Chương 1: Lý luận chung về dự án đầu tư và quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình. Chương 2: Thực trạng quản lý dự án đầu tư xây dựng tại Ban quản lý dự án Chí Linh thuộc Tổng công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng DIC Corp. Chương 3: Một số giải pháp nâng cao hiệu quản quản lý dự án đầu tư xây dựng tại Ban quản lý dự án Chí Linh thuộc Tổng công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng DIC Corp. 8 Chƣơng 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƢ XÂY DỰNG 1.
Dự án và những vấn đề của dự án đầu tƣ xây dựng 1. Khái niệm và phân loại dự án đầu tƣ 1. Khái niệm dự án đầu tƣ Dự án đầu tƣ có thể đƣợc xem xét ở nhiều góc độ: - Về hình thức: Dự án đầu tƣ là một tập hợp tài liệu mang tính pháp lý, mà ở đó đƣợc trình bày một cách chi tiết và có hệ thống các hoạt động và chi phí theo một kế hoạch để đạt đƣợc những kết quả và thực hiện đƣợc những mục tiêu nhất định trong tƣơng lai. - Về góc độ quản lý: Dự án đầu tƣ là một công cụ quản lý mà ở đó đƣợc hoạch định về việc sử dụng vốn, vật tƣ, lao động để tạo ra các kết quả kinh tế tài chính trong một thời gian dài.
- Trên góc độ kế hoạch hóa: Dự án đầu tƣ là một công cụ để thể hiện kế hoạch chi tiết của một công cuộc đầu tƣ sản xuất kinh doanh, phát triển kinh tế xã hội, làm tiền đề cho quyết định đầu tƣ và tài trợ. Dự án đầu tƣ là một hoạt động kinh tế riêng biệt nhỏ nhất trong công tác kế hoạch hóa nền kinh tế nói chung. - Trên góc độ về nội dung: Dự án đầu tƣ là một tập hợp các hoạt động có liên quan với nhau đƣợc kế hoạch hóa nhằm đạt đƣợc những mục tiêu đã định bằng việc tạo ra các kết quả cụ thể trong một thời gian nhất định. - Đối với lĩnh vực xây dựng cơ bản: Dự án đầu tƣ là văn kiện mà ở đó bằng phƣơng pháp khoa học, ngƣời ta luận cứ đƣợc tổng hợp các giải pháp kinh tế - kỹ thuật về việc bỏ vốn để tạo hoặc xây dựng mới công trình, những biện pháp tổ chức khai thác để phục vụ nhu cầu của xã hội và đạt đƣợc hiệu quả kinh tế trong thời gian nhất định.
Nhƣng dù có xét trên khía cạnh nào thì bao giờ một dự án đầu tƣ cũng gồm 4 thành phần chính đƣợc minh họa qua sơ đồ sau đây: 9 Hoạt động Mục tiêu Kết quả Nguồn lực Hình 1.1: Các thành phần của một dự án đầu tư 1. Phân loại dự án đầu tƣ - Phân theo lĩnh vực hoạt động: + Nhóm các dự án đầu tƣ xây dựng cơ sở hạ tầng. + Nhóm các dự án đầu tƣ xây dựng cơ bản. + Nhóm các dự án đầu tƣ dịch vụ và kinh doanh.
+ Nhóm các dự án đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài. + Nhóm các dự án đầu tƣ hỗ trợ tài chính. + Nhóm các dự án đầu tƣ hỗ trợ kỹ thuật. - Phân theo nguồn vốn và phƣơng diện quản lý: Các dự án sử dụng nguồn vốn ngân sách Nhà nước bao gồm: + Các dự án kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh không có khả năng thu hồi vốn và đƣợc quản lý sử dụng theo phân cấp về chi ngân sách Nhà nƣớc cho đầu tƣ phát triển.
+ Công tác điều tra, khảo sát, lập dự án quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng, lãnh thổ, quy hoạch xây dựng đô thị và nông thôn khi đƣợc Thủ tƣớng Chính phủ cho phép. + Cho vay của Chính phủ để đầu tƣ phát triển. + Hỗ trợ các dự án của doanh nghiệp đầu tƣ vào các lĩnh vực cần có sự tham gia của Nhà nƣớc theo quy định của pháp luật. Các dự án đầu tư thuộc các nguồn vốn khác bao gồm: + Các dự án đầu tƣ của cá nhân, các tổ chức kinh tế xã hội đầu tƣ dƣới nhiều hình thức huy động vốn khác nhau đƣợc cấp có thẩm quyền cho phép.
- Phân theo tính chất và quy mô của dự án: 10 Tùy theo tính chất quy mô của dự án và quy mô đầu tƣ, dự án đầu tƣ trong nƣớc đƣợc phân loại thành 3 nhóm: Dự án quan trọng quốc gia, dự án nhóm: A, B, C và dự án quy mô nhỏ để phân cấp quản lý. + Dự án quan trọng quốc gia: Là các dự án có ý nghĩa quốc gia về: kinh tế, chính trị, an ninh quốc phòng và trên phạm vi vùng, liên vùng. Các dự án này do Quốc hội thông qua chủ trƣơng đầu tƣ, Thủ tƣớng Chính phủ trực tiếp ra quyết định đầu tƣ. Dự án, công trình có một trong năm tiêu chí sau đây là dự án, công trình quan trọng quốc gia.
Quy mô vốn đầu tƣ từ hai mƣơi nghìn tỷ đồng Việt Nam trở lên đối với dự án, công trình có sử dụng từ ba mƣơi phần trăm vốn nhà nƣớc trở lên. Dự án, công trình có ảnh hƣởng lớn đến môi trƣờng hoặc tiềm ẩn khả năng ảnh hƣởng nghiêm trọng đến môi trƣờng, bao gồm: a) Nhà máy điện hạt nhân; b) Dự án đầu tƣ sử dụng đất có yêu cầu chuyển mục đích sử dụng đất rừng phòng hộ đầu nguồn từ hai trăm ha trở lên; đất rừng phòng hộ chắn sóng, lấn biển từ năm trăm ha trở lên; đất rừng đặc dụng từ hai trăm ha trở lên, trừ đất rừng là vƣờn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên; đất rừng sản xuất từ một nghìn ha trở lên. Dự án, công trình phải di dân tái định cƣ từ hai mƣơi nghìn ngƣời trở lên ở miền núi, từ năm mƣơi nghìn ngƣời trở lên ở các vùng khác. Dự án, công trình đầu tƣ tại địa bàn đặc biệt quan trọng đối với quốc gia về quốc phòng, an ninh hoặc có di tích quốc gia có giá trị đặc biệt quan trọng về lịch sử, văn hóa.
Dự án, công trình đòi hỏi phải áp dụng cơ chế, chính sách đặc biệt cần đƣợc Quốc hội quyết định. Cụ thể coi bảng sau: Bảng 1.1: Phân loại dự án đầu tư theo Nghị định 12/2009/NĐ – CP. 11 TỔNG MỨC STT LOẠI DỰ ÁN ĐẦU TƢ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH ĐẦU TƢ I Nhóm A Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: thuộc lĩnh vực bảo vệ an ninh, quốc phòng có tính chất bảo mật quốc gia, có ý Không kể 1 mức vốn nghĩa chính trị - xã hội quan trọng. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: sản xuất chất độc Không kể 2 hại, chất nổ; hạ tầng khu công nghiệp mức vốn Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: công nghiệp điện, khai thác dầu khí, hoá chất, phân bón, chế tạo máy, xi 3 măng, luyện kim, khai thác chế biến khoáng sản, các dự án Trên 1.500 tỷ đồng giao thông (cầu, cảng biển, cảng sông, sân bay, đƣờng sắt, đƣờng quốc lộ), xây dựng khu nhà ở.
Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: thuỷ lợi, giao thông (khác ở điểm I - 3), cấp thoát nƣớc và công trình hạ tầng kỹ 4 thuật, kỹ thuật điện, sản xuất thiết bị thông tin, điện tử, tin Trên 1.000 tỷ đồng học, hoá dƣợc, thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản xuất vật liệu, bƣu chính, viễn thông. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: công nghiệp nhẹ, sành sứ, thuỷ tinh, in, vƣờn quốc gia, khu bảo tồn thiên Trên 700 tỷ 5 nhiên, sản xuất nông, lâm nghiệp, nuôi trồng thuỷ sản, chế đồng biến nông, lâm, thuỷ sản. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: y tế, văn hoá, giáo dục, phát thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác (trừ Trên 500 tỷ 6 xây dựng khu nhà ở), kho tàng, du lịch, thể dục thể thao, đồng nghiên cứu khoa học và các dự án khác. 12 II Nhóm B Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: công nghiệp điện, khai thác dầu khí, hoá chất, phân bón, chế tạo máy, xi Từ 75 đến 1 măng, luyện kim, khai thác chế biến khoáng sản, các dự án 1.500 giao thông (cầu, cảng biển, cảng sông, sân bay, đƣờng sắt, tỷ đồng đƣờng quốc lộ), xây dựng khu nhà ở.
Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: thuỷ lợi, giao thông (khác ở điểm II - 1), cấp thoát nƣớc và công trình hạ tầng Từ 50 đến 2 kỹ thuật, kỹ thuật điện, sản xuất thiết bị thông tin, điện tử, 1.000 tin học, hoá dƣợc, thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản tỷ đồng xuất vật liệu, bƣu chính, viễn thông. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: hạ tầng kỹ thuật khu Từ 40 đến đô thị mới, công nghiệp nhẹ, sành sứ, thuỷ tinh, in, vƣờn 3 700 quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, sản xuất nông, lâm tỷ đồng nghiệp, nuôi trồng thuỷ sản, chế biến nông, lâm, thuỷ sản. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: y tế, văn hoá, giáo Từ 30 đến dục, phát thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác (trừ 4 500 xây dựng khu nhà ở), kho tàng, du lịch, thể dục thể thao, tỷ đồng nghiên cứu khoa học và các dự án khác. III Nhóm C Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: công nghiệp điện, khai thác dầu khí, hoá chất, phân bón, chế tạo máy, xi măng, luyện kim, khai thác chế biến khoáng sản, các dự án Dƣới 75 tỷ 1 giao thông (cầu, cảng biển, cảng sông, sân bay, đƣờng sắt, đồng đƣờng quốc lộ).
Các trƣờng phổ thông nằm trong quy hoạch (không kể mức vốn), xây dựng khu nhà ở. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: thuỷ lợi, giao thông (khác ở điểm III - 1), cấp thoát nƣớc và công trình hạ tầng Dƣới 50 tỷ 2 kỹ thuật, kỹ thuật điện, sản xuất thiết bị thông tin, điện tử, đồng tin học, hoá dƣợc, thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản xuất vật liệu, bƣu chính, viễn thông. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: công nghiệp nhẹ, sành sứ, thuỷ tinh, in, vƣờn quốc gia, khu bảo tồn thiên Dƣới 40 tỷ 3 nhiên, sản xuất nông, lâm nghiệp, nuôi trồng thuỷ sản, chế đồng biến nông, lâm, thuỷ sản. Các dự án đầu tƣ xây dựng công trình: y tế, văn hoá, giáo dục, phát thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác (trừ Dƣới 30 tỷ 4 xây dựng khu nhà ở), kho tàng, du lịch, thể dục thể thao, đồng nghiên cứu khoa học và các dự án khác.
Các dự án nhóm A về đƣờng sắt, đƣờng bộ phải đƣợc phân đoạn theo chiều dài đƣờng, cấp đƣờng, cầu theo hƣớng dẫn của Bộ Giao thông vận tải.