CHƯƠNG I: TÔNG QUAN 1. Cấu trúc chung 5 Vi khuân Neisseria Gonorrhoea? là vi khuân Gram âm. có kích thước khoáng 0. là song cẩu hình hạt cà phe cô hai mật dẹt quay vào nhau.
Vi khuẩn Neisseria Gonorrhoea? không di động, không tạo nha bào. không có tiêm mao. một số chung có pili. ỉ'i khuân Neisseria gonorrhoea? (lậu cầu) Cẩu trúc màng: Vi khuấn Neisseria gonorrhoea? có cẩu trúc mãng ngoài của vi khuấn Gram âm điên hình bao gồm protein, phospholipid và lipopolysaccharide (LPS).Gonorrhoeae khác biệt so với LPS cua các vi khuân Gram khác bơi cấu trúc oligosaccharide cơ ban phân nhánh và sự văng mặt cùa tiêu dơn vị lộp lại (kháng nguyên O).
Chinh vi the.Gonorrhoeae dược gọi lã lipooligosacchaiide (LOS) .^H «4 ugc V Hl 5 Pili: cỏ ờ vi khuân N.Gononhoeae có dạng TI vã T2. Ban chắt là protein cỏ trọng lượng phân tư dao động từ 17. Giúp Neisseria gonorrhoeas bám vào te bảo. giúp cho sự trao dổi vật liệu di truyền giừa nhừng chung có pili.
Trong nghiên cứu về vật liệu di truyền cua vi khuân N. dáng quan tàm nhai là ba dạng plamis: + loại I: plasmid 24. cô kha nâng hoạt hỏa các plasmid khác. chưa rò chức nàng + loại 3: plasmid quy định sinh lactamase, dây lã plasmid quy định tính kháng kháng sinh cua N.Gonorrhoeas' chúng có trọng lượng phân tư thay đổi: 4.
cẩu trúc gcn Chủng N.Gonorrhocae NCCPI1945 Bộ gen cua chung N.Gonorrhoeas NCCP11945 bao gồm một nhiẻm sắc thế tròn có kích thước 2.025 bp vã một plasmid có kích thước 4153 bp. Mật độ mà hóa trên toàn bộ bộ gen là X7% với hâm lượng G - c là 52. Bộ gcn chung NCCP11945 mã hóa cho 54 trinh tự tRNA và bốn ban sao I6S- 23S-5S rRNA operon. Cùng như các loài Neisseria khác, bộ gen NCCP11945 chứa hãng trám yểu lổ lập đi lập lại.
trinh tự DNA (5’ GCCGTCTGAA 3') lặp lại nhiều nhất với 1966 ban sao trong bộ gen. Gen 16S ribosomal RNA vi khuẩn s ' ơ sinh vật nhân sơ RNA ribosome cua tiêu dơn vị 30S được gọi là 1RNA I6S. Do chức năng I6S rRNA rất cần thiết cho te bào vi khuân trong .^H «4 ugc V Hl 6 quá trinh dịch mà, nên hầu như tất ca cảc bộ gcn cúa vi khuân đều đưực cấu tạo tử gen I6S rRNA. Gen I6S rRNA này dã dược chứng minh có chửa cá những vùng gcn dược bao tồn cao (vùng gcn dược báo tồn nhất ờ tẩt ca các tề bào) cùng như những vũng sicu bicn dôi.
Sự hiện diện cua các vùng bao ton cao cho phép thict kế các cập mồi khuếch đại chinh xác cùa các loài vi khuân, chính vi vậy nó dược sử dụng nhiều cho các nghiên cứu phát sinh loài. Ngoài các vị tri lien kcl mỗi dược bao toàn cao. các trinh tự gen 16S rRNA còn chứa các vùng siêu biến dôi có the cung cấp những trinh lự đặc tnmg cho lừng loài, diều này rầt hừu ich dê nhận dạng các loại vi khuân. Mặc dù vùng siêu dôi cùa I6S là một công cụ mạnh mè cho các nghiên cứu phân loại vi khuân, nhưng lại gặp khó khản trong việc phân biệt giữa các loài có quan hộ họ hãng gàn gũi.
Vùng siêu biên đôi cùa gen I6S vi khuân chứa chin vùng siêu biên đôi (VI - V9). các vùng có chiều dài từ 30 100 bp. Kích thước cua gen I6S rRNA là khoang I55()bp. dù cho các mục đích sinh hục.
Theo các nghiên cứu dã cho thấy, gen I6S rRNA dược sư dụng làm tiêu chuân đê phân loại và xác định vi khuân, bời vi nó có mặt ở hầu hết các vi khuân và cho thầy sự thay đôi thích hợp tương ửng với từng loài. Sức đề kháng ■ Sức đề kháng cua vi khuân N.Gononhoeae rất kém. dè bị bất hoạt ở diều kiện ngoại canh: ớ 55° c vi khuân lậu chết sau 5 phút: trong diều kiện khò và giàu oxy, N.Gononhoeae chết sau 1-2 giờ. Nhiệt dộ lạnh và khô vi khuân này chết nhanh chóng.
Với hóa chất: phenol 1%.1% vi khuẩn chct sau I - 5 phút liếp xúc.^H «4 ugc V Hl 7 Trong bệnh lậu cấp. vi khuẩn này nầm nhiều trong bạch cầu đa nhân trung linh. Khi ớ trong bạch cầu đa nhàn trung (inh.Gonorrhoeae sỗ trớ thảnh vi khuẩn dộc chiếm té bâo. nghĩa lã khi cỏ mật vi khuẩn này trong tè bào sè không có sự xuầt hiện cua vi khuân khác.Gonorrhoeae là vi khuân khó nuôi cay.
không sống được ở mỏi trường nuôi cầy thòng thường mà đòi hôi mòi trường nhiều dinh dường như máu. Các mòi trưởng sư dụng hiện nay lã thạch Chocolate. Ngoài ra khi trường phai có 3-10% CO2. Khi nhuộm vi khuân lậu lừ khuẩn lạc, cách sắp xếp và hình thái thường không diên hình.
Kha năng gáy bệnh và cơ che bệnh sinh 1. Khã nâng gây bộnh và triệu chứng lảm sàng Vi khuân N.Gonorrhoeae chi cỏ vật chu duy nhất là người. Bệnh liên quan chặt chè với hoạt dộng linh dục. Vi khuân lậu gảy viêm niệu đạo ớ cá nam vã nừ.
Triệu chửng diên hình là dãi mu. chay mu niệu dạo. Tuy nhiên khoang 1/5 sổ người nhiêm không cỏ triệu chửng điền hình. Ớ nam giới nếu mắc N.Gonorrhoeae sẽ có biểu hiện: viêm niệu đạo.
nóng rát khi di tiếu, tảng cam giác muốn di tiếu, tiết dịch giồng mu từ dương vật. Ớ phụ nừ thường có triệu chứng phức tạp hơn: tiết dịch âm dạo. VỊ tri bệnh ờ phụ nìr thưởng ờ cỗ tư cung, tuyến Skenc. tuyền Bartholin, có khi tới cá tư cung, vôi từ cung, buồng trứng.
Neisseria Gonorrhoeae có thê gây viêm trực trâng, thường gặp ơ nhùng người đồng tính luyến ái nam. Triệu chửng viêm trực tràng do Neisseria Gonorrhoea? thường không diên hình.^H «4 ugc V Hl s Nhicm Neisseria Gonorrhoeae ở họng gập ở dồng tinh luyến ái cả hai giới hoặc trường hợp cô quan hệ qua dường miệng. Vi khuân Neisseria Gonon hoeae ớ tre cm thường gây bệnh lậu mat do vi khuân lây từ mẹ sang con trong thời ki chu sinh, phố biến nhất lã chay mu kết mạc sau dc 1-7 ngày. Nếu không diều trị kịp thời có the dản tới mù.
Trong trường hựp nhiễm vi khuân Neisseria Gonotrhoeae không dược điều trị dẫn đến bệnh lậu lan tòa, hầu hết xảy ra ở phụ nử. íỉicu hiện cua lậu lan toa: viêm khớp, viêm gan. viêm nội tâm mạc, viêm màng nào. Cơ che bệnh sinh của .Neisseria Gonorrhoeae Các yếu tố gây bệnh 11 Vi khuẩn Neisseria Gonorrhoea# sư dụng một loại cấu trúc bề mặt de bám vào tế bào vật chu và trốn tránh hệ thống hệ thống miễn dịch.
Nhừng cắu trúc bề mật này bao gồm: pili (type IV), lipooligosaccharide (LOS), porin và opacity (Opa) loại IV.Gonorrhoeae, một cách dặc trưng. giai phóng các manh vờ cùa màng ngoài gọi là ‘*blebs"vào mỏi trường xung quanh trong suốt quá trinh lãng trướng. Các blebs này chứa LOS và có thè dóng vai trò là tác nhân gây bệnh trong quá trình nhicm trùng. Lipooligosaccharỉdc (LOS) cua mang ngoài vi khuẩn được cho là cản nguyên dần tới hầu het cảc triệu chửng khi bệnh nhân mac lậu câu.
LOS cua vi khuân gày ra một phan ứng viêm dừ dội. các bô thê dược hoạt hóa. các dụi thực bão bị thu hút tói dê tiền hành hoạt dộng thực bão, sau dó các dại thực bào này tự phân giai vã trờ thành một trong các thành phân cua mủ.^H «4 ugc V Hl 9 Các cẩu trúc bơm giúp vi khuẩn chống lại câc loại thuốc và tác động cua acid bẽo; các chất vận chuyên trên mãng giúp lậu cầu hấp thụ chất dinh dường từ mói trường xung quanh. Bơm FarA-FarB kicm soát quá trinh vận chuyền axit béo.
trong khi bom MtrC--MtrD MlrE kicm soát các peptide kháng khuân. Các phức hợp vận chuycn qua màng LpbA LpbB. HpuA HpuB và TbpA TbpB góp phần vận chuyên sắt vả cân bằng nội mòi sắt. Vi khuân Neisseria Gonorrhoeae có một hộ thống diều chinh phiên mà.
tạo ra các chương trinh phiên mã đê thích nghi và đáp ứng với diều kiện mõi trường thay đối trong quá trinh lây nhiễm. Sinh bệnh học Hình 1. Sinh bệnh hục của vi khuẩn Neisseria Gonorrhoeae không biển chùng theo Morse 12 -c .^H «4 ugc V Hl 10 Đẩu tiên vi khuân Neisseria Gonoirhoeae bâm vào các tế bão biếu mô cua vật chu nhờ lỏng mao loại IV (pili). Các sợi cao phân lư được gọi là pili này cho phcp vi khuẩn nảy bám vảo và di chuyến dọc theo các bề mặt.
Sự xâm nhập: Sau khi bám dinh được vào niêm mạc tế bão vật chú. Neisseria Gonorrhoeae dược bao bọc bời các vi nhung mao. nhờ dò vi khuẩn dược dưa tói be mặt cua các te bào nicm mạc. Vi khuân xâm nhập vào biêu mõ nhò cơ chẽ thực bào.
Trong quá trinh thực bào màng cua tê bào niêm mạc lòm vảo. bao bục lấy vi khuẩn và tạo thành một không bão nội bảo chứa VI khuân, không bào sau đó vận chuyên vi khuẩn tởi đáy cua tế bão. tại đỏ vi khuản được giai phóng vào các mỏ dưới lóp biêu mò gọi là xuầt bảo. Trong nhiễm trùng, các lipooligosaccharide (LOS) và peptidoglycan dược giãi phóng bơi sự tự tiêu húy cua các tế bào.
Các bạch cầu trung tính ngay lập tức có mật vã nuốt các vi khuẩn. Tuy nhiên, nhiều vi khuân lậu cầu vần có thê tồn lại trong quá trinh thực bào. il nhất là lới khi các bạch cầu trung linh tự tiêu húy và giai phóng ra các vi khuân chủng dà nuốt12. Dường lây truyền và biện pháp phòng ngừa 1.
Dường lây truyền Vi khuân Neisseria Gononhoeae có kha nâng de kháng kém. de bị liêu diệt khi ở môi trường bên ngoài, tuy nhiên kha nâng lây nhiễm tương đối cao. Người là vụt chu duy nhất cua vi khuân nãy. Neisseria Goiiorrhoeae khu trú trong bộ phận sinh dục - tiết niệu cua người bệnh vã lây truyền chu yêu qua quan hệ tình dục.
Đối với nam giới. Neisseria Gonorrhoeae khu trú chu yếu ơ niệu đạo. Với nữ giới, vi khuẩn này có ớ cố lư cung, niệu dạo. Bartholin, ơ ca hai giới, vi khuẩn Neisseria Gonorrhoeae có the khu trú ở trực tràng, họng miệng.
Thông thưởng bệnh lậu có thời gian ủ bệnh ngắn .^H «4 ugc V Hl 11 từ 2 - 5 ngây, dao động trong khoáng 1-14 ngây. Bệnh lậu có the lây khi người bệnh đang trong thời gian u bệnh và chưa có triệu chứng, rất nhiều trưởng hụrp bệnh nhân nhiễm vi khuẩn Neisseria Gonorrhoea* nhưng không có triệu chửng bệnh, dây chinh là nguồn lây nhiễm quan trụng trong cộng dồng. Con đường lây truyền chú ycu cùa vi Neisseria Gonorrhoea* lã lây truyền qua quan hệ tinh dục không an toàn dối với quan hộ đường âm dạo. hậu môn và họng miệng.Gonorrhoeac còn có một so con đường lây truyền khác như: • Lây truyền qua đường máu • Lây truyền qua sứ dụng chung vật trung gian như: bân chai đánh rang, dao cạo râu, khàn tam.