CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN 1. Tổng quan về thị trường mua theo nhóm 1. Mô hình mua theo nhóm Mua theo nhóm là việc nhiều người kết thành nhóm, mua chung mặt hàng chào bán trên web trong khoảng thời gian quy định để được hưởng ưu đãi về giá. Các sản phẩm được chọn mua chung phổ biến thường là phiếu ăn, dịch vụ làm đẹp, trang sức, mỹ phẩm, điện thoại.
Loại sản phẩm này sẽ được giảm giá 20 - 90% (so với giá bán ngoài thị trường) nếu như có đủ lượng người cùng đặt mua trong một khoảng thời gian cố định. Hình thức này giúp doanh nghiệp tiếp thị nhanh và hiệu quả sản phẩm, dịch vụ của mình, đồng thời khai thác tối đa hiệu quả hoạt động trong thời gian rảnh rỗi hoặc thanh lý hàng tồn kho. Còn với khách hàng, người Việt Nam có thói quen đi ăn uống, mua sắm cùng người thân, bạn bè thì hình thức này sẽ mang đến cho họ cơ hội mua sắm với mức giá rẻ. Đây thực chất là mô hình Win – Win – Win.
Khách hàng mua được hàng với giá rẻ hơn bình thường khá nhiều Nhà cung cấp có cơ hội quảng cáo, thu được lượng lớn khách hàng mới với chi phí thấp. Hoặc họ có cơ hội giải phóng hàng tồn kho, hàng trong mùa thấp điểm trong thời gian ngắn. Web mua theo nhóm thu tiền trên chiết khấu từ nhà cung cấp. Ví dụ nhà cung cấp chiết khấu 55%, Web mua theo nhóm lấy 5%, 50% còn lại đem cho khách hàng.
Tóm lại Web mua theo nhóm thu số tiền nhỏ trên lượng khách hàng lớn. Các web đặt phòng khách sạn online đã làm việc này từ nhiều năm nay. Chỉ khác biệt ở điểm các web đặt phòng khách sạn online là kênh bán hàng, còn web 2 mua theo nhóm được dùng cho mục đích tiếp thị là chính. Hiện nay đã bắt đầu xuất hiện một số công ty manh nha ý tưởnng tự tổ chức những chương trình mua theo nhóm cho riêng mình, ví dụ: nhanhnhanh.Và gần đây nhất vào tháng 2/2012 liên doanh Chợ điện tử - eBay.vn vừa công bố ra mắt 1Top.vn, sàn giao dịch thương mại điện tử hoạt động theo mô hình mua hàng theo nhóm.
Thị trường giao dịch chính của các web mua theo nhóm là: Tp.HCM, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đà Nẵng, Nha trang, Biên Hòa, Bình Dương, Cần Thơ. Sản phẩm/dịch vụ thường rất đa dạng như: khách sạn, tour du lịch, dịch vụ ăn uống, spa & làm đẹp, thời trang & mỹ phẩm, sản phẩm cho trẻ em, sản phẩm tiêu dùng, sách và truyện, nội trợ & thực phẩm, các khóa học & giải trí, phiếu ưu đãi cho nhiều sản phẩm/dịch vụ (incard),…Với mức giá vô cùng giao động từ dưới 100 ngàn đến trên hàng triệu đồng. Mức giảm giá cho mỗi sản phẩm/dịch vụ có thể là toàn phần hoặc một phần tùy theo từng sản phẩm/dịch vụ cụ thể. Chất lượng các sản phẩm/dịch vụ thường luôn được các nhà cung cấp và các web mua theo nhóm đảm bảo.
Tuy nhiên vì yếu tố khách quan hoặc chủ quan đôi khi vẫn có những phàn nàn. Quy trình giao dịch qua web mua theo nhóm tương đối giống nhau. Trước tiên các công ty kinh doanh web mua theo nhóm sẽ tiến hành thỏa thuận với các cửa hàng hay công ty có sản phẩm/dịch vụ cần bán về giá, các điều khoản sử dụng, điều khoản giao dịch, số lượng sản phẩm/dịch vụ tối thiểu hoặc tối đa. Sau đó các sản phẩm/dịch vụ này sẽ (hay thường đươc gọi là deal) được đăng lên web mua theo nhóm trong khoảng thời gian nhất định.
Sau khoản thời gian qui định nếu web mua theo nhóm không đáp ứng được các điều kiện thỏa thuận thì deal đó có thể bị hủy và xem như khách hàng không mua được sản phẩm/dịch vụ đó. Việc hủy deal sẽ được thông báo trực tiếp bằng email cho khách hàng hoặc được đăng trên web. Còn ngược lại nếu nếu web mua nhóm đáp ứng được các điều kiện như đã thõa thuận thì 3 deal đó thành công và xem như khách hàng đã mua thành công các sản phẩm/dịch vụ đó. Các điều khoản thỏa thuận cụ thể giữa web mua theo nhóm và nhà cung cấp thường sẽ phụ thuộc vào loại sản phẩm/dịch vụ được cung cấp.
Phương thức thanh toán Cách 1: Thanh toán tiền mặt sau tại nơi khách hàng yêu cầu. Cách 2: Thanh toán trước offline thông qua bưu điện, chuyển khoản (internet banking, ngân hàng, ATM). Cách 3: Thanh toán trước online bằng thẻ ATM nội địa (Vietcombank, Viettinbank, Đông Á, thẻ thanh toán quốc tế (Visa, Master card. Cách 4: Thanh toán bằng nạp tiền vào tài khoản cuả khách hàng trên web mua theo nhóm đó ví dụ như ví mua chung, payoo, mobivi, gold, ngân lượng,…Tiền có thể được nạp vào bằng thẻ cào điện thoại hoặc chuyển khoản từ tài khoản ngân hàng.
Phương thức giao nhận sản phẩm/dịch vụ Đối với deal là sản phẩm thì nhân viên công ty kinh doanh web mua theo nhóm điện thoại xác nhận về đơn hàng với khách hàng và sản phẩm sẽ được giao cho khách hàng trong vòng 1-7 ngày sau khi đơn hàng được xác nhận. Khách hàng có thể nhận hàng tại nơi mà khách hàng chỉ định (có thể có hoặc không có phụ thu) hoặc tại công ty kinh doanh web mua theo nhóm hoặc tại nhà cung cấp các sản phẩm đó. Đối với deal là dịch vụ thì nhân viên của công ty kinh doanh web mua theo nhóm điện thoại xác nhận về đơn hàng với khách hàng và 1-7 ngày sau, voucher sẽ được giao đến cho khách hàng. Khách hàng có 4 thể nhận voucher tại nơi mà khách hàng chỉ định (có thể có hoặc không có phụ thu) hoặc tại công ty kinh doanh web mua theo nhóm.
Các sản phẩm/dịch vụ thường được bán trong thị trường mua theo nhóm Các sản phẩm/dịch vụ được bán trong thị trường mua theo nhóm rất đa dạng nhằm đáp ứng mọi nhu cầu của khách hàng ở nhiều tầng lớp khác nhau. Sản phẩm Spa & làm đẹp: các sản phẩm dùng để spa tại nhà, các thực phẩm chức năng, các máy tập thể dục, … Thời trang & mỹ phẩm: các phiếu ưu đãi ở các cửa hàng giày, quần áo, các phụ kiện thời trang, các sản phẩm mỹ phẩm như dầu gội, dầu xả, kem ủ tóc, các sản phẩm chăm sóc da,… Sản phẩm cho trẻ em: bao gồm quần áo, giày dép, sữa tắm, sữa uồng, đồ chơi, truyện tranh, …. Tiêu dùng: bao gồm các vật dụng dùng trong gia đình như chăn, ga, gối, niệm, nồi, chảo, mốc khóa, lốp xe, túi đựng quần áo,…. Sách và truyện: các tác phẩm tiểu thuyết nổi tiếng, các truyện ngắn, sách học làm giàu, các sách bồi dưỡng, giáo dục con người, các sách chuyên ngành,….
Nội trợ và thực phẩm: Các sản phẩm nhà bếp, các sản phẩm thực phẩm ăn liền,… Các dòng sản phẩm đẳng cấp, nổi tiếng thế giới như dòng Luxury của nhommua. Những dòng sản phẩm này có giá rất cao so với các sản phẩm tương tự mức giá có thể lên đến 10. 5 Dịch vụ Du lịch: Các sản phẩm lưu trú ở các resort, các khách sạn cao cấp đến những khách sạn trung bình, các tour du lịch trong và ngoài nước,… Spa & làm đẹp: các phiếu ưu đãi ở spa, các ưu đãi ở các beauty salon,… Các khóa học & giải trí: các khóa học về kĩ năng mềm, các chương trình đào tạo ngắn ngày khác, các vé xem chương trình đại nhạc hội, xem phim, các trò chơi ngoài trời như bắn súng sơn hoặc trò chơi trong nhà như bowling,… Các phiếu ưu đãi cho nhiều sản phẩm, dịch vụ: ví dụ như Incard của cungmua.com, được nhận ưu dãi lên đến 50%. Mức độ giảm giá: Toàn phần: không cần phải bù thêm tiền để sở hữu sản phẩm/dịch vụ.
Người mua thường cảm thấy hài lòng với mức độ giảm giá này hơn Một phần: khách hàng phải bù thêm tiền để sở hữu sản phẩm/dịch vụ. Thường số tiền bù thêm có thể rất lớn hơn so với sô tiền đã được giảm giá. Người mua thường phải tìm hiểu thêm nhiều thông tin trước khi quyết định mua và họ dễ bị thất vọng khi ra quyết định mua mà chưa có đầy đủ thông tin. Vấn đề nghiên cứu Trong thị trường thương mại điện tử hiện nay, hình thức mua theo nhóm đang là một loại hình giao dịch mới đồng thời cũng là một trào lưu mua sắm mới ở Việt Nam.
Mua theo nhóm là hình thức nhiều người cùng mua một loại sản phẩm/dịch vụ thông qua một công ty trung gian (thường là một website) trong khoảng thời gian quy định để được hưởng mức giá ưu đãi. Loại sản phẩm này thường sẽ được giảm giá 30 - 90% (so với giá bán ngoài thị trường) nếu như có đủ lượng người cùng đặt mua trong một khoảng thời gian cố định. Hiện nay, có nhiều web tại Việt 6 Nam tổ chức hình thức mua theo nhóm như: nhommua.com, hotdeal, runhau. Từ thực tế của mua theo nhóm là có rất nhiều khách hàng thấy hiếu kì với dịch vụ này nên đã tham gia tuy nhiên sau đó họ không còn muốn tiếp tục tham gia nữa vì họ cảm thấy không hài lòng với dịch vụ này.
Họ thấy mức độ giảm giá không đúng với những gì đã cam kết, chất lượng sản phẩm/dịch vụ không như mong đợi,…Hình thức mua theo nhóm để hưởng ưu đãi giảm giá thu hút rất nhiều nhân viên văn phòng, học sinh, sinh viên mua sắm. Hàng hóa bán theo hình thức mua theo nhóm rất đa dạng, phong phú cho khách hàng lựa chọn. Trong mua theo nhóm các doanh nghiệp, các nhà phân phối sử dụng việc giảm giá để chiêu dụ khách hàng. Tuy nhiên nếu chỉ dựa vào việc giảm giá để thu hút khách hàng thì đó không phải là một chiến lược hiệu quả trong dài hạn.
Vì trong các yếu tố để làm hài lòng khách hàng khi sử dụng sản phẩm/dịch vụ không chỉ có duy nhất yếu tố giá cả mà còn phải kể đền các yếu tố khác như sự công bằng về giá, hay việc các doanh nghiệp có tạo dựng được niềm tin ở khách hàng hay không, … Một khi mà các khách hàng đã hài lòng với việc sử dụng sản phẩm/dịch vụ của mua theo nhóm thì việc họ tiếp tục tham gia trong thị trường này sẽ là một điều tất yếu. Vấn đề được đặt ra cho các doanh nghiệp là làm sao để làm hài lòng các khách hàng ngày càng nhiều hơn để khách hàng tiếp tục mua sản phẩm/dịch vụ nhiều hơn.
