Hoạt động đối ngoại của Việt Nam trong thời kỳ đổi mới (1986 – 2005)

Chuyên khảo phân tích Hoạt động đối ngoại của việt nam trong thời kỳ đổi mới 1986 2005, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Tác giả: Buøi Vaên Huøng
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Văn Quang
• Trường học: Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Lịch sử Việt Nam
• Đề tài: Hoạt Động Đối Ngoại Của Việt Nam Trong Thời Kỳ Đổi Mới (1986 – 2005)
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ QUAN HỆ ĐỐI NGOẠI CỦA VIỆT NAM TRƯỚC THỜI KỲ ĐỔI MỚI (1945 – 1986)
• 2. CHƯƠNG 2: HOẠT ĐỘNG ĐỐI NGOẠI CỦA VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN ĐẦU CỦA THỜI KỲ ĐỔI MỚI (1986 – 1995)
• 3. CHƯƠNG 3: HOẠT ĐỘNG ĐỐI NGOẠI CỦA VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN THỨ HAI CỦA THỜI KỲ ĐỔI MỚI (1995 - 2005)
• 4. CHƯƠNG 4: MỘT SỐ NHẬN ĐỊNH VỀ HOẠT ĐỘNG ĐỐI NGOẠI CỦA VIỆT NAM TRONG THỜI KỲ ĐỔI MỚI (1986 – 2005)

Tóm tắt

I. Tổng Quan Hoạt Động Đối Ngoại Việt Nam 1986 2005

Hoạt động đối ngoại Việt Nam trong giai đoạn 1986-2005 đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng, từ một nền kinh tế đóng cửa sang hội nhập sâu rộng vào quan hệ quốc tế. Giai đoạn này chứng kiến sự thay đổi trong tư duy và hành động đối ngoại, từ tập trung vào các nước xã hội chủ nghĩa sang đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ. Chính sách đối ngoại Việt Nam 1986-2005 đã góp phần quan trọng vào việc tạo dựng môi trường hòa bình, ổn định để phát triển kinh tế - xã hội. Theo tài liệu gốc, đối ngoại là một trong hai chức năng cơ bản của tất cả các nhà nước trên thế giới, có vai trò đặc biệt quan trọng, tác động trở lại rất to lớn và mạnh mẽ tới chức năng đối nội của một nhà nước.

1.1. Bối Cảnh Quốc Tế Tác Động Đến Đối Ngoại Việt Nam

Sự sụp đổ của Liên Xô và các nước Đông Âu đã tạo ra những thách thức lớn đối với đối ngoại Việt Nam. Việt Nam phải tự tìm kiếm con đường phát triển phù hợp, đồng thời xây dựng quan hệ với các nước trên nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau. Bối cảnh quốc tế phức tạp đòi hỏi Việt Nam phải có những điều chỉnh linh hoạt trong chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại.

1.2. Vai Trò Của Đổi Mới Đến Hoạt Động Đối Ngoại Việt Nam

Chính sách đổi mới đối ngoại Việt Nam đã mở ra cơ hội hợp tác kinh tế, thu hút đầu tư nước ngoài và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Đổi mới tư duy đối ngoại giúp Việt Nam chủ động tham gia vào các tổ chức quốc tế và khu vực, góp phần giải quyết các vấn đề toàn cầu. Tác động của đổi mới đến hoạt động đối ngoại là vô cùng to lớn, tạo tiền đề cho sự phát triển bền vững của đất nước.

II. Thách Thức Hạn Chế Đối Ngoại Việt Nam 1986 2005

Bên cạnh những thành tựu, hoạt động đối ngoại Việt Nam giai đoạn 1986-2005 cũng đối mặt với không ít khó khăn và thách thức. Sự khác biệt về hệ thống chính trị, văn hóa và trình độ phát triển kinh tế giữa Việt Nam và các nước khác tạo ra những rào cản trong quá trình hợp tác. Hạn chế và thách thức đối ngoại Việt Nam 1986-2005 đòi hỏi sự nỗ lực không ngừng của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.

2.1. Ảnh Hưởng Của Liên Xô Đến Đối Ngoại Việt Nam

Sự tan rã của ảnh hưởng của Liên Xô và Đông Âu đến đối ngoại Việt Nam đã gây ra những xáo trộn lớn trong quan hệ kinh tế và chính trị. Việt Nam phải tìm kiếm các đối tác mới để bù đắp sự thiếu hụt về nguồn vốn và công nghệ. Việc chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với kinh tế đối ngoại Việt Nam 1986-2005.

2.2. Rào Cản Trong Hội Nhập Quốc Tế Của Việt Nam

Quá trình hội nhập quốc tế của Việt Nam gặp phải nhiều rào cản, bao gồm trình độ phát triển kinh tế còn thấp, cơ sở hạ tầng yếu kém và nguồn nhân lực chưa đáp ứng được yêu cầu. Để vượt qua những rào cản này, Việt Nam cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách kinh tế, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế.

2.3. Vấn Đề Biển Đông Và An Ninh Khu Vực

Vấn đề Biển Đông và các tranh chấp lãnh thổ trong khu vực tạo ra những thách thức đối với an ninh và ổn định của Việt Nam. Việt Nam cần kiên trì giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, đồng thời tăng cường hợp tác với các nước trong khu vực để duy trì hòa bình và ổn định.

III. Cách Việt Nam Đa Phương Hóa Quan Hệ Đối Ngoại 1986 2005

Một trong những thành công lớn của đối ngoại Việt Nam giai đoạn 1986-2005 là việc thực hiện chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại. Việt Nam đã chủ động mở rộng quan hệ với các nước trên thế giới, không phân biệt chế độ chính trị, đồng thời tích cực tham gia vào các tổ chức quốc tế và khu vực. Chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại đã giúp Việt Nam tăng cường vị thế và vai trò trên trường quốc tế.

3.1. Quan Hệ Việt Nam ASEAN Hợp Tác Toàn Diện

Quan hệ Việt Nam - ASEAN được củng cố và phát triển toàn diện, từ chính trị, kinh tế đến văn hóa, xã hội. Việt Nam đã tích cực tham gia vào các hoạt động của ASEAN, góp phần xây dựng một cộng đồng ASEAN vững mạnh và đoàn kết. Hợp tác với ASEAN mang lại nhiều lợi ích cho Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế và thương mại.

3.2. Quan Hệ Việt Nam Hoa Kỳ Bình Thường Hóa

Việc bình thường hóa quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ là một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử đối ngoại của Việt Nam. Quan hệ hai nước đã phát triển nhanh chóng trên nhiều lĩnh vực, từ kinh tế, thương mại đến giáo dục, văn hóa. Hợp tác với Hoa Kỳ mang lại nhiều cơ hội cho Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực đầu tư và công nghệ.

3.3. Quan Hệ Việt Nam Trung Quốc Ổn Định Và Phát Triển

Quan hệ Việt Nam - Trung Quốc được duy trì ổn định và phát triển, mặc dù vẫn còn tồn tại một số bất đồng. Hai nước đã tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực, từ kinh tế, thương mại đến văn hóa, giáo dục. Việc duy trì quan hệ tốt đẹp với Trung Quốc có ý nghĩa quan trọng đối với hòa bình và ổn định trong khu vực.

IV. Kinh Tế Đối Ngoại Việt Nam Hội Nhập Sâu Rộng 1986 2005

Kinh tế đối ngoại Việt Nam 1986-2005 đã có những bước tiến vượt bậc, từ một nền kinh tế khép kín sang hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới. Việt Nam đã thu hút được lượng lớn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam 1986-2005, đồng thời đẩy mạnh xuất nhập khẩu Việt Nam 1986-2005. Hội nhập kinh tế quốc tế đã góp phần quan trọng vào việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao đời sống của người dân.

4.1. Thu Hút Đầu Tư Nước Ngoài Động Lực Phát Triển

Việc thu hút đầu tư nước ngoài vào Việt Nam 1986-2005 đã tạo ra động lực quan trọng cho sự phát triển kinh tế. Các dự án đầu tư nước ngoài đã mang lại nguồn vốn, công nghệ và kinh nghiệm quản lý tiên tiến, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Chính phủ Việt Nam đã thực hiện nhiều chính sách ưu đãi để thu hút đầu tư nước ngoài.

4.2. Tăng Trưởng Xuất Nhập Khẩu Mở Rộng Thị Trường

Sự tăng trưởng của xuất nhập khẩu Việt Nam 1986-2005 đã giúp Việt Nam mở rộng thị trường và tăng cường quan hệ kinh tế với các nước trên thế giới. Các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam ngày càng đa dạng và có giá trị gia tăng cao hơn. Chính phủ Việt Nam đã thực hiện nhiều biện pháp để thúc đẩy xuất khẩu và giảm nhập siêu.

4.3. Gia Nhập WTO Cam Kết Hội Nhập

Việc gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) là một cam kết mạnh mẽ của Việt Nam đối với quá trình hội nhập kinh tế quốc tế. Gia nhập WTO mang lại nhiều cơ hội cho Việt Nam, nhưng cũng đặt ra những thách thức lớn. Việt Nam cần tiếp tục cải cách kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh để tận dụng tối đa các cơ hội do WTO mang lại.

V. Bài Học Kinh Nghiệm Từ Hoạt Động Đối Ngoại Việt Nam 1986 2005

Giai đoạn 1986-2005 đã để lại nhiều bài học kinh nghiệm đối ngoại Việt Nam quý báu, có giá trị tham khảo cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay. Những bài học này bao gồm sự kiên định về mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, sự linh hoạt trong sách lược đối ngoại, sự chủ động trong hội nhập quốc tế và sự đoàn kết quốc tế.

5.1. Kiên Định Mục Tiêu Độc Lập Dân Tộc

Kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội là yếu tố then chốt đảm bảo sự thành công của hoạt động đối ngoại Việt Nam. Việt Nam cần giữ vững bản sắc văn hóa dân tộc, đồng thời tiếp thu những tinh hoa văn hóa của nhân loại. Độc lập dân tộc là tiền đề để Việt Nam thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.

5.2. Linh Hoạt Trong Sách Lược Đối Ngoại

Sự linh hoạt trong sách lược đối ngoại giúp Việt Nam ứng phó kịp thời với những thay đổi của tình hình thế giới. Việt Nam cần chủ động điều chỉnh chính sách đối ngoại để phù hợp với lợi ích quốc gia và xu thế thời đại. Linh hoạt không có nghĩa là từ bỏ nguyên tắc, mà là tìm kiếm những giải pháp sáng tạo để đạt được mục tiêu.

5.3. Chủ Động Trong Hội Nhập Quốc Tế

Chủ động trong hội nhập quốc tế giúp Việt Nam tận dụng tối đa các cơ hội phát triển. Việt Nam cần tích cực tham gia vào các tổ chức quốc tế và khu vực, đồng thời xây dựng quan hệ đối tác chiến lược với các nước lớn. Hội nhập quốc tế là con đường tất yếu để Việt Nam trở thành một quốc gia phát triển.

VI. Đánh Giá Hoạt Động Đối Ngoại Việt Nam 1986 2005

Đánh giá hoạt động đối ngoại Việt Nam 1986-2005 cho thấy những thành tựu to lớn đã đạt được, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần tiếp tục giải quyết để nâng cao hiệu quả của ngoại giao Việt Nam 1986-2005 trong giai đoạn mới. Cần tiếp tục nghiên cứu và vận dụng sáng tạo những bài học kinh nghiệm đối ngoại Việt Nam vào thực tiễn.

6.1. Thành Tựu Nổi Bật Trong Giai Đoạn Đổi Mới

Những thành tựu đối ngoại Việt Nam 1986-2005 là minh chứng cho sự đúng đắn của đường lối đổi mới do Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng và lãnh đạo. Việt Nam đã xây dựng được mạng lưới quan hệ đối ngoại rộng khắp, góp phần tạo dựng môi trường hòa bình, ổn định để phát triển kinh tế - xã hội.

6.2. Vấn Đề Cần Giải Quyết Trong Tương Lai

Để nâng cao hiệu quả của hoạt động đối ngoại Việt Nam trong giai đoạn mới, cần tập trung giải quyết một số vấn đề như nâng cao năng lực dự báo và phân tích tình hình, tăng cường phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương, và xây dựng đội ngũ cán bộ đối ngoại chuyên nghiệp.

6.3. Vai Trò Của Đảng Trong Hoạt Động Đối Ngoại

Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam trong hoạt động đối ngoại là vô cùng quan trọng. Đảng lãnh đạo, chỉ đạo và kiểm tra mọi hoạt động đối ngoại, đảm bảo sự thống nhất về tư tưởng và hành động trong toàn hệ thống chính trị. Đảng cũng là người đề ra đường lối, chính sách đối ngoại phù hợp với tình hình thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN --------------- Buøi Vaên Huøng HOAÏT ÑOÄNG ÑOÁI NGOAÏI CUÛA VIEÄT NAM TRONG THÔØI KYØ ÑOÅI MÔÙI (1986 – 2005) Chuyeân ngaønh: Lòch söû Vieät Nam Maõ soá: 5.15 TOÙM TAÉT LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ LÒCH SÖÛ Thaønh phoá Hoà Chí Minh – Naêm 2007 Coâng trình ñöôïc hoaøn thaønh taïi Tröôøng Ñaïi hoïc Khoa hoïc Xaõ hoäi vaø Nhaân vaên, Ñaïi hoïc Quoác gia TP. Hoà Chí Minh. Ngöôøi höôùng daãn khoa hoïc: PGS. Leâ Vaên Quang Phaûn bieän 1: Phaûn bieän 2: Phaûn bieän 3: Luaän aùn seõ ñöôïc baûo veä tröôùc Hoäi ñoàng chaám luaän aùn caáp nhaø nöôùc taïi Tröôøng Ñaïi hoïc Khoa hoïc Xaõ hoäi vaø Nhaân vaên – Ñaïi hoïc Quoác gia Thaønh phoá Hoà Chí Minh vaøo hoài ngaøy thaùng naêm 2007.

Coù theå tìm hieåu luaän aùn taïi Thö vieän Tröôøng Ñaïi hoïc KHXH&NV - Ñaïi hoïc Quoác gia Tp. Hoà Chí Minh; Thö vieän Tröôøng Ñaïi hoïc Ñaø Laït; Thö vieän Toång hôïp Tp. Hoà Chí Minh; Thö vieän Quoác gia Haø Noäi. CAÙC COÂNG TRÌNH NGHIEÂN CÖÙU CUÛA TAÙC GIAÛ ÑAÕ COÂNG BOÁ COÙ LIEÂN QUAN ÑEÁN ÑEÀ TAØI LUAÄN AÙN 1.

Vaøi neùt veà chính saùch ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong thôøi kyø Ñoåi môùi. Taïp chí Nghieân cöùu lòch söû, soá 8 (364), 2006, tr. Veà ba muïc tieâu: An ninh, phaùt trieån vaø aûnh höôûng trong chính saùch ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam thôøi kyø Ñoåi môùi (1986 – 2005). Taïp chí Nghieân cöùu Ñoâng Nam AÙ, soá 4 (79), 2006, tr.

Lyù do, muïc ñích choïn ñeà taøi Ñoái ngoaïi laø moät trong hai chöùc naêng, nhieäm vuï cô baûn cuûa taát caû caùc nhaø nöôùc treân theá giôùi. Chöùc naêng ñoái noäi vaø ñoái ngoaïi laø hai maët cuûa moät theå thoáng nhaát, trong ñoù ñaõ ñaønh raèng, ñoái noäi laø chöùc naêng chuû yeáu, vaø tính chaát cuûa chöùc naêng ñoái noäi quyeát ñònh tính chaát cuûa chöùc naêng ñoái ngoaïi, nhöng ngöôïc laïi, chöùc naêng ñoái ngoaïi cuõng coù vai troø ñaëc bieät quan troïng, taùc ñoäng trôû laïi raát to lôùn vaø maïnh meõ tôùi chöùc naêng ñoái noäi cuûa moät nhaø nöôùc. Ngaøy nay, khi maø quaù trình khu vöïc hoaù, toaøn caàu hoaù ñang dieãn ra maïnh meõ vaø trôû thaønh moät xu theá taát yeáu, thì vieäc môû roäng chöùc naêng ñoái ngoaïi cuûa caùc nhaø nöôùc laïi caøng coù yù nghóa quan troïng vaø caáp baùch hôn trong tieán trình hoäi nhaäp quoác teá. Ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam cuõng khoâng phaûi laø moät ngoaïi leä.

Vaäy hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong thôøi kyø ñoåi môùi ñaõ dieãn ra nhö theá naøo; caùc keát quaû cuï theå cuõng nhö nhöõng toàn taïi cuûa hoaït ñoäng naøy ra sao; hoaït ñoäng ñoái ngoaïi trong thôøi kyø ñoåi môùi coù nhöõng ñaëc ñieåm gì khaùc vôùi caùc thôøi kyø tröôùc ñoù; vaø ñaâu laø cô sôû cuûa noù cuøng nhöõng nhaân toá khaùch quan vaø chuû quan naøo ñaõ taùc ñoäng, aûnh höôûng, chi phoái hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam thôøi kyø naøy? Trieån voïng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong nhöõng giai ñoaïn tieáp theo ñaàu theá kyû XXI ra sao, vaø chuùng ta coù theå ruùt ra ñöôïc nhöõng baøi hoïc lòch söû coù tính tham khaûo gì cho söï nghieäp coâng nghieäp hoaù – hieän ñaïi hoaù ñaát nöôùc vaø baûo veä Toå quoác xaõ hoäi chuû nghóa töø söï nghieân cöùu hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam thôøi kyø ñoåi môùi töø 1986 ñeán 2005? Ñaõ coù nhieàu coâng trình nghieân cöùu ôû caû 1 trong vaø ngoaøi nöôùc veà ñoái ngoaïi Vieät Nam thôøi kyø ñoåi môùi, keå caû chuû tröông, chính saùch vaø hoaït ñoäng ñeå traû lôøi nhöõng caâu hoûi vaø nhöõng vaán ñeà ñaët ra treân ñaây. Tuy nhieân, vieäc nghieân cöùu hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam thôøi kyø ñoåi môùi töø 1986 ñeán 2005 moät caùch ñaày ñuû, heä thoáng vaø luaän giaûi khoa hoïc caùc söï kieän lòch söû, ñieàu kieän lòch söû chi phoái vaø taùc duïng cuûa hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Ñaûng, nhaø nöôùc vaø nhaân daân, ruùt ra nhöõng nhaän xeùt chính xaùc vaø toång keát nhöõng kinh nghieäm lòch söû vaãn laø yeâu caàu caàn thieát. Vì vaäy, vieäc nghieân cöùu veà hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong thôøi kyø ñoåi môùi (1986 – 2005) vaãn coù yù nghóa khoa hoïc, chính trò, thöïc tieãn vaø thôøi söï heát söùc to lôùn vaø caáp baùch. Xuaát phaùt töø toaøn boä nhöõng ñieàu trình baøy treân ñaây, chuùng toâi maïnh daïn choïn vaán ñeà: “Hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong thôøi kyø ñoåi môùi (1986 – 2005)” laøm ñeà taøi luaän aùn tieán só söû hoïc cuûa mình.

Lòch söû nghieân cöùu vaán ñeà Trong moãi chaëng ñöôøng lòch söû ñaáu tranh caùch maïng cuûa daân toäc, nhöõng thaønh töïu ñaït ñöôïc treân lónh vöïc ngoaïi giao cuûa nöôùc ta ñaõ ñöôïc caùc nhaø laõnh ñaïo Ñaûng vaø Nhaø nöôùc ta toång keát, ruùt ra nhöõng baøi hoïc kinh nghieäm lôùn. Ñaëc bieät laø trong thôøi kyø ñoåi môùi, nhieàu coâng trình nghieân cöùu coù giaù trò caû veà lyù luaän laãn thöïc tieãn veà hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Ñaûng, Nhaø nöôùc vaø nhaân daân ta ñaõ ñöôïc coâng boá. Trong soá caùc coâng trình nghieân cöùu mang tính toång keát veà hoaït ñoäng ngoaïi giao Vieät Nam töø naêm 1945 ñeán nay ñaùng chuù yù nhaát laø boä saùch goàm 2 taäp: Naêm möôi naêm ngoaïi giao Vieät Nam (NXB Coâng an nhaân daân, 1995-1996) cuûa taùc giaû Löu Vaên Lôïi; hai taäp saùch: Ngoaïi giao Vieät Nam hieän ñaïi vì söï nghieäp giaønh ñoäc laäp, 2 töï do (1945 - 1975) (NXB Chính trò quoác gia, 2001) do Nguyeãn Phuùc Luaân chuû bieân vaø Ngoaïi giao Vieät Nam hieän ñaïi vì söï nghieäp ñoåi môùi (1975 - 2002) do TS. Vuõ Döông Huaân chuû bieân (2002) nhaèm phuïc vuï cho giaûng daïy vaø hoïc taäp cuûa Hoïc vieän Quan heä Quoác teá; Ngoaïi giao Vieät Nam 1945 – 2000 (NXB Chính trò quoác gia, 2002) cuûa taäp theå taùc giaû laø nhöõng caùn boä cao caáp cuûa Boä Ngoaïi giao Vieät Nam do Nguyeãn Ñình Bin chuû bieân.

Caùc cuoán saùch naøy ñeà caäp khaù chi tieát caùc vaán ñeà maáu choát trong hoaït ñoäng ngoaïi giao cuûa Vieät Nam trong caùc thôøi kyø ñaáu tranh cuûa daân toäc Vieät Nam vaø nhaán maïnh nhöõng thaønh töïu cuõng nhö neâu baät nhöõng baøi hoïc kinh nghieäm veà ñaáu tranh ngoaïi giao trong thôøi kyø ñoåi môùi. ÔÛ moät möùc ñoä nhaát ñònh, caùc coâng trình naøy phuïc vuï cho vieäc tieáp tuïc nghieân cöùu vaø trieån khai hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong theá kyû XXI. Tuy vaäy, caùc coâng trình cuõng chæ giôùi haïn thôøi gian nghieân cöùu ñeán tröôùc naêm 2002 vaø chöa thaät ñaày ñuû veà tö lieäu, nhaát laø kinh teá ñoái ngoaïi vaø vaên hoaù ñoái ngoaïi… caàn ñöôïc tieáp tuïc nghieân cöùu. Ngoaøi ra laø nhöõng baøi phaùt bieåu, baøi vieát, traû lôøi phoûng vaán cuûa caùc caùn boä laõnh ñaïo cao caáp cuûa Boä Ngoaïi giao nöôùc ta trong thôøi kyø ñoåi môùi nhö Nguyeãn Maïnh Caàm, Vuõ Khoan, Nguyeãn Dy Nieân, Traàn Quang Cô, Leâ Mai, Nguyeãn Ñình Bin ñöôïc tuyeån choïn ñaêng trong caùc cuoán saùch: Hoäi nhaäp quoác teá vaø giöõ vöõng baûn saéc, Vieät Nam 20 naêm ñoåi môùi (NXB Chính trò quoác gia, 1995 vaø 2006)… vaø cuoán: Tö töôûng ngoaïi giao Hoà Chí Minh (NXB Chính trò quoác gia, 2002) cuûa Boä tröôûng Ngoaïi giao Nguyeãn Dy Nieân laø nhöõng coâng trình nghieân cöùu coù giaù trò cao, goùp phaàn boå sung laøm saùng toû caùc vaán ñeà mang tính lyù luaän vaø thöïc tieãn veà hoaït ñoäng ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam trong 60 naêm (1945 – 2005), chöùng toû raèng hoaït 3 ñoäng ñoái ngoaïi Vieät Nam luoân soâi ñoäng vaø thöôøng xuyeân phaûi giaûi quyeát nhieàu vaán ñeà môùi caàn tieáp tuïc nghieân cöùu, boå sung.

ÔÛ möùc ñoä khaùc, caùc caùn boä ñaõ vaø ñang coâng taùc trong ngaønh ngoaïi giao coâng boá nhieàu coâng trình nghieân cöùu khoa hoïc veà ngoaïi giao Vieät Nam hieän ñaïi. Toân Nöõ Thò Ninh vaø Vuï Toå chöùc Quoác teá - Boä Ngoaïi giao vôùi: Caùc vaán ñeà toaøn caàu - Caùc toå chöùc Quoác teá vaø Vieät Nam (NXB Treû Tp. Hoà Chí Minh, 1999) laø taøi lieäu phuïc vuï cho vieäc nghieân cöùu veà ngoaïi giao ña phöông. Thaùng 12/2004, Vuï Chính saùch ñoái ngoaïi - Boä Ngoaïi giao hoaøn thaønh ñeà taøi nghieân cöùu khoa hoïc troïng ñieåm caáp Boä: Toång keát chính saùch ñoái ngoaïi vaø quan heä quoác teá cuûa Ñaûng vaø Nhaø nöôùc ta qua 20 naêm ñoåi môùi (do Traàn Ñöùc Maäu – Vuï tröôûng Vuï Chính saùch ñoái ngoaïi, Boä Ngoaïi giao laøm Chuû nhieäm ñeà taøi).

Ñeà taøi taäp hôïp caùc baûn baùo caùo toång keát cuûa caùc vuï thuoäc Boä Ngoaïi giao veà chính saùch vaø quan heä ñoái ngoaïi cuûa Vieät Nam. Tuy nhieân coâng trình naøy cuõng chæ neâu leân ñöôïc moät soá ít tö lieäu vaø môùi chæ ñeà caäp moät caùch khaùi quaùt veà maûng hoaït ñoäng ñoái ngoaïi. Nhaø xuaát baûn Chính trò quoác gia coøn cho ra maét ñoäc giaû nhieàu coâng trình nghieân cöùu söû hoïc coù giaù trò nhö:; Vieät Nam – ASEAN quan heä ña phöông vaø song phöông do GS. Vuõ Döông Ninh chuû bieân (2004); Quaù trình Vieät Nam hoäi nhaäp khu vöïc chaâu AÙ – Thaùi Bình Döông theo ñöôøng loái cuûa Ñaûng (2003) cuûa TS.

Ñinh Xuaân Lyù… Nhieàu nhaø xuaát baûn khaùc cuõng coâng boá haøng loaït caùc coâng trình nghieân cöùu, ñaùng chuù yù laø: Quan heä Vieät – Myõ thôøi kyø sau chieán tranh laïnh (1990 – 2000), cuûa PGS. Leâ Vaên Quang (NXB Ñaïi hoïc Quoác gia Tp. Hoà Chí Minh, 2005); Chính saùch ñoái ngoaïi roäng môû cuûa Vieät Nam vaø quan heä Vieät Nam – Trung Quoác cuûa taäp theå caùc taùc giaû trong vaø ngoaøi nöôùc (NXB Khoa hoïc xaõ hoäi, 2003); 4 Quan heä kinh teá – vaên hoaù Vieät Nam – Trung Quoác hieän traïng vaø trieån voïng, do Trung taâm Nghieân cöùu Trung Quoác – Trung taâm Khoa hoïc Xaõ hoäi vaø Nhaân vaên Quoác gia chuû bieân (NXB Khoa hoïc xaõ hoäi, 2001); Quaù trình trieån khai thöïc hieän chính saùch ñoái ngoaïi cuûa Ñaïi hoäi IX Ñaûng Coäng saûn Vieät Nam cuûa PGS. Trình Möu, TS.

Nguyeãn Theá Löïc, TS. Nguyeãn Hoaøng Giaùp ñoàng chuû bieân (NXB Lyù luaän chính trò, 2005)… Caùc coâng trình nghieân cöùu noùi treân tieáp tuïc laøm hoaøn thieän vieäc nghieân cöùu veà quan heä quoác teá noåi baät cuûa Vieät Nam trong thôøi kyø ñoåi môùi. Ngoaøi ra, nhieàu nhaø nghieân cöùu trong nöôùc ñaõ cho ra maét ñoäc giaû raát nhieàu coâng trình nghieân cöùu mang tính chaát chuyeân khaûo veà kinh teá ñoái ngoaïi, tieâu bieåu nhö caùc cuoán saùch do Nhaø xuaát baûn Chính trò quoác gia xuaát baûn: Thuùc ñaåy quan heä thöông maïi – ñaàu tö giöõa lieân hieäp chaâu AÂu vaø Vieät Nam nhöõng naêm ñaàu theá kyû XXI, do GS.