Mở đầu/Khởi động + Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập GV: Sử dụng CNTT, các phương tiện dạy học hiện đại…trình chiếu các hình ảnh, video, tư liệu, các câu nhận định,…Hướng dẫn và yêu cầu HS quan sát, phát hiện, tư duy…từ đó trả lời các câu hỏi/vấn đề mà GV đặt ra. Hoặc GV có thể thiết kế các trò chơi khởi động (Ai nhanh hơn…) để cá nhân HS/tạp thể nhóm tham gia chơi, từ đó tìm ra chủ đề, nội dung có liên quan đến bài học HS: Chú ý theo dõi + Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS: Lắng nghe, quan sát, phát hiện trả lời các câu hỏi GV đặt ra hoặc tham gia các trò chơi cá nhâ/tập thể nhóm GV: Quan sát, hỗ trợ, giúp đỡ HS tham gia các hoạt động… + Bước 3: Trình bày kết quả, thảo luận HS: Trình bày kết quả làm việc, bổ sung, nhận xét, đánh giá lẫn nhau GV: Quan sát, hỗ trợ, có thể làm trọng tài cho HS… + Bước 4: Kết luận, nhận định và mở rộng GV: Bổ sung, kết luận, nhận định, đánh giá kết quả làm việc của HS, sau đó có thể mở rộng và dẫn dắt HS vào vấn đề cần đặt ra của bài học…. HS: Chú ý theo dõi, chú trọng nắm bắt các vấn đề cần giải quyết trong bài học… 2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới/giải quyết vấn đề + Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập skkn 15 GV: Sử dụng CNTT, các phương tiện dạy học hiện đại, kết hợp tài liệu SGK…trình chiếu các hình ảnh, video, tư liệu, các câu nhận định, các câu hỏi… Hướng dẫn và yêu cầu HS quan sát, tìm hiểu, phát hiện, tư duy…thông qua các phương pháp và kỹ thuật dạy học hiện đại, kết hợp truyền thống…từ đó yêu cầu HS tìm ra phương án trả lời các câu hỏi/vấn đề/tình huống mà GV đặt ra để lần lượt phát hiện ra kiến thức mới của bài học.
HS: Chú ý quan sát và lắng nghe, tiếp thu nhiệm vụ học tập mà GV đặt ra. + Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS: Làm việc cá nhân/cặp/nhóm tìm hiểu nội dung tài liệu, quan sát trực quan hình ảnh, video, sơ đồ…làm việc với phiếu học tập, phân tích, phát hiện trả lời các câu hỏi GV đặt ra hoặc tham gia các trò chơi cá nhân/tập thể nhóm…. GV: Quan sát, bso quát lớp học, hỗ trợ, giúp đỡ HS tham gia các hoạt động… + Bước 3: Trình bày kết quả, thảo luận HS: Trình bày kết quả làm việc, bổ sung, nhận xét, đánh giá lẫn nhau… để hoàn thiện nội dung kiến thức mới cần tìm ra. GV: Quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ, có thể làm trọng tài trong các trò chơi cho HS… + Bước 4: Kết luận, nhận định và mở rộng GV: Bổ sung, kết luận, nhận định, đánh giá kết quả làm việc của HS, sau đó có thể mở rộng và nhấn mạnh các nội dung kiến thức chính mà HS cần nắm vững (Có thể sử dụng bảng phụ để hỗ trợ, đưa kết quả lên bảng)….
HS: Chú ý theo dõi, nắm bắt các nội dung kiến thức cơ bản của bài học… 3. Hoạt động 3: Luyện tập + Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập GV: Sử dụng CNTT, các phương tiện dạy học hiện đại…trình chiếu các câu hỏi, bài tập, video, tư liệu, ,…/ các trò chơi phát hiện, củng cố (Chiếc nón kỳ diệu, Đường lên đỉnh Ôlimpia, Ô chữ may mắn…) Hướng dẫn và yêu cầu HS quan sát, phát hiện, tư duy…từ đó trả lời các câu hỏi/bài tập hoặc chơi các trò chơi mà GV đặt ra nhằm củng cố nội dung bài học. HS: Chú ý quan sát, theo dõi nhận các nhiệm vụ/yêu cầu mà GV đặt ra. + Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: skkn 16 HS: Làm việc cá nhân/cặp/nhóm, phân tích, tư duy, phát hiện, vận dụng các kiến thức, kỹ năng đã được hình thành, để tìm câu trả lời cho các câu hỏi/bài tập hoặc tham gia các trò chơi mà GV đặt ra.
GV: Quan sát, hỗ trợ, giúp đỡ HS tham gia các hoạt động… + Bước 3: Trình bày kết quả, thảo luận HS: Trình bày kết quả làm việc, bổ sung, nhận xét, đánh giá lẫn nhau… GV: Quan sát, hỗ trợ, có thể làm trọng tài cho HS… + Bước 4: Kết luận, nhận định và mở rộng GV: Bổ sung, kết luận, nhận định, đánh giá kết quả làm việc của HS, sau đó có thể mở rộng và khái quát, sơ kết nội dung bài học…. HS: Chú ý theo dõi, chú trọng nắm bắt và củng cố các kiến thức, kỹ năng, thái độ của bài học… 4. Hoạt động 4: Vận dụng + Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV: Sử dụng CNTT, các phương tiện dạy học hiện đại…trình chiếu các hình ảnh, nội dung bài tập, chủ đề,…Hướng dẫn và yêu cầu HS về nhà tiếp tục tìm hiểu, nghiên cứu, sưu tầm theo hoạt động cá nhân HS/tập thể nhóm để hoàn thành các nội dung bài tập, các chủ, bài viết, phiếu khảo sát… hoặc vận dụng thực tế nhngx vấn đề mà GV đặt ra…Đồng thời chuần bị cho nội dung của những bài học tiếp theo. + Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS: Lắng nghe, quan sát, tiếp nhận các câu hỏi, bài tập, bài viết, phiếu khảo sát… hoặc vận dụng vào thực tế các vấn đề mà GV đặt theo hình thức hoạt động cá nhân/nhóm… GV: Bao quát, hỗ trợ, giải đáp các thắc mắc HS… + Bước 3: Trình bày kết quả, thảo luận HS: Trình bày kết quả làm việc, nộp phiếu… trong các tiết học tiếp theo + Bước 4: Kết luận, nhận định và mở rộng GV: Bổ sung, kết luận, nhận định, đánh giá kết quả làm việc của HS, sau đó có thể mở rộng vào các tiết học tiếp theo skkn 17 *Hoạt động 3: Sau tiết học.
- Sau khi tổng kết nội dung bài học, GV cũng hướng dẫn HS về nhà chuẩn bị những tư liệu cho phần Lịch sử địa phương ở tiết học sau (nếu có theo Kế hoạch đã lập). - Cùng với việc chuẩn bị cho tiết học sau, để khảo sát, đánh giá kết quả học tập của HS, tôi yêu cầu HS hoàn thành phiếu khảo sát theo mẫu đã chuẩn bị sẵn. - HS: Nhận phiếu kiểm tra, về nhà dựa vào kết quả đã tiếp thu được để hoàn thành phiếu, nộp phiếu cho GV. Giải pháp 2: Kiểm tra, đánh giá việc Đổi mới phương pháp nhằm nâng cao hiệu quả dạy học các tiết bài Lịch sử địa phương cho học sinh lớp 9 ở trường Trung học cơ sở Văn Nho.
*Bước 1: Trước tiên tôi xác định mục tiêu đánh giá: Là các kiến thức, kỹ năng và thái độ của học sinh thu được qua quá trình học tập tại lớp học. *Bước 2: Tôi xây dựng căn cứ để đánh giá HS là: bằng việc học tập tại lớp và tìm hiểu, nghiên cứu thêm ở nhà của của các em, từ đó các em hoàn thành phiếu tự đánh giá của mình. *Bước 3: Tiếp đến, tôi xây dựng mẫu phiếu đánh giá chuẩn làm căn cứ để đánh giá kết quả học tập của học sinh. Trong mẫu phiếu đánh giá cần thể hiện rõ các nội dung và tiêu chí cần đánh giá, hướng dẫn đánh giá: Gồm 3 nội dung tiêu chí; nếu đạt 2/3 tiêu chí là đạt chuẩn, còn nếu đạt 1 hoặc không đạt cả 3 là không đạt chuẩn.
(Phụ lục 4) *Bước 4: GV sau tiết học, phát phiếu học tập cho HS, yêu cầu các em về nhà hoàn thành, nộp lại phiếu vào tiết học hôm sau. HS nhận phiếu đánh giá về nhà hoàn thành. *Bước 5: Tiết học hôm sau, GV thu phiếu, dựa vào mẫu đánh giá chuẩn để chấm và đánh giá, thông báo kết quả học tập của từng HS trong tiết học hôm sau.4: Kết quả thực nghiệm và đối chứng. Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm trên, bản thân tôi đã tự củng cố thêm và nâng cao hơn nữa những kiến thức và kỹ năng trong công tác giảng dạy phần Lịch sử địa phương Thanh Hóa.
Đồng thời bản thân cũng nhận thức sâu sắc và đúng đắn hơn về vai trò vị trí của Lịch sử địa phương nói riêng và bộ môn Lịch sử trong nhà trường nói chung. Từ đó nhận thấy trách nhiệm của bản thân là phải không ngừng đổi mới, tìm tòi để nâng cao hơn nữa hiệu quả và chất lượng giảng dạy bộ môn nói chung và phần Lịch sử địa phương nói riêng. skkn 18 Về phía các đồng nghiệp; qua sáng kiến này, các giáo viên trong tổ, trong trường được tham gia xây dựng kế hoạch, được góp ý xây dựng giáo án, được dự giờ, nhận xét, đóng góp ý kiến.đã làm cho họ hiểu sâu sắc hơn về Lịch sử địa phương Thanh Hóa; đồng thời góp phần hình thành và nâng cao nâng cao hơn nữa các kỹ năng trong công tác soạn giảng, trong đánh giá giờ dạy và đánh giá học sinh; nhận thức đúng đắn hơn về vai trò của bộ môn Lịch sử trong giáo dục nhà trường. Về phía các em học sinh, qua đó đã giúp các em củng cố và nâng cao được các kiến thức Lịch sử địa phương Thanh Hóa nói chung, và Lịch sử của Bá Thước nói riêng; đồng thời rèn luyện được các kỹ năng cần thiết cho việc học tập và cuộc sống; cũng như giúp các em hình thành và nâng cao ý thức tôn trọng, giữ gìn, phát huy những giá trị của Lịch sử; rèn luyện tính chủ động, tích cực, sáng tạo trong đổi mới phương pháp học tập và rèn luyện; góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục, phát hiện, bồi dưỡng năng khiếu, tài năng của các em.
Kết quả khảo sát cuối năm học 2020 - 2021 (trước khi áp dụng SKKN này):(Kết quả này dựa vào kết quả giáo viên đánh giá qua phiếu khảo sát của từng HS). Tổng số HS các Mức độ đạt được về Mức độ chưa đạt về Lớp lớp chuẩn kiến thức, kỹ chuẩn kiến thức, kỹ năng, giáo dục. năng, giáo dục. 9A 38 21 17 9B 39 23 16 Tổng số HS 77 44 33 Tỉ lệ % 100 % 57,1% 42,9% 2.
Kết quả đạt được của cuối năm học này (Năm học 2021 - 2022) sau khi đã thực hiện triệt để SKKN này: (Kết quả này dựa vào kết quả giáo viên đánh giá bài thu hoạch của từng HS) Tổng số HS các Mức độ đạt về Mức độ chưa đạt về Lớp lớp chuẩn kiến thức, kỹ chuẩn kiến thức, kỹ năng, giáo dục. năng, giáo dục.