ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT NGUYỄN THỊ THÚY HOÀN MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIỚI HẠN XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ TRONG LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC HÀ NỘI - 2011 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT NGUYỄN THỊ THÚY HOÀN MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIỚI HẠN XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ TRONG LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ VIỆT NAM Chuyên ngành : Luật hình sự Mã số : 60 38 40 LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC Người hướng dẫn khoa học: TS. Đỗ Thị Phượng HÀ NỘI - 2011 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Trang Trang phụ bìa Lời cam đoan Mục lục Danh mục các từ viết tắt MỞ ĐẦU 1 Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ GIỚI HẠN XÉT XỬ SƠ 6 THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ 1. Khái niệm giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 6 1. Những cơ sở quy định về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 11 1. Xuất phát từ các nguyên tắc cơ bản của Bộ luật Tố tụng hình sự 11 1. Xuất phát từ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm 18 sát và Tòa án trong tố tụng hình sự 1. Xuất phát từ mối quan hệ giữa các giai đoạn trong tố tụng 21 hình sự 1. Xuất phát từ mối quan hệ giữa phạm vi xét xử sơ thẩm và 22 giới hạn kháng cáo, kháng nghị phúc thẩm 1. Xuất phát từ vai trò của Tòa án trong quá trình tranh tụng tại 24 phiên tòa hình sự sơ thẩm 1. Cơ sở thực tiễn 26 1. Xuất phát từ nhu cầu cần giải quyết những ý kiến chưa 26 thống nhất giữa Viện kiểm sát và Tòa án 1. Xuất phát từ yêu cầu bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của 29 bị can, bị cáo 1. Ý nghĩa của giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 31 1. Về mặt chính trị - xã hội 31 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Về mặt xây dựng pháp luật tố tụng hình sự 33 1. Về mặt thực tiễn xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự 37 Chương 2: QUI ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ NĂM 40 2003 VỀ GIỚI HẠN XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ VÀ THỰC TIỄN THI HÀNH 2. Qui định của Bộ luật Tố tụng hính sự năm 2003 về giới hạn 40 xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 2. Tòa án chỉ xét xử những bị cáo và những hành vi theo tội 40 danh mà Viện kiểm sát truy tố và Tòa án đã quyết định đưa ra xét xử 2. Chủ thể mà Tòa án đưa ra xét xử phải là bị cáo đã bị Viện 41 kiểm sát truy tố 2. Tòa án chỉ được xét xử những hành vi của bị cáo đã được 42 Viện kiểm sát truy tố 2. Tòa án đã có quyết định đưa vụ án ra xét xử 44 2. Tòa án có thể xét xử bị cáo theo khoản khác với khoản mà 48 Viện kiểm sát đã truy tố trong cùng một điều luật hoặc về một tội khác bằng hoặc nhẹ hơn tội mà Viện kiểm sát truy tố 2. Tòa án có thể xét xử bị cáo theo khoản khác với khoản mà 48 Viện kiểm sát truy tố trong cùng một điều luật 2. Tòa án có thể xét xử về một tội khác bằng hoặc nhẹ hơn tội 51 mà Viện kiểm sát đã truy tố 2. Tòa án thấy cần xét xử bị cáo theo tội danh nặng hơn tội 53 danh mà Viện kiểm sát truy tố 2. Giới hạn xét xử sơ thẩm trong trường hợp Viện kiểm sát rút 57 quyết định truy tố tại phiên tòa 2. Thực tiễn thi hành các qui định về giới hạn xét xử sơ thẩm 60 vụ án hình sự 2. Tòa án có thể xét xử bị cáo theo khoản khác nặng hơn khoản 60 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com mà Viện kiểm sát đã truy tố trong cùng một điều luật 2. Tòa án có thể xét xử bị cáo về một tội khác bằng hoặc nhẹ 64 hơn tội mà Viện kiểm sát đã truy tố 2. Tòa án thấy cần xét xử bị cáo theo tội danh nặng hơn tội 66 danh mà Viện kiểm sát truy tố 2. Nhận xét chung 69 2. Những kết quả đạt được và nguyên nhân 69 2. Những kết quả 69 2. Nguyên nhân kết quả đạt được 71 2. Những hạn chế, tồn tại và nguyên nhân 73 2. Những hạn chế và tồn tại 73 2. Nguyên nhân của những tồn tại và hạn chế 75 Chương 3: CÁC GIẢI PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO THỰC HIỆN CÓ 78 HIỆU QUẢ QUY ĐỊNH VỀ GIỚI HẠN XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ 3. Những yêu cầu để đảm bảo thực hiện có hiệu quả về giới 78 hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 3. Yêu cầu từ công cuộc cải cách tư pháp ở Việt Nam hiện nay 78 3. Yêu cầu từ thực tiễn xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự 88 3. Các giải pháp cụ thể 90 3. Sửa đổi, bổ sung các quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự 90 có liên quan đến giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự 3. Đổi mới cơ cấu, tổ chức của Tòa án 98 3. Xây dựng đội ngũ Kiểm sát viên, Thẩm phán 100 3. Tăng cường mối quan hệ giữa cơ quan Viện kiểm sát và Tòa 102 án trong giai đoạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự KẾT LUẬN 105 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 107 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT BLHS : Bộ luật Hình sự BLTTHS : Bộ luật Tố tụng hình sự HĐXX : Hội đồng xét xử TAND : Tòa án nhân dân TANDTC : Tòa án nhân dân tối cao TTHS : Tố tụng hình sự VKS : Viện kiểm sát VKSND : Viện kiểm sát nhân dân VKSNDTC : Viện kiểm sát nhân dân tối cao XHCN : Xã hội chủ nghĩa 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Giới hạn xét xử sơ thẩm là một chế định pháp lý quan trọng trong pháp luật tố tụng hình sự (TTHS). Việc xác định đúng đắn qui định này giúp cho cơ quan tiến hành tố tụng nhận thức đầy đủ và rõ ràng hơn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình trong việc xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, khắc phục được tình trạng chồng chéo trong hoạt động giữa các cơ quan bảo vệ pháp luật cũng như tình trạng bỏ lọt tội phạm hoặc bỏ lọt hành vi phạm tội. Qui định về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là cơ sở pháp lý để xác định phạm vi xét xử của Tòa án cấp sơ thẩm (được xét xử những bị cáo nào, hành vi nào, theo tội danh nào); đồng thời, cũng thể hiện được mối quan hệ chặt chẽ giữa Viện kiểm sát (VKS) và Tòa án trong TTHS. Từ năm 1945, khi nước Việt Nam dân chủ cộng hòa được thành lập cho đến trước khi có Bộ luật Tố tụng hình sự (BLTTHS) năm 1988, trong Hiến pháp cũng như pháp luật TTHS Việt Nam không có qui phạm pháp luật nào qui định về giới hạn xét xử của Tòa án. Đến năm 1988, lần đầu tiên, giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự được qui định tại Điều 170 BLTTHS. Nhưng ngay từ khi BLTTHS năm 1988 có hiệu lực thi hành thì việc vận dụng qui định này vào thực tiễn xét xử đã gặp những khó khăn vì cách hiểu và nhận thức khác nhau về nội dung của điều luật này. Sau đó, Tòa án nhân dân tối cao (TANDTC) và Viện kiểm sát nhân dân tối cao (VKSNDTC) đã ban hành Thông tư liên ngành số 01/TTLN ngày 8/12/1988 hướng dẫn thi hành Điều 170 BLTTHS năm 1988. Tuy nhiên thực tiễn thi hành và nghiên cứu lý luận vẫn còn tồn tại nhiều quan điểm khác nhau. Bàn về thực trạng này, tác giả Đinh Văn Quế đã nhận định: "Đây là vấn đề nhiều năm nay còn có ý kiến khác nhau và cũng là vấn đề bức xúc mà thực tiễn xét xử đặt ra cần giải quyết" [26, tr. Chính vì vậy, khi tiến hành xây dựng BLTTHS năm 2003 thì một trong những vấn đề lớn và 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com quan trọng nhất đặt ra yêu cầu Ban soạn thảo BLTTHS năm 2003 phải giải quyết là vấn đề giới hạn xét xử của Tòa án. Song khi BLTTHS năm 2003 được thông qua thì vẫn còn nhiều điểm bất hợp lý cả về lý luận và thực tiễn. Điều này làm ảnh hưởng đến hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án, chưa đáp ứng được yêu cầu đấu tranh phòng chống tội phạm, yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền ở nước ta hiện nay. Chính vì vậy, cho đến nay, vấn đề giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự vẫn được nghiên cứu và bình luận dưới nhiều khía cạnh khác nhau. Qua nghiên cứu qui định của pháp luật TTHS, tìm đọc các bài viết và tìm hiểu thực tiễn thi hành về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, chúng tôi xin góp thêm một tiếng nói đóng góp ý kiến về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự với mong muốn sớm hoàn thiện qui định này. Trước thực trạng đó, tôi đã chọn đề tài: "Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự trong Luật tố tụng hình sự Việt Nam" để làm luận văn thạc sĩ của mình. Tình hình nghiên cứu đề tài Giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là một trong những vấn đề pháp lý thu hút rất nhiều ý kiến tranh luận ở nước ta trong suốt một thời gian dài kể từ khi BLTTHS 1988 ra đời cho đến thời điểm hiện nay. Đã có nhiều công trình nghiên cứu đề cập đến vấn đề này như: Giới hạn xét xử trong tố tụng hình sự, Luận văn thạc sĩ Luật học, của Trần Văn Tín, Trường Đại học Luật Hà Nội, 1997; Giới hạn xét xử trong tố tụng hình sự Việt Nam, Luận văn thạc sĩ Luật học, của Ngô Thị Ánh, Trường Đại học Luật Hà Nội, 2007. Các bài nghiên cứu về vấn đề giới hạn xét xử trong TTHS nói chung và giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự nói riêng cũng xuất hiện rất nhiều và đã được đăng tải trên các tạp chí chuyên ngành như: Về giới hạn xét xử của Tòa án, của ThS.
Giới Hạn Xét Xử Sơ Thẩm Vụ Án Hình Sự Trong Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam
Luận văn thạc sĩ luật học nghiên cứu vnu ls một số vấn đề lý luận và thực tiễn về giới hạn xét xử sơ thẩm vụ án hình sự trong luật tố, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,
Trường đại học
Đại học Quốc gia Hà NộiChuyên ngành
Luật Hình SựNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận văn thạc sĩPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Nguyễn Thị Thúy Hoàn
Người hướng dẫn: TS. Đỗ Thị Phượng
Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
Chuyên ngành: Luật Hình Sự
Đề tài: Một Số Vấn Đề Lý Luận Và Thực Tiễn Về Giới Hạn Xét Xử Sơ Thẩm Vụ Án Hình Sự Trong Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam
Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
Năm xuất bản: 2011
Địa điểm: Hà Nội
Tài liệu "Giới Hạn Xét Xử Sơ Thẩm Vụ Án Hình Sự Trong Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam" cung cấp cái nhìn sâu sắc về quy định và giới hạn trong quá trình xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự tại Việt Nam. Tài liệu này không chỉ phân tích các quy định pháp lý hiện hành mà còn chỉ ra những thách thức và cơ hội trong việc thực hiện quyền lợi của các bên liên quan. Đặc biệt, nó nhấn mạnh tầm quan trọng của nguyên tắc tranh tụng trong việc bảo đảm công bằng và minh bạch trong xét xử.
Để mở rộng kiến thức của bạn về chủ đề này, bạn có thể tham khảo thêm tài liệu Luận văn thạc sĩ luật học thực hiện nguyên tắc tranh tụng được bảo đảm trong xét xử hình sự theo hiến pháp năm 2013 thực hiện tại toà án nhân dân thị xã buôn hồ tỉnh đắk lắk, nơi cung cấp cái nhìn chi tiết về việc thực hiện nguyên tắc tranh tụng trong thực tiễn. Ngoài ra, tài liệu Luận án chức năng bào chữa trong tố tụng hình sự việt nam sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vai trò của người bào chữa trong quá trình xét xử. Cuối cùng, tài liệu Luận văn thạc sĩ cải cách tư pháp từ thực tiễn tòa án nhân dân tỉnh quảng bình sẽ cung cấp thông tin về các cải cách tư pháp hiện nay, liên quan đến việc nâng cao chất lượng xét xử hình sự.
Những tài liệu này không chỉ giúp bạn nắm bắt kiến thức cơ bản mà còn mở ra nhiều khía cạnh mới để bạn khám phá thêm về lĩnh vực tố tụng hình sự tại Việt Nam.
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ