phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung của luận văn chia thành 3 chƣơng 12 tiết và các tiểu kết chƣơng. 10 z Chƣơng 1 GIÁO DỤC LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TRONG CÔNG AN NHÂN DÂN THEO TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH 1. Vị trí, vai trò của giáo dục lý luận chính trị Giáo dục là một hoạt động hết sức quan trọng của con ngƣời, qua đó những kinh nghiệm, tri thức nhân loại tích lũy trong thực tiễn cuộc sống đƣợc trao truyền, giúp nhân loại không ngừng bổ sung, phát triển tri thức mới. Nhờ giáo dục và thông qua giáo dục, con ngƣời ngày càng phát triển toàn diện, hoàn thiện nhân cách.
Bao trùm lên tất cả là giáo dục giúp tạo nguồn nhân lực cho sự phát triển trong tƣơng lai. Chính vì vậy, giáo dục đƣợc coi là yếu tố quyết định sự phát triển nhanh và bền vững, là nguồn “của cải nội sinh” của mỗi quốc gia. Giáo dục là một chỉnh thể trọn vẹn bao gồm các mặt, các khâu thống nhất biện chứng với nhau. Giáo dục đạt tới hiệu quả khi mỗi cá nhân vừa có đƣợc ý thức đúng, lại vừa có hành vi đúng trong mọi tình huống của cuộc sống.
Ý thức và hành vi là hai mặt song song tồn tại trong mỗi phẩm chất giáo dục. Hoạt động của con ngƣời phải là hoạt động có ý thức, ý thức của con ngƣời phải đƣợc biểu hiện bằng hành vi. Sự thống nhất giữa ý thức và hành vi phải là mục tiêu và cũng là nguyên tắc chỉ đạo để tiến hành các hoạt động giáo dục. Theo Hồ Chí Minh: “Lý luận là sự tổng kết những nghiên cứu của loài ngƣời, là tổng hợp những tri thức về tự nhiên và xã hội tích trữ lại trong quá trình lịch sử” [54, tr.
Ngƣời chỉ rõ: “Lý luận nhƣ cái kim chỉ nam, nó chỉ phƣơng hƣớng cho chúng ta trong công việc thực tế”. Trong hoạt động thực tiễn, bất cứ làm việc gì muốn thành công phải có lý luận dẫn đƣờng. Do đó, công tác lý luận tƣ tƣởng luôn có vai trò quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp cách mạng của Đảng. 11 z Nhận thức rõ vị trí, vai trò của tƣ tƣởng, lý luận cũng nhƣ của công tác tƣ tƣởng, lý luận, trong Nghị quyết Hội nghị Trung ƣơng 5 khoá X “Về công tác tƣ tƣởng, lý luận là một bộ phận cấu thành đặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng; là lĩnh vực trọng yếu để xây dựng, bồi đắp nền tảng chính trị của chế độ, tuyên truyền, giáo dục, động viên và tổ chức nhân dân thực hiện các nhiệm vụ cách mạng, khẳng định và nâng cao vai trò tiên phong của Đảng về chính trị, lý luận, trí tuệ, văn hoá và đạo đức; thể hiện vai trò đi trƣớc, mở đƣờng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [30, tr.
Cũng nhận thức đƣợc tầm quan trọng, ý nghĩa to lớn của công tác lý luận trong công cuộc đổi mới toàn diện đất nƣớc hiện nay, nhất là trong xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực và sức chiến đấu của Đảng, tại Đại hội XI, Đảng chỉ rõ: “Tạo môi trƣờng dân chủ thảo luận, tranh luận khoa học, khuyến khích tìm tòi, sáng tạo, phát huy trí tuệ của cá nhân và tập thể trong nghiên cứu lý luận. Khẩn trƣơng ban hành quy chế dân chủ trong nghiên cứu lý luận chính trị. Nâng cao chất lƣợng hoạt động của các cơ quan nghiên cứu lý luận, cải tiến tổ chức nghiên cứu lý luận phù hợp hơn với nhu cầu thực tiễn” [32, tr. Đồng thời, để phát huy tốt vai trò, tác dụng của công tác tƣ tƣởng trong tình hình mới, nhất là đối với việc đấu tranh chống “diễn biến hoà bình” và “tự diễn biến”, trong Văn kiện Đại hội XI, Đảng ta khẳng định: “kiên quyết đấu tranh làm thất bại mọi âm mƣu và hoạt động “diễn biến hoà bình” của các thế lực thù địch.
Chủ động phòng ngừa, đấu tranh, phê phán những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá” trong nội bộ ta; khắc phục sự suy thoái cán bộ, đảng viên chính trị, đạo đức, lối sống trong bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên” [32, tr. Lý luận chính trị là bộ phận quan trọng của lý luận, phản ánh những tính quy luật chính trị, các quan hệ chính trị - xã hội; đời sống kinh tế - chính trị - xã hội, đồng thời, là một bộ phận quan trọng của công tác tƣ tƣởng, góp phần 12 z xây dựng, bồi đắp nền tảng tinh thần của xã hội. Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta lấy chủ nghĩa Mác - Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tƣ tƣởng kim chỉ nam cho mọi hành động. Lý luận chính trị ở Việt Nam hiện nay là hệ thống những nguyên lý của chủ nghĩa Mác - Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh, đƣờng lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nƣớc cùng những tinh hoa tƣ tƣởng chính trị của dân tộc và nhân loại.
Nó phản ánh tính quy luật của các quan hệ kinh tế - chính trị - xã hội, thể hiện lợi ích và thái độ của giai cấp công nhân và nhân dân lao động đối với việc xây dựng nhà nƣớc pháp quyền xã hội chủ nghĩa, là công cụ quan trọng cho việc bảo vệ và xây dựng Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Giáo dục lý luận là truyền bá những nguyên lý của chủ nghĩa Mác - Lênin, đƣờng lối và quan điểm tƣ tƣởng của Đảng vào cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân. Giáo dục lý luận chính trị theo tƣ tƣởng Hồ Chí Minh là truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin, nhằm hƣớng dẫn ngƣời học vận dụng những hiểu biết ấy vào cuộc sống. Do đó, Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh “gắn lý luận với thực tiễn trong giáo dục lý luận chính trị là nguyên tắc cơ bản”.
Chất lƣợng là 1 phạm trù khoa học trong đó có Khoa học Xã hội & Khoa học chính trị. Là một thuộc tính cơ bản của sự vật hiện tƣợng, nói nên bản chất của sự vật, hiện tƣợng; đảm bảo độ chính xác, độ chuẩn giữa hình thức và nội dung. Chất lƣợng còn đƣợc hiểu là mức độ, cấp độ thực hiện mục tiêu hay đạt đến tiêu chuẩn đƣợc quy định. Hay hiểu theo một cách khác chất lƣợng còn là 1 phạm trù lịch sử vì nó thay đổi liên tục, thƣờng xuyên phụ thuộc vào tiêu chuẩn, mục tiêu, độ chuẩn đƣợc xác định.
Nâng cao chất lƣợng là làm cho chất lƣợng 1 sự vật, hiện tƣợng, 1 quá trình… ngày càng sát mục tiêu, đáp ứng đầy đủ tiêu chí, yêu cầu, nội dung mục tiêu đề ra. 13 z Nâng cao chất lƣợng giáo dục lý luận chính trị là nâng cao mức độ thực hiện mục tiêu đã đề ra. Rút ngắn những mục tiêu đề ra để đi đến hoàn thành mục tiêu đề ra. Tất cả chất lƣợng của cơ sở giáo dục, đào tạo thể hiện ở chất lƣợng của ngƣời học viên (sản phẩm) trong mối quan hệ với mục tiêu giáo dục đào tạo của cơ sở GD đào tạo, đáp ứng yêu cầu của phát triển xã hội.
Công tác giáo dục lý luận chính trị là một bộ phận cơ bản trong công tác tƣ tƣởng của Đảng, thực hiện việc truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh, Cƣơng lĩnh, đƣờng lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nƣớc trong cán bộ, đảng viên và nhân dân. Công tác giáo dục lý luận chính trị nhằm hình thành thế giới quan, phƣơng pháp luận khoa học, nhận thức tƣ tƣởng, bản lĩnh chính trị, niềm tin và năng lực hoạt động thực tiễn cho đội ngũ cán bộ, đảng viên và nhân dân, đáp ứng yêu cầu của từng thời kỳ phát triển của đất nƣớc. Công tác giáo dục lý luận chính trị có vai trò quan trọng trong công tác xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tƣ tƣởng, xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo của Đảng, xây dựng con ngƣời mới. Thông qua giáo dục lý luận chính trị để nâng cao trình độ lý luận chính trị trong toàn Đảng, làm cho toàn Đảng thống nhất mục tiêu lý tƣởng, cƣơng lĩnh, đƣờng lối, khắc phục mọi biểu hiện suy thoái tƣ tƣởng chính trị, đạo đức, lối sống trong Đảng.
Thông qua công tác giáo dục lý luận chính trị góp phần nâng cao ý thức tự giác tu dƣỡng đạo đức cách mạng, khắc phục chủ nghĩa cá nhân trong đội ngũ cán bộ, đảng viên. Đồng thời, giáo dục lý luận chính trị cũng góp phần vào việc xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo gồm những ngƣời kiên định lập trƣờng, có năng lực tổ chức, tập hợp, động viên, giáo dục, thuyết phục quần chúng, có năng lực tổ chức hoạt động thực tiễn. Chính vì vậy, công tác giáo dục lý luận 14 z chính trị có vai trò quan trọng trong công tác xây dựng Đảng từ Trung ƣơng đến cơ sở. Giáo dục lý luận chính trị có vai trò quan trọng hàng đầu trong công tác huấn luyện, bồi dƣỡng đạo đức, phẩm chất ngƣời chiến sĩ công an nhân dân nói chung và học viên trƣờng Cao đẳng CSND I nói riêng.
GDLLCT cho chiến sĩ CAND qua các điểm sau: Một là, Hồ Chí Minh cho rằng lý luận để nâng cao vốn lý luận của mỗi cán bộ, từ đó mà nâng cao trình độ lý luận của Đảng để bản thân mỗi cán bộ, chiến sĩ hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình và nhƣ thế toàn Đảng sẽ hoàn thành tốt hơn nhiệm vụ của Đảng. Hai là, theo Hồ Chí Minh, Đảng ta có nhiều ƣu điểm nhƣng còn có nhiều nhƣợc điểm mà “một trong những nhƣợc điểm lớn là trình độ lý luận còn thấp kém” và “vì trình độ lý luận thấp kém cho nên đứng trƣớc nhiệm vụ cách mạng ngày càng mới và phức tạp, trong việc lãnh đạo, Đảng ta không khỏi lúng túng, không tránh khỏi sai lầm, khuyết điểm”. Do vậy học tập lý luận là nhu cầu thiết yếu của thực tế đòi hỏi. a là, xuất phát từ thực tế nƣớc ta chƣa hoàn thành nhiệm vụ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, trong khi đó thế giới và trong nƣớc đã biến đổi đòi hỏi chúng ta phải có những đƣờng lối, phƣơng châm, phƣơng pháp đấu tranh cho thích hợp.
Điều đó đòi hỏi Đảng ta phải tự nâng cao mình lên nữa, mà muốn tự nâng cao mình thì phải tổ chức học tập lý luận trong toàn Đảng, trƣớc hết là trong cán bộ cốt cán của Đảng. ốn là, muốn đỡ bớt mò mẫm, muốn đỡ phạm sai lầm thì chúng ta phải tự nâng cao sự tu dƣỡng về chủ nghĩa Mác - Lênin. Nhƣ thế là phải học tập lý luận, phải nâng cao trình độ lý luận chung của Đảng.