Luận văn thạc sĩ về giải pháp phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa

Luận văn thạc sĩ VNUA đề xuất giải pháp phát triển thương mại dịch vụ, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa.

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Giải Pháp Phát Triển Thương Mại Dịch Vụ Tại Huyện Yên Định, Thanh Hóa
• Loại tài liệu: Đề Tài Nghiên Cứu
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thanh Hóa

Mục lục chi tiết

• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 2.1. Cơ sở lý luận về TM - DV và phát triển TM - DV
• 2.1.1. Khái niệm và vai trò của TM - DV
• 2.1.2. Khái niệm về thương mại
• 2.1.3. Khái niệm về dịch vụ
• 2.1.4. Những đặc điểm chủ yếu của sản phẩm dịch vụ
• 2.1.5. Vai trò của TM - DV trong nền kinh tế quốc dân
• 2.2. Phát triển và phát triển TM - DV
• 2.2.1. Phát triển

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định Thanh Hóa

Huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa, đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc phát triển thương mại dịch vụ. Với dân số nông thôn chiếm tỷ lệ cao, việc chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang thương mại dịch vụ là cần thiết. Nền kinh tế huyện Yên Định chủ yếu dựa vào nông nghiệp, nhưng với xu hướng hội nhập, phát triển thương mại dịch vụ sẽ là động lực quan trọng để nâng cao đời sống người dân.

1.1. Tình hình hiện tại của thương mại dịch vụ tại Yên Định

Thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định hiện nay chủ yếu là các hoạt động nhỏ lẻ, chưa được tổ chức bài bản. Nhiều doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận thị trường và khách hàng. Điều này dẫn đến việc phát triển thương mại dịch vụ chưa đạt hiệu quả cao.

1.2. Vai trò của thương mại dịch vụ trong phát triển kinh tế

Thương mại dịch vụ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sản xuất và tiêu thụ hàng hóa. Nó không chỉ tạo ra việc làm mà còn góp phần nâng cao thu nhập cho người dân. Sự phát triển của thương mại dịch vụ sẽ giúp giảm bớt tình trạng thiếu việc làm ở nông thôn.

II. Những thách thức trong phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định

Mặc dù có nhiều tiềm năng, huyện Yên Định vẫn gặp phải nhiều thách thức trong việc phát triển thương mại dịch vụ. Tình trạng thiếu vốn đầu tư, cơ sở hạ tầng yếu kém và sự cạnh tranh từ các khu vực khác là những vấn đề cần giải quyết.

2.1. Thiếu vốn đầu tư cho thương mại dịch vụ

Nhiều doanh nghiệp tại Yên Định gặp khó khăn trong việc huy động vốn để mở rộng hoạt động. Việc thiếu vốn đầu tư đã hạn chế khả năng phát triển và mở rộng quy mô của các doanh nghiệp trong lĩnh vực thương mại dịch vụ.

2.2. Cơ sở hạ tầng chưa phát triển

Cơ sở hạ tầng giao thông và các dịch vụ hỗ trợ tại huyện Yên Định còn yếu kém. Điều này ảnh hưởng đến khả năng kết nối và giao thương, làm giảm sức cạnh tranh của thương mại dịch vụ trong khu vực.

III. Giải pháp phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định

Để phát triển thương mại dịch vụ, huyện Yên Định cần áp dụng một số giải pháp cụ thể. Các giải pháp này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân.

3.1. Tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng

Đầu tư vào cơ sở hạ tầng giao thông và các dịch vụ hỗ trợ là cần thiết để thúc đẩy thương mại dịch vụ. Việc cải thiện hạ tầng sẽ giúp kết nối các khu vực và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại.

3.2. Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa

Cần có các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa trong việc tiếp cận vốn và thị trường. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp phát triển mạnh mẽ hơn trong lĩnh vực thương mại dịch vụ.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về thương mại dịch vụ

Nghiên cứu cho thấy rằng việc phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các mô hình kinh doanh mới đã được áp dụng, tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân.

4.1. Mô hình hợp tác xã trong thương mại dịch vụ

Mô hình hợp tác xã đã giúp nhiều hộ gia đình tại Yên Định tham gia vào thương mại dịch vụ. Điều này không chỉ nâng cao thu nhập mà còn tạo ra sự gắn kết trong cộng đồng.

4.2. Kết quả từ các dự án phát triển thương mại

Các dự án phát triển thương mại đã giúp nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của thương mại dịch vụ. Nhiều người đã chủ động tham gia vào các hoạt động kinh doanh, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương.

V. Kết luận và triển vọng phát triển thương mại dịch vụ tại Yên Định

Phát triển thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định là một nhiệm vụ quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Với những giải pháp hợp lý, huyện có thể tạo ra bước đột phá trong phát triển kinh tế.

5.1. Tương lai của thương mại dịch vụ tại Yên Định

Trong tương lai, thương mại dịch vụ tại Yên Định có thể phát triển mạnh mẽ hơn nếu được đầu tư đúng mức. Các chính sách hỗ trợ sẽ là yếu tố quyết định cho sự thành công này.

5.2. Định hướng phát triển bền vững

Cần có định hướng phát triển bền vững cho thương mại dịch vụ tại huyện Yên Định. Điều này không chỉ giúp nâng cao đời sống người dân mà còn bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực nông thôn Việt Nam hiện chiếm khoảng 72% tổng dân số và đóng góp 59,5% lực lượng lao động cả nước, song năng suất lao động trong nông nghiệp chỉ tương đương 1/5 so với khu vực công nghiệp và dịch vụ. Thu nhập bình quân đầu người tại khu vực này chỉ đạt khoảng 350 USD mỗi năm, đi kèm áp lực gay gắt từ hơn 7 triệu lao động thiếu việc làm và khoảng 400.000 đến 500.000 người bước vào độ tuổi lao động mỗi năm. Tại huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa, nông nghiệp vẫn giữ vị trí chủ đạo với tỷ trọng đóng góp từ 45% đến 47% tổng GDP của huyện, trong khi dân cư nông thôn chiếm gần 75% dân số và lao động thuần nông chiếm từ 60% đến 70% tổng lực lượng lao động địa phương.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế và lao động tại huyện Yên Định còn diễn ra chậm chạp, ngành thương mại - dịch vụ nông thôn chủ yếu phát triển ở quy mô nhỏ lẻ, phân tán và chưa khai thác hết tiềm năng giải quyết việc làm. Mục tiêu của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng phát triển ngành thương mại - dịch vụ và tác động của nó tới quá trình phân công lại lao động; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp khả thi nhằm giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp xuống mức 45% theo định hướng Nghị quyết Trung ương 7 (Khóa X). Nghiên cứu được thực hiện trên địa bàn huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa với dữ liệu thực trạng giai đoạn 2000 - 2010 và xây dựng các giải pháp ứng dụng cho giai đoạn 2010 - 2020. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, góp phần giải phóng khoảng 30% đến 40% lực lượng lao động nông nhàn dư thừa, nâng cao thu nhập và thúc đẩy tiến trình xây dựng nông thôn mới.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng hệ thống lý thuyết kinh tế phát triển và chuyển dịch cơ cấu hiện đại, kết hợp chặt chẽ giữa các trường phái kinh tế học kinh điển và thực tiễn kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa:

• Hệ thống tài khoản quốc gia (SNA) và quy luật ba khu vực kinh tế: Phân chia nền kinh tế thành ba khu vực (Khu vực I: Nông - Lâm - Thủy sản; Khu vực II: Công nghiệp - Xây dựng; Khu vực III: Thương mại - Dịch vụ). Lý thuyết phát triển của Allan Fisher và Colin Clark khẳng định rằng khi năng suất lao động xã hội tăng lên, tỷ trọng lao động sẽ chuyển dịch tất yếu từ khu vực I sang khu vực II và khu vực III do rào cản thay thế công nghệ trong ngành dịch vụ rất cao trong khi nhu cầu tiêu dùng dịch vụ tăng nhanh hơn mức tăng thu nhập.
• Mô hình di cư lao động của Michael Todaro: Giải thích động lực chuyển dịch lao động nông thôn dựa trên chênh lệch thu nhập kỳ vọng giữa khu vực đô thị/phi nông nghiệp và khu vực nông nghiệp thuần túy, cùng xác suất tìm kiếm việc làm thực tế của người lao động.
• Lý luận kinh tế chính trị về dịch vụ và phân công lao động: Dựa trên quan điểm của Karl Marx và lý thuyết phát triển của Raaman Weitz, xác định dịch vụ là sản phẩm phi vật chất ra đời từ sự phát triển của sản xuất hàng hóa, đóng vai trò cầu nối rút ngắn chu chuyển vốn và kết nối cung - cầu.

Khung lý thuyết tập trung vào bốn khái niệm cốt lõi: Thương mại hàng hóa nông thôn, Dịch vụ hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, Cơ cấu lao động theo ngành nghề, và Chuyển dịch cơ cấu chất lượng lao động.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính và định lượng với nguồn dữ liệu đa tầng:

• Nguồn dữ liệu thứ cấp: Thu thập chuỗi số liệu thống kê kinh tế - xã hội định kỳ từ Niên giám Thống kê tỉnh Thanh Hóa, Cục Thống kê, Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội của UBND huyện Yên Định từ năm 2000 đến năm 2010, cùng các văn kiện chỉ đạo như Nghị quyết Trung ương 5 (Khóa IX) và Nghị quyết Trung ương 7 (Khóa X).
• Nguồn dữ liệu sơ cấp: Tiến hành điều tra khảo sát thực địa với cỡ mẫu 320 hộ gia đình nông thôn và 85 cơ sở sản xuất, kinh doanh thương mại - dịch vụ trên địa bàn huyện Yên Định. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng tại 5 cụm xã đại diện cho vùng đồng bằng thâm canh lúa và vùng đồi bãi bán sơn địa của huyện nhằm đảm bảo tính đại diện cao.
• Phương pháp xử lý và phân tích: Áp dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian, phân tích cơ cấu tỷ trọng phần trăm (%) và phân tích ma trận tương quan giữa vốn đầu tư, doanh thu ngành thương mại - dịch vụ với số lượng việc làm phi nông nghiệp được tạo mới. Phương pháp này được lựa chọn vì tính ưu việt trong việc lượng hóa chính xác mối quan hệ tác động trực tiếp và gián tiếp của ngành dịch vụ lên quá trình giải quyết việc làm nông thôn.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát và phân tích dữ liệu thực tế tại huyện Yên Định đã làm sáng tỏ bốn phát hiện trọng tâm:

1. Kinh tế nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn nhưng năng suất tạo giá trị thấp: Ngành nông nghiệp đóng góp từ 45% đến 47% tổng GDP huyện Yên Định, trong đó trồng trọt chiếm tới 58% giá trị nội ngành. Tỷ lệ lao động nông nghiệp chiếm khoảng 60% đến 70% tổng nguồn nhân lực địa phương, song năng suất tạo ra chỉ bằng khoảng 20% so với khu vực công nghiệp và thương mại - dịch vụ.
2. Thương mại - dịch vụ là động lực mở rộng việc làm phi nông nghiệp: Tốc độ tăng trưởng thương mại - dịch vụ bình quân đạt trên 12%/năm trong giai đoạn 2005 - 2010. Ngành dịch vụ sản xuất và lưu thông hàng hóa đã tiếp nhận hàng nghìn lao động dôi dư từ sản xuất mùa vụ, giảm tỷ lệ thời gian nông nhàn thiếu việc làm từ mức 35% xuống còn khoảng 25% tại các xã có điểm chợ trung tâm và cơ sở chế biến.
3. Cơ cấu đầu tư cho phát triển dịch vụ nông thôn còn mất cân đối: Trong tổng nguồn vốn đầu tư toàn xã hội vào nông nghiệp nông thôn, vốn ngân sách nhà nước chiếm 40%, dân tự đầu tư chiếm 30%, tín dụng ưu đãi chiếm 10%, và nguồn vốn FDI chỉ đạt xấp xỉ 6%. Đáng chú ý, có tới 70% vốn ngân sách tập trung vào các công trình thủy lợi và đê điều, trong khi hạ tầng kỹ thuật phục vụ logistics thương mại, mạng lưới chợ và kho bãi bảo quản sau thu hoạch chỉ nhận được dưới 10% tổng nguồn lực đầu tư.
4. Bài học chuyển đổi từ kinh nghiệm quốc tế: Kinh nghiệm phát triển Xí nghiệp Hương Trấn tại Trung Quốc (thu hút 28,4% lao động nông thôn, chiếm 68% lao động công nghiệp toàn ngành) và chiến lược xúc tiến thương mại nông sản xuất khẩu của Thái Lan (dịch vụ bán buôn, bán lẻ tạo ra 11,9% việc làm phi nông nghiệp) chỉ ra rằng việc phát triển thương mại dịch vụ tại chỗ theo nguyên tắc "rời ruộng không rời làng" là con đường ngắn nhất để chuyển dịch lao động bền vững.

Thảo luận kết quả

Thực trạng chuyển dịch cơ cấu lao động tại huyện Yên Định cho thấy sự phân hóa rõ nét giữa quy mô tăng trưởng kinh tế và tốc độ tái phân bổ việc làm. Chuyển dịch lao động chưa hoàn toàn tương thích với chuyển dịch cơ cấu giá trị sản xuất do rào cản về chất lượng nguồn nhân lực. Hơn 75% lao động nông thôn tại địa phương chưa qua đào tạo nghề chuyên môn, tạo nên điểm nghẽn lớn khi chuyển đổi sang các dịch vụ kỹ thuật cao, dịch vụ tài chính hoặc quản trị chuỗi cung ứng.

Dữ liệu nghiên cứu phản ánh sự dịch chuyển rõ ràng khi được trình bày qua biểu đồ cơ cấu lao động ba khu vực kinh tế (thể hiện xu hướng giảm dần của Khu vực I từ 68% năm 2005 xuống khoảng 58% năm 2010) kết hợp cùng bảng ma trận phân tích doanh thu thương mại và số lượng cơ sở dịch vụ theo từng địa bàn xã. Khi so sánh với các nghiên cứu phát triển nông thôn trong khu vực, việc ưu tiên phát triển thương mại - dịch vụ nông thôn tại Yên Định có chi phí tạo việc làm trên mỗi lao động thấp hơn từ 3 đến 4 lần so với việc xây dựng các khu công nghiệp tập trung quy mô lớn, đồng thời giảm thiểu đáng kể áp lực di cư tự phát ra các đô thị lớn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược nhằm thúc đẩy ngành thương mại - dịch vụ, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động tại huyện Yên Định giai đoạn 2010 - 2020:

1. Nâng cấp và hiện đại hóa kết cấu hạ tầng thương mại nông thôn: UBND huyện Yên Định chủ trì phối hợp với Sở Công Thương đầu tư cải tạo 100% hệ thống chợ nông thôn, trung tâm thương mại cụm xã và mạng lưới kho bãi bảo quản nông sản trước năm 2015. Mục tiêu đặt ra là nâng tốc độ lưu chuyển hàng hóa bán lẻ tăng trưởng từ 14% đến 16%/năm, tạo tiền đề thu hút thêm 3.500 đến 4.000 lao động vào lĩnh vực lưu thông và bán lẻ.
2. Đẩy mạnh đào tạo nghề gắn liền với dịch vụ hỗ trợ sản xuất: Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện liên kết với các trường trung cấp, cao đẳng nghề tổ chức các khóa đào tạo ngắn hạn về kỹ thuật vận hành máy nông nghiệp, dịch vụ bảo vệ thực vật, kỹ năng bán hàng và thương mại điện tử cho 12.000 đến 15.000 lao động nông thôn giai đoạn 2011 - 2015, phấn đấu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề lên trên 45%.
3. Mở rộng cơ chế tín dụng ưu đãi và đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư: Chi nhánh Ngân hàng Chính sách Xã hội và các Ngân hàng Thương mại trên địa bàn nâng hạn mức vay vốn tín chấp cho các hộ kinh doanh dịch vụ sản xuất lên mức 50 - 100 triệu đồng/hộ với lãi suất ưu đãi thấp hơn từ 1,5% đến 2%/năm so với lãi suất thương mại thông thường; khuyến khích mô hình hợp tác công tư (PPP) để huy động nguồn vốn nhân dân chiếm trên 40% tổng vốn đầu tư phát triển hạ tầng dịch vụ.
4. Xây dựng chuỗi liên kết xúc tiến thương mại và tiêu thụ nông sản chủ lực: UBND huyện cùng Hội Nông dân và các Hợp tác xã thành lập các tổ chức dịch vụ cung ứng vật tư đầu vào và bao tiêu đầu ra cho các sản phẩm nông sản thế mạnh (lúa giống chất lượng cao, rau màu chuyên canh), bảo đảm tỷ lệ tiêu thụ nông sản qua hợp đồng thương mại dịch vụ đạt từ 50% đến 60% vào năm 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho nhiều nhóm đối tượng chuyên môn:

• Cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương: UBND huyện Yên Định, các phòng ban chuyên môn (Kinh tế - Hạ tầng, Nông nghiệp & PTNT, LĐ-TB&XH) và cấp ủy các xã có thể sử dụng số liệu và hệ thống giải pháp của đề tài làm cơ sở khoa học để hoạch định quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2010 - 2020.
• Nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học: Những người nghiên cứu chuyên sâu trong các ngành Kinh tế phát triển, Quản lý kinh tế, Kinh tế nông nghiệp có thể tham khảo khung phân tích lý thuyết SNA kết hợp mô hình Todaro trong bối cảnh cụ thể của một huyện thuần nông miền Trung.
• Các doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh: Cung cấp bức tranh toàn cảnh về dung lượng thị trường, xu hướng tiêu dùng và cơ hội đầu tư vào các phân khúc dịch vụ sản xuất, logistics nông nghiệp và bán lẻ nông thôn.
• Các tổ chức tài chính vi mô và ngân hàng phát triển: Nắm bắt nhu cầu vốn thực tế và cơ cấu ngành nghề để thiết kế các gói sản phẩm tín dụng phục vụ hiệu quả công cuộc chuyển dịch sinh kế cho nông dân.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao phát triển thương mại - dịch vụ lại là chìa khóa chuyển dịch lao động tối ưu tại Yên Định?
Phát triển thương mại - dịch vụ đòi hỏi vốn đầu tư ban đầu thấp hơn, thời gian hoàn vốn nhanh và yêu cầu kỹ năng linh hoạt hơn so với phát triển công nghiệp nặng. Ngành này có khả năng hấp thụ trực tiếp từ 30% đến 40% lực lượng lao động nông nhàn mà không làm đứt gãy môi trường sinh hoạt nông thôn.

2. Tỷ trọng nông nghiệp trong GDP của huyện Yên Định chiếm bao nhiêu phần trăm?
Nông nghiệp chiếm từ 45% đến 47% tổng GDP của huyện Yên Định trong giai đoạn khảo sát. Đây là tỷ trọng rất cao, đòi hỏi phải đẩy mạnh các ngành dịch vụ hỗ trợ nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào sản xuất trồng trọt đơn thuần.

3. Bài học cốt lõi từ mô hình Xí nghiệp Hương Trấn của Trung Quốc được áp dụng như thế nào?
Bài học quan trọng nhất là chiến lược "rời ruộng không rời làng". Bằng cách phát triển các cơ sở dịch vụ gia công, thu mua và chế biến ngay tại địa bàn xã thôn, địa phương có thể tạo việc làm phi nông nghiệp tại chỗ cho hơn 28% lao động mà không gây áp lực quá tải đô thị.

4. Mục tiêu giảm tỷ lệ lao động nông nghiệp của địa phương được đặt ra ở mức nào?
Căn cứ theo định hướng Nghị quyết Trung ương 7 (Khóa X), mục tiêu phấn đấu của địa phương là giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp trong toàn bộ lực lượng lao động nông thôn xuống còn 45% vào mốc thời gian 2015 và tiếp tục giảm sâu đến năm 2020.

5. Nguồn vốn đầu tư cho nông nghiệp nông thôn hiện đang gặp bất cập gì lớn nhất?
Khoảng 70% nguồn vốn ngân sách nhà nước đầu tư cho nông nghiệp hiện đang dồn vào hệ thống thủy lợi và đê điều, trong khi nguồn vốn dành cho hạ tầng thương mại, xúc tiến thị trường và dịch vụ kỹ thuật chiếm tỷ lệ rất khiêm tốn dưới 10%.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện thực trạng phát triển thương mại - dịch vụ và chuyển dịch cơ cấu lao động tại huyện Yên Định giai đoạn 2000 - 2010.
• Khẳng định phát triển thương mại - dịch vụ là giải pháp đột phá, có khả năng giải quyết căn bản tình trạng dư thừa từ 30% đến 40% lao động thời vụ tại nông thôn.
• Đề xuất hệ thống 4 giải pháp đồng bộ và có tính khả thi cao về hạ tầng, đào tạo nghề, nguồn vốn và liên kết chuỗi giá trị cho giai đoạn 2010 - 2020.
• Cung cấp cơ sở dữ liệu thực nghiệm đáng tin cậy từ 320 hộ gia đình và 85 cơ sở sản xuất kinh doanh phục vụ công tác hoạch định chính sách cấp cơ sở.
• Kính mời các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và quý độc giả tải về toàn văn tài liệu để tham khảo chi tiết bảng số liệu thống kê, mô hình phân tích và phụ lục khảo sát chuyên sâu của luận văn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

1 Tính cấp thiết của đề tài Theo điều tra mới nhất, dân số nông thôn Việt Nam chiếm khoảng 72% tổng dân số và 59,5% tổng lao động của cả nước. Năng suất bình quân trong nông nghiệp chỉ bằng 1/5 trong công nghiệp và dịch vụ (tính theo GDP bình quân đầu người). Tình trạng thiếu việc làm ở nông thôn rất nghiêm trọng, có khoảng 7 triệu lao động chưa có hoặc thiếu việc làm, mỗi năm lại bổ sung thêm 400.000 người đến tuổi lao động. Thu nhập bình quân đầu người trên năm ở khu vực này chỉ đạt 350 USD.

Đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn, nông dân vẫn còn chưa thoả đáng nhất là đầu tư khoa học kỹ thuật mới vào sản xuất nông, lâm nghiệp, thuỷ sản. Trong những năm qua, với chính sách đổi mới của Nhà nước, nền kinh tế Việt Nam nói chung và huyện Yên Định nói riêng đó có bước tăng trưởng khá cao, sản xuất phát triển, hàng hoá đa dạng, phong phú, đời sống của nhân dân ngày càng được cải thiện. Hiện nay, với xu thế hội nhập và toàn cầu hoá, nền kinh tế còn đứng trước nhiều khó khăn và thách thức, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp nông dân và nông thôn. GDP trong nông nghiệp luôn chiếm tỷ trọng cao trong tổng GDP của nền kinh tế (tại Yên Định chiếm từ 45- 47%) [27].

Tuy nhiờn, có xu hướng giảm dần trong khi dân cư tại nông thôn với mức thu nhập thấp còn chiếm tỷ lệ cao (chiếm gần 3/4 dân số), khoảng cách giàu nghèo ngày càng lớn so với khu vực thành thị, lực lượng lao động nông thôn chủ yếu là sản xuất nông nghiệp cũn quỏ lớn chiếm từ 60-70% lực lượng lao động cả nước và vẫn tăng nhanh làm cho tình trạng thiếu việc làm ở nông thôn ngày càng trầm trọng, thương mại - dịch vụ (TM – DV) trong khu vực nông thôn về cơ bản vẫn là thương nghiệp nhỏ phân tán, chưa được hỗ trợ và chưa tạo được nhiều việc làm cho người lao động. 1 Để thực hiện Nghị quyết TW5 (Khoá IX) về “Đẩy nhanh công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nụng thụn” và Nghị quyết TW7 (Khoá X) về “Nụng nghiệp, nông dân và nụng thụn” với mục tiêu Phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn theo hướng nông thôn mới và giảm dần lao động trong nông nghiệp nông thôn đến năm 2015 còn 45%, xây dựng một nền nông nghiệp hàng hoá đa dạng có chất lượng cao và bền vững. Từ đó những vấn đề cần phải nghiên cứu trên địa bàn huyện Yên Định là: - Thực trạng quá trình chuyển dịch cơ cấu lao động thời gian qua của huyện Yờn Định diễn ra như thế nào? - Ảnh hưởng của quá trình chuyển dịch cơ cấu lao động đến phát triển kinh tế - xã hội của huyện ? - Tác động của phát triển TM - DV đến chuyển dịch cơ cấu lao động của huyện ra sao ? - Những giải pháp nào trong lĩnh vực TM - DV cần được lựa chọn để góp phần đẩy nhanh chuyển dịch cơ cấu lao động của huyện Yên Định trong thời gian tới? Do đó, việc chọn và nghiên cứu đề tài “Giải pháp phát triển TM - DV góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động huyện Yên Định, tỉnh Thanh hóa” là góp phần làm sáng tỏ những vấn đề nêu trên. Mục tiêu nghiên cứu 1.

Mục tiêu chung Trên cơ sở đánh giá thực trạng phát triển ngành TM - DV tại huyện Yên Định và tác động của nó đến chuyển dịch cơ cấu lao động của huyện, xác định và phân tích các yếu tố ảnh hưởng, từ đó đưa ra các giải pháp phát triển TM - DV góp phần chuyển dịch một cách có hiệu quả cơ cấu lao động của huyện.