A study on difficulties in speaking english of third year students in english faculty at thuongmai university and suggested solutions

Nghiên cứu này tập trung vào việc tìm hiểu những khó khăn mà sinh viên năm ba khoa tiếng Anh tại Trường Đại học… 61 trang · Thuongmai University · 2022.

• Tác giả: Vu Thi Thu Hien
• Người hướng dẫn: Ms. Nguyen Thi Bich Ngoc, Lecturer
• Trường học: Thuongmai University
• Chuyên ngành: English
• Đề tài: A Study On Difficulties In Speaking English Of Third-Year Students In English Faculty At Thuongmai University And Suggested Solutions
• Loại tài liệu: graduation paper
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• ABSTRACT
• ACKNOWLEDGEMENTS
• TABLE OF CONTENTS
• LIST OF ABBREVIATIONS
• LIST OF TABLES AND FIGURES
• 1. CHAPTER 1: OVERVIEW OF THE STUDY
• 1.1. Previous studies in the world
• 1.2. Previous studies in Vietnam
• 1.3. Aims of the study
• 1.4. Research subjects
• 1.5. Scope of the study
• 1.6. Research methodology
• 1.7. Instruments
• 1.7.1. Survey questionnaire
• 1.7.2. Interviews
• 1.8. Procedures
• 1.8.1. Data collection
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Overview of speaking
• 2.2. Definition of speaking
• 2.3. The importance of speaking
• 2.4. Types of speaking
• 2.5. Difficulties in speaking English
• 2.5.1. Difficulty in pronouncing English words
• 2.5.2. Difficulty in grammar use
• 2.5.3. Difficulty in vocabulary use
• 2.5.4. Anxiety and lack of confidence
• 2.6. Factors affecting students’ difficulties in speaking English
• 2.6.1. Poor listening skills
• 2.6.2. Lack of motivation
• 2.6.3. Mother-tongue use
• 2.7. Solutions to improve speaking English
• 2.7.1. Repeat pronunciation of English words
• 2.7.2. Plan to learn to speak English
• 2.7.3. Evaluate students themselves
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH FINDINGS
• 3.1. Results from the survey questionnaire
• 3.2. Students' English learning background information
• 3.3. Difficulties in speaking English
• 3.4. Factors affecting students’ difficulties in speaking English
• 3.5. Solutions to improve student’s English speaking
• 4. CHAPTER 4: RECOMMENDATIONS AND SUGGESTIONS
• 4.1. Practice listening skills
• 4.2. Practice communicating in English with friends and teachers
• 4.3. Attend English centers specializing in teaching English communication
• 4.4. Record when practicing speaking
• 4.5. Limitations and suggestions
• 4.5.1. Limitations of the research
• 4.5.2. Some suggestions for further studies

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Kỹ Năng Nói Tiếng Anh Cho Sinh Viên

Nghiên cứu này tập trung vào việc tìm hiểu những khó khăn mà sinh viên năm ba khoa tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại gặp phải trong kỹ năng nói tiếng Anh. Mục tiêu là xác định các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh. Tiếng Anh ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh toàn cầu hóa, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại. Sinh viên tốt nghiệp cần trang bị kỹ năng giao tiếp tiếng Anh hiệu quả để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động. Nghiên cứu này sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về thực trạng và đưa ra những khuyến nghị thiết thực. Theo tài liệu gốc, tiếng Anh là ngôn ngữ chính thức của hơn 53 quốc gia và vùng lãnh thổ, là ngôn ngữ thứ hai của gần 100 quốc gia và là ngôn ngữ chung của hơn 400 triệu người trên thế giới.

1.1. Lý Do Chọn Đề Tài Nghiên Cứu Kỹ Năng Nói Tiếng Anh

Đề tài được chọn vì kỹ năng nói tiếng Anh là một yếu tố then chốt trong sự thành công của sinh viên sau khi tốt nghiệp. Mặc dù sinh viên đã được đào tạo bài bản, nhiều người vẫn gặp khó khăn trong việc giao tiếp một cách tự tin và trôi chảy. Việc nghiên cứu này giúp xác định các vấn đề cụ thể và tìm ra các phương pháp học tiếng Anh hiệu quả hơn. Theo tài liệu gốc, sinh viên cần trau dồi kỹ năng giao tiếp để có thể đáp ứng các yêu cầu khắt khe của nhà tuyển dụng.

1.2. Mục Tiêu Nghiên Cứu Kỹ Năng Nói Tiếng Anh Hiệu Quả

Nghiên cứu này có ba mục tiêu chính: (1) Xác định những khó khăn phổ biến mà sinh viên năm ba gặp phải khi nói tiếng Anh. (2) Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên. (3) Đề xuất các giải pháp cụ thể để cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh. Nghiên cứu tập trung vào sinh viên khoa tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại. Theo tài liệu gốc, mục đích chính của nghiên cứu là tìm ra những khó khăn của sinh viên năm thứ ba khoa tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại trong việc cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh.

II. Phân Tích Chi Tiết Các Khó Khăn Nói Tiếng Anh Của Sinh Viên

Phần này đi sâu vào phân tích các khó khăn cụ thể mà sinh viên năm ba khoa tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại thường gặp phải. Các vấn đề bao gồm phát âm tiếng Anh không chuẩn, hạn chế về từ vựng tiếng Anh chuyên ngành, sử dụng ngữ pháp tiếng Anh chưa chính xác, và rào cản tâm lý như thiếu tự tin khi nói tiếng Anh. Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát và phỏng vấn để thu thập dữ liệu từ sinh viên. Kết quả cho thấy nhiều sinh viên cảm thấy lo lắng và căng thẳng khi phải giao tiếp bằng tiếng Anh. Theo tài liệu gốc, sinh viên không chỉ phải học hệ thống ngữ pháp hoặc từ vựng mà còn phải cải thiện bốn kỹ năng: nghe, nói, đọc và viết.

2.1. Khó Khăn Về Phát Âm Tiếng Anh Của Sinh Viên

Nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc phát âm tiếng Anh một cách chính xác. Các vấn đề thường gặp bao gồm phát âm sai các âm tiết, không phân biệt được các âm tương tự, và gặp khó khăn trong việc sử dụng ngữ điệu tự nhiên. Điều này ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp hiệu quả và khiến người nghe khó hiểu. Theo tài liệu gốc, nhiều sinh viên Việt Nam có vấn đề chung là ngay cả sau sáu hoặc bảy năm học tiếng Anh ở trường, họ không thể phát âm các câu tiếng Anh một cách chính xác và họ không đủ tự tin để giao tiếp bằng ngôn ngữ này.

2.2. Thiếu Tự Tin Và Rào Cản Tâm Lý Khi Nói Tiếng Anh

Một trong những khó khăn lớn nhất là sự thiếu tự tin và rào cản tâm lý khi nói tiếng Anh. Nhiều sinh viên sợ mắc lỗi, sợ bị người khác đánh giá, và cảm thấy lo lắng khi phải giao tiếp trước đám đông. Điều này dẫn đến việc họ ngại nói tiếng Anh và bỏ lỡ nhiều cơ hội thực hành. Theo tài liệu gốc, sinh viên nghĩ đến việc mắc lỗi khi nói trước những người xung quanh rất xấu hổ, điều này dẫn đến việc thích không nói để tránh những tình huống như vậy.

III. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Kỹ Năng Nói Tiếng Anh

Nghiên cứu xác định một số yếu tố chính ảnh hưởng đến kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên năm ba. Các yếu tố này bao gồm kỹ năng nghe kém, thiếu động lực học tiếng Anh, ảnh hưởng của tiếng mẹ đẻ, và môi trường thực hành tiếng Anh hạn chế. Việc hiểu rõ các yếu tố này giúp đưa ra các giải pháp phù hợp và hiệu quả hơn. Theo tài liệu gốc, kỹ năng nói khác với các kỹ năng khác như đọc, viết và nghe ở chỗ nó là sự kết hợp của nhiều yếu tố để tạo ra lời nói.

3.1. Ảnh Hưởng Của Kỹ Năng Nghe Kém Đến Kỹ Năng Nói

Kỹ năng nghe đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kỹ năng nói. Nếu sinh viên không thể nghe hiểu người khác nói tiếng Anh, họ sẽ gặp khó khăn trong việc phản hồi và tham gia vào cuộc trò chuyện. Việc luyện tập kỹ năng nghe là một bước quan trọng để cải thiện kỹ năng nói. Theo tài liệu gốc, kỹ năng nghe là một kỹ năng quan trọng và cần thiết trong quá trình học ngoại ngữ nói chung và tiếng Anh nói riêng.

3.2. Thiếu Động Lực Học Tiếng Anh Và Ảnh Hưởng Tiêu Cực

Thiếu động lực học tiếng Anh là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến kỹ năng nói. Nếu sinh viên không cảm thấy hứng thú và có mục tiêu rõ ràng, họ sẽ khó có thể duy trì sự cố gắng và nỗ lực trong việc học tiếng Anh. Việc tạo ra một môi trường học tập tích cực và khuyến khích là rất quan trọng. Theo tài liệu gốc, việc tìm kiếm động lực để hỗ trợ niềm đam mê học tiếng Anh của sinh viên là rất quan trọng.

IV. Giải Pháp Cải Thiện Kỹ Năng Nói Tiếng Anh Cho Sinh Viên

Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp thiết thực để cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh cho sinh viên năm ba. Các giải pháp này bao gồm luyện tập phát âm tiếng Anh thường xuyên, tạo môi trường thực hành tiếng Anh, sử dụng các ứng dụng học tiếng Anh, và tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh. Quan trọng nhất là sinh viên cần chủ động và kiên trì trong quá trình học tập. Theo tài liệu gốc, sinh viên cần trau dồi kỹ năng giao tiếp để có thể đáp ứng các yêu cầu khắt khe của nhà tuyển dụng.

4.1. Luyện Tập Phát Âm Tiếng Anh Thường Xuyên Và Đúng Cách

Việc luyện tập phát âm tiếng Anh thường xuyên là rất quan trọng. Sinh viên nên sử dụng các tài liệu học phát âm tiếng Anh chuẩn, luyện tập theo các video hướng dẫn, và tìm kiếm sự giúp đỡ từ giáo viên hoặc người bản xứ. Việc luyện tập phát âm giúp cải thiện khả năng giao tiếp và tăng sự tự tin. Theo tài liệu gốc, việc lặp lại phát âm các từ tiếng Anh là một trong những giải pháp để cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh.

4.2. Tạo Môi Trường Thực Hành Tiếng Anh Để Giao Tiếp

Tạo một môi trường thực hành tiếng Anh là rất quan trọng. Sinh viên nên tìm kiếm cơ hội giao tiếp bằng tiếng Anh với bạn bè, giáo viên, hoặc người bản xứ. Tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh, các buổi thảo luận, hoặc các hoạt động ngoại khóa là những cách tốt để thực hành tiếng Anh. Theo tài liệu gốc, một môi trường giao tiếp tích cực có tác động lớn đến việc cải thiện khả năng nói.

V. Ứng Dụng Thực Tế Và Kết Quả Nghiên Cứu Kỹ Năng Nói

Kết quả nghiên cứu này có thể được ứng dụng trong việc thiết kế chương trình đào tạo tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại. Các giảng viên có thể sử dụng các giải pháp được đề xuất để giúp sinh viên vượt qua những khó khăn và cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh. Nghiên cứu cũng cung cấp thông tin hữu ích cho sinh viên tự học và luyện thi tiếng Anh. Theo tài liệu gốc, nghiên cứu này sẽ lấp đầy những khoảng trống nghiên cứu và đưa ra những đổi mới mới nhất với đối tượng nghiên cứu là sinh viên năm thứ ba - đây là một đối tượng mới với phạm vi nghiên cứu là Trường Đại học Thương mại.

5.1. Đánh Giá Kỹ Năng Nói Tiếng Anh Của Sinh Viên

Việc đánh giá kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên cần được thực hiện một cách thường xuyên và khách quan. Các phương pháp đánh giá có thể bao gồm các bài kiểm tra nói, các buổi thuyết trình, và các hoạt động giao tiếp nhóm. Kết quả đánh giá giúp sinh viên nhận biết được điểm mạnh và điểm yếu của mình. Theo tài liệu gốc, đánh giá kỹ năng nói tiếng Anh là một phần quan trọng trong quá trình học tập.

5.2. Định Hướng Nghề Nghiệp Và Cơ Hội Việc Làm

Kỹ năng nói tiếng Anh tốt mở ra nhiều cơ hội việc làm cho sinh viên sau khi tốt nghiệp. Các công ty đa quốc gia, các tổ chức quốc tế, và các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đều đánh giá cao khả năng giao tiếp bằng tiếng Anh. Việc trang bị kỹ năng nói tiếng Anh giúp sinh viên tự tin hơn trong quá trình tìm kiếm việc làm. Theo tài liệu gốc, làm việc trong các công ty và doanh nghiệp quốc tế là ước mơ của nhiều người, đặc biệt là những người trẻ tuổi, bởi vì họ vừa có mức lương hấp dẫn, tính chuyên nghiệp cao và nhiều cơ hội thăng tiến.

VI. Kết Luận Và Hướng Nghiên Cứu Kỹ Năng Nói Tiếng Anh

Nghiên cứu này đã cung cấp một cái nhìn tổng quan về những khó khăn mà sinh viên năm ba khoa tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại gặp phải trong kỹ năng nói tiếng Anh. Các giải pháp được đề xuất có thể giúp sinh viên cải thiện kỹ năng nói tiếng Anh và chuẩn bị tốt hơn cho tương lai. Nghiên cứu cũng mở ra những hướng nghiên cứu mới về phương pháp giảng dạy tiếng Anh và động lực học tiếng Anh. Theo tài liệu gốc, nghiên cứu này nhằm giúp sinh viên năm thứ ba cải thiện kỹ năng nói, giúp họ xây dựng nền tảng vững chắc nhất cho tương lai.

6.1. Hạn Chế Của Nghiên Cứu Và Đề Xuất

Nghiên cứu này có một số hạn chế về phạm vi và phương pháp. Các nghiên cứu trong tương lai có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu, sử dụng các phương pháp nghiên cứu khác nhau, và tập trung vào các đối tượng nghiên cứu khác. Theo tài liệu gốc, mặc dù đã nỗ lực rất nhiều, nhưng những thiếu sót là không thể tránh khỏi trong nghiên cứu này.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Kỹ Năng Nói Tiếng Anh

Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các giải pháp được đề xuất, nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến động lực học tiếng Anh, và phát triển các phương pháp giảng dạy tiếng Anh sáng tạo. Theo tài liệu gốc, nghiên cứu này mở ra những hướng nghiên cứu mới về phương pháp giảng dạy tiếng Anh và động lực học tiếng Anh.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, tiếng Anh đóng vai trò là ngôn ngữ giao tiếp quốc tế chủ chốt trong các hoạt động thương mại, ngoại giao, kinh tế và trao đổi học thuật toàn cầu. Việc làm chủ năng lực giao tiếp tiếng Anh, đặc biệt là kỹ năng nói, trở thành điều kiện tiên quyết giúp sinh viên đáp ứng các tiêu chuẩn tuyển dụng khắt khe từ các doanh nghiệp trong và ngoài nước. Tuy nhiên, thực tế đào tạo ngoại ngữ tại Việt Nam cho thấy phần lớn người học dù trải qua nhiều năm học tiếng Anh ở các bậc học phổ thông vẫn gặp phải nhiều rào cản khi giao tiếp thực tế.

Đối với sinh viên chuyên ngành tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại, dù đã bước sang năm thứ ba và được trang bị khối lượng kiến thức ngôn ngữ nền tảng, việc thực hành và làm chủ kỹ năng nói vẫn là một thách thức lớn. Xuất phát từ thực trạng đó, khóa luận tốt nghiệp "A study on difficulties in speaking English of third-year students in English Faculty at Thuongmai University and suggested solutions" được tác giả Vũ Thị Thu Hiền thực hiện dưới sự hướng dẫn của ThS. Nguyễn Thị Bích Ngọc vào năm 2022.

Mục tiêu tổng quát và các nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể của đề tài bao gồm:

1. Xác định và phân tích các khó khăn điển hình mà sinh viên năm thứ ba chuyên ngành Tiếng Anh tại Trường Đại học Thương mại thường gặp phải trong quá trình thực hành kỹ năng nói tiếng Anh.
2. Tìm hiểu và làm rõ các yếu tố tác động dẫn đến những khó khăn trong kỹ năng nói của sinh viên.
3. Đề xuất hệ thống các giải pháp thực tế và khả thi nhằm giúp sinh viên cải thiện và nâng cao năng lực nói tiếng Anh.

Nhiệm vụ nghiên cứu được cụ thể hóa qua ba câu hỏi nghiên cứu:

• Câu hỏi 1: Những khó khăn phổ biến nhất mà sinh viên năm thứ ba thường phải đối mặt khi nói tiếng Anh là gì?
• Câu hỏi 2: Những yếu tố nào ảnh hưởng trực tiếp đến kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên năm thứ ba Khoa Tiếng Anh?
• Câu hỏi 3: Những giải pháp hiệu quả nào có thể áp dụng để nâng cao khả năng nói tiếng Anh cho sinh viên?

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là các khó khăn trong kỹ năng nói tiếng Anh và các giải pháp khắc phục. Khách thể khảo sát bao gồm sinh viên năm thứ ba thuộc ba lớp chuyên ngành tiếng Anh (K55N1, K55N2 và K55N3) tại Khoa Tiếng Anh, Trường Đại học Thương mại. Phạm vi thời gian nghiên cứu và thu thập dữ liệu được triển khai trong năm học 2021–2022.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và các khái niệm nền tảng

Khóa luận xây dựng nền tảng lý luận dựa trên các công trình nghiên cứu về bản chất ngôn ngữ và phương pháp giảng dạy kỹ năng nói:

• Khái niệm về kỹ năng nói: Tiếp cận định nghĩa của Bygate (1987), Wilson (1983) và Burns & Joyce (1997), nhìn nhận kỹ năng nói là một quá trình tương tác tạo dựng ý nghĩa, kết hợp giữa các quy tắc ngôn ngữ học, tâm lý và cơ chế tạo âm để truyền đạt thông điệp và thiết lập mối quan hệ giao tiếp.
• Tầm quan trọng của kỹ năng nói: Kế thừa quan điểm của Parupalli Srinivas Rao (2019) và Spratt, Pulverness & Williams (2005) về tính chất chủ động (productive skill) và mức độ tương tác cao của kỹ năng nói trong việc phát triển toàn diện năng lực ngôn ngữ.
• Phân loại các dạng thức nói: Áp dụng mô hình phân loại năm cấp độ nói của Brown (2004), bao gồm: Bắt chước (Imitative), Tập trung/Chuyên sâu (Intensive), Đối đáp (Responsive), Tương tác (Interactive), và Mở rộng/Độc thoại (Extensive). Trong đó, tác giả định vị các hoạt động nói của sinh viên năm thứ ba chủ yếu thuộc các dạng Intensive, Responsive và Interactive.
• Các nhóm khó khăn và yếu tố tác động: Tổng hợp từ các nghiên cứu của Emma Pathare (1995), Hetrakul (1995), Rachael-Anne Knight (2003) về ngữ âm (trọng âm từ, nối âm, nuốt âm, âm cuối); Shatz & Wilkinson (2010), Scacella & Oxford (1992) về ngữ pháp (giới từ, mạo từ, thì, trật tự từ SVO); Rohmatillah (2014), Elgort và cộng sự (2018) về từ vựng (vốn từ, từ đa nghĩa, ngữ cảnh); Hussain và cộng sự (2020), Baker & Westrup (2003), Foster (1976) về yếu tố tâm lý (lo âu, sợ sai, thiếu tự tin); DeGelder & Morais (2012) về kỹ năng nghe; Oroujlou & Vahedi (2011), Shahzadi (2014) về động lực học tập; và Harmer (1991), Baker & Westrup (2000) về ảnh hưởng của tiếng mẹ đẻ (thói quen dịch từng từ).
• Khung chiến lược giải pháp: Ứng dụng khung chiến lược học tập của Oxford (1990) gồm 4 nhóm giải pháp: ghi nhớ từ vựng (Memorize vocabulary), lặp lại phát âm (Repeat pronunciation), lập kế hoạch học tập (Plan to learn to speak English), và tự đánh giá năng lực (Evaluate students themselves).

Phương pháp nghiên cứu và quy trình thu thập dữ liệu

Nghiên cứu kết hợp hai phương pháp tiếp cận định lượng và định tính:

• Phương pháp định lượng (Bảng hỏi khảo sát): Bảng hỏi gồm 8 câu hỏi được thiết kế trên Google Forms bằng tiếng Anh, gửi tới toàn bộ 156 sinh viên thuộc 3 lớp K55N1, K55N2, K55N3 (mỗi lớp 52 sinh viên). Do bối cảnh dịch bệnh Covid-19 và lý do sức khỏe, tác giả thu về 125 phiếu phản hồi hợp lệ sau 5 ngày triển khai. Nội dung khảo sát bao quát 4 phần: thông tin nền tảng về việc học nói tiếng Anh; các khó khăn khi nói; các yếu tố ảnh hưởng; và các giải pháp đã áp dụng.
• Phương pháp định tính (Phỏng vấn bán cấu trúc): Tiến hành phỏng vấn sâu qua nền tảng Zoom với các sinh viên được lựa chọn ngẫu nhiên từ các lớp khảo sát (như sinh viên Hoàng Hữu Thịnh - K55N3, Hoàng Văn Hùng, Nguyễn Phương Hoa - K55N2). Nội dung phỏng vấn tập trung vào hai câu hỏi trọng tâm: các khó khăn sinh viên thường gặp và giải pháp thực tế mà sinh viên đang áp dụng.
• Xử lý dữ liệu: Dữ liệu định lượng từ Google Forms được mã hóa, phân nhóm và xử lý bằng phương pháp thống kê mô tả (tần số, tỷ lệ phần trăm) hiển thị qua bảng số liệu và biểu đồ. Dữ liệu phỏng vấn định tính được phiên âm, phân tích nội dung để đối chiếu và bổ trợ cho kết quả định lượng.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Overview of the Study (Tổng quan nghiên cứu)

Chương 1 thiết lập khung tổng thể cho đề tài, bao gồm lý do chọn đề tài, mục tiêu, nhiệm vụ, đối tượng, phạm vi nghiên cứu và phương pháp luận. Tác giả đã tiến hành tổng quan các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước:

• Nghiên cứu quốc tế: Công trình của Samira Al Hosni (2015) về khó khăn nói của học sinh EFL; Eissa, Misbah & Najat (1988) về rào cản sử dụng tiếng Anh làm công cụ giảng dạy; Ihmeideh, Dababneh & Cleland (2010) tại Malaysia về môi trường giao tiếp tác động tới kỹ năng nói của sinh viên đại học.
• Nghiên cứu trong nước: Nghiên cứu của Nguyễn Thị Lệ Nguyên (2001) về tạo động lực học tiếng Anh cho sinh viên không chuyên; Phương Hoàng Yến, Võ Phương Quyên & Trần Mai Hiền về các yếu tố dự báo năng lực tiếng Anh tại Đại học Cần Thơ; Hà Văn Thụy & Lương Văn Vạn (2012) về phương pháp nâng cao kỹ năng nói cho sinh viên sư phạm tiếng Anh Cao đẳng Sơn La. Từ việc chỉ ra khoảng trống nghiên cứu tại Trường Đại học Thương mại đối với đối tượng sinh viên năm thứ ba chuyên ngành tiếng Anh, tác giả khẳng định tính cần thiết và mới mẻ của đề tài.

Chương 2: Literature Review (Cơ sở lý luận)

Chương 2 trình bày có hệ thống các lý thuyết học thuật liên quan đến kỹ năng nói tiếng Anh:

1. Tổng quan về kỹ năng nói: Phân tích định nghĩa, vai trò của kỹ năng nói trong việc tiếp thu ngôn ngữ thứ hai, và 5 cấp độ nói theo thang phân loại của Brown (2004).
2. Các khó khăn trong kỹ năng nói: Hệ thống hóa 4 nhóm khó khăn chính gồm phát âm (trọng âm từ, nối âm, nuốt âm, âm cuối), ngữ pháp (giới từ, mạo từ, thì quá khứ, ngôi thứ ba số ít, cấu trúc câu), từ vựng (thiếu vốn từ, từ đa nghĩa, sử dụng từ phù hợp ngữ cảnh), và rào cản tâm lý (lo âu, sợ mắc lỗi, thiếu tự tin).
3. Các yếu tố ảnh hưởng: Phân tích 3 yếu tố cốt lõi gồm kỹ năng nghe kém (không chú ý khi nghe, cố nghe từng từ thay vì bắt từ khóa), thiếu động lực học tập (thiếu kiến thức nền tảng, chưa nhận thức rõ tầm quan trọng của kỹ năng nói), và sự can thiệp của tiếng mẹ đẻ (thói quen dịch từng từ ngữ sang tiếng Anh).
4. Các giải pháp phát triển kỹ năng nói: Phân tích 4 chiến lược theo Oxford (1990) gồm ghi nhớ từ vựng qua liên tưởng ngữ cảnh, luyện lặp lại phát âm qua phương pháp shadowing và bắt chước các chương trình chuẩn (BBC, CNN), lập kế hoạch rèn luyện có mục tiêu, và tự đánh giá qua việc ghi âm, đối chiếu với nguồn mẫu.

Chương 3: Research Findings (Kết quả nghiên cứu)

Chương 3 là phần trọng tâm của khóa luận, phản ánh dữ liệu thống kê từ 125 phiếu khảo sát và trích dẫn phỏng vấn sâu:

Nhóm nội dung khảo sát	Tiêu chí đánh giá / Chỉ số cụ thể	Tỷ lệ (%) / Số liệu ghi nhận
Thông tin nền tảng	Nhận thức tầm quan trọng của kỹ năng nói Thời gian học tiếng Anh (> 12 năm) Đánh giá độ khó của kỹ năng nói (Khó & Rất khó) Mức độ tự tin khi nói tiếng Anh (Ít tự tin & Không tự tin) Thời gian luyện nói mỗi ngày (< 1 giờ/ngày) Mức độ tham gia nói trên lớp (Hiếm khi & Không bao giờ)	60,8% rất quan trọng (34,4% quan trọng) 90,2% sinh viên 46,4% (chỉ 6,1% thấy dễ, 0% rất dễ) Mỗi nhóm chiếm khoảng 45,6% (chỉ 7,8% tự tin) 45,7% (57/125 SV), 1–2 giờ: 34,4% Hiếm khi: 54,8%, Không bao giờ: 34,4%
Khó khăn về Ngữ âm	Không biết nhấn trọng âm từ (Do not know word stress) Khó khăn về nối âm và nuốt âm (Liaison, elision) Bỏ qua hoặc phát âm sai âm cuối (Ignore/mispronounce ending sounds)	93,6% đồng ý (50,4% hoàn toàn đồng ý) 33,6% đồng ý (48,0% không đồng ý) 16,8% không đồng ý (19,2% phân vân)
Khó khăn về Ngữ pháp	Khó hiểu chính xác cấu trúc ngôn ngữ (English language structures) Dùng sai giới từ, mạo từ, thì quá khứ, ngôi thứ 3 (Misuse of prepositions...)	86,4% đồng ý (53,6% hoàn toàn đồng ý) 82,2% đồng ý (31,0% hoàn toàn đồng ý)
Khó khăn về Từ vựng	Thiếu kiến thức từ vựng (Lack of vocabulary knowledge) Khó khăn với từ nhiều nghĩa (Vocabulary with many meanings) Khó khăn dùng từ theo ngữ cảnh (Vocabulary with contextual meaning)	94,4% đồng ý (48,0% hoàn toàn đồng ý) 92,0% đồng ý (41,6% hoàn toàn đồng ý) 77,6% đồng ý (13,6% không đồng ý)
Rào cản Tâm lý	Sợ mắc lỗi khi nói (Fear of making mistakes) Sợ đối phương không hiểu (Fear partner does not understand) Không tham gia hoạt động nói do thiếu tự tin	88,0% đồng ý (63,2% hoàn toàn đồng ý) 78,4% đồng ý 24,8% đồng ý (44,0% không đồng ý)
Yếu tố Kỹ năng nghe	Không bắt được từ khóa (Do not catch keyword) Không nhận diện được âm thanh (Do not recognize sounds) Cố hiểu từng từ trong câu (Try to understand all words) Không tập trung khi nghe (Do not pay attention)	79,2% đồng ý (37,6% hoàn toàn đồng ý) 78,4% đồng ý (44,6% hoàn toàn đồng ý) 77,6% đồng ý 76,8% đồng ý (45,6% hoàn toàn đồng ý)
Yếu tố Động lực	Thiếu kiến thức tiếng Anh cơ bản dẫn đến chán nản Chưa hiểu rõ tầm quan trọng của kỹ năng nói	89,0% đồng ý (45,6% hoàn toàn đồng ý) 87,2% đồng ý (48,0% hoàn toàn đồng ý)
Ảnh hưởng Tiếng mẹ đẻ	Dịch từng từ từ tiếng Việt sang tiếng Anh (Word by word translation) Sử dụng tiếng mẹ đẻ theo bản năng tự nhiên (Natural instinct)	96,0% đồng ý (34,4% hoàn toàn đồng ý) 92,8% đồng ý (65,6% hoàn toàn đồng ý)
Giải pháp sinh viên lựa chọn	Lặp lại phát âm qua nghe tin tức/phim ảnh (Repeat pronunciation) Tự ghi âm và đánh giá lỗi sai (Evaluate students themselves) Ghi nhớ và tích lũy từ vựng (Memorize vocabulary) Lập kế hoạch học nói chi tiết (Plan to learn to speak English)	51,2% (64/125 SV) lựa chọn (Xếp hạng 1) 47,2% (59/125 SV) lựa chọn (Xếp hạng 2) 39,2% (49/125 SV) lựa chọn (Xếp hạng 3) 21,6% (27/125 SV) lựa chọn (Xếp hạng 4)

Chương 4: Recommendations and Suggestions (Khuyến nghị và đề xuất)

Chương 4 đưa ra các định hướng giải pháp mang tính ứng dụng cao dựa trên kết quả khảo sát và phân tích lý luận:

• Tăng cường luyện tập kỹ năng nghe: Khuyến khích sinh viên tạo thói quen nghe tiếng Anh hàng ngày qua đài phát thanh, âm nhạc, các bản tin quốc tế (CNN, VOA). Đề xuất áp dụng kỹ thuật chép chính tả (dictation) để nâng cao độ nhạy âm thanh và tiếp thu ngữ điệu chuẩn bản xứ.
• Thực hành giao tiếp chủ động: Khuyến khích tham gia tích cực vào các tương tác với giảng viên và bạn học, tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh và các trung tâm đào tạo chuyên sâu về giao tiếp.
• Mở rộng vốn từ vựng chuyên sâu: Xây dựng thói quen đọc sách, báo, tạp chí chuyên ngành để tiếp cận từ vựng trong ngữ cảnh thực tế; ghi chép và ôn tập có hệ thống các cấu trúc cụm từ (collocations).
• Ứng dụng công nghệ tự ghi âm và phản chiếu: Thực hành phương pháp ghi âm bài nói cá nhân bằng điện thoại hoặc máy tính, nghe lại để tự phát hiện lỗi phát âm, sau đó đối chiếu với các nguồn phát âm chuẩn từ từ điển điện tử hoặc tham vấn phản hồi từ giảng viên.

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu chính

Khóa luận đã định lượng hóa cụ thể thực trạng rèn luyện kỹ năng nói của sinh viên năm thứ ba Khoa Tiếng Anh, Trường Đại học Thương mại:

• Mâu thuẫn giữa nhận thức và thời gian thực hành: Mặc dù trên 95% sinh viên nhận thức được tầm quan trọng của kỹ năng nói và hơn 90% đã học tiếng Anh trên 12 năm, có tới 45,7% sinh viên chỉ dành dưới 1 giờ mỗi ngày để luyện nói, và gần 90% sinh viên hiếm khi hoặc không bao giờ chủ động phát biểu trong giờ học nói trên lớp.
• Ba điểm nghẽn ngôn ngữ hàng đầu: (1) Thói quen dịch từng từ từ tiếng Việt sang tiếng Anh đạt mức độ đồng thuận cao nhất (96,0%); (2) Thiếu hụt kiến thức từ vựng (94,4%); và (3) Không nắm vững quy tắc đánh trọng âm từ (93,6%).
• Tâm lý sợ sai chi phối hành vi: 88,0% sinh viên thừa nhận rào cản lớn nhất khiến họ e ngại nói tiếng Anh là tâm lý sợ mắc lỗi trước tập thể.
• Sự phân hóa trong lựa chọn giải pháp: Sinh viên có xu hướng ưa chuộng các giải pháp tự rèn luyện mang tính thụ động hoặc kết hợp giải trí như nghe lặp lại phát âm qua phim ảnh/tin tức (51,2%) và tự ghi âm đánh giá (47,2%), trong khi việc lập kế hoạch học tập dài hạn có kỷ luật chỉ được 21,6% sinh viên áp dụng.

Đóng góp của đề tài

• Về mặt học thuật: Cung cấp bộ dữ liệu thực chứng cập nhật về thực trạng năng lực nói tiếng Anh của sinh viên chuyên ngữ tại Trường Đại học Thương mại, bổ sung vào khoảng trống nghiên cứu của các công trình đi trước tại Việt Nam (vốn chủ yếu tập trung vào sinh viên không chuyên hoặc các trường đại học sư phạm).
• Về mặt ứng dụng: Hệ thống hóa các nguyên nhân dẫn đến sự suy giảm hiệu quả giao tiếp tiếng Anh (ngữ âm, ngữ pháp, từ vựng, tâm lý, kỹ năng nghe, tiếng mẹ đẻ) và cung cấp các khuyến nghị rèn luyện có thể áp dụng trực tiếp cho sinh viên cũng như làm tài liệu tham khảo cho giảng viên trong việc điều chỉnh phương pháp tổ chức lớp học nói.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận ghi nhận các hạn chế cụ thể phát sinh trong quá trình triển khai:

• Hạn chế về phương thức thu thập dữ liệu: Do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, tác giả không thể phát phiếu khảo sát trực tiếp tại giảng đường mà phải sử dụng biểu mẫu trực tuyến Google Forms, dẫn đến tỷ lệ phản hồi đạt 125/156 sinh viên (chiếm khoảng 80,1% tổng số mẫu mục tiêu).
• Quy mô mẫu phỏng vấn định tính còn hẹp: Do điều kiện giãn cách, các cuộc phỏng vấn sâu chỉ được thực hiện trực tuyến qua Zoom với số lượng giới hạn (3–4 sinh viên), chưa phản ánh hết được sự đa dạng trong trải nghiệm của toàn thể sinh viên trong khoa.
• Phạm vi đối tượng: Đề tài chỉ giới hạn khảo sát trên đối tượng sinh viên năm thứ ba tại Khoa Tiếng Anh, Trường Đại học Thương mại.

Hướng nghiên cứu tiếp theo được tác giả đề xuất:

• Mở rộng phạm vi khảo sát đối với sinh viên các năm học khác (năm nhất, năm hai, năm tư) hoặc sinh viên không chuyên ngữ tại trường.
• Triển khai các nghiên cứu thực nghiệm nhằm kiểm chứng mức độ hiệu quả của từng phương pháp can thiệp cụ thể (như phương pháp shadowing, nhật ký ghi âm nói) đối với sự tiến bộ của người học trong thời gian dài.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tư liệu học thuật hữu ích cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành tiếng Anh: Giúp người học tự đối chiếu, nhận diện các sai sót điển hình về trọng âm, ngữ pháp, thói quen tư duy bằng tiếng mẹ đẻ và áp dụng các chiến lược tự học (phương pháp bắt chước qua BBC/CNN, kỹ thuật ghi âm tự đánh giá).
• Giảng viên giảng dạy kỹ năng nói (Speaking): Cung cấp cơ sở thực tiễn để thiết kế các hoạt động lớp học nhằm giảm thiểu áp lực tâm lý, tạo môi trường giao tiếp cởi mở và điều chỉnh trọng tâm giảng dạy từ sửa lỗi ngữ pháp đơn thuần sang rèn luyện phản xạ bắt từ khóa và ngữ điệu.
• Người nghiên cứu phương pháp giảng dạy tiếng Anh (ELT/TESOL): Cung cấp cấu trúc bảng hỏi khảo sát chuẩn hóa và khung phân tích nguyên nhân - giải pháp dựa trên lý thuyết của Brown (2004) và Oxford (1990).

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận nghiên cứu trên cỡ mẫu cụ thể nào tại Trường Đại học Thương mại? Khóa luận đã phát phiếu khảo sát đến toàn bộ 156 sinh viên năm thứ ba chuyên ngành tiếng Anh thuộc 3 lớp K55N1, K55N2 và K55N3 (mỗi lớp 52 sinh viên). Sau quá trình thu thập qua Google Forms, tác giả thu được 125 kết quả hợp lệ để phân tích định lượng, kết hợp phỏng vấn sâu trực tuyến qua Zoom với các đại diện sinh viên từ các lớp này.

2. Đâu là khó khăn lớn nhất về mặt phát âm mà sinh viên gặp phải theo số liệu khảo sát? Khó khăn lớn nhất về phát âm là không biết cách đánh trọng âm từ (Do not know how to stress a word), nhận được sự đồng thuận của 93,6% người tham gia (trong đó có 50,4% hoàn toàn đồng ý và 43,2% đồng ý). Khó khăn này được tác giả giải thích là do tiếng Việt là ngôn ngữ có thanh điệu, trong khi tiếng Anh sử dụng trọng âm và ngữ điệu để biểu đạt ngữ nghĩa.

3. Yếu tố tâm lý nào cản trở nhiều nhất đến khả năng nói tiếng Anh của sinh viên? Yếu tố tâm lý cản trở lớn nhất là tâm lý sợ mắc lỗi (Fear of making mistakes), với 88,0% sinh viên đồng ý (trong đó 63,2% hoàn toàn đồng ý). Nỗi sợ này khiến sinh viên có xu hướng chọn giải pháp giữ im lặng trong lớp thay vì tham gia tương tác, dẫn đến việc thiếu cơ hội rèn luyện phản xạ giao tiếp.

4. Ảnh hưởng của tiếng mẹ đẻ (tiếng Việt) được thể hiện rõ nhất qua hành vi nào? Thói quen dịch từng từ từ tiếng Việt sang tiếng Anh (Translate word by word from Vietnamese into English) là vấn đề có tỷ lệ đồng thuận cao nhất trong toàn bộ nghiên cứu với 96,0% sinh viên xác nhận (gồm 34,4% hoàn toàn đồng ý và 61,6% đồng ý, 0% không đồng ý). Thói quen này làm sai lệch cấu trúc câu, ngữ cảnh dùng từ và làm chậm tốc độ phản xạ khi nói.

5. Giải pháp nào được sinh viên lựa chọn nhiều nhất để cải thiện kỹ năng nói? Giải pháp được lựa chọn nhiều nhất là lặp lại phát âm qua việc nghe tin tức, phim ảnh và các chương trình tiếng Anh chuẩn (Repeat pronunciation of English words), chiếm 51,2% (64/125 sinh viên lựa chọn). Giải pháp xếp thứ hai là tự ghi âm và nghe lại để kiểm tra lỗi phát âm (Evaluate students themselves), chiếm 47,2% (59/125 sinh viên).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Vũ Thị Thu Hiền đã phản ánh toàn diện và có căn cứ định lượng về những khó khăn trong kỹ năng nói tiếng Anh của sinh viên năm thứ ba Khoa Tiếng Anh, Trường Đại học Thương mại. Nghiên cứu chỉ ra rằng mặc dù có nhận thức tốt về tầm quan trọng của ngôn ngữ, sinh viên vẫn chịu sự chi phối mạnh mẽ từ rào cản ngữ âm, vốn từ vựng, tâm lý sợ sai và thói quen tư duy bằng tiếng mẹ đẻ. Hệ thống giải pháp được đề xuất dựa trên khung lý thuyết của Oxford (1990) mang lại những định hướng thực hành thiết thực, giúp người học từng bước hoàn thiện năng lực giao tiếp tiếng Anh chuẩn xác và tự tin hơn.