủ yếu tập trung vào các giống thân cao phục vụ mục đích cắt cành, nguồn cung hoa đồng tiền lùn trồng chậu phục vụ trang trí nội thất và trưng bày cảnh quan còn rất hạn chế.

Thực tiễn canh tác hoa tại nhiều địa phương bộc lộ nhược điểm do người sản xuất lạm dụng phân bón hóa học đa lượng (N, P, K riêng rẽ), khiến cây sinh trưởng mất cân đối, tỷ lệ ra hoa dị dạng cao, độ bền hoa suy giảm, đồng thời làm đất canh tác bị thoái hóa, chua hóa và chai cứng. Nhằm giải quyết yêu cầu kỹ thuật về thâm canh hoa chậu sạch và bền vững, việc ứng dụng các chế phẩm phân bón qua lá đã được định hướng như một giải pháp cung cấp dinh dưỡng bổ sung kịp thời, nâng cao chất lượng thương phẩm của hoa. Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Lã Thành Đạt (chuyên ngành Hoa viên cây cảnh, Khoa Nông học, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên) thực hiện đề tài nhằm xác định loại phân bón lá tối ưu cho hoa đồng tiền lùn tại địa phương.

Mục tiêu nghiên cứu: Lựa chọn được loại phân bón lá phù hợp cho cây sinh trưởng, phát triển tốt, mang lại hiệu quả kinh tế cao đối với hoa đồng tiền lùn trồng chậu tại Thái Nguyên.

Nhiệm vụ nghiên cứu:

1. Đánh giá ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến từng giai đoạn sinh trưởng, phát triển của giống hoa đồng tiền lùn.
2. Đánh giá tác động của phân bón lá đến hiệu quả kinh tế đối với cây hoa đồng tiền lùn.
3. Đề xuất loại phân bón lá tốt nhất từ kết quả nghiên cứu, khuyến cáo cho sản xuất đại trà nhằm đảm bảo khả năng ứng dụng rộng rãi và hiệu quả thiết thực.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Cây hoa đồng tiền lùn (Gerbera jamesonii Bol), giống nhập nội từ Hà Lan, được nhân giống bằng phương pháp tách nhánh (tách chồi).
• Phạm vi không gian: Nhà lưới có mái che thuộc Khoa Nông học, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên (xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên).
• Phạm vi thời gian: Vụ Đông Xuân 2014 – 2015.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận vận dụng cơ sở sinh lý thực vật về khả năng hấp thu dinh dưỡng qua khí khổng bề mặt lá. Khi phun qua lá, phân bón phát huy hiệu lực nhanh, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng của cây đạt từ 90% đến 95%, cao hơn đáng kể so với mức 40% – 50% khi bón qua đất. Diện tích bề mặt lá tiếp xúc với phân bón thường cao hơn 8 – 10 lần diện tích tán cây che phủ; dinh dưỡng được vận chuyển tự do từ trên xuống dưới với vận tốc trung bình 30 cm/h.

Về phân loại thực vật, hoa đồng tiền thuộc lớp Hai lá mầm (Dicotyledonae), phân lớp Cúc (Asteridae), bộ Cúc (Asterales), họ Cúc (Asteraceae), chi Gerbera, loài Gerbera jamesonii Bol. Nghiên cứu kế thừa các kết quả thực nghiệm về phân bón lá trên cây hoa từ các công trình trước đây, như khảo nghiệm phân bón lá Agriconik và Komix-Fl trên hoa hồng, thược dược (Vũ Cao Thái, 2000); phân bón lá SNG và Atonik trên hoa cúc (Nguyễn Quang Thạch, 2002); phân bón lá Thiên Nông trên cúc CN97 (Nguyễn Thị Kim Lý, 2001); và phân bón lá Pomior trên hoa đồng tiền (Hoàng Ngọc Thuận, 2005).

Phương pháp bố trí thí nghiệm: Thí nghiệm thực hiện trong điều kiện nhà lưới, bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh (RCBD) gồm 3 lần nhắc lại. Thí nghiệm khảo sát 5 công thức nghiệm thức:

• Công thức 1 (CT1): Phun phân bón lá Thiên Nông (nồng độ 10 ml/8 lít nước). Thành phần gồm: Alpha-Naphthalene Acetic Acid (α-NAA) 2%, Beta-Naphtoxy Acetic Acid (β-NOA) 0,5%, Gibberellic Acid (GA3) 0,1%.
• Công thức 2 (CT2): Phun phân bón lá Đầu Trâu (nồng độ 2 thìa cà phê/8 lít nước). Thành phần gồm: 30% N, 10% P2O5, 10% K2O, bổ sung trung, vi lượng (S, Mg, Ca, Zn, Fe, Cu, Mn, B, Mo) và các chất điều hòa sinh trưởng (Gibberellin, α-NAA, b-NOA).
• Công thức 3 (CT3): Phun phân bón lá NPK Trung Quốc (nồng độ 2 thìa cà phê/8 lít nước). Thành phần dinh dưỡng: N-P-K theo tỷ lệ 30:10:10 và các nguyên tố vi lượng.
• Công thức 4 (CT4): Phun phân bón lá Atonik (nồng độ 10 ml/8 lít nước). Thành phần chứa chất kích thích sinh trưởng Sodium-5-Nitroguaiacolate 0,2%.
• Công thức 5 (CT5 - Đối chứng): Phun nước lã (8 lít nước).

Quy mô mỗi ô thí nghiệm là 10 m2; mỗi công thức gồm 3 ô nhắc lại với tổng diện tích 30 m2 (tương đương 90 chậu/công thức). Chế độ phun thực hiện định kỳ 10 ngày/lần.

Chỉ tiêu và phương pháp theo dõi: Mỗi ô thí nghiệm đánh dấu cố định 5 cây ngẫu nhiên, chu kỳ thu thập dữ liệu 10 ngày/lần:

• Động thái sinh trưởng sinh dưỡng: Thời gian từ trồng đến khi đẻ nhánh đạt 10% và 75% số cây; động thái tăng số lá/cây (đếm cộng dồn qua các mốc 20, 40, 60, 80, 100 ngày sau trồng); số nhánh/cây; đường kính tán cây (đo trung bình cộng ở hai chiều vuông góc bằng thước).
• Động thái sinh trưởng sinh thực: Thời gian từ trồng đến khi ra hoa đạt 10% và 75% số cây; số nụ/hoa tại các mốc thời gian.
• Mức độ phát sinh sâu bệnh hại: Theo dõi nhện đỏ, rệp, bệnh thối gốc, phấn trắng, đốm lá theo thang điểm phân cấp tỷ lệ gây hại (+ đến ++++ cho sâu hại; * đến **** cho bệnh hại).
• Chất lượng hoa: Đường kính nụ, đường kính hoa nở (đo bằng thước palme), số cánh hoa/bông, độ bền hoa tự nhiên trên cây (tính từ khi hoa chớm nở đến khi tàn).
• Chất lượng thương phẩm: Đánh giá phân loại 90 chậu hoa vào thời điểm Tết Nguyên Đán thành Loại I, Loại II, Loại III theo tiêu chí trực quan về độ đồng đều, kích cỡ hoa, độ dài ngồng và hình thái lá.
• Hiệu quả kinh tế: Hạch toán tổng chi (cây giống, chậu, lưới che, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhân công, điện nước), tổng thu theo đơn giá thực tế từng loại chậu, tính toán mức lãi thuần (Thu – Chi).

Phương pháp xử lý số liệu: Toàn bộ dữ liệu thu thập được tổng hợp bằng Microsoft Excel và phân tích thống kê sinh học bằng phần mềm IRRISTAT để kiểm định sai khác giữa các nghiệm thức qua hệ số biến động (CV%) và sai khác nhỏ nhất có ý nghĩa (LSD0.05).

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả nêu rõ tầm quan trọng kinh tế và văn hóa của ngành sản xuất hoa tươi tại Việt Nam. Khóa luận phân tích vị trí của hoa đồng tiền trong tập đoàn hoa thương mại, chỉ ra khoảng trống trong việc phát triển hoa đồng tiền lùn trồng chậu tại miền Bắc. Phần này làm rõ nguyên nhân của việc năng suất và chất lượng hoa chưa tương xứng với tiềm năng là do kỹ thuật bón phân chưa hợp lý, chủ yếu dựa vào phân khoáng đơn bón qua gốc. Từ đó, tác giả xác định mục tiêu nghiên cứu, các yêu cầu khoa học cần giải quyết, cùng ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài tại Thái Nguyên.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Chương này tổng hợp các tài liệu khoa học về cây hoa đồng tiền và phân bón lá:

• Cơ sở sinh lý: Cơ chế thẩm thấu dinh dưỡng qua tế bào khí khổng của lá, tốc độ dịch chuyển của các ion khoáng và các chất kích thích sinh trưởng trong mô thực vật.
• Lịch sử và nguồn gốc: Cây có nguồn gốc Nam Phi, được Robert Jameson phát hiện năm 1880, đưa về Anh năm 1886. Tác giả tổng quan các nghiên cứu chọn tạo giống trên thế giới, bao gồm việc tạo các dòng ưu thế lai F1 của Florist De Kwakel B.V (Hà Lan), giống hoa cắt cành Raon tại Hàn Quốc, và các quy trình vi nhân giống in vitro của Murashige (1974), Pinto (BA, IAA), Osiecki.
• Tình hình sản xuất: Dẫn chứng công nghệ nhà kính bán tự động tại Hà Lan đạt năng suất 4,8 triệu bông/ha/năm; diện tích sản xuất hoa đồng tiền tại Thượng Hải, Giang Tô (Trung Quốc). Tại Việt Nam, tác giả trình bày tiến trình nhập nội từ giống đơn (1940) đến các giống kép nhập nội từ Hà Lan, Đài Loan (từ 1990); số liệu diện tích trồng đồng tiền tại miền Bắc như Hà Giang, Sơn La, Hà Nội, Bắc Ninh (Đặng Văn Đông, 2007).
• Nghiên cứu kỹ thuật tại Việt Nam: Các quy trình nuôi cấy mô của Đỗ Năng Vịnh, Mai Kim Tâm, Lê Kim Hoàn; quy trình thâm canh bón phân và cắt tỉa 30% lá giảm nhện đỏ của Đặng Văn Đông (2007).

Phần 3: Nội dung và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết nguồn gốc vật liệu thực vật (giống đồng tiền lùn nhập nội từ Hà Lan) và các loại phân bón lá thí nghiệm (Atonik, Thiên Nông, NPK Trung Quốc, Đầu Trâu). Phần này cung cấp sơ đồ bố trí 15 ô thí nghiệm theo khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh 3 lần nhắc lại trong nhà lưới tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên; quy định nồng độ, liều lượng, chu kỳ phun 10 ngày/lần; định nghĩa phương pháp đo đạc các chỉ tiêu sinh trưởng thân lá, ra hoa, giám sát sâu bệnh, cách phân loại hoa chậu thương phẩm và công thức hạch toán kinh tế bằng phần mềm IRRISTAT và Excel.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này trình bày các phát hiện thực nghiệm được minh họa qua các bảng số liệu:

1. Động thái đẻ nhánh và ra hoa (Bảng 4.1): Thời gian đạt các mốc sinh trưởng có sự chênh lệch rõ nét giữa các nghiệm thức có xử lý phân bón lá và đối chứng:

Công thức	Đẻ nhánh 10% (ngày)	Đẻ nhánh 75% (ngày)	Ra hoa 10% (ngày)	Ra hoa 75% (ngày)
CT1 (Thiên Nông)	29	60	45	75
CT2 (Đầu Trâu)	30	63	48	78
CT3 (NPK TQ)	32	66	50	81
CT4 (Atonik)	23	57	41	70
CT5 (Đối chứng)	42	72	58	89

Nghiệm thức CT4 (Atonik) kích thích phân hóa nhanh nhất, giúp cây đẻ nhánh 10% sau 23 ngày và ra hoa 10% sau 41 ngày. Ngược lại, CT5 (đối chứng) có thời gian ra hoa 75% muộn nhất (89 ngày sau trồng).

2. Động thái tăng số lá/cây (Bảng 4.2): Sau trồng 20 ngày, số lá giữa các công thức chưa chênh lệch nhiều (7,1 – 8,8 lá/cây). Từ sau 40 ngày, tốc độ ra lá ở các nghiệm thức có phân bón lá tăng nhanh. Đến mốc 100 ngày sau trồng, CT1 (Thiên Nông) đạt số lá cao nhất là 21,0 lá/cây (vượt đối chứng 5,6 lá/cây); tiếp đến là CT2 đạt 18,4 lá/cây; CT4 đạt 17,8 lá/cây; CT3 đạt 17,5 lá/cây; và thấp nhất là CT5 chỉ đạt 15,4 lá/cây.

3. Động thái đẻ nhánh và kích thước tán lá (Bảng 4.3 và Bảng 4.4): Ở mốc 40 ngày sau trồng, số nhánh/cây đạt từ 0,33 đến 0,40 nhánh/cây. Đến mốc 100 ngày, CT1 (Thiên Nông) đạt 2,4 nhánh/cây, vượt trội so với các công thức còn lại. Đường kính tán lá ở CT1 sau 100 ngày đạt mức tối đa 25,7 cm, trong khi công thức đối chứng CT5 chỉ đạt 19,4 cm. Sau 80 ngày, tán lá của đa số các công thức ổn định kích thước để chuyển tập trung dinh dưỡng nuôi ngồng hoa.

4. Động thái ra hoa (Bảng 4.5): Do cây thí nghiệm được nhân giống bằng phương pháp tách nhánh, thời gian ra hoa bắt đầu sớm từ sau 40 ngày. Ở mốc 100 ngày sau trồng, CT1 (Thiên Nông) đạt năng suất ra hoa cao nhất với 4,6 bông/chậu; CT2 và CT4 cùng đạt 4,06 bông/chậu; CT3 đạt 4,00 bông/chậu; và CT5 đạt thấp nhất với 3,13 bông/chậu.

5. Tình hình sâu bệnh hại (Bảng 4.6): Thí nghiệm ghi nhận sự xuất hiện của nhện đỏ, rệp, bệnh thối gốc, đốm lá và phấn trắng. Các công thức phun phân bón lá sinh trưởng khỏe nên có sức chống chịu tốt, tỷ lệ bệnh dưới 10% (mức độ nhẹ ). Trong đó CT1 (Thiên Nông) và CT4 (Atonik) có mức nhiễm sâu bệnh thấp nhất. Ngược lại, đối chứng CT5 bị bệnh đốm lá gây hại ở mức nặng (, tỷ lệ bệnh 26% – 50%), thối gốc và phấn trắng ở mức trung bình (, 10% – 25%).

6. Chất lượng hoa (Bảng 4.7): Chất lượng hoa được tổng hợp qua các chỉ tiêu hình thái và sinh lý:

Công thức	Đường kính nụ (cm)	Đường kính hoa (cm)	Số cánh hoa (cánh/bông)	Độ bền hoa (ngày)
CT1 (Thiên Nông)	1,72	4,78	51,60	26,53
CT2 (Đầu Trâu)	1,63	4,50	48,20	23,86
CT3 (NPK TQ)	1,66	4,62	48,20	24,06
CT4 (Atonik)	1,62	4,56	48,06	24,26
CT5 (Đối chứng)	1,54	3,76	44,66	21,40

Công thức 1 (Thiên Nông) dẫn đầu về đường kính hoa (4,78 cm), số lượng cánh hoa (51,6 cánh/bông) và độ bền hoa tự nhiên trên chậu (26,53 ngày).

7. Tỷ lệ chậu hoa thương phẩm (Bảng 4.8): Đánh giá phân loại trên tổng số 90 chậu/công thức cho thấy CT1 (Thiên Nông) đạt 40 chậu Loại I (44,45%), 44 chậu Loại II (48,88%) và chỉ có 6 chậu Loại III (6,67%). Ở công thức đối chứng CT5, số chậu Loại I chỉ đạt 21 chậu (23,32%), trong khi số chậu Loại III lên tới 30 chậu (33,32%).

8. Sơ bộ hạch toán thu chi (Bảng 4.9): Hạch toán kinh tế trên diện tích 30 m2 (90 chậu) với mức giá bán quy định: Loại I là 55.000 đồng/chậu; Loại II là 40.000 đồng/chậu; Loại III là 30.000 đồng/chậu:

• CT1 (Thiên Nông): Tổng thu 4.140.000 đồng, tổng chi 1.845.000 đồng, lãi thuần đạt 2.295.000 đồng (cao hơn đối chứng 390.000 đồng).
• CT2 (Đầu Trâu): Tổng thu 3.985.000 đồng, tổng chi 1.890.000 đồng, lãi thuần đạt 2.095.000 đồng (cao hơn đối chứng 190.000 đồng).
• CT3 (NPK Trung Quốc): Tổng thu 3.925.000 đồng, tổng chi 1.829.000 đồng, lãi thuần đạt 2.096.000 đồng (cao hơn đối chứng 191.000 đồng).
• CT4 (Atonik): Tổng thu 4.025.000 đồng, tổng chi 1.840.000 đồng, lãi thuần đạt 2.185.000 đồng (cao hơn đối chứng 280.000 đồng).
• CT5 (Đối chứng): Tổng thu 3.615.000 đồng, tổng chi 1.710.000 đồng, lãi thuần đạt 1.905.000 đồng.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Khóa luận khẳng định công thức phun phân bón lá Thiên Nông đem lại hiệu quả toàn diện nhất về sinh trưởng, khả năng chống chịu sâu bệnh và giá trị thương phẩm. Tác giả kiến nghị đưa phân bón lá Thiên Nông vào quy trình thâm canh hoa đồng tiền lùn trồng chậu tại địa phương, đồng thời khuyến nghị tiếp tục mở rộng thử nghiệm trên các loại phân bón lá khác.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

• Xác định được phân bón lá Thiên Nông (nồng độ 10 ml/8 lít nước, phun định kỳ 10 ngày/lần) mang lại hiệu quả vượt trội nhất trên giống hoa đồng tiền lùn nhập nội: số lá đạt 21,0 lá/cây; số nhánh đạt 2,4 nhánh/cây; đường kính tán đạt 25,7 cm; năng suất ra hoa đạt 4,6 bông/chậu.
• Chất lượng hoa ở nghiệm thức Thiên Nông đạt tiêu chuẩn thương phẩm cao: đường kính hoa đạt 4,78 cm; số cánh hoa đạt 51,6 cánh/bông; độ bền hoa tự nhiên trên chậu đạt 26,53 ngày (kéo dài hơn đối chứng 5,13 ngày).
• Tỷ lệ chậu hoa thương phẩm Loại I đạt 44,45% (40 chậu/90 chậu), giảm thiểu tỷ lệ chậu Loại III xuống 6,67% (so với mức 33,32% ở đối chứng).
• Hiệu quả kinh tế: Công thức Thiên Nông đạt mức lãi thuần cao nhất là 2.295.000 đồng/30 m2 (tương đương 90 chậu), tăng thêm 390.000 đồng so với công thức đối chứng phun nước lã.
• Về thời gian sinh trưởng, phân bón lá Atonik thể hiện tác dụng rút ngắn thời gian phân hóa mạnh nhất: thời gian từ trồng đến đẻ nhánh 10% là 23 ngày và đến ra hoa 10% là 41 ngày (sớm hơn đối chứng lần lượt 19 ngày và 17 ngày).

Đề xuất và kiến nghị của tác giả

• Khuyến nghị sử dụng chế phẩm phân bón lá Thiên Nông trong sản xuất hoa đồng tiền lùn trồng chậu thương phẩm tại Thái Nguyên nhằm nâng cao phẩm cấp hoa phục vụ thị trường dịp Tết Nguyên Đán.
• Tiếp tục tiến hành các khảo nghiệm bổ sung với các chế phẩm phân bón lá khác để hoàn thiện hơn nữa quy trình dinh dưỡng cho cây hoa trồng chậu.

Đóng góp của đề tài

• Cung cấp số liệu thực nghiệm định lượng về phản ứng của giống hoa đồng tiền lùn nhập nội Hà Lan đối với 4 loại phân bón lá phổ biến trên thị trường tại điều kiện sinh thái Thái Nguyên.
• Đóng góp vào việc hoàn thiện quy trình kỹ thuật thâm canh hoa chậu, góp phần đa dạng hóa cơ cấu sản phẩm hoa cảnh tại địa phương bên cạnh các giống hoa cắt cành truyền thống.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài: Khóa luận mới khảo nghiệm trên một giống hoa đồng tiền lùn duy nhất (nhập nội từ Hà Lan) qua phương pháp nhân giống tách nhánh trong một vụ sản xuất (Đông Xuân 2014 – 2015). Đề tài chưa khảo sát liều lượng và chu kỳ phun biến thiên của từng loại phân bón, cũng như chưa kết hợp nghiên cứu các công thức giá thể phối trộn khác nhau.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Tác giả đề nghị tiếp tục khảo nghiệm thêm các loại phân bón lá mới, nghiên cứu phối hợp giữa phân bón qua lá và các loại giá thể trồng chậu nhằm xây dựng quy trình kỹ thuật toàn diện cho cây hoa đồng tiền lùn.

---

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo có giá trị chuyên môn đối với sinh viên, học viên chuyên ngành Nông học, Hoa viên cây cảnh, Trồng trọt và Bảo vệ thực vật. Tài liệu cung cấp số liệu thực tế về phương pháp bố trí thí nghiệm cây hoa trồng chậu, thang điểm đánh giá dịch hại thực vật, kỹ thuật đo đạc các chỉ tiêu sinh trưởng - chất lượng hoa và phương pháp hạch toán kinh tế cây trồng chậu thương phẩm.

Các trang trại, hộ sản xuất hoa cây cảnh tại khu vực trung du và miền núi phía Bắc có thể tham khảo trực tiếp quy trình sử dụng phân bón lá Thiên Nông và Atonik để điều tiết thời gian ra hoa và nâng cao phẩm cấp chậu hoa thương phẩm đón các thời điểm tiêu thụ cao điểm.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Trong thí nghiệm, loại phân bón lá nào giúp cây hoa đồng tiền lùn đẻ nhánh và ra hoa sớm nhất? Phân bón lá Atonik (Công thức 4) cho thời gian bắt đầu đẻ nhánh (10%) sớm nhất sau 23 ngày và bắt đầu ra hoa (10%) sớm nhất sau 41 ngày kể từ khi trồng, sớm hơn công thức đối chứng lần lượt 19 ngày và 17 ngày.

2. Công thức phân bón lá nào mang lại số lượng hoa và chất lượng bông cao nhất? Công thức 1 sử dụng phân bón lá Thiên Nông cho kết quả cao nhất về số hoa (4,6 bông/chậu), đường kính hoa (4,78 cm), số cánh hoa (51,6 cánh/bông) và độ bền hoa trên cây (26,53 ngày).

3. Thành phần hoạt chất chính của hai loại phân bón lá Thiên Nông và Atonik được tác giả sử dụng là gì?

• Phân bón lá Thiên Nông gồm: Alpha-Naphthalene Acetic Acid (α-NAA) 2%, Beta-Naphtoxy Acetic Acid (β-NOA) 0,5%, và Gibberellic Acid (GA3) 0,1%.
• Phân bón lá Atonik chứa hợp chất kích thích sinh trưởng Sodium-5-Nitroguaiacolate 0,2%.

4. Chế độ phun và nồng độ các loại phân bón lá được tiến hành như thế nào trong thí nghiệm? Các loại phân được phun định kỳ 10 ngày/lần. Nồng độ xử lý gồm: Thiên Nông pha 10 ml/8 lít nước; Atonik pha 10 ml/8 lít nước; phân Đầu Trâu pha 2 thìa cà phê/8 lít nước; phân NPK Trung Quốc pha 2 thìa cà phê/8 lít nước.

5. Hiệu quả kinh tế của công thức tối ưu so với công thức đối chứng chênh lệch bao nhiêu? Trên quy mô diện tích 30 m2 (90 chậu), công thức phun phân bón lá Thiên Nông đạt mức lãi thuần 2.295.000 đồng, cao hơn công thức đối chứng phun nước lã (lãi thuần 1.905.000 đồng) là 390.000 đồng, nhờ tỷ lệ chậu hoa thương phẩm Loại I đạt tới 44,45% so với mức 23,32% của đối chứng.

---

Kết luận

Khóa luận của Lã Thành Đạt đã hoàn thành các mục tiêu thực nghiệm về đánh giá tác động của 4 loại phân bón lá đến sinh trưởng, chất lượng hoa và hiệu quả kinh tế của cây hoa đồng tiền lùn trồng chậu tại Thái Nguyên. Kết quả khẳng định chế phẩm Thiên Nông mang lại giá trị thương phẩm và lợi nhuận cao nhất, trong khi chế phẩm Atonik thể hiện ưu thế rút ngắn thời gian sinh trưởng qua các giai đoạn đẻ nhánh và ra hoa. Nghiên cứu cung cấp dữ liệu kỹ thuật tin cậy phục vụ hoàn thiện quy trình canh tác hoa chậu chất lượng cao tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Hoa là một sản phẩm vừa có giá trị hàng hóa vừa có giá trị tinh thần. Chơi hoa và tặng hoa là nét đẹp truyền thống văn hóa, thú chơi tao nhã của dân tộc ta. Xã hội càng phát triển thì nhu cầu hoa tươi cho cuộc sống hàng ngày càng đòi hỏi cao cả về chất và lượng. Ở nước ta nghề trồng hoa có từ lâu đời.

trước kia trồng hoa chủ yếu mang tính tự túc tự cấp. từ khi Đảng Cộng Sản Việt Nam khởi xướng sự nghiệp đổi mới, nền kinh tế đất nước chuyển sang cơ chế thị trường, nghề trồng hoa , nghề trồng hoa trở thành ngành sản xuất hàng hóa có giá trị cao, mang lại nguồn thu nhập lớn cho nhiều nông hộ. Nhiều vùng hoa chuyên canh, tập trung đã được hình thành ở các địa phương tỉnh thành trên cả nước: Đà Lạt ( Lâm đồng ); Mê Linh ( Vĩnh Phúc ); Tây Tựu ( Hà Nội ); Đằng Hải (Hải Phòng )… tập trung sản xuất các loại hoa truyền thống có sức tiêu thụ cao: Hồng; Cúc; Lay Ơn; Đồng Tiền. Trong đó Đồng Tiền luôn giữ một phần quan trọng chiếm 10% trong cơ cấu chủng loại hoa của Việt Nam.

Hoa Đồng Tiền có ưu thế dễ trồng, dễ nhân giống, màu sắc phong phú, độ bền hoa cao có thể trồng nhiều vụ trong năm, rất thuận tiện cho việc đầu tư khoa học công nghệ, sản xuất quy mô lớn, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu. Nước ta có lợi thế: đất đai có độ phì đa dạng, tài nguyên khí hậu phong phú, đặc biệt ở miền bắc có một mùa Đông tương đối lạnh rất thích hợp cho việc trồng hoa Đồng tiền. Đa số cư dân sống bằng nghề nông nghiệp, nguồn lao động nhiều và rẻ, rất thuận lợi cho nghề trồng hoa phát triển. Thực tế những năm qua hưởng ứng chủ trương chuyển đổi cơ cấu cây trồng của nhà nước.

Ngoài các vùng trồng hoa truyền thống, nhiều vùng trồng hoa chuyên canh mới đã và đang được hình thành khắp đất nước. Tuy nhiên do đầu tư 2 khoa học kĩ thuật chưa đúng mức nên năng suất chất lượng hoa còn thấp, chưa thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng hoa cao cấp trong nước và xuất khẩu. Trong sản xuất nông nghiệp nói chung và nghề trồng hoa nói riêng, một trong những biện pháp hàng đầu để đẩy mạnh sản xuất là sử dụng phân bón. Theo thông báo của FAO, phân bón làm tăng năng suất cây trồng nông nghiệp 35-45%, phần còn lại do giống và các yếu tố khác, trong đó phân bón qua lá và trồng cây trong giá thể chiếm vị trí quan trọng trong nền nông nghiệp sạch và thâm canh tăng năng suất, chất lượng cây trồng nhất là trong lĩnh vực Rau- Hoa-Quả.

Tuy nhiên, hiện nay đa số các vùng trồng hoa nước ta đều lạm dụng việc sử dụng phân hóa học, nhất là phân đa lượng N, P, K riêng rẽ. Làm cây phát triển không cân đối, tỉ lệ ra hoa dị dạng cao, độ bền hoa cắt thấp, hiệu quả sản xuất kinh doanh không cao, ngoài ra còn làm ôi nhiễm môi trường đất, nước và không khí, đặc biệt đất canh tác bị thái hóa, tái chua, chai cứng… Vì vậy bón phân qua lá và trồng cây trên giá thể là một giải pháp chiến lược an toàn dinh dưỡng cây trồng, có ý nghĩa lớn lao trong phát triển nông nghiệp bền vững. Hiện nay thị trường phân bón lá nước ta rất phong phú. Một số loại do các công ty, cơ sở trong nước sản xuất, còn lại phần lớn là nhập khẩu từ nước ngoài.

Việc khuyến cáo sử dụng loại phân bón lá nào? Trên đối tượng cây trồng nào? Trồng trên giá loại giá thể nào cho hiệu quả cao nhất, đang là vấn đề cấp thiết đặt ra cho các nhà khoa học và các cơ quan nghiên cứu. Xuất phát từ yêu cầu thực tế trên, em được sự đồng ý của nhà trường và các thầy cô đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến sinh trưởng, phát triển hoa Đồng tiền lùn (Gerbera Jamesonii Bol) trồng chậu tại Thái Nguyên.2 Mục đích, yêu cầu của đề tài 1. Mục đích - Lựa chọn được loại phân bón lá phù hợp cho cây sinh trưởng, phát triển tốt mang lại hiệu quả kinh tế cao đối với hoa đồng tiên lùn trồng chậu tại Thái Nguyên. Yêu cầu - Đánh giá được ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến từng giai đoạn sinh trưởng, phát triển của giống hoa Đồng Tiền lùn.

- Đánh giá tác động của phân bón lá đến hiệu quả kinh tế đối với cây hoa Đồng tiền lùn. - Đề xuất được loại phân bón lá tốt nhất từ kết quả nghiên cứu, khuyến cáo cho sản xuất đại trà, đảm bảo khả năng ứng dụng rộng rãi, hiệu quả thiết thực. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài 1. Ý nghĩa khoa học - Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ là cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về ảnh hưởng của phân bón lá tới cây trồng nói chung, hoa cây cảnh nói riêng và là tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu sau.

Ý nghĩa thực tiễn - Kết quả nghiên cứu của đề tài góp phần hoàn chỉnh quy trình thâm canh trên chậu của cây hoa Đồng Tiền lùn đạt hiệu quả kinh tế cao hơn, tại Thái Nguyên nói riêng và tại Việt Nam nói chung. - Bổ sung giống hoa đồng tiền có triển vọng vào tập đoàn hoa đồng tiền nhằm phục vụ sản xuất tại Thái Nguyên. 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.1 Cơ sở khoa học của đề tài Cây trồng không chỉ hấp thụ dinh dưỡng qua rễ mà còn hấp thụ qua lá. Với ưu điểm cung cấp chất dinh dưỡng cho cây nhanh hơn, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng cao hơn ( tới 95%), chi phí thấp hơn, ít ảnh hưởng đến môi trường và đất trồng, phân bón qua lá ngày càng được nhiều người nông dân sử dụng trong sản xuất.

Từ lâu các nhà khoa học đã chứng minh được rằng cây xanh hút các chất dinh dưỡng ở dạng khí như Co2. O2, SO2, NO2 và NH3 từ khí quyển qua lỗ khí khổng. Ngoài bộ phận lá các bộ phận khác như thân, cành, hoa, quả đều có khả năng hấp thụ dinh dưỡng. Bằng nhiều thực nghiệm khác nhau các nhà khoa học đã chứng minh được rằng việc phun các chất dinh dưỡng hòa tan vào lá, chúng xâm nhập vào cây xanh qua lỗ khí khổng cả ngày lẫn đêm.

Tổng diện tích bề mặt lá tiếp xúc với phân bón thường cao hơn 8 -10 lần diện tích tán cây che phủ, các chất được vận chuyển tự do theo chiều từ trên xuống dưới với vận tốc 30cm/h. Do đó, năng lực hấp thụ dinh dưỡng qua lá cũng cao hơn gấp 8 – 10 lần qua rễ.1 Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu phân bón lá. Ở Việt Nam từ những năm 80 của thế kỷ XX, viện hóa công nghiệp đã tiến hành tách chiết acid Humix từ than bùn để điều chế một số loại Humat dùng làm chất kích thích sinh trưởng phun cho cây trồng và đã được thị trường chấp nhận ( Nguyễn Huy Phiêu, Đặng Ninh và cộng sự, 1993) [22]. 5 Tác giả Đường Hồng Dật (2003) [23] cho biết: khi bón qua lá, phân phát huy hiệu lực nhanh, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng qua lá của cây đạt từ 90 - 95%, trong khi phân bón qua đất chỉ sử dụng 40 – 50%.

Hiện nay, trung tâm sinh học thực nghiệm ( Viện ứng dụng công nghệ - Bộ khoa học và công nghệ) đã và đang phối hợp với công ty Hunnia – Zholdinh, Hungary thực hiện dự án “ Nghiên Cứu Sản Xuất Và Sử Dụng Phân Bón Lá Bio – Hunnia có thành phần chiết xuất từ thực vật”. Năm 2007 dự án được triển khai trên cây dưa hấu, cây cà chua, súp lơ. Kết quả cho thấy, việc sử dụng phân bón lá Bio – Hunnia đã rút ngắn thời gian sinh trưởng, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh và làm tăng năng suất phẩm chất của cây rõ rệt. riêng đối với cây dưa hấu năng suất quả tăng từ 26.3 -30%, độ brix cũng cao hơn so với đối chứng [24].

Theo Hà Thị Thanh Bình và cộng sự (1998) [25] phân vi lượng cho cây đậu tương và lạc trên đất mai sơn – Hòa Bình ở các giai đoạn 3,5,7 lá đã có tác dụng tốt đến quá trình sinh trưởng, phát triển của cây ( làm tăng hàm lượng diệp lục trong lá, tăng chiều cao cây, tăng năng suất và chất lượng hạt ( năng xuất tăng từ 13.2%, protein, lipit tăng so với đối chứng)). Đối với hoa cây cảnh, việc nghiên cứu sử dụng phân bón lá trong những năm gần đây đã trở thành phổ biến và cho hiệu quả rõ rệt. khi khảo nghiệm phân bón lá Agriconik trên hoa hồng và hoa thược dược ở Hà Nội cho kết quả: số lượng và đường kính hoa đều tăng so với đối chứng phun nước sạch, phun phân bón lá Komix-Fl cho hoa cây cảnh làm tăng số hoa, đường kính hoa, giữ cho hoa lâu tàn ( Vũ Cao Thái, 2000) [26]. Xử lý phân bón lá SNG, Antonik cho cây hoa cúc đã tác động mạnh đến giai đoạn sinh trưởng sinh thực của cây, làm tăng tỉ lệ hoa hữu hiệu ( 11% so với đối chứng không phun), tăng năng suất, chất lượng, kéo dài tuổi thọ của hoa, còn sử lý SNG và BPF, nồng độ 10ml/l cho cây hoa cúc lúc bắt đầu nên 6 nụ, đã làm tăng đường kính hoa lên đáng kể, màu sắc hoa tươi hơn, thân lá xanh đậm, cuống hoa to cứng hơn…( Nguyễn Quang Thạch, 2002) [27].

Theo Nguyễn Thị Kim Lý (2001) [2], xử lý phân bón lá “Thiên Nông”, GA3 Thiên Nông, Kích phát tố hoa trái Thiên Nông cho cây hoa cúc CN97 trong hai vụ Đông Xuân 1999 và 2000 tại Hà Nội, trong đó phân bón lá GA3 phun liên tục 7 ngày/lần từ sau trồng 15 ngày đến khi cây chớm phân hóa mầm hoa. Kích phát tố hoa trái xử lý khi cây bắt đầu phân hóa mầm hoa đến khi nụ nứt cánh. Kết quả: các loại chế phẩm trên đều ảnh hưởng tốt đến sinh trưởng phát triển của cây, cho hiệu quả kinh tế gấp 1.23 lần so với đối chứng. tác giả kết luận: GA3 tác dụng mạnh ở giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng, Kích phát tố hoa trái Thiên Nông có hiệu quả ở giai đoạn sinh trưởng sinh thực, phân bón lá tác dụng điều hòa cả hai quá trình này.