CHƯƠNG 1 TONG QUAN VỀ XÂY DỰNG DAP DANG NƯỚC NGÀM. VA VUNG NGHIÊN CUU = Đập ding nước ngầm Đập ding nước ngằm (đập ngằm) là công tinh ngằm dưới đắt được thiết kế để dâng đồng chảy nước dưới đất (còn gọi là nước ngằm) tự nhiên, nhằm tạo hỗ chứa ngằm trong các ting chứa nước phục vụ các nhu cầu dùng nước [3]. Ngoài tác dun trữ và ding cao mực nước, đập ngắm còn có tác dụng chống xâm nhập mặn tại các ving ven biển. ~_ Vật liệu xây dựng.
Tuy theo quy mô, cấu tạo đập, có thé sử dụng các loại vật liệu sau để xây dựng bao gồm: đất set, bê tông, đã tang, bé tông ci thép, gạch, nhựa, nhựa đường, thép tắm, tôn hoặc PVC. Mặt cắt ngang din hình của đập ngằm được minh hoa trên Hình 1. Đập đắt sét: Phù hợp cho các dự ấn có qui mô nhỏ trong vùng địa chất có tinh thấm cao và độ sâu giới hạn. Đập đất sết có hiệu quả về kinh tế cao, do chỉ phí thấp trong việc đảo va vin chuyên.
Để trắnh nguy cơ xói mòn mái đập, người ta sử dụng thêm các tắm nhựa. không thấm để bảo vệ: Đập bê tông: Vật liệu chủ yếu được sử dung để xây dựng đập bao gồm cất và đá dim. Loại đập này đồi hỏi kỹ thuật và nhân công phải có tay nghề cao [4]; Đập đá xây : Vật liệu chủ y _ ae Jy Sith pms ning dinghy Hình 1.1 Mặt cắt ngang đập ngầm. và nhân công tay nghé cao [4]; Đập bê tông cốt thép: Vật liệu chủ yêu xây dựng đập bao.
im: Cát đã xỉ ming, thé, Loa đập này có mu điểm: cường độ chị lực lớn. Tuy mh, chỉ phí xây dựng khá lớn [5] 1.2 Tổng quan về giải pháp đập ngằm trên thé giới “Có một số công tinh áp dụng công nghệ đập ngim được sử dụng ở một số nước như Nhật Bản, Brazin, các nước Châu Phi. sẽ được xem xét vi phân tích ngắn gon tong nội dung nảy. Dưới diy là bảng tổng hợp cúc đậpngầm rên thể giới đã được xây dựng trong thời gian từ những năm 1970 trở lại đây.
Bảng 1-1 Một số dip ngằm đã được xây dựng Chia] Tog we] Pia PP Qhốcgh | Tendp, MMR) Cl (ÔN | lượng, | tice dip ms đập | (1000 my im Kinh DISTR | HH | SMS | C20 |Phwnim Minar T6PHSB-| Tes] ấm | — 700] Pawn Tra NET aa} IS CO ximing Teak TIM | TES) TB] TF] Phe CS ar [az [BIS] ®%- [iimiansg Nga T6BI1858-| HS | aR | — 27 | Tang ong ¬= T6II888-| ASP Toss | TY Tama Nhị Bàn ximảng So TRE TOS] 67] 9500 Ting trộn tại chỗ. Me H5S—| Đã | Tae] 23mg Beton xôn dể Takase T6BIISBE-| — FT| 7B | T0500 | Tame tong sông hễ Kikai 1993-1999 | aT T800 [Tường beting nhi hễ Sim T620 | 35] %8-| —390—[ Tame ang xônhi thề Kons ToSz0OT eva] 2520 | 16 | Tring Baton sri ich Kem 9952005 S21 | TR | TSR | Tong Baton xôn dể Yoru 999-2008] 7 | US| AE Toms Baton ônđể Nhật Bán [Te ot 359 | 2612 | 1408 [Tườngbătng xông hễ CƠ oOo | aR | 2 |Gsiheim la Chiều | Tổng rr | Phương phẩm Quốc gia | Têndập DƯƠNG pony đài | lượng | thi cng dip đập | 000m!) | ngầm kines THẾ REP BAL PLR | Tin ating trộn tại chỗ. Ting ating xôn dể Bors 3009. | 36} 5600| 23886 |Tườngbiting vữnhi hả ean as a0 $145] Phyt vara, Tường iming Tamar ĐN6— | TBSĐ| | a Pro 5e ĐN6 | To] a] Z6 | Pw Hàngá.
[SRO DW6—| Tã | TE-| T55 |Tiiiim ximðng đông sing nhình Wooeel 96) Te 2457 — [ Tường dat sốt Saar To95.199R | #ấT | Nữ Tưng vn 2000 siming Sing Bal DRT 6 Pout Sing Fangshal 1995 —} 405956 Fava tres | sing oor} aT) 390 Pave ag Wan in S800 Thư Sing Daze 208 2600 Ting đt aan D5 | 5 || TẾ |Sminwim sa Oma TRV | S9 [T8 Gan Ando ws Ooiacamund T98T T ys Tim nhựa Sisbnim ĐT TE-TE Dianne Bomar Dar] 38 TE ng TB ne Cars Dar Pivy hũ ng Phim Bovikna | Nave 1997-1998 Ì S11] ZI6 | 1.800 | Dap dit chi Faso elm Đam [500d TW [E0 Kea | 500d T9 Đieasg Pacoima was | 56 | 16s | NA [Day usa | Pes TNgiẫn Bpiivawjfeasaiie sojP To) 1) Kitui, Kenya ‘Tai Kitui, phía Đông Kenya, từ năm 1995, SASOL (Sahelian Solutions Foundation) đã tiến hành xây dựng các đập ngăn nước ngằm, và đến nay đã có hon 500 đập nhỏ (đập cao từ 2 — 4 mét và đài khoảng 20m) đã được xây dựng. Quận Kitui có diện tích 20,400 km với mật độ dan số là 25 người/ km thuộc vùng khí hậu bán khô hạn, mưa phân phối không đều, thông thường là từ tháng 10 đến tháng12 và tir thắng 3 đến tháng 5. lượng mưn vào khoảng 250 -750 mminim, lượng bốc hơi mặt nước là 2000 mn/năm. [Nan địa chất của vùng khá phúc tạp, chủ yếu l sự kết hợp giữa đá mắcma và đá biển chat, được bao phủ bởi lớp đất phong hóa.
Phía Nam của Kitui là hệ địa chất Pecmi trong Xhi rằm tích núi lửa kỷ đệ tam nằm ở phía ty.Nguồn nước ngằm của khu vực rất khan hiểm va các dòng sông chỉ chảy trong mùa mưa. Phía Tây của khu vực bao phủ bởi đất xốp den phong hỏa, phần còn li đắt cát đồ có độ phi thi. 4) Quá tình xây dựng đập ‘Tai quận Kitui, hơn 500 đập vi kích thước lớn nhỏ khác nhau (phụ thuộc vio hướng lưu vực và áp lực dòng chảy mặt) đã được xây dựng. Trong suốt giai đoạn thi công, khu vực.
dập và ba sông được đảo đến ting địa chất không thắm nước và rắn chắc, vi dip ngim tại Kitui có độ cao trung bình từ 2-4 m và chiều dai đập khoảng 500m, loại đập lớn thường có độ cao 7m và chiễu dài 2000, ‘Cac công trình đập ngầm ở địa phương bao gồm hai loại chính: Hình thức đập thứ nhất sử dụng tường gạch hoặc đá tang, loại thứ hai sử dụng khung gỗ được lắp đầy đá và vữa (trong trường hợp nguồn trữ lượng đá không đủ thì có thé sử dụng vật liệu thay thé như lá chất dẻo, sắt mạ kẽm, dat sét).2 Đập trữ nước vùng cát, Kitui (2006). 10 b) Sử dụng và đánh giá Rit nhiều đập ngằm tại Kitui da vận hành được 25 năm, và phần lớn các đập này vẫn vận hành đủ công suất. SASOL đã tiền hảnh một số nghiên cửu về việc sử dụng và hiệu. «qua inh tẾ của các công tình đập ngầm này: ©) Lợi ích về kinh tế xã hội 'Ưu điểm chính của các đập ngầm tại Kitui dé là các đập này được xây dựng bằng kỹ thuật đơn giản không tổn kém bởi người dân địa phương và nguằn vật liệu có sẵn tại địa phương.
Chi phí cho đập với tuổi thọ trung bình là 50 năm và có khả năng tích trừ it nhất 2000m' là vào khoảng 7500SUS. Mặc dù các thông tin. tra thủy văn không đây đủ nhưng những đánh giá ban đầu cho. thấy sự cung cắp nước của đập trữ nước vũng cát én định và bảo đảm trong suốt mia Khô, giáp cho sản lượng nông nghiệp của ving ting cao.
Ví dụ điển hình như ở khi vực Wii chi cỏ 2 giếng nước nông hoạt động hiệu quả vào năm 1999, nhưng đến nay đã có 39 giống nước cẤp nước sau khi 14 đập ngằm được xây dựng "Tại Kitui, SASOL đã tiễn hành xây dựng một chuỗi đập cách nhau đều đặn một khoảng từ 0,5 đến Ikm đọc theo dòng chảy mặt, giúp cho hơn 200.000 hộ dân giảm được đáng kể thời gian đi lấy nước, từ hơn 5 giờ/ ngày xuống còn hơn | giờ/ ngày (công việc này. thường do người phụ nữ đảm nhận). Khoảng thời gian tiết kiệm, được người dân sử cđụng vào các hoạt động sản xuất như sản xuất nông nghiệp qui mô nhỏ (trồng rau, chăm sốc cây) gốp phin nâng cao đời sống kinh tế gia dink in Số liệu báo cáo của một cuộc khảo sit ti vùng Hhumnla/ Maluma cho thấy sự gia tăng thu nhập bình quân của người dân, đặc biệt vio mùa khô, 38% chủ hộ cho bit họ đã có thể trồng rau mầu với năng suất tăng thêm % sản lượng ngay trong năm đầu đập cược hoàn thành. 2) Borana, Nam Ethiopia Vang Borana, phía nam Ethiopia, là một khu vực bán khô han, trong đó cộng đồng nông thôn phụ thuộc chủ yếu vào việc chấn nuôi gia súc nuôi (chủ yếu là người chan gia súc) và nông nghiệp quy mô nhé.
Cả bai hoạt động này phụ thuge vào sự sẵn có của nguồn nước. Các cộng đồng sống ở các vùng rit xa, không có điện, nước hoặc công trình vệ sinh. Trẻ em trong khu vực này có tỷ lệ di học thấp nhất trong cả nước, vì dành nhiều thời gian để tim và léy nước. Do khu vực này có mưa it, không đồng déu và nguồn nước "hạn chế, giải pháp đập ngằm trở nên hắp dẫn cho người dân Borana.
Cộng đồng đã được biết đến với phương pháp thu gom nước từ lòng sông phủ du. Sự kết hợp sáng tạo của co sở hạ ting, trữ nước ngm va thu gom nước mat, đâm bảo nước cho sinh hoạt, và sản xuất cho cộng đồng (ERHA, 2008, Beekman, 2003 [10)) 3) Bray Tai Brazil, hon 500 đập có quy mô_nhỏ dưới lòng dit cũng đã được xây dựng trong những năm 1990, cho phép các hộ gia đình nông dân có thé canh tác thêm một vai hecta đất trong mùa khô và bán khô bạn ở bang Pernambuco đông bắc Brazil "Đập dưới đắt có thé xem như là một thân đập có hệ số thắm rit nhỏ được xây dựng có chiều cao từ bề mặt ting không thắm lên đến bề mặt dat dé giữ cho nước không chảy. Khôi vũng đất cát. Đập tạo các hỗ nh, cổ chiều sâu trang bình khoảng 4m, rộng 50m, dải 50m và trữ được khoảng 10.
Người dân địa phương trồng nhiễu loi trái cây và cây trồng trong các khu vườn nhỏ gần khu đập. 6 vũng đông bắc Brazil, do lượng mưa không đều và hạn hin kéo dài, tình trang khan hiếm nước nhằm đáp ứng nhu cầu nước trở nên rất nghiêm trọng. Khu vực bán khô hạn nảy của Brazil có did kiện địa chi it thuận lợi cho việc xây dựng đập nước ngằm, và do hồ chứa ngằm có lượng bốc hơi ít hơn so với hỗ trên mặt đắt. Các chỉ ph liên quan ới vi xây dựng đập nước ngằm tủy thuộc vio các y tố nhưcl di của đập, vậtliệu sử dụng, độ sâu của lớp không thắm nước, tính sẵn có của nhân lực.