Luận văn thạc sĩ UEH: Tác động của giá dầu đến lạm phát tại Việt Nam – Truong Ngo Trong Nghia

Luận văn thạc sĩ phân tích ueh the impact of oil price on inflation the case of vietnam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực tiễn.

• Tác giả: Truong Ngo Trong Nghia
• Người hướng dẫn: Dr. Nguyen Van Ngai
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: The Impact Of Oil Price On Inflation The Case Of Vietnam
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• Acknowledgement
• Certification
• Abstract
• 1. Chapter 1: Introduction
• 1.1. Problem statement
• 1.2. Research Objectives
• 1.3. Research Questions
• 1.4. Scope and methodology of the sstudy
• 1.5. Thesis structure
• 2. Chapter 2: Literature Review
• 2.1. Review oil shocks in history
• 2.1.1. Definition of oil shock
• 2.1.2. Measure price of oil
• 2.1.3. Key oil shocks
• 2.1.3.1. Suez Crisis in period 1956-1957
• 2.1.3.2. OPEC Embargo in 1973-1974
• 3. Chapter 3: Model Specification and Data
• 3.1. Steps of Estimation
• 3.2. Unit root testing
• 3.3. Granger Causality Test
• 3.4. Impulse response functions
• 4. Chapter 4: The impact of oil price on inflation-the case of Vietnam
• 4.1. Unit Root Test
• 4.2. Var Granger Causality Test
• 4.3. Impulse Responses and Variance Decompositions
• 5. Chapter 5: Conclusion and Policy Implication
• 5.1. Limitation and Further Studies
• List of Tables
• List of Figures
• List of Acronyms

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của giá dầu đến lạm phát tại Việt Nam

Giá dầu là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt là tại Việt Nam. Nghiên cứu này sẽ phân tích mối quan hệ giữa giá dầu và lạm phát, từ đó làm rõ những tác động của biến động giá dầu đến nền kinh tế Việt Nam. Trong bối cảnh Việt Nam là một nước nhập khẩu dầu lớn, việc hiểu rõ tác động của giá dầu đến lạm phát là rất cần thiết để xây dựng các chính sách kinh tế hiệu quả.

1.1. Tác động của giá dầu đến nền kinh tế Việt Nam

Giá dầu ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất và tiêu dùng. Khi giá dầu tăng, chi phí vận chuyển và sản xuất cũng tăng theo, dẫn đến lạm phát. Nghiên cứu sẽ chỉ ra mối quan hệ này qua các số liệu thống kê và phân tích thực tiễn.

1.2. Lịch sử biến động giá dầu và lạm phát tại Việt Nam

Từ năm 2001 đến 2010, Việt Nam đã trải qua nhiều giai đoạn biến động giá dầu. Nghiên cứu sẽ xem xét các giai đoạn này và tác động của chúng đến lạm phát, từ đó rút ra bài học cho tương lai.

II. Vấn đề lạm phát và thách thức kinh tế tại Việt Nam

Lạm phát tại Việt Nam đã trở thành một vấn đề nghiêm trọng trong những năm gần đây. Từ năm 2006, lạm phát đã tăng cao, gây áp lực lớn lên nền kinh tế. Nghiên cứu sẽ phân tích nguyên nhân và hệ quả của tình trạng này, đặc biệt là mối liên hệ với giá dầu.

2.1. Nguyên nhân chính gây ra lạm phát tại Việt Nam

Lạm phát tại Việt Nam không chỉ do giá dầu mà còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như chính sách tiền tệ, cung cầu hàng hóa. Nghiên cứu sẽ phân tích các yếu tố này để làm rõ nguyên nhân gốc rễ.

2.2. Hệ quả của lạm phát đối với nền kinh tế

Lạm phát cao có thể dẫn đến sự giảm sút trong sức mua của người tiêu dùng và ảnh hưởng đến đầu tư. Nghiên cứu sẽ chỉ ra các hệ quả này và cách mà chúng tác động đến sự phát triển kinh tế của Việt Nam.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của giá dầu đến lạm phát

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp hồi quy VAR để phân tích mối quan hệ giữa giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô tại Việt Nam. Phương pháp này cho phép đánh giá tác động ngắn hạn và dài hạn của giá dầu đến lạm phát.

3.1. Mô hình VAR và ứng dụng trong nghiên cứu

Mô hình VAR là một công cụ mạnh mẽ trong phân tích kinh tế. Nghiên cứu sẽ trình bày cách thức áp dụng mô hình này để đánh giá tác động của giá dầu đến lạm phát tại Việt Nam.

3.2. Dữ liệu và phương pháp thu thập

Dữ liệu được thu thập từ các nguồn chính thức như IMF và Tổng cục Thống kê Việt Nam. Nghiên cứu sẽ mô tả quy trình thu thập và xử lý dữ liệu để đảm bảo tính chính xác và đáng tin cậy.

IV. Kết quả nghiên cứu về tác động của giá dầu đến lạm phát

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối liên hệ rõ ràng giữa giá dầu và lạm phát tại Việt Nam. Các số liệu thống kê cho thấy rằng khi giá dầu tăng, lạm phát cũng có xu hướng tăng theo. Nghiên cứu sẽ trình bày chi tiết các kết quả này.

4.1. Phân tích kết quả hồi quy

Kết quả hồi quy cho thấy rằng giá dầu có tác động tích cực đến lạm phát. Nghiên cứu sẽ phân tích các hệ số hồi quy và ý nghĩa thống kê của chúng.

4.2. So sánh với các nghiên cứu trước đây

Nghiên cứu sẽ so sánh kết quả với các nghiên cứu trước đây để làm rõ tính nhất quán và khác biệt trong các phát hiện về tác động của giá dầu đến lạm phát.

V. Kết luận và khuyến nghị chính sách cho Việt Nam

Nghiên cứu kết luận rằng giá dầu có tác động đáng kể đến lạm phát tại Việt Nam. Để giảm thiểu tác động tiêu cực, cần có các chính sách kinh tế hợp lý. Nghiên cứu sẽ đưa ra một số khuyến nghị chính sách cụ thể.

5.1. Khuyến nghị chính sách tiền tệ

Chính sách tiền tệ cần được điều chỉnh để kiểm soát lạm phát trong bối cảnh giá dầu tăng cao. Nghiên cứu sẽ đề xuất các biện pháp cụ thể để thực hiện điều này.

5.2. Đề xuất chính sách phát triển bền vững

Cần có các chính sách phát triển bền vững để giảm thiểu sự phụ thuộc vào dầu mỏ. Nghiên cứu sẽ trình bày các chiến lược phát triển kinh tế xanh và bền vững cho Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Biến động giá dầu thô trên thị trường thế giới luôn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra các cú sốc kinh tế vĩ mô toàn cầu. Trong giai đoạn 2007-2008, giá dầu thô thế giới đã trải qua một đợt tăng phi mã từ mức khoảng 55 USD/thùng lên mức đỉnh lịch sử xấp xỉ 142 USD/thùng (tương đương vượt 2,2 triệu VNĐ/thùng khi quy đổi nội tệ). Tại Việt Nam, lạm phát duy trì ở mức một con số từ năm 1996 đến 2006, nhưng sau đó đã nhanh chóng quay trở lại mức hai con số; chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng vọt trên 20% vào cuối năm 2008, chạm mốc chỉ số 150 điểm so với năm gốc 2005. Mặc dù Việt Nam là quốc gia khai thác và xuất khẩu dầu thô, nền kinh tế vẫn phụ thuộc lớn vào việc nhập khẩu các sản phẩm xăng dầu tinh chế phục vụ sản xuất và tiêu dùng nội địa, khiến tính dễ bị tổn thương trước các biến động giá năng lượng quốc tế ngày càng gia tăng.

Áp lực lạm phát leo thang đã dẫn đến việc Chính phủ phải ban hành Nghị quyết số 11/NQ-CP vào ngày 24/02/2011 nhằm triển khai các giải pháp kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội. Luận văn tập trung giải quyết vấn đề cốt lõi: Làm rõ bản chất, chiều hướng và mức độ tác động của các cú sốc giá dầu thế giới đối với mặt bằng giá tiêu dùng và sản lượng thực tế của Việt Nam. Mục tiêu cụ thể là kiểm định mối quan hệ nhân quả Granger, đánh giá tính đối xứng và bất đối xứng của các cú sốc giá dầu, đồng thời mô hình hóa phản ứng động của nền kinh tế nhằm xây dựng các khuyến nghị chính sách giúp ổn định kinh tế vĩ mô. Phạm vi nghiên cứu bao gồm bộ dữ liệu chuỗi thời gian theo tháng với 118 quan sát liên tục từ tháng 01/2001 đến tháng 10/2010 (2001M1 - 2010M10) tại Việt Nam. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp bằng chứng thực nghiệm định lượng chính xác, hỗ trợ cơ quan quản lý điều tiết lạm phát mục tiêu dưới ngưỡng 10% và duy trì đà tăng trưởng công nghiệp ổn định.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng các lý thuyết kinh tế vĩ mô kinh điển về lạm phát và cơ chế truyền dẫn năng lượng:

• Mô hình Tổng cầu - Tổng cung (AS-AD) và Mô hình Tam giác của Robert J. Gordon (1990): Phân tích nguồn gốc lạm phát thông qua ba cơ chế chính: lạm phát do chi phí đẩy (cost-push inflation), lạm phát do cầu kéo (demand-pull inflation) và lạm phát do kỳ vọng (inflation expectations / price-wage spiral). Giá dầu tăng đóng vai trò như một cú sốc cung tiêu cực, làm dịch chuyển đường tổng cung ngắn hạn sang trái, gây ra tình trạng đình lạm (stagflation) khi giá cả tăng đồng thời sản lượng sụt giảm.
• Đường cong Phillips mở rộng (Augmented Phillips Curve): Theo nghiên cứu của Mark A. Hooker (1999) và Moses Kiptui (2009), sự biến động của giá năng lượng nhập khẩu và tỷ giá hối đoái được tích hợp trực tiếp vào hàm phương trình giá cả để đo lường mức độ truyền dẫn (pass-through) từ giá dầu thô sang chỉ số giá tiêu dùng.
• Cơ chế truyền dẫn 6 kênh của Brown & Yücel (2002) và hiệu ứng hai vòng (Two-round effects): Cú sốc giá dầu tác động qua 6 kênh gồm: cú sốc phía cung biên chi phí, hiệu ứng chuyển dịch tài sản, hiệu ứng lạm phát trực tiếp, hiệu ứng số dư tiền tệ thực tế, chi phí điều chỉnh cơ cấu ngành và hiệu ứng bất định. Cú sốc vòng 1 tác động tức thì vào chi phí sản xuất và giá thành sơ cấp, trong khi cú sốc vòng 2 tác động kéo dài làm suy giảm thu nhập khả dụng, xói mòn lợi nhuận doanh nghiệp và thu hẹp tổng sản lượng.

Khung phân tích tập trung vào các khái niệm trọng tâm: Cú sốc giá dầu (đo lường qua các dạng biến động bước nhảy, tăng đột biến hoặc xu hướng), Tính bất đối xứng của giá dầu (tác động khi giá tăng khác biệt với khi giá giảm), và Chỉ số sản xuất công nghiệp (đại diện cho sản lượng thực tế ngắn hạn).

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu và quy mô mẫu: Nghiên cứu sử dụng mẫu dữ liệu chuỗi thời gian 118 tháng liên tục (từ tháng 01/2001 đến tháng 10/2010). Dữ liệu được trích xuất và đồng bộ từ ba nguồn thống kê uy tín: Cơ sở dữ liệu Thống kê Tài chính Quốc tế của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF IFS), Dữ liệu Hướng thương mại (IMF DOT) và Tổng cục Thống kê Việt Nam (GSO). Các biến số nghiên cứu chính bao gồm: Giá dầu thế giới quy đổi theo giá nội tệ (VOP), Chỉ số giá tiêu dùng đã điều chỉnh mùa vụ (CPI_SA), Chỉ số sản xuất công nghiệp đã điều chỉnh mùa vụ (IP_SA), Cung tiền M2 và Tỷ giá danh nghĩa. Phương pháp chọn mẫu là thu thập toàn bộ dữ liệu lịch sử khả dụng đồng nhất trong khung thời gian phân tích.
• Phương pháp phân tích kinh tế lượng: Nghiên cứu áp dụng quy trình ước lượng đa bước chặt chẽ:
  1. Kiểm định tính dừng: Sử dụng kiểm định nghiệm đơn vị Augmented Dickey-Fuller (ADF) và Phillips-Perron (PP) nhằm kiểm tra bậc tích hợp của chuỗi thời gian ở dạng mức (level) và dạng sai phân bậc một (first difference).
  2. Lựa chọn độ trễ tối ưu: Xác định số bậc trễ phù hợp cho hệ phương trình dựa trên các tiêu chuẩn thông tin Akaike (AIC) và Schwarz (SC).
  3. Mô hình Tự hồi quy Vectơ (VAR): Lựa chọn mô hình VAR dạng rút gọn với các biến nội sinh (phần trăm thay đổi của CPI_SA, IP_SA, VOP) cùng các biến ngoại sinh kiểm soát (tăng trưởng cung tiền M2, biến giả điểm gãy cấu trúc DBP trong cuộc khủng hoảng 2008, và biến xu thế thời gian). Lý do lựa chọn mô hình VAR là khả năng xử lý đồng thời mối quan hệ tác động qua lại giữa nhiều biến số nội sinh mà không cần áp đặt các ràng buộc cấu trúc lý thuyết tiên nghiệm cứng nhắc.
  4. Kiểm định nhân quả Granger và Phân tích động: Đánh giá chiều hướng quan hệ nguyên nhân - kết quả trong ngắn hạn, kết hợp Hàm phản ứng đẩy (Impulse Response Functions - IRF) và Phân rã phương sai sai số dự báo (Forecast Error Variance Decomposition) để định lượng quy mô và độ trễ tác động của cú sốc giá dầu theo thời gian.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực nghiệm trên chuỗi số liệu 2001-2010 đã mang lại những kết quả định lượng cụ thể:

• Biến động giá dầu và bước nhảy lạm phát: Trong giai đoạn quan sát, giá dầu thô quy đổi (VOP) tăng đều từ đầu năm 2001 đến giữa năm 2007 (đạt khoảng 1,1 triệu VNĐ/thùng), sau đó tăng vọt hơn 100% lên mức đỉnh trên 2,2 triệu VNĐ/thùng vào giữa năm 2008. Song song với đó, chỉ số giá tiêu dùng CPI_SA tăng mạnh từ mức 125 điểm (cuối năm 2007) lên 150 điểm (cuối năm 2008), tương ứng mức tăng lạm phát vượt 20% chỉ trong vòng một năm.
• Mối liên hệ nhân quả ngắn hạn giữa giá dầu và mặt bằng giá: Kiểm định nhân quả VAR Granger khẳng định giá dầu thô thế giới có tác động nhân quả có ý nghĩa thống kê dương đến mặt bằng giá tiêu dùng (CPI) trong ngắn hạn, nhưng mức độ ảnh hưởng trực tiếp đo lường được là tương đối yếu. Kết quả phân rã phương sai cho thấy phần lớn biến động của CPI được giải thích bởi các cú sốc tự thân của lạm phát quá khứ và sự gia tăng của cung tiền M2, trong khi tỷ trọng giải thích từ giá dầu chiếm khoảng từ 5% đến 12% tổng phương sai sai số dự báo.
• Tính nhạy cảm cao của sản lượng công nghiệp: Khác với phản ứng của CPI, chỉ số sản xuất công nghiệp (IP_SA) phản ứng rất nhạy bén và mang giá trị âm trước các cú sốc giá dầu. Giai đoạn từ tháng 12/2007 đến tháng 12/2008, tốc độ tăng trưởng của IP_SA bị kìm hãm mạnh, chỉ đạt khoảng 13% với mức độ biến động dao động lớn.
• Xác nhận tính bất đối xứng của cú sốc giá dầu: Khi tiến hành kiểm định các biến đại diện phi tuyến của giá dầu (tách biệt giữa cú sốc tăng giá và cú sốc giảm giá), kết quả chứng minh tồn tại hiệu ứng bất đối xứng rõ nét đối với tốc độ tăng trưởng sản lượng công nghiệp. Các cú sốc tăng giá dầu tạo ra tác động tiêu cực ngay lập tức và kéo dài đối với sản lượng, trong khi các đợt giảm giá dầu không mang lại mức độ thúc đẩy tăng trưởng sản lượng tương ứng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi khiến giá dầu tác động tiêu cực đến sản lượng công nghiệp xuất phát từ cơ chế chi phí biên đầu vào. Dầu thô và các chế phẩm dầu khí là đầu vào thiết yếu của toàn bộ hệ thống giao thông vận tải, logistics, điện năng và các ngành công nghiệp nặng. Khi giá dầu thế giới tăng vọt gấp đôi, biên lợi nhuận của doanh nghiệp sản xuất trong nước bị thu hẹp đột ngột. Do thị trường cạnh tranh và sức mua có hạn, các nhà sản xuất hạ nguồn không thể chuyển toàn bộ mức tăng chi phí sang giá bán lẻ cho người tiêu dùng, dẫn đến việc phải chủ động cắt giảm công suất vận hành (capacity utilization) và thu hẹp quy mô đầu tư mở rộng dài hạn.

Khi so sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả này hoàn toàn tương thích với phát hiện của Jimenéz-Rodriguez & Sánchez (2005) đối với các quốc gia nhập khẩu dầu OECD (nơi cú sốc giá dầu làm giảm 1,1% tăng trưởng GDP thực tế), cũng như nghiên cứu của Moses Kiptui (2009) tại Kenya (mức tăng 10% giá dầu thế giới dẫn đến mức tăng 0,5% lạm phát trong ngắn hạn). Tuy nhiên, mức độ truyền dẫn từ giá dầu sang lạm phát tại Việt Nam đo lường được thấp hơn so với các nước phát triển. Điều này được giải thích bởi chính sách kiểm soát giá hành chính và việc sử dụng các công cụ bù giá, trợ cấp năng lượng của Nhà nước trong giai đoạn 2001-2010 nhằm ghìm giữ giá bán lẻ xăng dầu dưới mức giá thị trường thế giới trong những thời điểm sốt giá.

Trong các báo cáo phân tích thực nghiệm, các kết quả trên được trực quan hóa sinh động qua Biểu đồ hàm phản ứng đẩy (IRF) mô tả quỹ đạo phản ứng suy giảm của sản lượng kéo dài từ 6 đến 12 tháng sau cú sốc giá dầu, kết hợp Bảng phân rã phương sai thể hiện rõ tỷ lệ đóng góp tăng dần của biến động giá dầu vào phương sai dự báo của lạm phát qua các chu kỳ trễ.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các bằng chứng định lượng về tác động ngắn hạn và tính bất đối xứng của giá dầu, các giải pháp chính sách trọng tâm được đề xuất như sau:

• Hoàn thiện cơ chế điều hành giá xăng dầu linh hoạt theo thị trường có quản lý: Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính rút ngắn chu kỳ điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu trong nước xuống còn 10-15 ngày, bảo đảm giá bán trong nước phản ánh sát diễn biến giá dầu thô thế giới; đồng thời tối ưu hóa việc trích lập và chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu nhằm giữ biên độ dao động giá dưới 5% trong mỗi kỳ điều hành, áp dụng liên tục từ năm 2012 trở đi.
• Điều hành chính sách tiền tệ thận trọng và linh hoạt: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV) thiết lập mục tiêu kiểm soát mức tăng trưởng cung tiền M2 hàng năm trong biên độ 15-18%, chủ động theo dõi chỉ số lạm phát lõi thay vì phản ứng thái quá bằng cách thắt chặt tín dụng đột ngột khi xảy ra các cú sốc chi phí đẩy từ giá dầu, nhằm tránh gây ra cú sốc suy thoái kép lên hoạt động sản xuất của khu vực doanh nghiệp.
• Nâng cao tỷ lệ tự chủ nguồn cung xăng dầu thành phẩm nội địa: Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam (PVN) đẩy nhanh tiến độ đầu tư và tối ưu hóa công suất vận hành của các nhà máy lọc - hóa dầu trong nước (như Nhà máy Lọc dầu Dung Quất và dự án Lọc hóa dầu Nghi Sơn) nhằm nâng tỷ lệ cung ứng sản phẩm xăng dầu nội địa lên mức trên 60% tổng nhu cầu thị trường trong giai đoạn 2015-2020, giảm thiểu rủi ro biến động tỷ giá và đứt gãy nguồn cung quốc tế.
• Khuyến khích chuyển đổi công nghệ tiết kiệm năng lượng và phát triển năng lượng tái tạo: Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng các gói hỗ trợ tín dụng xanh và ưu đãi giảm thuế doanh nghiệp từ 10% đến 20% cho các dự án công nghiệp áp dụng giải pháp tiết kiệm năng lượng, hướng tới mục tiêu giảm suất tiêu hao năng lượng trên một đơn vị GDP từ 1,0% đến 1,5% mỗi năm trong kế hoạch 5 năm tiếp theo.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô (Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư): Ứng dụng mô hình kinh tế lượng VAR và kết quả phân rã phương sai để dự báo mức độ lan truyền của giá năng lượng toàn cầu vào chỉ số CPI và tăng trưởng GDP, phục vụ xây dựng kịch bản điều hành chính sách tài khóa và tiền tệ chủ động trong chu kỳ 12-24 tháng.
• Các nhà nghiên cứu kinh tế và chuyên gia phân tích tài chính: Sử dụng quy trình kiểm định nghiệm đơn vị ADF/PP, kiểm định đồng liên kết, kiểm định nhân quả Granger và kỹ thuật mô hình hóa phi tuyến làm tài liệu tham khảo phương pháp luận chuẩn mực cho các nghiên cứu định lượng chuỗi thời gian tại các thị trường mới nổi.
• Ban lãnh đạo doanh nghiệp sản xuất công nghiệp và logistics: Vận dụng kết quả về tính bất đối xứng của chi phí nhiên liệu để xây dựng chiến lược quản trị rủi ro giá hàng hóa, áp dụng các hợp đồng phái sinh phòng vệ giá (fuel hedging) nhằm ổn định biên lợi nhuận hoạt động khi thị trường dầu mỏ thế giới biến động mạnh trên 10-15%.
• Giảng viên và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế phát triển / Kinh tế học ứng dụng: Sử dụng luận văn như một nghiên cứu điển hình (case study) toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa khung lý thuyết kinh tế vĩ mô và thực hành kinh tế lượng ứng dụng trên dữ liệu thực tế của nền kinh tế Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Cú sốc giá dầu tác động đến lạm phát Việt Nam thông qua những kênh truyền dẫn chủ yếu nào?
Cú sốc giá dầu tác động qua ba kênh chính: kênh chi phí đẩy trực tiếp làm tăng giá nhiên liệu và cước vận tải; kênh kỳ vọng lạm phát hình thành vòng xoáy giá - lương trong xã hội; và kênh cân đối ngoại tệ khi chi phí nhập khẩu xăng dầu tăng cao. Thực tế năm 2008, giá dầu tăng hơn 100% đã đẩy CPI tăng vượt 20%.

Tại sao tác động của biến động giá dầu lên sản lượng công nghiệp lại mang tính bất đối xứng?
Khi giá dầu tăng mạnh, chi phí sản xuất biên tăng vọt buộc doanh nghiệp phải thu hẹp công suất và hoãn đầu tư mới. Ngược lại, khi giá dầu hạ nhiệt, do chi phí điều chỉnh thiết bị và tâm lý thận trọng, doanh nghiệp không thể ngay lập tức mở rộng sản xuất. Do đó, cú sốc tăng giá gây tổn hại sản lượng lớn hơn nhiều so với lợi ích phục hồi khi giá giảm.

Mô hình VAR có ưu điểm gì vượt trội trong việc phân tích chuỗi thời gian kinh tế vĩ mô?
Mô hình VAR (Vector Autoregression) cho phép ước lượng đồng thời mối quan hệ tác động qua lại giữa các biến số nội sinh (như CPI, sản xuất công nghiệp, giá dầu) mà không áp đặt các giả định cấu trúc tiên nghiệm cứng nhắc. Kỹ thuật hàm phản ứng đẩy (IRF) và phân rã phương sai giúp đo lường chính xác quy mô và độ trễ phản ứng của nền kinh tế trong vòng 12-24 tháng.

Nghị quyết số 11/NQ-CP năm 2011 có mối liên hệ như thế nào với bối cảnh nghiên cứu của luận văn?
Nghị quyết số 11/NQ-CP ban hành ngày 24/02/2011 là gói giải pháp toàn diện của Chính phủ nhằm kiềm chế lạm phát hai con số và ổn định kinh tế vĩ mô sau các đợt tăng giá hàng hóa và dầu mỏ toàn cầu giai đoạn 2008-2010. Luận văn cung cấp cơ sở khoa học định lượng củng cố tính đúng đắn của việc ưu tiên ổn định vĩ mô hơn là nới lỏng tăng trưởng nóng.

Doanh nghiệp sản xuất cần thực hiện giải pháp gì để phòng ngừa rủi ro sốt giá nhiên liệu?
Doanh nghiệp cần chủ động sử dụng các công cụ tài chính phái sinh để cố định chi phí nhiên liệu đầu vào, đồng thời đầu tư nâng cấp dây chuyền công nghệ nhằm cắt giảm từ 10% đến 15% định mức tiêu hao năng lượng trên mỗi đơn vị sản phẩm, giúp duy trì năng lực cạnh tranh khi giá dầu thế giới biến động bất thường.

Kết luận

• Luận văn đã cung cấp bằng chứng thực nghiệm toàn diện về tác động động của các cú sốc giá dầu thế giới đối với lạm phát và sản lượng công nghiệp của Việt Nam trong suốt giai đoạn 10 năm (2001-2010).
• Xác nhận mối quan hệ nhân quả Granger có ý nghĩa thống kê dương giữa giá dầu và chỉ số giá tiêu dùng (CPI), dù mức độ truyền dẫn trực tiếp còn chịu sự chi phối lớn từ chính sách quản lý giá nội địa và cung tiền M2.
• Chứng minh sản lượng công nghiệp phản ứng rất nhạy cảm và chịu tác động suy giảm rõ rệt trước các cú sốc tăng chi phí năng lượng đầu vào.
• Khẳng định sự tồn tại của tính chất bất đối xứng: các cú sốc tăng giá dầu gây tổn thất tăng trưởng sản lượng công nghiệp nặng nề và kéo dài hơn nhiều so với tác động kích thích từ các đợt giảm giá.
• Đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ kết hợp giữa điều hành giá thị trường có quản lý, chính sách tiền tệ thận trọng, gia tăng năng lực tự chủ lọc dầu và chuyển đổi năng lượng xanh bền vững.

Hướng nghiên cứu tiếp theo cần mở rộng khung thời gian sau năm 2011, bổ sung các biến tỷ giá hối đoái thực tế đa phương và phân tích cơ cấu chi tiết từng nhóm hàng hóa trong rổ tính CPI nhằm đo lường hiệu ứng lan tỏa chi tiết hơn trong giai đoạn phát triển mới. Hãy tham khảo toàn văn công trình nghiên cứu để tiếp cận trọn vẹn mô hình kinh tế lượng và hệ thống bảng số liệu kiểm định chuyên sâu!

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS THE IMPACT OF OIL PRICE ON INFLATION THE CASE OF VIET NAM A thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS By TRUONG NGO TRONG NGHIA Academic Supervisor: DR. NGUYEN VAN NGAI HO CHI MINH CITY, NOVEMBER 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Acknowledgement Over two years not so long but it is one of the most interesting periods of my life with many impressive memories. I would like to take this opportunity to express my deep gratitude to the Vietnam-Netherlands Master Program for Economics of Development for organizing many helpful and exciting curriculums. For the completion of this thesis, I have indebted to many people who have given me their continued support, advice and guidance.

First of all, I would like to express my sincere gratitude to my supervisor Dr. Nguyen Van Ngai who gave me valuable guidelines, comments, suggestions, and inspiration for the successful completion of this study. Besides, his friendly and thoughtful instructions have given me a great deal of encouragements to overcome difficulties in the whole research process. I am also thankful to Dr.

Nguyen Trong Hoai, Dr. Nguyen Hoang Nam, Dr. Tu Van Binh, MBA Ly Thi Minh Chau, Tutor-Mr. Phung Thanh Binh and all lecturers and program administrators in the Vietnam – The Netherlands Program for M.

in Development Economics. They gave me advanced knowledge and help me kindly during the course. I would like to express my heartfelt thank to all my classmates in MDE15, MDE16, especially Tran Tuyet Hanh, Tran Van Long, Le Trong Binh, Vo Thi Ngoc Trinh, Le Anh Khang, Nguyen Van Dung, Nguyen Xuan Phap, Nguyen Le Thao Nguyen and other classmates for their continuous support and encouragement. Last but not least, I would like to express my deepest thanks to my parents, my brother, my close friends who have always given the most favorable environment and kept encouraging me that made me feel more confident during my study.

ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Certification “I certify that the content in this thesis has not already been submitted for any degree and has not submitted for any other degree until now. I certify that this thesis is done from the best of my knowledge. All the aids that I received during the time in preparing the thesis as same as all sources used have been acknowledged in my thesis.” Signature Truong Ngo Trong Nghia Date: / / 2012 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Abstract A steep upward trend in the price of crude oil in recent years, reaching a spike record in middle of 2008, has led to increasing concern about its impacts on macroeconomic, both abroad and in Vietnam. In this study, using the vector auto regression approach (VAR) with monthly dataset from 2001M1 to 2010M10, I attempt to empirically investigate the dynamic effects of oil price and Vietnam macroeconomics.

Focusing on the reduced-form of causal relationships between world oil price (expressed in Vietnamese price) and macroeconomic variables, I have used both linear and non linear form of oil prices to get the results of their impact on price level and output. In empirical analysis, I find consistent evidence that oil price shocks have a significant effect on output and price level in short term. In detail, my research finds a weak and positive statistically significant association between oil price shocks and price level. The output is more highly sensitive and I find an empirical evidence about the negative impact of oil price shocks on economic growth although it’s not straight forward.

I also assert the existence of asymmetric impact of oil price proxies’ changes on economic growth rate. Key words: inflation, GDP, oil price shock, VAR models, Cointegration, Granger causality, Phillips curve iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE OF CONTENTS Acknowledgement. ii List of Tables. 4 List of Figures.

5 List of Acronyms .4 Scope and methodology of the Study. 10 Chapter 2: Literature Review .1 Review oil shocks in history .1 Suez Crisis in period 1956-1957 .2 OPEC Embargo in 1973-1974: .3 Iranian revolution and oil price fluctuation in 1979 .4 Iran-Iraq War in 1980-1981 .5 The great price collapse in 1981-1986 .6 First Persian Gulf War in 1990-1991 .7 The downtrend of oil price in 2001 .8 Growing demand and stagnant supply .2 How higher oil prices affect the economy. Why oil shock seems to be the big economic headache. 18 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 The scenario of oil price and inflation in Vietnam .3 Review price level and inflation theories .4 The transmission mechanism of oil price shocks .5 Approaches to estimate oil impact on macro economy variables .6 Empirical studies about the oil price-macroeconomic relationship.

44 Chapter 3: Model Specification and Data .3 Steps of Estimation .2 Unit root testing .3 Granger Causality Test .4 Impulse response functions. 53 Chapter 4: The impact of oil price on inflation-the case of Vietnam .2 Unit Root Test .3 Var Granger Causality Test .4 Impulse Responses and Variance Decompositions. 70 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chapter 5: Conclusion and Policy Implication .3 Limitation and Further Studies. 88 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of Tables Table 2.1: Summary results of empirical studies .1 The definition of variables in the model .1: Description statistic of key variables .2: Augment Dickey-Fuller test .3: Philips-Perron test .4: Optimal lag length.5: VAR Granger- CausalityTest .6: Variance Decompositions for Var Model .7: Granger causality test of proxies of oil price shocks .8: Accumulated Response of PC_IP_SA to non-linear oil price shocks.

68 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of Figures Figure 2.1: Price of oil in 2009 dollars, 1973:M1-2010:M10. Price of West Texas Intermediate deflated by CPI (Hamilton, 2011).2: The natural logarithm of the real price of oil, 1861-2009, in 2009 U.3: When oil prices head up, the US turns grey: the oil market and US recessions .4: Illustration of oil price and macroeconomic variables in level .5: Factor contributions of price level .6: Cost-push inflation in the AS-AD model .7: Demand-pull inflation in the AS-AD model .8: Two round effects of oil price increases .9: Mix transmission channels of oil price shocks .1: The relationships of variables .2: The impulse response functions for basic model .3: The variance decompositions of variables .4: The impulse response functions of output to negative oil price changes .5: The impulse response functions of price level to net oil price increase. 69 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of Acronyms AIC: Akaike Information Criterion AR: Autoregressive ARCH: Autoregressive Conditional Heteroskedasticity CPI: Consumer Price Index GARCH: Generalized Autoregressive Conditional Heteroskedasticity INF: Inflation OLS: Ordinary least squares OPEC: Organization of Petroleum Exporting Countries PPI: Producer Price Index SBV: State Bank of Vietnam SC: Schwartz criterion UK: the United Kingdom US: the United States of America VAR: Vector Auto Regressive WTI: West Texas Intermediate 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chapter 1: Introduction 1.1 Problem statement Most of nations, oil industry plays critical roles for the development in economic, industrial, and social activities. In fact, oil price volatility not only brings a negative effect on the GDP growth for country because of increasing of input costs, but also influences foreign exchange markets, generates higher interest rate, leads to monetary and financial instability, and last but not least produces inflation.

In recent years, although Vietnam is to start a crude oil exporter but we still import a large amount of petrol. The volatile oil prices and oil shocks potentially cause vulnerability of the economy Vietnam. The story of inflation is going on and will certainly create bad impacts. Inflation was rather low from 1996 to 2006.

But after 2006, high inflation returned to Vietnam’s economy with two-digit rate. At the early beginning of the year 2011, Viet Nam has to face with the very high pressure of inflation. On 24 February, 2011, the Viet Nam’s Government has to issue the 11 The Resolution of "package solution" to control inflation, stabilize macro-economy, ensuring social security. Because of the inflation in Viet Nam is so hot up to now.

This study tries to make the researches on two aspects as follows: First, most of the empirical studies focused primarily on the relationship between oil price and macroeconomics in the economy of the developed countries such as US or OECD countries (e. Brown et at, 1995, 1999, 2004; Cunado and Gracia, 2003; Darrat and Otis, 1996; Hamilton, 1983, 1996, 1999, 2000, 2009, 2011; Hooker, 1996, 1999; Jimenez and Sanchez, 2004, 2005; Katsuya, 2008; Lee et al, 2002; Mork, 1989, 1994; Mory, 1993; Nagy, 2000; Webber, 2006…). Although some researches of developing countries in Africa (e. Aliyu, 2009; Chhiber & Shafik, 1990; Farrell, 2001; Kiptui, 2009; Nkomo, 2006) could be identified, just few studies of Asian developing countries with relatively high inflation rates could be found.

In 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] the Vietnamese context, very few studies have been done. Therefore, more empirical researches are needed in the context of Vietnamese economy. Second, this study is informative and useful for authorities through some evidences. One important is the Granger causality between macroeconomic variables and oil prices in the short term.

In addition, the evidence of asymmetrical relationship between the oil price changes–inflation rate and in oil price changes–economic growth rate will be presented. All these evidences above pass through some results of impulse response and affective decomposition in Vietnam. They will have reliable economical basis to propose and implement policies in order to alleviate significantly negative impact of oil shocks as same as to develop the economy less dependently on petroleum.2 Research Objectives With the respect to the period of 2001-2010, this study aims mainly the impact of oil price on inflation in Vietnam. Following the main objectives for the case of Vietnam, the study is attempted: - To analyze the effect of oil prices on macro economies, especially the price level and output.

- To find out the evidence of asymmetries when oil price is in trend of increasing and in trend of decreasing throughout examining the relationship between proxies of oil price changes and inflation rates and proxies of oil price changes and economic growth rate. - To suggest policies to stabilize macroeconomic.3 Research Questions In order to meet these objectives, the thesis will attempt to answer the following questions: Main question: - What are the impacts of oil price and its proxies on the macro economy in the context of Vietnam over the period of 2001-2010? 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Sub-questions: - Which are the directions of the causality relationships among oil price, price level and output? - How are the impacts of oil price on the macroeconomics? - Are there any different impacts of proxies of oil price on inflation rate and economic growth rate of Vietnam when oil price is in trend of increasing and in trend of decreasing? - What policies should be implied to mitigate the bad impacts of oil price and to develop Vietnam macro economy more sustainably? 1.4 Scope and methodology of the sstudy This study applies both qualitative and quantitative method. The first one will be concerned later on a little bit in section 2. The second one will be concerned mainly in section 2.6 and others next.