Chương 1: Lý luận chung về hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp Chương 2: Thực trạng hiệu quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thân Phong Chương 3: Các giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thân Phong 6 Luan van CHƢƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan về hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp 1. Khái niệm về hiệu quả kinh doanh Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp là một chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh trình độ sử dụng các yếu tố của quá trình sản xuất. Hiệu quả kinh doanh còn thể hiện sự vận dụng khéo léo của các nhà quản trị doanh nghiệp giữa lý luận và thực tế nhằm khai thác tối đa các yếu tố của quá trình sản xuất như máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu, nhân công để nâng cao lợi nhuận.
Vậy hiệu quả kinh doanh là một chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh trình độ sử dụng các nguồn lực, tài chính của doanh nghiệp để đạt được hiệu quả cao nhất. Nâng cao hiệu quả kinh doanh là một trong những biện pháp cực kỳ quan trọng của các doanh nghiệp để thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng cao một cách bền vững. Do vậy, phân tích hiệu quả kinh doanh là một nội dung cơ bản của phân tích tài chính nhằm góp phần cho doanh nghiệp tồn tại và phát triển không ngừng. Mặt khác, hiệu quả kinh doanh còn là chỉ tiêu đánh giá kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp, góp phần tăng thêm sức cạnh tranh cho các doanh nghiệp trên thị trường.
Khi phân tích hiệu quả kinh doanh các chỉ tiêu cần được xem xét gần với thời gian, không gian và môi trường của các chỉ tiêu nghiên cứu. Mặt khác, hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp còn đạt được trong mối quan hệ với hiệu quả xã hội và trách nhiệm bảo vệ môi trường và nguồn tài nguyên của đất nước. Phân tích hiệu quả kinh doanh cần phải kết hợp nhiều chỉ tiêu hiệu quả ở các bộ phận, các mặt của quá trình kinh doanh như chỉ tiêu hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn, tài sản ngắn hạn, nguồn vốn chủ sở hữu, nguồn vốn 7 Luan van vay, chi phí… Ta cũng có hể đi phân tích từ chỉ tiêu tổng hợp đến chỉ tiêu chi tiết, từ đó khái quát hóa để đưa ra các thong tin hữu ích là cơ sở đưa ra các quyết định phục vụ quá trình kinh doanh. Bản chất của hiệu quả kinh doanh Bất kỳ một hoạt động nào của mọi tổ chức đều mong muốn đạt hiệu quả cao nhất trên mọi phương diện kinh tế xã hội và bảo vệ môi trường.
Hoạt động kinh doanh trong cơ chế thị trường yêu cầu hiệu quả càng đòi hỏi cấp bách vì nó là động lực thúc đẩy các doanh nghiệp cạnh tranh và phát triển. Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp chủ yêu xét trên phương diện kinh tế có quan hệ với hiệu quả xã hội và môi trường. Bản chất của hiệu quả kinh doanh là sự so sánh giữa các kết quả đầu ra với các yếu tố đầu vào của một tổ chức kinh tế được xem xét trong một kỳ nhất đinh, tùy theo yêu cầu của các nhà quản trị kinh doanh. Các chỉ tiêu tài chính phản ánh hiệu quả kinh doanh là cơ sử khoa học để đánh giá trình độ của các nhà quản lý, căn cứ đưa ra quyết định trong tương lai.
Song đó, chính xác của thông tin từ các chỉ tiêu hiệu quả phân tích phụ thược vào nguồn số liệu, thời gian và không gian phân tích. Các nội dung phản ánh hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp Khi đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh, cần phải nghiên cứu một cách toàn diện cả về thời gian, không gian, môi trường kinh doanh và đồng thời đặt nó trong mối quan hệ với hiệu quả chung của toàn xã hội. Về môi trường kinh doanh, doanh nghiệp cần phải phân tích vị thế của mình trong hiện tại và nắm bắt được môi trường bên ngoài, để từ đó dự đoán những khả năng có thể xảy ra trong tương lai, từ đó có các biện pháp ứng xử kịp thời. Về thời gian, các chỉ tiêu hiệu quả kinh doanh thường gắn với các địa điểm cụ thể như doanh nghiệp A hay thị trường B.
Mặt khác, hiệu quả kinh doanh cũng thường gắn với các hoạt động thực hiện trong mọi bộ phận kinh doanh của doanh nghiệp. 8 Luan van Hoạt động sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, hoạt động tiêu thụ tài chính… từ tổng công ty đến các công ty con và các chi nhánh. Đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh nhằm biết được hiệu quả kinh doanh ở mức độ nào, xu hướng kinh doanh của doanh nghiệp và các nhân tố ảnh hưởng. Thông qua việc đánh giá nhằm đưa ra các giải pháp để nâng cao hiệu quả kinh doanh, tang khả năng sinh lời phải đảm bảo hiệu quả kinh tế, xã hội như tôn trọng luật pháp, quyền lợi cho cán bộ, nhân viên, bảo vệ tài nguyên môi trường.
Do vậy, trước hết phải xây dựng được hệ thống các chỉ tiêu đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh phù hợp với đặc điểm từng doanh nghiệp, sau đó phải biết vận dụng phương pháp phân tích thích hợp. Việc đánh giá phải được tiến hành trên cơ sở phân tích từng phần rồi tổng hợp lại. Đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh thường bao gồm nhiều nội dung như: Đánh giá kết quả kinh doanh thong qua Báo cáo kết quả kinh doanh, các chỉ tiêu hiệu quả và mô hình tài chính. - Chỉ tiêu ánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh Khi đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh, nhà phân tích cần phải nghiên cứu một cách toàn diện về cả thời gian, không gian, môi trường kinh doanh và đồng thời đặt nó trong mối quan hệ hiệu quả chung toàn xã hội.
Việc đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh của DN nhằm biết được hiệu quả kinh doanh của ở mức độ nào, xu hướng kinh doanh của doanh nghiệp và những nhân tố ảnh hưởng. Do vậy, trước hết phải xây dựng được hệ thống chỉ tiêu đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh phù hợp với đặc điểm của từng DN, sau đó phải biết vận dụng phương pháp phân tích thích hợp. 9 Luan van Các chỉ tiêu sử dụng để đánh giá khái quát hiệu quả kinh doanh trong các DN thường được sử dụng như sau: - Hệ số sinh lời của vốn đầu tư Hệ số sinh lời của vốn Lợi nhuận kế toán trước thuế và lãi vay = ầu tư (ROI) Tổng vốn ầu tư b nh quân Chỉ tiêu này cho biết trong kỳ phân tích DN bỏ ra 1 đồng vốn đầu tư thì thu được bao nhiêu đồng lợi nhuận. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ hiệu quả sử dụng vốn đầu tư càng tốt, đó là nhân tố hấp dẫn DN đầu tư mở rộng quy mô hoạt động kinh doanh.
- Hệ số sinh lời của vốn chủ sở hữu Hệ số sinh lời của Lợi nhuận sau thuế = VCSH (ROE) Vốn chủ sở hữu b nh quân Chỉ tiêu này cho biết bình quân cứ 1 đồng vốn chủ sở hữu bỏ vào kinh doanh đem lại mấy đồng lợi nhuận sau thuế cho DN. Về mặt lý thuyết, trị số của chỉ tiêu ROE càng cao càng chứng tỏ DN sử dụng vốn chủ sở hữu có hiệu quả, do đó nhà đầu tư càng hấp dẫn. Hơn nữa, trị số ROE cao còn chứng tỏ DN sử dụng cơ cấu vốn chủ sở hữu và nợ phải trả hợp lý. - Hệ số sinh lời của tài sản: Trong quá trình tiến hành những hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp mong muốn lấy thu bù chi và có lãi, bằng cách so sánh lợi nhuận với tài sản đầu tư, ta sẽ thấy khả năng tạo ra lợi nhuận của doanh nghiệp từ tài sản.
Hệ số sinh lời của Lợi nhuận sau thuế = Tài sản (ROA) Tổng tài sản b nh quân Chỉ tiêu này cho biết bình quân cứ 1 đồng tài sản của DN đem vào kinh doanh tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Về mặt lý thuyết, trị số ROA càng lớn so với ROA trung bình ngành chứng tỏ DN sử dụng tài sản có hiệu quả; ngược lại trị số ROA thấp hơn so với ROA trung bình ngành chứng tỏ DN kinh doanh kém. 10 Luan van - Hệ số sinh lời hoạt động (hay hệ số sinh lời của doanh thu) Hệ số sinh lời của Lợi nhuận sau thuế = Doanh thu (ROS) Tổng doanh thu thuần H ệ cho biết cứ 1 đồng thu nhập trong kỳ thì DN thu được mấy đồng lợi nhuận sau thuế. Về mặt lý thuyết, trị số ROS càng cao thì khả năng sinh lời của DN cao, hoạt động kinh doanh tốt, đó là nhân tố giúp nhà quản trị mở rộng thị trường, tăng doanh thu.
Ngược lại, trị số ROS thấp, khả năng sinh lời của DN thấp, hoạt động kinh doanh kém, khi đó nhà quản trị cần tăng cường kiểm soát chi phí của các bộ phận. Hiệu quả sử dụng tài sản Để phản ánh được hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp thì trước hết phải xây dựng được hệ thống chỉ tiêu tài chính tổng hợp và chi tiết phù hợp với đặc điểm của từng nhóm tài sản sử dụng trong DN, sau đó phải biết vận dụng các phương pháp phân tích thích hợp. Việc phân tích phải tiến hành trên cơ sở từng chỉ tiêu sau đó tổng hợp lại, từ đó đưa ra các biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản nhằm khai thác hết công suất các tài sản mà DN đã đầu tư. Thông thường, các DN sẽ sử dụng các chỉ tiêu sau để đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản: - Số vòng quay của tài sản hay còn gọi là hiệu suất sử dụng vốn kinh doanh (VKD) Số vòng quay của tài Tổng doanh thu thuần sản = Tổng tài sản b nh quân Chỉ tiêu này cho biết trong một kỳ phân tích các tài sản được quay vòng bao nhiêu lần.
Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ các tài sản vận động nhanh, góp phần tăng doanh thu và điều kiện để nâng cao lợi nhuận cho DN. 11 Luan van Nếu chỉ tiêu này thấp, chứng tỏ các tài sản này vận động chậm, có thể hàng tồn kho, sản phẩm dở dang của DN nhiều làm cho doanh thu giảm. Tuy nhiên, chỉ tiêu này phu thuộc vào đặc điểm ngành nghề kinh doanh, đặc điểm của tài sản trong các doanh nghiệp. - Suất hao phí của tài sản so với LNST Suất hao phí của tài Tổng tài sản b nh quân sản so với LNST = Lợi nhuận sau thuế Chỉ tiêu này cho biết trong một kỳ phân tích DN thu được một đồng LNST thì cần bao nhiêu đồng tài sản.