Huy động vốn nước ngoài cho phát triển kinh tế tư nhân tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích ueh huy động vốn nước ngoài cho phát triển kinh tế tư nhân tại việt nam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực

• Tác giả: Dương Thị Lệ Huyền
• Người hướng dẫn: Gs.Ts Dương Thị Bình Minh
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh tế Tài chính Ngân hàng
• Đề tài: Huy động vốn nước ngoài cho phát triển kinh tế tư nhân tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: LYÙ LUAÄN CHUNG VEÀ KTTN VAØ HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI ÑOÁI VÔÙI SÖÏ PHAÙT TRIEÅN KHU VÖÏC KTTN
• 1.1. Toång quan veà khu vöïc KTTN
• 1.1.1. Khaùi nieäm veà KTTN
• 1.2. Caùc hình thöùc cuûa KTTN
• 1.3. Tính taát yeáu phaùt trieån khu vöïc KTTN trong neàn kinh teá thò tröôøng
• 2. CHƯƠNG 2: THÖÏC TRAÏNG HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI CHO PHAÙT TRIEÅN KTTN TAÏI VIEÄT NAM
• 2.1. Khaùi quaùt thöïc traïng hoaït ñoäng cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam
• 2.1.1. Tình hình hoaït ñoäng cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua
• 2.1.2. Nhöõng thaønh töïu ñaït ñöôïc cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua
• 2.1.2.1. Ñoùng goùp vaøo taêng tröôûng GDP vaø chuyeån dòch cô caáu kinh teá
• 2.1.2.2. Huy ñoäng moïi nguoàn voán ñaàu tö phaùt trieån
• 2.1.2.3. Ñoùng goùp to lôùn cho ngaân saùch
• 2.1.2.4. Taïo vieäc laøm cho ngöôøi lao ñoäng
• 2.1.2.5. Phaùt trieån kinh teá ñoái ngoaïi
• 2.1.2.6. Quan heä saûn xuaát phuø hôïp vôùi löïc löôïng saûn xuaát
• 2.1.3. Nhöõng haïn cheá chuû yeáu cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua
• 2.2. Thöïc traïng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua
• 2.2.1. Thöïc traïng huy ñoäng voán ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi
• 2.2.2. Thöïc traïng huy ñoäng voán ñaàu tö giaùn tieáp nöôùc ngoaøi
• 2.3. Ñaùnh giaù thöïc traïng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua
• 2.3.1. Nguyeân nhaân cuûa nhöõng haïn cheá
• 3. CHƯƠNG 3: CAÙC BIEÄN PHAÙP HOAØN THIEÄN HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI CHO PHAÙT TRIEÅN KTTN TAÏI VIEÄT NAM
• 3.1. Ñònh höôùng phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam ñeán naêm 2010
• 3.2. Caùc bieän phaùp hoaøn thieän huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam
• 3.2.1. Caùc giaûi phaùp vó moâ
• 3.2.2. Caùc giaûi phaùp vi moâ
• 3.2.3. Caùc giaûi phaùp thu huùt vaø söû duïng voán ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi
• 3.2.4. Caùc giaûi phaùp thu huùt vaø söû duïng voán ñaàu tö giaùn tieáp nöôùc ngoaøi
• 3.2.5. Caùc giaûi phaùp hoã trôï
• LÔØI MÔÛ ÑAÀU
• DANH MUÏC NHÖÕNG TÖØ VIEÁT TAÉT
• DANH MUÏC CAÙC BAÛNG VAØ BIEÅU ÑOÀ

Tóm tắt

I. Tổng quan về huy động vốn nước ngoài cho phát triển kinh tế tư nhân tại Việt Nam

Huy động vốn nước ngoài là một trong những yếu tố quan trọng giúp phát triển kinh tế tư nhân tại Việt Nam. Khu vực kinh tế tư nhân (KTTN) đã đóng góp đáng kể vào sự tăng trưởng kinh tế của đất nước. Tuy nhiên, việc huy động vốn từ nước ngoài vẫn gặp nhiều thách thức. Bài viết này sẽ phân tích tổng quan về tình hình huy động vốn nước ngoài cho KTTN tại Việt Nam.

1.1. Khái niệm và vai trò của huy động vốn nước ngoài

Huy động vốn nước ngoài không chỉ giúp tăng cường nguồn lực tài chính cho các doanh nghiệp tư nhân mà còn tạo ra cơ hội hợp tác quốc tế. Việc này giúp nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy đổi mới công nghệ trong khu vực KTTN.

1.2. Tình hình phát triển kinh tế tư nhân tại Việt Nam

KTTN tại Việt Nam đã có những bước phát triển mạnh mẽ trong những năm qua. Sự gia tăng số lượng doanh nghiệp tư nhân và sự đa dạng hóa các hình thức kinh doanh đã tạo ra nhiều cơ hội việc làm và đóng góp vào ngân sách nhà nước.

II. Những thách thức trong huy động vốn nước ngoài cho KTTN tại Việt Nam

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng việc huy động vốn nước ngoài cho KTTN tại Việt Nam vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như chính sách đầu tư, môi trường kinh doanh và khả năng tiếp cận vốn là những yếu tố cần được cải thiện.

2.1. Chính sách đầu tư và môi trường kinh doanh

Chính sách đầu tư hiện tại chưa đủ hấp dẫn để thu hút vốn nước ngoài. Các quy định phức tạp và thiếu minh bạch trong thủ tục hành chính là những rào cản lớn đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

2.2. Khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp tư nhân

Nhiều doanh nghiệp tư nhân gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn từ các tổ chức tài chính. Điều này ảnh hưởng đến khả năng mở rộng sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh.

III. Phương pháp huy động vốn nước ngoài hiệu quả cho KTTN

Để nâng cao khả năng huy động vốn nước ngoài cho KTTN, cần áp dụng các phương pháp hiệu quả. Việc cải thiện chính sách và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp là rất cần thiết.

3.1. Cải cách chính sách đầu tư

Cần có những cải cách mạnh mẽ trong chính sách đầu tư để thu hút vốn nước ngoài. Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính và tạo ra môi trường đầu tư minh bạch sẽ giúp tăng cường niềm tin của nhà đầu tư.

3.2. Tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân

Các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân cần được triển khai mạnh mẽ hơn. Việc cung cấp thông tin, đào tạo và tư vấn cho doanh nghiệp sẽ giúp họ nâng cao khả năng tiếp cận vốn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về huy động vốn nước ngoài

Nghiên cứu cho thấy rằng việc huy động vốn nước ngoài đã mang lại nhiều lợi ích cho KTTN tại Việt Nam. Các doanh nghiệp đã có thể mở rộng quy mô sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm.

4.1. Kết quả từ các dự án đầu tư nước ngoài

Nhiều dự án đầu tư nước ngoài đã thành công trong việc tạo ra việc làm và tăng trưởng kinh tế. Các doanh nghiệp tư nhân đã có cơ hội học hỏi và áp dụng công nghệ mới từ các nhà đầu tư nước ngoài.

4.2. Tác động đến tăng trưởng GDP

Huy động vốn nước ngoài đã góp phần đáng kể vào sự tăng trưởng GDP của Việt Nam. Sự phát triển của KTTN đã tạo ra động lực cho nền kinh tế quốc dân.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của huy động vốn nước ngoài cho KTTN

Huy động vốn nước ngoài cho phát triển KTTN tại Việt Nam có nhiều triển vọng trong tương lai. Tuy nhiên, cần có những giải pháp đồng bộ để khắc phục các thách thức hiện tại.

5.1. Triển vọng phát triển KTTN

Với những cải cách trong chính sách và môi trường đầu tư, KTTN tại Việt Nam có thể thu hút nhiều vốn nước ngoài hơn trong tương lai. Điều này sẽ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy phát triển kinh tế.

5.2. Đề xuất giải pháp cho huy động vốn nước ngoài

Cần có những giải pháp cụ thể để cải thiện khả năng huy động vốn nước ngoài cho KTTN. Việc tăng cường hợp tác quốc tế và cải thiện chính sách đầu tư sẽ là những yếu tố quyết định.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực kinh tế tư nhân đóng vai trò động lực then chốt đối với tăng trưởng kinh tế, giải phóng sức sản xuất và huy động nguồn lực xã hội. Đến cuối năm 2005, khu vực kinh tế tư nhân đã chiếm tới 92% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động trên cả nước, đóng góp xấp xỉ 45% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) và tạo việc làm cho hơn 90% lực lượng lao động mới. Tuy nhiên, sự phát triển của khu vực này đang đối mặt với điểm nghẽn nghiêm trọng về nguồn lực tài chính khi hơn 80% doanh nghiệp tư nhân có quy mô vốn dưới 5 tỷ đồng và tỷ trọng nắm giữ vốn toàn xã hội chỉ đạt 23,42% vào năm 2005.

Trong bối cảnh tích tụ tư bản nội địa còn hạn chế và nguồn vốn nhàn rỗi trong dân ước tính khoảng trên 20 tỷ USD chưa được khai thác triệt để, việc huy động các dòng vốn nước ngoài trở thành yêu cầu cấp thiết để nâng cấp công nghệ và mở rộng quy mô sản xuất. Mặc dù vậy, kết quả thu hút nguồn lực quốc tế vào khu vực tư nhân còn rất khiêm tốn: tính lũy kế đến năm 2006, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) có khu vực tư nhân tham gia chỉ đạt 1.224 triệu USD qua 422 dự án, chiếm vỏn vẹn 2,4% tổng vốn FDI đăng ký của cả nước.

Nghiên cứu tập trung hệ thống hóa cơ sở lý luận về kinh tế tư nhân và các kênh luân chuyển vốn quốc tế, đánh giá thực trạng thu hút vốn giai đoạn 2000–2006, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm hoàn thiện cơ chế huy động vốn nước ngoài cho kinh tế tư nhân tại Việt Nam đến năm 2010.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng học thuyết kinh tế chính trị Mác - Lênin về phát triển nền kinh tế nhiều thành phần, quy luật về sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với tính chất và trình độ phát triển của lực lượng sản xuất. Việc thừa nhận và khuyến khích kinh tế tư nhân là tất yếu khách quan nhằm giải phóng sức sản xuất trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.

Bên cạnh đó, nghiên cứu kết hợp các lý thuyết kinh tế học hiện đại về chu chuyển vốn quốc tế và chuyển giao công nghệ. Các khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa bao gồm:

• Khu vực kinh tế tư nhân: Tổng thể các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế ra đời và tồn tại dựa trên chế độ sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuất, bao gồm công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh, doanh nghiệp tư nhân và hộ cá thể kinh doanh.
• Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI): Hình thức đầu tư mà chủ đầu tư nước ngoài đưa vốn vào nước tiếp nhận và trực tiếp tham gia quản lý, điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh thông qua hợp đồng hợp tác kinh doanh, doanh nghiệp liên doanh hoặc doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài.
• Đầu tư gián tiếp nước ngoài (FPI): Dòng vốn từ các tổ chức, cá nhân nước ngoài mua chứng khoán trên thị trường tài chính hoặc thông qua quỹ đầu tư mà không trực tiếp tham gia điều hành doanh nghiệp.
• Vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và Kiều hối: Các nguồn lực tài chính bổ trợ quốc tế thông qua các hiệp định song phương, đa phương hoặc dòng tiền chuyển về từ hơn 3 triệu người Việt Nam định cư ở nước ngoài.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng dữ liệu thứ cấp từ Niên giám Thống kê giai đoạn 2000–2005 của Tổng cục Thống kê, các báo cáo đánh giá thi hành Luật Doanh nghiệp từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư, cùng các nghiên cứu chuyên đề của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương.

Phương pháp nghiên cứu chủ đạo là phương pháp phân tích và tổng hợp, kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh đối chiếu và phương pháp diễn dịch - quy nạp. Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát toàn bộ dữ liệu thống kê của hơn 96.500 doanh nghiệp thành lập trong giai đoạn 2000–2005 và hơn 250.000 doanh nghiệp tư nhân hoạt động tính đến tháng 10/2006 trên phạm vi cả nước. Phương pháp phân tích vĩ mô đa chiều được lựa chọn nhằm bóc tách các chỉ tiêu về cơ cấu vốn, tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất và tỷ trọng thu hút FDI giữa ba khu vực: kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, khu vực kinh tế tư nhân ghi nhận bước nhảy vọt về số lượng và tỷ trọng đóng góp kinh tế sau khi Luật Doanh nghiệp năm 1999 đi vào thực tiễn. Số lượng doanh nghiệp đăng ký mới trong giai đoạn 2000–2005 đạt 96.560 doanh nghiệp, cao gấp gần 4 lần so với cả giai đoạn 1991–1999. Về mặt giá trị sản xuất công nghiệp, khu vực tư nhân đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 20,4%/năm, vượt trội so với mức 10,6% của kinh tế nhà nước và 16,9% của khu vực đầu tư nước ngoài. Tỷ trọng lao động trong doanh nghiệp tư nhân tăng nhanh từ 29,42% năm 2000 lên 44,92% năm 2005.

Thứ hai, tồn tại sự mất cân đối nghiêm trọng giữa tiềm năng đóng góp và khả năng tiếp cận dòng vốn FDI của khu vực kinh tế tư nhân. Mặc dù đóng góp 45% GDP, nhưng tính đến hết năm 2005, trong tổng số 6.030 dự án FDI còn hiệu lực với 51 tỷ USD vốn đăng ký trên cả nước, số dự án có khu vực tư nhân tham gia chỉ chiếm 7% (422 dự án) và vốn đăng ký chiếm 2,4% (1.224 triệu USD). Dòng vốn FDI chủ yếu chảy vào công nghiệp chế tạo (chiếm 69,49%) và dịch vụ (chiếm 24,02%), tập trung dưới hình thức 100% vốn nước ngoài (35,32%) và liên doanh với doanh nghiệp nhà nước (39,83%).

Thứ ba, năng lực tài chính nội tại và chất lượng nguồn nhân lực của doanh nghiệp tư nhân còn nhiều điểm yếu cốt tử. Quy mô vốn bình quân của một doanh nghiệp tư nhân năm 2004 chỉ đạt 6,9 tỷ đồng, quá chênh lệch so với mức 180 tỷ đồng của doanh nghiệp nhà nước và 138 tỷ đồng của doanh nghiệp FDI. Về mặt công nghệ, chỉ có 25% doanh nghiệp tư nhân và 20,5% công ty trách nhiệm hữu hạn ứng dụng công nghệ hiện đại. Về nhân lực quản lý, có tới 60–70% chủ doanh nghiệp chỉ đạt trình độ phổ thông trung học, 80% chưa qua đào tạo chuyên môn bài bản và chỉ có 5,13% đạt trình độ đại học trở lên.

Thảo luận kết quả

Thực trạng phân tích phản ánh rõ nét nguyên nhân của các hạn chế trong việc hấp thu vốn quốc tế. Sự bất cân xứng thông tin giữa doanh nghiệp trong nước và đối tác nước ngoài khiến định giá tài sản doanh nghiệp tư nhân bị hạ thấp. Rào cản mặt bằng sản xuất là trở ngại lớn khi các quy định khắt khe của Luật Đất đai khiến doanh nghiệp tư nhân khó tiếp cận quỹ đất công nghiệp ổn định, dẫn đến việc nhiều cơ sở phải hoạt động trong khu dân cư chật hẹp.

Dữ liệu nghiên cứu khi được tổng hợp qua các bảng cơ cấu nguồn vốn và biểu đồ phân bổ hình thức đầu tư đã làm sáng tỏ khoảng cách lớn giữa chính sách khuyến khích và thực tế thực thi. Mặc dù tốc độ tăng vốn đầu tư bình quân hàng năm của khu vực tư nhân đạt 37,6% (cao hơn mức 11,5% của kinh tế nhà nước), nhưng do điểm xuất phát thấp, quy mô tuyệt đối vẫn chưa đủ để tạo lập vị thế đàm phán vững chắc trong các thương vụ hợp tác quốc tế. Ngoài ra, thị trường chứng khoán trong giai đoạn nghiên cứu còn sơ khai, tỷ trọng vốn nước ngoài vào công ty cổ phần thông qua thị trường vốn chỉ chiếm 0,61%, chưa tạo được kênh dẫn vốn FPI và quỹ đầu tư mạo hiểm hữu hiệu cho khối tư nhân.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm đẩy mạnh thu hút và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn nước ngoài cho phát triển kinh tế tư nhân đến năm 2010, các nhóm giải pháp chiến lược cần được triển khai đồng bộ:

• Hoàn thiện khung pháp lý và cải cách thủ tục hành chính: Thực thi nghiêm túc Luật Doanh nghiệp 2005 và Luật Đầu tư 2005 nhằm bảo đảm quyền bình đẳng kinh doanh giữa các thành phần kinh tế. Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng các bộ chuyên ngành cần rà soát, bãi bỏ triệt để các giấy phép con bất hợp lý, cắt giảm 30–50% thời gian xử lý hồ sơ đăng ký đầu tư và thành lập doanh nghiệp liên doanh trước năm 2008.
• Phát triển đa dạng hóa các kênh tài chính quốc tế: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Ngân hàng Nhà nước cần ban hành cơ chế khuyến khích các quỹ đầu tư mạo hiểm quốc tế, quỹ hỗ trợ công nghệ cao tham gia góp vốn cổ phần vào doanh nghiệp tư nhân. Mở rộng kênh tái cấp vốn tín dụng ưu đãi từ nguồn ODA thông qua Ngân hàng Phát triển Việt Nam, đồng thời thiết lập chính sách ưu đãi thuế để thu hút dòng kiều hối trên 20 tỷ USD tiềm năng chuyển hóa vào sản xuất kinh doanh.
• Hỗ trợ tiếp cận mặt bằng sản xuất và hạ tầng: Chính quyền các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cần khẩn trương quy hoạch các cụm công nghiệp vừa và nhỏ dành riêng cho khu vực tư nhân, công khai minh bạch quy hoạch sử dụng đất và đơn giản hóa thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhằm tạo tài sản bảo đảm pháp lý khi huy động vốn vay nước ngoài.
• Nâng cao năng lực quản trị và minh bạch thông tin doanh nghiệp: Bản thân các doanh nghiệp tư nhân cần chủ động chuẩn hóa hệ thống kế toán, kiểm toán theo chuẩn mực quốc tế, nâng tỷ lệ cán bộ quản lý qua đào tạo đại học và sau đại học từ mức 5,13% hiện tại lên trên 20% vào năm 2010, đồng thời xây dựng phương án kinh doanh khả thi để tăng sức thuyết phục đối với các đối tác nước ngoài.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách: Cung cấp căn cứ thực tiễn để đánh giá tác động của Luật Doanh nghiệp, từ đó tiếp tục hoàn thiện chính sách thuế, đất đai và xúc tiến đầu tư nước ngoài cho khối doanh nghiệp vừa và nhỏ.
• Chủ doanh nghiệp và nhà quản trị khối kinh tế tư nhân: Giúp nhận diện rõ các rào cản nội tại về công nghệ, nhân sự và cấu trúc vốn, đồng thời tiếp cận các mô hình huy động vốn thay thế như quỹ đầu tư mạo hiểm, liên doanh và kiều hối.
• Các định chế tài chính, ngân hàng và quỹ đầu tư: Nắm bắt bức tranh toàn cảnh về nhu cầu vốn, mức độ rủi ro và tiềm năng sinh lời của các phân khúc doanh nghiệp tư nhân tại Việt Nam để thiết kế các sản phẩm tài trợ thương mại phù hợp.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên kinh tế: Tài liệu tham khảo giá trị cho các chuyên ngành Kinh tế Tài chính Ngân hàng, Quản lý Kinh tế và Đầu tư Quốc tế với hệ thống dữ liệu chuỗi thời gian chi tiết giai đoạn 2000–2006.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao kinh tế tư nhân đóng góp 45% GDP nhưng chỉ thu hút được 2,4% tổng vốn FDI?

Sự chênh lệch này xuất phát từ việc phần lớn doanh nghiệp tư nhân có quy mô siêu nhỏ (trên 80% vốn dưới 5 tỷ đồng), thiếu tài sản thế chấp và mặt bằng sản xuất lớn. Ngoài ra, các nhà đầu tư nước ngoài giai đoạn 2000–2006 thường ưu tiên liên doanh với doanh nghiệp nhà nước để tận dụng lợi thế đất đai hoặc lựa chọn hình thức 100% vốn nước ngoài.

Doanh nghiệp tư nhân có thể tiếp cận nguồn vốn ODA bằng cách nào?

Doanh nghiệp tư nhân không trực tiếp ký kết vay ODA từ các tổ chức quốc tế mà tiếp cận gián tiếp qua các chương trình tín dụng ưu đãi của Chính phủ. Ngân hàng Phát triển Việt Nam và các ngân hàng thương mại được chỉ định thực hiện giải ngân cho vay lại các dự án đầu tư hạ tầng, công nghệ sạch hoặc phát triển nông thôn đáp ứng tiêu chí tài trợ.

Luật Doanh nghiệp 2005 tạo bước ngoặt gì cho việc thu hút vốn nước ngoài?

Luật Doanh nghiệp 2005 xóa bỏ sự phân biệt đối xử giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, áp dụng một khung pháp lý thống nhất. Luật thể chế hóa quyền tự do kinh doanh tất cả các ngành nghề pháp luật không cấm, tạo điều kiện thuận lợi để nhà đầu tư ngoại mua cổ phần và góp vốn vào doanh nghiệp tư nhân.

Kênh huy động vốn qua quỹ đầu tư mạo hiểm hoạt động ra sao đối với doanh nghiệp tư nhân?

Quỹ đầu tư mạo hiểm cung cấp các khoản đầu tư dạng vốn cổ phần với thời hạn từ 3 đến 5 năm, hướng vào các ý tưởng đổi mới sáng tạo hoặc công nghệ cao có tiềm năng tăng trưởng đột biến. Doanh nghiệp tư nhân không phải chịu áp lực trả lãi vay định kỳ nhưng cần chia sẻ quyền sở hữu và chấp nhận sự giám sát quản trị từ quỹ.

Nguồn kiều hối có tác động như thế nào đến khu vực kinh tế tư nhân?

Với cộng đồng khoảng 3 triệu người Việt Nam ở nước ngoài, kiều hối là dòng ngoại tệ bổ sung trực tiếp cho các hộ kinh doanh và doanh nghiệp tư nhân thông qua quan hệ thân tộc. Nguồn vốn này giúp mở rộng quy mô sản xuất nhỏ, đổi mới máy móc thiết bị mà không chịu gánh nặng chi phí sử dụng vốn hay các điều kiện ràng buộc khắt khe từ ngân hàng.

Kết luận

• Khu vực kinh tế tư nhân khẳng định vị thế trụ cột kinh tế với 92% số lượng doanh nghiệp và đóng góp 45% GDP toàn quốc giai đoạn 2000–2005.
• Nhu cầu vốn phục vụ mở rộng quy mô và đổi mới thiết bị là bài toán sống còn khi hơn 80% doanh nghiệp có quy mô vốn dưới 5 tỷ đồng.
• Dòng vốn nước ngoài vào kinh tế tư nhân còn chưa tương xứng với tiềm năng, chỉ chiếm 2,4% tổng vốn FDI đăng ký của cả nước tính đến năm 2006.
• Hệ thống giải pháp cần tập trung đồng thời vào hoàn thiện thể chế vĩ mô (Luật Doanh nghiệp 2005, đất đai, thủ tục) và nâng cao năng lực quản trị, tài chính vi mô.
• Giai đoạn tiếp theo đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của các bộ ngành nhằm mở rộng các kênh vốn thị trường chứng khoán, ODA và kiều hối phục vụ mục tiêu công nghiệp hóa.

Luận văn đã đóng góp hệ thống luận cứ khoa học và thực tiễn vững chắc về chu chuyển dòng vốn quốc tế vào khu vực tư nhân trong giai đoạn bản lề hội nhập kinh tế quốc tế. Quý độc giả, các nhà nghiên cứu và cộng đồng doanh nghiệp quan tâm có thể khai thác các mô hình phân tích chi tiết trong công trình này để ứng dụng vào chiến lược phát triển tài chính doanh nghiệp và hoạch định chính sách kinh tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

1 BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP.HOÀ CHÍ MINH ⎯⎯⎯⎯⎯⎯⎯⎯ DÖÔNG THÒ LEÄ HUYEÀN HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI CHO PHAÙT TRIEÅN KINH TEÁ TÖ NHAÂN TAÏI VIEÄT NAM Chuyeân ngaønh: Kinh teá Taøi chính Ngaân haøng Maõ soá: 60.12 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ HÖÔÙNG DAÃN KHOA HOÏC: GS.TS DÖÔNG THÒ BÌNH MINH TP.HOÀ CHÍ MINH – NAÊM 2006 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2 MUÏC LUÏC Danh muïc chöõ vieát taét Danh muïc caùc baûng, ñoà thò Lôøi môû ñaàu Chöông 1 – LYÙ LUAÄN CHUNG VEÀ KTTN VAØ HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI ÑOÁI VÔÙI SÖÏ PHAÙT TRIEÅN KHU VÖÏC KTTN 1.1 Toång quan veà khu vöïc KTTN 1.1Khaùi nieäm veà KTTN 1.2Caùc hình thöùc cuûa KTTN 1.3Tính taát yeáu phaùt trieån khu vöïc KTTN trong neàn kinh teá thò tröôøng 1.2 Huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi ñoái vôùi phaùt trieån khu vöïc KTTN 1.1 Caùc hình thöùc huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån khu vöïc KTTN 1.2 Caùc yeáu toá aûnh höôûng ñeán huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho KV KTTN 1.3 Taùc ñoäng cuûa voán nöôùc ngoaøi ñoái vôùi phaùt trieån KTTN 1.4 Söï caàn thieát phaûi naâng cao khaû naêng thu huùt voán nöôùc ngoaøi ñoái vôùi söï phaùt trieån khu vöïc KTTN Chöông 2 – THÖÏC TRAÏNG HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI CHO PHAÙT TRIEÅN KTTN TAÏI VIEÄT NAM 2.1 Khaùi quaùt thöïc traïng hoaït ñoäng cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam 2.1 Tình hình hoaït ñoäng cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua 2.2 Nhöõng thaønh töïu ñaït ñöôïc cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua 2.1 Ñoùng goùp vaøo taêng tröôûng GDP vaø chuyeån dòch cô caáu kinh teá 2.2 Huy ñoäng moïi nguoàn voán ñaàu tö phaùt trieån 2.3 Ñoùng goùp to lôùn cho ngaân saùch 2.4 Taïo vieäc laøm cho ngöôøi lao ñoäng LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.5 Phaùt trieån kinh teá ñoái ngoaïi 2.6 Quan heä saûn xuaát phuø hôïp vôùi löïc löôïng saûn xuaát 2.3 Nhöõng haïn cheá chuû yeáu cuûa khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua 2.2 Thöïc traïng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua 2.1 Thöïc traïng huy ñoäng voán ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi 2.2 Thöïc traïng huy ñoäng voán ñaàu tö giaùn tieáp nöôùc ngoaøi 2.1 Nguoàn voán hoã trôï phaùt trieån chính thöùc (ODA) 2.2 Huy ñoäng voán ñaàu tö giaùn tieáp qua thò tröôøng taøi chính (FPI) 2.3 Thu huùt kieàu hoái 2.3 Ñaùnh giaù thöïc traïng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam thôøi gian qua 2.3 Nguyeân nhaân cuûa nhöõng haïn cheá Chöông 3 – CAÙC BIEÄN PHAÙP HOAØN THIEÄN HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI CHO PHAÙT TRIEÅN KTTN TAÏI VIEÄT NAM 3.1 Ñònh höôùng phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam ñeán naêm 2010 3.2 Caùc bieän phaùp hoaøn thieän huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam 3.1 Caùc giaûi phaùp vó moâ 3.2 Caùc giaûi phaùp vi moâ 3.1 Caùc giaûi phaùp thu huùt vaø söû duïng voán ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi 3.2 Caùc giaûi phaùp thu huùt vaø söû duïng voán ñaàu tö giaùn tieáp nöôùc ngoaøi 3.3 Caùc giaûi phaùp hoã trôï Keát luaän Taøi lieäu tham khaûo LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 DANH MUÏC NHÖÕNG TÖØ VIEÁT TAÉT KTTN : Kinh teá tö nhaân KTNN : Kinh teá nhaø nöôùc ÑTNN : Ñaàu tö nöôùc ngoaøi DN : Doanh nghieäp DNNQD : Doanh nghieäp ngoaøi quoác doanh DNNN : Doanh nghieäp nhaø nöôùc TNHH : Traùch nhieäm höõu haïn XHCN : Xaõ hoäi chuû nghóa FDI : Ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi FPT : Ñaàu tö giaùn tieáp nöôùc ngoaøi qua thò tröôøng taøi chính ODA : Hoã trôï phaùt trieån chính thöùc BOT : Xaây döïng – Kinh doanh – Chuyeån giao BTO : Xaây döïng – Chuyeån giao - Kinh doanh BT : Xaây döïng – Chuyeån giao WB : Ngaân haøng theá giôùi ADB : Ngaân haøng phaùt trieån Chaâu AÙ IMF : Quó tieàn teä quoác teá IFDA : Quó quoác teá veà phaùt trieån noâng nghieäp cuûa Lieân hieäp quoác NGO : Toå chöùc phi Chính phuû CG : Nhoùm tö vaán caùc nhaø taøi trôï WTO : Toå chöùc Thöông maïi Theá giôùi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 DANH MUÏC CAÙC BAÛNG VAØ BIEÅU ÑOÀ Baûng Baûng 1: GDP trong nöôùc phaân theo thaønh phaàn kinh teá.32 Baûng 2: Giaù trò saûn xuaát coâng nghieäp caû nöôùc .33 Baûng 3: Soá DN hoaït ñoäng saûn xuaát kinh doanh coù ñeán 31/12 .34 Baûng 4: Nguoàn voán cuûa DN coù ñeán 31/12 .36 Baûng 5: Cô caáu nguoàn voán DN coù ñeán 31/12.36 Baûng 6: Thu ngaân saùch treân ñòa baøn TP.38 Baûng 7: Soá lao ñoäng trong DN coù ñeán 31/12.38 Baûng 8: Cô caáu lao ñoäng trong DN coù ñeán 31/12 .39 Baûng 9: FDI theo ngaønh 1988-2005-chæ tính caùc döï aùn coøn hieäu löïc.49 Baûng 10: FDI theo hình thöùc ñaàu tö 1988-2005-chæ tính caùc döï aùn coøn hieäu löïc .50 Baûng 11: FDI theo nöôùc 1988-2005-chæ tính caùc döï aùn coøn hieäu löïc .51 Baûng 12: FDI theo ñòa phöông 1988-2005-chæ tính caùc döï aùn coøn hieäu löïc .52 Baûng 13: Cam keát vaø thöïc hieän ODA thôøi kyø 1993-2005.54 Baûng 14: Danh saùch caùc Quó ñaàu tö nöôùc ngoaøi trong laøn soùng ñaàu tö thöù nhaát .61 Baûng 15: Caùc Quó ñang hoaït ñoäng taïi Vieät Nam tính ñeán thaùng 6/2006 .62 Bieåu ñoà Bieåu soá 1: Soá löôïng caùc DN thuoäc khu vöïc KTTN ñaêng kyù giai ñoaïn 1991- 2005 .29 Bieåu ñoà 2: So saùnh soá DN ñaêng kyù hai giai ñoaïn: 1991 - 1999 vaø 2000 - 2005 .29 Bieåu soá 3: Taêng tröôûng GDP caû nöôùc.32 Bieåu soá 4: Cô caáu DN coù ñeán 31/12/2005 .35 Bieåu soá 5: Cô caáu DN khu vöïc KTTN coù ñeán 31/12/2006.35 Bieåu soá 6: Taêng tröôûng DN .35 Bieåu soá 7: Taêng tröôûng nguoàn voán DN .37 Bieåu ñoà 8: Cô caáu lao ñoäng coù ñeán 31/12/2005 .39 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 6 LÔØI MÔÛ ÑAÀU 1. Söï caàn thieát cuûa ñeà taøi Ñeå tieán haønh nhanh söï nghieäp coâng nghieäp hoùa, hieän ñaïi hoùa caàn huy ñoäng toái ña caùc thaønh phaàn kinh teá tham gia, trong ñoù coù thaønh phaàn KTTN laø moät taát yeáu khaùch quan vaø ñaây laø moät boä phaän caáu thaønh khoâng theå thieáu ñöôïc trong neàn kinh teá nöôùc ta cuõng nhö caùc nöôùc treân theá giôùi. Phaùt trieån KTTN goùp phaàn giaûi phoùng moïi löïc löôïng saûn xuaát, huy ñoäng khai thaùc caùc tieàm löïc doài daøo veà voán, kinh nghieäm quaûn lyù, ngaønh ngheà truyeàn thoáng…….thuùc ñaåy taêng tröôûng kinh teá, phaùt trieån ñaát nöôùc. Nhöõng noã löïc cuûa khu vöïc KTTN trong thôøi gian qua ôû nöôùc ta ñaõ vaø ñang goùp phaàn xaây döïng quan heä saûn xuaát môùi phuø hôïp, thuùc ñaåy löôïng löïc saûn xuaát phaùt trieån, thöïc hieän coâng baèng xaõ hoäi.

Tuy nhieân, trong quaù trình tröôûng thaønh, KTTN ñöùng tröôùc nhieàu khoù khaên vaø thaùch thöùc, caàn coù nhöõng giaûi phaùp ñoàng boä thaùo gôõ nhöõng khoù khaên vöôùng maéc, khai thaùc toái öu tieàm naêng cuûa khu vöïc naøy cho phaùt trieån kinh teá quoác gia. Trong ñoù, huy ñoäng vaø söû duïng voán nöôùc ngoaøi, moät nguoàn voán coù öu theá cho ñoåi môùi coâng ngheä vaø naâng cao söùc caïnh tranh cuûa haøng hoùa vaø doanh nghieäp Vieät Nam treân thò tröôøng quoác teá, ñang laø khoù khaên lôùn nhaát ñoái vôùi khu vöïc KTTN Vieät Nam, do nhöõng baát caäp töø cô cheá chính saùch vaø khaû naêng tieáp caän voán töø khu vöïc KTTN. Vì leõ ñoù, vaàn ñeà huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN ñang trôû thaønh vaán ñeà maø nhieàu ngöôøi vaø xaõ hoäi quan taâm trong giai ñoaïn hieän nay. Vôùi mong muoán tìm hieåu ñeå goùp phaàn giuùp caùc nhaø hoaïch ñònh chính saùch, caùc cô quan quaûn lyù nhaø nöôc, caùc nhaø ñaàu tö nöôùc ngoaøi vaø trong nöôùc, caùc doanh nghieäp coù söï quan taâm, hieåu roõ hôn veà moät khu vöïc kinh teá quan troïng ñoái LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 vôùi kinh teá thò tröôøng, hoïc vieân maïnh daïn choïn ñeà taøi “ Huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho söï phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam” ñeå nghieân cöùu.

Muïc ñích cuûa luaän vaên Luaän vaên naøy nhaèm ñeán caùc muïc ñích sau: Thöù nhaát: Nghieân cöùu lyù luaän chung veà caùc loaïi hình kinh teá thuoäc khu vöïc KTTN vaø caùc lyù luaän cô baûn veà voán nöôùc ngoaøi. Töø ñoù, thaáy ñöôïc söï caàn thieát phaûi naâng cao khaû naêng thu huùt voán nöôùc ngoaøi ñoái vôùi söï phaùt trieån khu vöïc KTTN. Thöù hai: Phaân tích vaø ñaùnh giaù thöïc traïng phaùt trieån KTTN ôû Vieät Nam vaø khaû naêng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cuûa khu vöïc KTTN trong thôøi gian qua. Thaáy ñöôïc nhöõng öu ñieåm, haïn cheá vaø nguyeân nhaân cuûa nhöõng haïn cheá trong vieäc huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cuûa khu vöïc KTTN.

Thöù ba: Ñeà xuaát moät soá bieän phaùp hoaøn thieän huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho söï phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam. Phaïm vi nghieân cöùu Nhaèm ñaït ñöôïc muïc tieâu nghieân cöùu, noäi dung cuûa luaän vaên höôùng taäp trung vaøo caùc vaán ñeà lyù thuyeát vaø thöïc tieãn cuûa caùc doanh nghieäp thuoäc khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam, khoâng ñi saâu vaøo moät ngaønh hay moät soá ngaønh cuï theå. Luaän vaên söû duïng soá lieäu toång hôïp coù nguoàn goác boùc taùch töø naêm 2000 ñeán naêm 2006 ñeå coù soá lieäu saùt vôùi thöïc tieãn laøm cô sôû cho phaân tích vaø ñaùnh giaù thöïc traïng vaø kieán nghò caùc bieän phaùp hoaøn thieän huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam. Tuy nhieân duø hoïc vieân ñaõ raát coá gaéng trong vieäc thu thaäp soá lieäu, song keát quaû cuõng chæ döøng laïi ôû möùc ñoä maø luaän vaên ñaït ñöôïc.

Phöông phaùp nghieân cöùu LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 Phöông phaùp nghieân cöùu chuû yeáu cuûa luaän vaên laø phöông phaùp phaân tích vaø toång hôïp. Nhôø phöông phaùp naøy coù theå nghieân cöùu ñöôïc nhöõng thaønh töïu cuõng nhö thaáy ñöôïc nhöõng haïn cheá trong quaù trình phaùt trieån cuûa KTTN vaø khaû naêng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cuûa khu vöïc naøy. Töø ñoù ñeà xuaát nhöõng bieän phaùp hoaøn thieän vaø naâng cao khaû naêng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho söï phaùt trieån khu vöïc KTTN taïi Vieät Nam. Ngoaøi ra, luaän vaên coøn söû duïng caùc phöông phaùp khaùc nhö: phöông phaùp thoáng keâ, phöông phaùp dieãn giaûi vaø qui naïp, phöông phaùp so saùnh…….

Keát caáu cuûa ñeà taøi Ngoaøi phaàn môû ñaàu, keát luaän, danh muïc caùc baûng, chöõ vieát taét, luaän vaên coù 96 trang vôùi keát caáu nhö sau: Chöông 1: Lyù luaän chung veà KTTN vaø huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi ñoái vôùi söï phaùt trieån khu vöïc KTTN. Chöông 2: Thöïc traïng huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam. Chöông 3: Caùc bieän phaùp hoaøn thieän huy ñoäng voán nöôùc ngoaøi cho phaùt trieån KTTN taïi Vieät Nam. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 Chöông 1: LYÙ LUAÄN VEÀ KTTN VAØ HUY ÑOÄNG VOÁN NÖÔÙC NGOAØI ÑOÁI VÔÙI SÖÏ PHAÙT TRIEÅN KHU VÖÏC KTTN 1.1 Toång quan veà khu vöïc KTTN 1.