mở đầu, lời cám ơn, các danh mục. kết cấu luận văn đƣợc chia thành 3 chƣơng chính nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về dự án và quản lý dự án đầu tƣ xây dựng; Chƣơng 2: Thực trạng công tác Tƣ vấn Quản lý dự án tại công ty IDCo; Chƣơng 3: Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác Tƣ vấn Quản lý dự án của công ty IDCo. Học viên: Trần Thị Thu Hường_CH.20 KTXD 12 CHƢƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỰ ÁN VÀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƢ XÂY DỰNG Để tìm hiểu, phân tích, đánh giá bất kỳ một Dự án đầu tƣ nói chung hay quá trình Quản lý một Dự án đầu tƣ cụ thể nào chúng ta cần nắm rõ đƣợc các khái niệm cơ bản về Dự án đầu tƣ, về quá trình hình thành nên dự án, các yếu tố cấu thành nên tính hiệu quả, tính khả thi của Dự án cũng nhƣ quá trình Quản lý dự án bao gồm những công việc gì, nhƣ thế nào là Quản lý dự án có hiệu quả, từ đó vạch ra đƣợc chiến lƣợc cần tiến hành ra sao để việc Quản lý dự án đạt đƣợc các mục tiêu đã đề ra ban đầu. Do đó, trƣớc hết luận văn đi sâu đi tìm hiểu những khái niệm và nội dung cơ bản về Dự án và Quản lý dự án đầu tƣ xây dựng công trình: 1.
Dự án và Quản lý dự án đầu tƣ xây dựng công trình 1.1 Dự án đầu tƣ xây dựng công trình 1.1 hái ni m Dự án đầu tư xây dựng công trình: Khái niệm Dự án: Trong những năm gần đây, khái niệm “dự án” trở nên quen thuộc đối với nhà quản lý các cấp. Có rất nhiều hoạt động trong tổ chức, cơ quan, doanh nghiệp, trong nhiều lĩnh vực đƣợc thực hiện theo hình thức dự án. Do đó có nhiều cách định nghĩa dự án. Tùy theo mục đích của dự án mà trong từng định nghĩa sẽ nhấn mạnh một khía cạnh nào đó của dự án: - Là việc thực hiện một mục đích hay nhiệm vụ công việc nào đó dƣới sự ràng buộc về yêu cầu và nguồn lực đã định.Thông qua việc thực hiện Dự án để cuối cùng đạt đƣợc mục tiêu nhất định đã đề ra và kết quả của nó có thể là một sản phẩm hay một dịch vụ nào đó mà bạn mong muốn.
- Dự án là một quá trình mang tính đặc thù riêng,bao gồm một loạt các hoạt động đƣợc phối hợp và kiểm soát, có định ngày khởi đầu và kết thúc, đƣợc Học viên: Trần Thị Thu Hường_CH.20 KTXD 13 thực hiện với những hạn chế về thời gian, chi phí và nguồn lực nhằm đạt đƣợc mục tiêu phù hợp với những yêu cầu cụ thể. - Dự án là tập hợp các đề xuất để thực hiện một phần hay toàn bộ các công việc nhằm đạt đƣợc mục tiêu hay yêu cầu nào đó trong một thời gian nhất định dựa trên nguồn vốn xác định. Khái niệm về đầu tƣ: - Theo quan iểm v kinh tế: Đầu tƣ là sự bỏ ra một lƣợng vốn để tạo ra một tài sản dƣới một hình thức nào đó (có thể là hình thức vật chất cụ thể nhƣ nhà cửa, cầu đƣờng, máy móc thiết bị hoặc là hình thức tài chính nhƣ mua cổ phần, cho vay.) nhằm khai thác và sử dụng nó, để tài sản này có khả năng sinh lời hay thỏa mãn một nhu cầu nhất định nào đó của ngƣời bỏ vốn trong khoảng thời gian nhất định trong tƣơng lai. Nói cách khác thì: Đầu tƣ là hoạt động bỏ vốn để tạo ra tài sản để tài sản này có thể tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất nối tiếp nhau để đạt đƣợc mục đích của ngƣời bỏ vốn.
- Theo quan iểm tài chính: Đầu tƣ là làm bất động một số vốn, để sau đó rút ra với khoản tiền lãi ở thời kỳ tiếp theo. Nói cách chi tiết hơn, đó là một chuỗi hành động chi tiền của chủ đầu tƣ, từ đó, chủ đầu tƣ sẽ nhận đƣợc một chuỗi tiền tệ để đảm bảo hoàn vốn và trang trải mọi chi phí có liên quan và có lãi. - Theo quan iểm kế toán: Đầu tƣ là gắn liền với một số khoản chi vào động sản hoặc bất động sản để tạo khoản thu lớn hơn. Đối với đầu tƣ xây dựng là hoạt động đầu tƣ nói chung là hoạt động bỏ vốn để xây dựng các công trình xây dựng ngoài việc thu hồi vốn và có lãi, còn phải đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội cùng vùng kinh tế và các nhu cầu khác của chủ đầu tƣ.
Khái niệm Dự án đầu tƣ: Theo Luật Xây dựng đƣợc Quốc hội nƣớc Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XI, kỳ họp thứ 4 năm 2003 thông qua và có hiệu lực thi hành Học viên: Trần Thị Thu Hường_CH.20 KTXD 14 từ ngày 01 07 2003: “Dự án đầu tƣ xây dựng công trình là tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc bỏ vốn để xây dựng mới, mở rộng hoặc cải tạo những công trình xây dựng nhằm mục đích phát triển, duy trì, nâng cao chất lƣợng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong một thời hạn nhất định” Theo một quan điểm khác thì dự án đầu tƣ là tổng thể các giải pháp nhằm sử dụng các nguồn tài nguyên hữu hạn sẵn có để tạo ra những lợi ích thiết thực cho nhà đầu tƣ và cho xã hội. Dự án đầu tƣ có thể đƣợc xem xét dƣới nhiều góc độ khác nhau: Xét trên tổng thể chung của quá trình ầu tư: dự án đầu tƣ có thể đƣợc hiểu nhƣ là kế hoạch chi tiết triển khai các hoạt động đầu tƣ nhằm đạt đƣợc mục tiêu đã đề ra trong một khoảng thời gian nhất định, hay đó là một công trình cụ thể thực hiện các hoạt động đầu tƣ. Xét v mặt hình thức: dự án đầu tƣ là một tập hồ sơ tài liệu trình bày một cách chi tiết và có hệ thống các hoạt động và chi phí theo một kế hoạch để đạt đƣợc những kết quả và thực hiện những mục tiêu nhất định trong tƣơng lai. Xét trên góc ộ quản lý: Dự án đầu tƣ là một công cụ hoạch định việc sử dụng vốn, vật tƣ, lao động nhằm tạo ra những sản phẩm mới cho xã hội.
Xét trên góc ộ kế hoạch hoá: Dự án đầu tƣ là kế hoạch chi tiết để thực hiện chƣơng trình đầu tƣ xây dựng nhằm phát triển kinh tế xã hội làm căn cứ cho việc ra quyết định đầu tƣ và sử dụng vốn đầu tƣ. Xét trên góc ộ phân công lao ộng xã hội: Dự án đầu tƣ thể hiện sự phân công, bố trí lực lƣợng lao động xã hội nhằm giải quyết mối quan hệ giữa các chủ thể kinh tế khác nhau với xã hội trên cơ sở khai thác các yếu tố tự nhiên. Xét v mặt nội dung: Dự án đầu tƣ là một tập hợp các hoạt động cụ thể, có mối liên hệ biện chứng, nhân quả với nhau để đạt đƣợc mục đích nhất định trong tƣơng lai. Dự án đầu tƣ là công cụ để tiến hành các hoạt động đầu tƣ, do đó bên trong nó chứa các yếu tố cơ bản của hoạt động đầu tƣ.
Học viên: Trần Thị Thu Hường_CH.20 KTXD 15 Trƣớc hết, dự án đầu tƣ phải thể hiện rõ mục tiêu đầu tƣ, có thể là mục tiêu dài hạn, trung hạn hay ngắn hạn hoặc là mục tiêu chiến lƣợc hay là mục tiêu trƣớc mắt. Mục tiêu trƣớc mắt đƣợc biểu hiện thông qua các chỉ tiêu kinh tế cụ thể nhƣ năng lực sản xuất, quy mô sản xuất hay hiệu quả kinh tế. Còn mục tiêu lâu dài có thể là các lợi ích kinh tế cho xã hội mà dự án đầu tƣ phải mang lại. Hai là, nguồn lực và cách thức để đạt đƣợc mục tiêu.
Nó bao gồm cả các điều kiện và biện pháp vật chất để thực hiện nhƣ vốn, nhân lực, công nghệ. Ba là, với khoảng thời gian bao lâu thì các mục tiêu có thể đạt đƣợc và cuối cùng là ai có thể thực hiện hoạt động đầu tƣ này và kết quả của dự án.2 Đặc điểm của Dự án đầu tư xây dựng công trình Các dự án đầu tƣ xây dựng đều có chung đặc điểm nhƣ sau: - Mỗi dự án phải có một hoặc một số mục tiêu rõ ràng. Thông thƣờng ngƣời ta cố gắng lƣợng hóa mục tiêu thành các chỉ tiêu cụ thể cho từng dự án. Mỗi dự án là một quá trình tạo ra một kết quả cụ thể.
Nếu kết quả cuối cùng mà kết quả đó không phải là kết quả là kết quả của một tiến trình thì kết quả đó không đƣợc gọi là dự án. - Mỗi dự án đều có một thời hạn nhất định: có chu kỳ phát triển riêng và có thời gian tồn tại hữu hạn. - Sản phẩm của dự án mang tính chất sáng tạo ơn chiếc duy nhất ộc áo: mỗi dự án đƣợc điều phối bởi một đội ngũ cán bộ khác nhau, tại một thời điểm, một không gian, thời gian khác nhau về kết quả thực hiện. Do đó khác với quá trình sản xuất, kết quả của dự án không phải là sản phẩm hàng loạt, mà có tính khác biệt cao.
- Dự án liên quan ến nhi u bên và có sự tương tác phức tạp giữa các bộ phận quản lý chức năng với QLD , giữa CĐT, nhà tƣ vấn, nhà thầu, nhà điều hành và các cơ quan quản lý Nhà nƣớc. Các bộ phận này có chức năng và sự tham gia vào dự án khác nhau nhƣng phải thƣờng xuyên có quan hệ với nhau để cùng phối hợp thực hiện nhiệm vụ để đạt mục tiêu chung của dự án đặt ra. Học viên: Trần Thị Thu Hường_CH.20 KTXD 16 - Môi trƣờng hoạt động va chạm phức tạp bất ịnh và rủi ro. Các dự án cùng chia nhau nguồn lực khan hiếm của tổ chức.
Các dự án cạnh tranh lẫn nhau và trong nhiều trƣờng hợp khi hình thành tổ chức dự án các cán bộ tham gia dự án có thể đƣợc điều động từ các tổ chức khác nhau, họ vừa chịu sự điều hành của dự án chung và chịu ảnh hƣởng của tổ chức ban đầu. Do đó môi trƣờng hoạt động của dự án có nhiều phức tạp nhƣng cũng đầy năng động. - Dự án sử dụng các nguồn lực có hạn: Tài chính, nhân lực, vật lực. các dự án đòi hỏi quy mô nguồn lực lớn để thực hiện trong một thời gian nhất định nhƣng thời gian đầu tƣ và vận hành kéo dài nên các dự án đầu tƣ phát triển thƣờng có độ rủi ro cao.