Xuất Khẩu Cao Su Sang Thị Trường Hoa Kỳ: Thực Trạng và Giải Pháp Đến Năm 2020

Luận văn tốt nghiệp nghiên cứu tốt nghiệp đề tài xuất khẩu cao su sang thi trường hoa kỳ của công ty tnhh mtv cao su lộc ninh thực, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Lan Hương
• Người hướng dẫn: Ths. Đoàn Nam Hải
• Trường học: Trường Đại học Tài chính - Marketing
• Chuyên ngành: Kinh doanh quốc tế
• Đề tài: Xuất Khẩu Cao Su Sang Thị Trường Hoa Kỳ Của Công Ty TNHH MTV Cao Su Lộc Ninh: Thực Trạng Và Một Số Giải Pháp Thúc Đẩy Xuất Khẩu Đến Năm 2020
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.4. Phương pháp nghiên cứu
• 0.5. Kết cấu của khóa luận
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU MẶT HÀNG CAO SU
• 1.1. Khái quát chung về xuất khẩu
• 1.2. Tổng quan về ngành công nghiệp cao su Việt Nam
• 1.2.1. Sự hình thành và phát triển của ngành
• 1.2.2. Tình hình sản xuất cao su của Việt Nam giai đoạn 2013 - 2016
• 1.2.3. Tình hình xuất khẩu và tiêu thụ nội địa cao su của Việt Nam giai đoạn 2013-2016
• 1.3. Các bài học kinh nghiệm phát triển ngành công nghiệp cao su ở các nước trên thế giới
• 1.3.1. Kinh nghiệm của Thái Lan
• 1.3.2. Kinh nghiệm của Indonesia
• 1.3.3. Kinh nghiệm của Malaysia
• 1.3.4. Bài học kinh nghiệm cho ngành công nghiệp cao su Việt Nam
• 1.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU MẶT HÀNG CAO SU CỦA CÔNG TY TNHH MTV CAO SU LỘC NINH SANG THỊ TRƯỜNG HOA KỲ GIAI ĐOẠN 2014 - 2016
• 2.1. Tổng quan về Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức
• 2.1.3. Chức năng và nhiệm vụ của các phòng ban
• 2.1.4. Phương hướng hoạt động
• 2.1.5. Năng lực sản xuất
• 2.1.6. Tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty trong giai đoạn 2014 - 2016
• 2.2. Tổng quan về thị trường Hoa Kỳ
• 2.2.1. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - chính trị và xã hội của Hoa Kỳ
• 2.2.2. Quan hệ thương mại giữa Việt Nam - Hoa Kỳ
• 2.2.3. Tình hình tiêu thụ mặt hàng cao su thiên nhiên tại thị trường Hoa Kỳ
• 2.2.4. Các chế định pháp lý đối với kinh doanh mặt hàng cao su tại thị trường Hoa Kỳ
• 2.3. Thực trạng xuất khẩu cao su của Công ty trong giai đoạn 2014-2016
• 2.3.1. Kim ngạch, sản lượng xuất khẩu
• 2.3.2. Cơ cấu thị trường xuất khẩu
• 2.3.3. Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu
• 2.3.4. Cơ cấu loại hình xuất khẩu
• 2.4. Thực trạng xuất khẩu cao su của Công ty sang Hoa Kỳ giai đoạn 2014-2016
• 2.4.1. Kim ngạch xuất khẩu
• 2.4.2. Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu
• 2.4.3. Loại hình xuất khẩu
• 2.4.4. Giá thành, giá xuất khẩu cao su
• 2.5. Đánh giá về thực trạng xuất khẩu của Công ty trong giai đoạn 2014 - 2016
• 2.5.1. Thách thức
• 2.5.2. Dự báo xu thế ảnh hưởng của các nhân tố đến tình hình xuất khẩu của Công ty đến năm 2020
• 2.5.2.1. Các nhân tố bên ngoài
• 2.5.2.2. Các nhân tố bên trong
• 2.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ ĐẨY MẠNH XUẤT KHẨU MẶT HÀNG CAO SU CỦA CÔNG TY TNHH MTV CAO SU LỘC NINH ĐẾN NĂM 2020
• 3.1. Quan điểm, định hướng và mục tiêu đề xuất giải pháp
• 3.2. Phân tích mô hình SWOT của Công ty
• 3.3. Giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu mặt hàng cao su của Công ty
• 3.3.1. Giải pháp 1: Nghiên cứu về thị trường Hoa Kỳ
• 3.3.2. Giải pháp 2: Đa dạng hóa khách hàng
• 3.3.3. Giải pháp 3: Phát triển thêm ngành chế biến cao su thành phẩm
• 3.3.4. Giải pháp 4: Nâng cao chất lượng sản phẩm cao su thiên nhiên
• 3.3.5. Giải pháp 5: Thành lập phòng marketing
• 3.3.6. Giải pháp 6: Hoạch định chiến lược nguồn nhân lực
• 3.4. Các kiến nghị nhằm gia tăng kim ngạch xuất khẩu của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh
• 3.4.1. Đối với Nhà nước
• 3.4.2. Đối với Tập đoàn công nghiệp cao su Việt Nam
• 3.4.3. Đối với Hiệp hội cao su Việt Nam
• 3.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN CHUNG
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Xuất Khẩu Cao Su Sang Thị Trường Hoa Kỳ

Xuất khẩu cao su sang thị trường Hoa Kỳ là một trong những mục tiêu quan trọng của ngành cao su Việt Nam. Với nhu cầu cao từ thị trường này, việc đẩy mạnh xuất khẩu không chỉ giúp tăng trưởng kinh tế mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người lao động. Tuy nhiên, để đạt được điều này, cần có những giải pháp cụ thể và hiệu quả.

1.1. Tình Hình Xuất Khẩu Cao Su Của Việt Nam

Ngành cao su Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong xuất khẩu, đặc biệt là sang thị trường Hoa Kỳ. Kim ngạch xuất khẩu cao su đã tăng trưởng ổn định trong những năm qua, với nhiều sản phẩm đa dạng phục vụ nhu cầu của thị trường.

1.2. Đặc Điểm Thị Trường Cao Su Hoa Kỳ

Thị trường cao su Hoa Kỳ có những yêu cầu khắt khe về chất lượng và tiêu chuẩn sản phẩm. Việc hiểu rõ các yêu cầu này sẽ giúp các doanh nghiệp Việt Nam có chiến lược xuất khẩu hiệu quả hơn.

II. Thách Thức Trong Xuất Khẩu Cao Su Sang Hoa Kỳ

Mặc dù có nhiều cơ hội, ngành cao su Việt Nam vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc xuất khẩu sang Hoa Kỳ. Các vấn đề như cạnh tranh từ các nước sản xuất cao su lớn, yêu cầu chất lượng cao và các rào cản thương mại là những yếu tố cần được xem xét.

2.1. Cạnh Tranh Từ Các Nước Khác

Việt Nam phải cạnh tranh với các nước như Thái Lan, Indonesia và Malaysia, những quốc gia có kinh nghiệm và quy mô sản xuất lớn hơn. Điều này đòi hỏi Việt Nam phải nâng cao chất lượng sản phẩm và cải thiện quy trình sản xuất.

2.2. Yêu Cầu Về Chất Lượng Sản Phẩm

Thị trường Hoa Kỳ yêu cầu cao về chất lượng sản phẩm cao su. Do đó, các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ và quy trình sản xuất để đáp ứng các tiêu chuẩn này.

III. Giải Pháp Đẩy Mạnh Xuất Khẩu Cao Su Sang Hoa Kỳ

Để tăng cường xuất khẩu cao su sang thị trường Hoa Kỳ, cần có những giải pháp cụ thể và khả thi. Các giải pháp này không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn mở rộng thị trường tiêu thụ.

3.1. Nghiên Cứu Thị Trường Hoa Kỳ

Việc nghiên cứu thị trường Hoa Kỳ sẽ giúp các doanh nghiệp hiểu rõ hơn về nhu cầu và xu hướng tiêu dùng, từ đó có chiến lược xuất khẩu phù hợp.

3.2. Đa Dạng Hóa Sản Phẩm Xuất Khẩu

Để đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường, các doanh nghiệp cần đa dạng hóa sản phẩm cao su, từ cao su thiên nhiên đến các sản phẩm chế biến.

3.3. Nâng Cao Chất Lượng Sản Phẩm

Đầu tư vào công nghệ sản xuất và quy trình kiểm soát chất lượng sẽ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm, từ đó tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu

Các giải pháp đã được áp dụng thực tiễn tại Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh đã mang lại những kết quả tích cực. Việc cải thiện chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường đã giúp tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu.

4.1. Kết Quả Từ Các Giải Pháp Đã Thực Hiện

Các giải pháp như nâng cao chất lượng sản phẩm và nghiên cứu thị trường đã giúp Công ty tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu sang Hoa Kỳ trong những năm qua.

4.2. Bài Học Kinh Nghiệm Từ Thực Tiễn

Những bài học từ thực tiễn xuất khẩu cao su sang Hoa Kỳ sẽ là cơ sở để các doanh nghiệp khác học hỏi và áp dụng trong chiến lược xuất khẩu của mình.

V. Kết Luận Và Tương Lai Của Ngành Cao Su

Ngành cao su Việt Nam có nhiều tiềm năng để phát triển xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ. Tuy nhiên, cần có những chiến lược dài hạn và bền vững để đảm bảo sự phát triển ổn định trong tương lai.

5.1. Tương Lai Của Ngành Cao Su Việt Nam

Với những giải pháp đúng đắn, ngành cao su Việt Nam có thể khẳng định vị thế của mình trên thị trường quốc tế, đặc biệt là tại Hoa Kỳ.

5.2. Định Hướng Phát Triển Ngành Cao Su

Cần có những chính sách hỗ trợ từ Nhà nước để ngành cao su phát triển bền vững, từ đó nâng cao giá trị xuất khẩu và đóng góp vào nền kinh tế quốc dân.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Thương mại quốc tế đóng vai trò động lực thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam hội nhập sâu rộng với thị trường toàn cầu. Trong lĩnh vực nông nghiệp – khu vực chiếm tỷ trọng quy mô lớn và đóng góp tỷ trọng ngoại tệ đáng kể cho đất nước, cây cao su giữ vị trí là cây công nghiệp dài ngày chủ lực. Được đưa vào trồng tại Việt Nam từ năm 1897, ngành cao su đã vươn lên vị trí thứ tư thế giới về sản lượng xuất khẩu. Khoảng 90% sản lượng cao su thiên nhiên trong nước được sản xuất để phục vụ xuất khẩu sang các thị trường trọng điểm như Trung Quốc, Ấn Độ, Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Tuy nhiên, thực tế giai đoạn 2013 - 2016 cho thấy ngành cao su Việt Nam đối mặt với sự mất cân đối nghiêm trọng: thị trường xuất khẩu phụ thuộc lớn vào Trung Quốc (chiếm gần 60% thị phần), cơ cấu sản phẩm chủ yếu là mủ sơ chế có giá trị gia tăng thấp (nhóm mủ khối SVR 3L và SVR 10 chiếm hơn 60%), năng lực cạnh tranh còn hạn chế so với các quốc gia dẫn đầu thuộc Hội đồng Cao su Quốc tế Ba bên (ITRC) gồm Thái Lan, Indonesia và Malaysia. Thêm vào đó, chu kỳ suy giảm giá mủ tự nhiên thế giới từ mức đỉnh 93 triệu đồng/tấn (năm 2011) xuống dưới 30 triệu đồng/tấn (giai đoạn 2014 - 2015) đã tạo áp lực lớn lên doanh thu và hiệu quả sản xuất kinh doanh của các đơn vị thành viên thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (VRG).

Trước bối cảnh đó, thị trường Hoa Kỳ xuất hiện như một hướng tiếp cận chiến lược nhằm phân tán rủi ro. Hoa Kỳ là quốc gia có ngành công nghiệp chế tạo ô tô hàng đầu thế giới với nhu cầu tiêu thụ cao su tự nhiên phục vụ sản xuất săm lốp rất lớn. Sự kiện đầu năm 2017 khi chính quyền Hoa Kỳ thúc đẩy ba tập đoàn xe hơi hàng đầu (General Motors, Ford và Fiat Chrysler) gia tăng tỷ trọng sản xuất nội địa đã tạo ra triển vọng phục hồi nguồn cầu. Đồng thời, mặt hàng cao su tự nhiên xuất khẩu sang Hoa Kỳ được hưởng thuế suất nhập khẩu 0% theo Biểu thuế quan thống nhất Hoa Kỳ (HTS) và không bị áp hạn ngạch. Mặc dù vậy, đây là thị trường có rào cản kỹ thuật nghiêm ngặt về tiêu chuẩn chất lượng (ASTM, ANSI) và kiểm định nguồn gốc.

Xuất phát từ thực tiễn trên, đề tài "Xuất khẩu cao su sang thị trường Hoa Kỳ của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh: Thực trạng và một số giải pháp thúc đẩy xuất khẩu đến năm 2020" được tác giả Nguyễn Lan Hương thực hiện nhằm giải quyết bài toán nâng cao hiệu quả thương mại quốc tế tại đơn vị cơ sở.

Khóa luận xác định các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể được đánh số như sau:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về xuất khẩu hàng hóa và hoạt động xuất khẩu mặt hàng cao su; củng cố phương pháp phân tích, so sánh và đánh giá các chỉ tiêu kinh tế trong ngoại thương.
2. Tiếp cận và khảo sát thực tiễn tổ chức hoạt động kinh doanh xuất khẩu tại Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh.
3. Nghiên cứu đặc điểm, quy định pháp lý và nhu cầu tiêu thụ cao su của thị trường Hoa Kỳ nhằm định hình định hướng xuất khẩu phù hợp và hạn chế rủi ro thương mại.
4. Phân tích thực trạng xuất khẩu cao su tổng thể của Công ty và thực trạng xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ giai đoạn 2014 - 2016, từ đó xây dựng hệ thống giải pháp và kiến nghị có tính khả thi đến năm 2020.

Về đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động xuất khẩu mặt hàng cao su của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh.
• Phạm vi không gian: Tập trung nghiên cứu thị trường Hoa Kỳ trong mối tương quan với các thị trường xuất khẩu khác của Công ty và bức tranh xuất khẩu cao su của Việt Nam; địa bàn khảo sát trực tiếp tại Phòng Xuất nhập khẩu của Công ty (huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước).
• Phạm vi thời gian: Đánh giá số liệu thực trạng trong 3 năm từ 2014 đến 2016; các giải pháp, định hướng và dự báo được xây dựng với tầm nhìn đến năm 2020.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận sử dụng khung lý luận chuyên ngành Kinh doanh quốc tế và Thương mại quốc tế, kết hợp các quy định pháp luật hiện hành và công cụ quản trị chiến lược:

• Cơ sở pháp lý và khái niệm: Vận dụng định nghĩa xuất khẩu hàng hóa căn cứ theo Điều 28 Luật Thương mại số 36/2005/QH11 ngày 14/6/2005; các khái niệm học thuật từ giáo trình Kinh tế vĩ mô (TS. Nguyễn Như Ý) và Kỹ thuật nghiệp vụ ngoại thương (ThS. Phạm Gia Lộc). Văn bản định hướng ngành bao gồm Quyết định số 750/QĐ-TTg ngày 03/6/2009 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt quy hoạch phát triển cao su đến năm 2015, tầm nhìn đến năm 2020; các cam kết theo Hiệp định Thương mại song phương Việt Nam - Hoa Kỳ (BTA) và biểu thuế HTS Hoa Kỳ.
• Lý thuyết về hình thức và nhân tố ảnh hưởng: Phân loại hai phương thức xuất khẩu cơ bản là xuất khẩu trực tiếp và ủy thác xuất khẩu; phân tích hệ thống nhân tố tác động bao gồm môi trường vĩ mô (kinh tế, chính trị - pháp luật, văn hóa - xã hội, khoa học công nghệ, điều kiện tự nhiên) và môi trường vi mô (khách hàng, nhà cung cấp, đối thủ cạnh tranh, sản phẩm thay thế là cao su nhân tạo từ gốc dầu mỏ, các nguồn lực nội tại của doanh nghiệp).
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá: Khóa luận sử dụng các chỉ tiêu kết quả kinh doanh ngoại thương gồm sản lượng xuất khẩu, kim ngạch xuất khẩu (giá trị FOB), doanh thu xuất khẩu ($R = \sum q_i \cdot p_i$), lợi nhuận xuất khẩu; cùng hệ thống chỉ số tài chính đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp gồm tỷ suất sinh lời trên doanh thu (ROS), tỷ suất sinh lời trên chi phí (ROC), tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản (ROA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE). Mô hình phân tích ma trận SWOT được áp dụng để đối chiếu điểm mạnh, điểm yếu nội tại với cơ hội và thách thức từ môi trường bên ngoài.
• Hệ thống tiêu chuẩn chất lượng: Khung đánh giá chất lượng sản phẩm cao su áp dụng tiêu chuẩn quốc gia TCVN, hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2008, tiêu chuẩn phòng thí nghiệm ISO/IEC 17025:2005 (chứng nhận VILAS 382), cùng tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế ASTM và ANSI của Hoa Kỳ.

Phương pháp nghiên cứu thực tế được triển khai bao gồm:

• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Thu thập, phân tích và hệ thống hóa các công trình nghiên cứu, báo cáo chuyên ngành từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Hiệp hội Cao su Việt Nam (VRA), Báo cáo ngành cao su tự nhiên của Công ty Cổ phần Chứng khoán MB (2014) và Chứng khoán Đại Nam (2016), tạp chí Rubber Asia, các quy định pháp luật liên quan.
• Phương pháp thu thập và tổng hợp số liệu thứ cấp: Số liệu sơ cấp không qua điều tra mẫu ngẫu nhiên mà sử dụng toàn bộ số liệu thống kê nội bộ từ Phòng Tài chính - Kế toán, Phòng Xuất nhập khẩu của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh; kết hợp chuỗi dữ liệu kinh tế vĩ mô và kim ngạch thương mại từ Tổng cục Thống kê, Tổng cục Hải quan giai đoạn 2013 - 2016.
• Phương pháp thống kê so sánh: Sử dụng thống kê mô tả, kỹ thuật so sánh tuyệt đối ($\pm\Delta$) và so sánh tương đối (%) để phân tích biến động qua các năm về doanh thu, chi phí, sản lượng, giá bán bình quân, cơ cấu thị trường và chủng loại hàng hóa xuất khẩu.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận của hoạt động xuất khẩu mặt hàng cao su

Chương 1 hệ thống hóa các vấn đề lý luận nền tảng về ngoại thương và tổng quan ngành cao su Việt Nam. Tác giả luận giải vai trò của xuất khẩu trên ba bình diện: đối với nền kinh tế toàn cầu (phân công lao động quốc tế, khai thác lợi thế so sánh), nền kinh tế quốc gia (tạo nguồn thu ngoại tệ để tài trợ nhập khẩu công nghệ, tạo việc làm, chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang hướng ngoại), và doanh nghiệp (mở rộng quy mô, hoàn thiện quản trị). Riêng với ngành cao su Việt Nam, xuất khẩu còn đóng góp vào việc phủ xanh đất trống, chống xói mòn và cân bằng sinh thái tại Đông Nam Bộ và Tây Nguyên.

Phần tổng quan ngành ghi nhận sự hình thành các vùng chuyên canh cao su lớn: Đông Nam Bộ chiếm 45% diện tích cả nước, Tây Nguyên chiếm 30%, Bắc Trung Bộ chiếm 11%, Duyên hải Nam Trung Bộ chiếm 8% và Tây Bắc chiếm 6%. Giai đoạn 2013 - 2016, diện tích cả nước đạt 976,4 nghìn ha và sản lượng khai thác đạt 1.032,1 nghìn tấn mủ (năm 2016). Trong 9 tháng đầu năm 2016, xuất khẩu cao su cả nước ước đạt 867.951 tấn với trị giá gần 1,1 tỷ USD. Về cơ cấu thị trường, Trung Quốc chiếm 57% và Ấn Độ chiếm 9% thị phần xuất khẩu của Việt Nam. Cơ cấu sản phẩm bộc lộ hạn chế khi cao su khối SVR chiếm khoảng 60% (chủ yếu là SVR 3L phẩm cấp thấp dùng làm lốp xe), mủ cô đặc (Latex) chiếm 3%, cao su xông khói (RSS) chiếm 1,4%, và Crepe chiếm 0,2%. Tiêu thụ nội địa chỉ chiếm khiêm tốn từ 15% đến 20% tổng sản lượng cả nước (năm 2015 đạt khoảng 150 nghìn tấn).

Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế từ ba nước sản xuất cao su hàng đầu:

• Thái Lan: Áp dụng mô hình Văn phòng Quỹ tài trợ tái canh cao su (ORRAF) hỗ trợ giống mới cho vườn cây trên 25 năm; ban hành các gói trợ cấp nông nghiệp trị giá 1,3 tỷ USD (năm 2015 có 365 triệu USD dành cho cao su); tổ chức các chương trình kết nối giao thương quốc tế giải quyết hàng trăm nghìn tấn cao su dư thừa; đầu tư dự án "Thành phố Cao su" (Rubber City) trong đặc khu kinh tế để nâng tỷ lệ chế biến sâu trong nước lên 15 - 30%; nâng năng suất bình quân đạt 1,6 - 1,8 tấn/ha nhờ nghiên cứu giống cao sản thay thế giống RRIM 600.
• Indonesia: Thực hiện chính sách can thiệp mua tạm trữ 500.000 tấn cao su để bình ổn giá nội địa; cấp tín dụng ưu đãi tái canh 1 triệu ha; tập trung phát triển các khu công nghiệp cao su tích hợp phòng thí nghiệm kiểm định đạt chuẩn quốc tế.
• Malaysia: Chi 100 triệu Ringgit (RM) hỗ trợ hộ tiểu điền trang bị máy móc; vận hành Hội đồng Xúc tiến Xuất khẩu Cao su Malaysia (MREPC) với văn phòng đại diện tại Mumbai (Ấn Độ) để trực tiếp mở rộng thị trường; thúc đẩy hợp tác nghiên cứu ứng dụng công nghệ với hệ thống trường đại học.

Từ thực tiễn quốc tế, chương 1 rút ra bài học cho Việt Nam: chuyển từ thâm canh mở rộng diện tích sang nâng cao năng suất và chất lượng; tổ chức chuỗi chế biến liên hoàn; dịch chuyển cơ cấu xuất khẩu từ mủ thô sang sản phẩm tinh chế; thành lập quỹ hỗ trợ điều tiết giá và tăng cường xúc tiến thương mại quốc tế.

Chương 2: Thực trạng xuất khẩu mặt hàng cao su của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh sang thị trường Hoa Kỳ giai đoạn 2014 - 2016

Chương 2 phân tích chi tiết tình hình tổ chức sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu của đơn vị nghiên cứu:

• Hồ sơ doanh nghiệp: Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh có tiền thân từ các đồn điền cao su thời Pháp (CEXO), được tiếp quản năm 1973, qua nhiều giai đoạn đổi tên và chuyển đổi sang mô hình công ty TNHH một thành viên từ tháng 6/2010. Công ty quản lý 10.800 ha đất cao su tại Bình Phước (diện tích khai thác bình quân 7.000 ha) và 3.250 ha đã trồng tại Campuchia. Quy mô tổ chức gồm 12 đơn vị trực thuộc (7 nông trường, 2 xí nghiệp, 1 bệnh viện đa khoa, 1 công ty con) với 3.500 cán bộ công nhân viên (trong đó có 250 lao động là đồng bào dân tộc thiểu số). Bộ máy quản lý gồm 11 phòng ban chuyên môn.
• Năng lực sản xuất: Công ty duy trì 11 năm liên tiếp đạt năng suất vườn cây trên 2 tấn/ha. Nhà máy chế biến Lộc Hiệp vận hành 3 dây chuyền công nghệ nhập khẩu từ Malaysia: dây chuyền mủ tinh SVR (SVR 3L, SVR CV50, SVR CV60); dây chuyền mủ ly tâm (Latex) và mủ tờ (RSS) công suất 10.000 tấn mủ quy khô/năm; dây chuyền mủ tạp (SVR 10, SVR 20) công suất 3.000 tấn/năm.
• Kết quả và hiệu quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2014 - 2016:

Chỉ tiêu	Năm 2014	Năm 2015	Năm 2016	So sánh 2015/2014 ($\pm\Delta$)	So sánh 2015/2014 (%)	So sánh 2016/2015 ($\pm\Delta$)	So sánh 2016/2015 (%)
Tổng doanh thu (tỷ đồng)	1.078,00	759,00	730,00	-319,00	-29,59%	-29,00	-3,82%
Trong đó: Doanh thu cao su	919,80	-	617,67	-	-	-	-
Tổng chi phí (tỷ đồng)	1.025,08	650,10	633,79	-374,98	-36,58%	-16,31	-2,51%
Lợi nhuận trước thuế (tỷ đồng)	52,92	108,90	96,21	+55,98	+105,78%	-12,69	-11,65%

Doanh thu suy giảm do giá mủ xuất khẩu bình quân trên thị trường giảm sâu (từ 36,49 triệu đồng/tấn năm 2014 xuống 28,37 triệu đồng/tấn năm 2015, nhích nhẹ lên 31,76 triệu đồng/tấn năm 2016). Tuy nhiên, lợi nhuận năm 2015 tăng đột biến đạt 108,90 tỷ đồng nhờ Công ty thực hiện cắt giảm chi phí biến đổi, cơ cấu lại chi phí bón phân, giảm định mức quản lý và hoàn thành việc thanh toán các khoản nợ vay đầu tư máy móc, thiết bị.

Các chỉ số tài chính phản ánh hiệu quả kinh doanh chuyển biến tích cực:

• Suất sinh lời của doanh thu (ROS): Tăng từ 4,91% (2014) lên 14,35% (2015) và đạt 13,18% (2016).
• Suất sinh lời của chi phí (ROC): Tăng từ 5,16% (2014) lên 16,75% (2015) và đạt 15,18% (2016).
• Suất sinh lời của tài sản (ROA): Tăng từ 2,90% (2014) lên 6,00% (2015) và 6,50% (2016).
• Suất sinh lời của vốn chủ sở hữu (ROE): Tăng từ 6,80% (2014) lên 8,00% (2015) và 9,38% (2016).

Về thị trường Hoa Kỳ, văn bản phân tích nền kinh tế Hoa Kỳ với quy mô GDP trên 17 nghìn tỷ USD (2015), tốc độ tăng trưởng ổn định trên 2%/năm sau khủng hoảng. Xuất khẩu cao su sang Hoa Kỳ được hưởng lợi từ việc không có rào cản hạn ngạch và thuế suất 0% theo HTS, nhưng Công ty đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ cao su Thái Lan, áp lực kiểm định tiêu chuẩn kỹ thuật và sự thiếu vắng bộ phận Marketing quốc tế chuyên biệt (chức năng bán hàng và tiếp thị vẫn ghép chung trong Phòng Kế hoạch - Đầu tư).

Chương 3: Giải pháp và kiến nghị đẩy mạnh xuất khẩu mặt hàng cao su của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh đến năm 2020

Trên cơ sở phân tích ma trận SWOT và định hướng phát triển đến năm 2020, chương 3 đề xuất hệ thống 6 nhóm giải pháp nội bộ và các kiến nghị thể chế:

• Giải pháp 1 - Nghiên cứu thị trường Hoa Kỳ: Thu thập thông tin định kỳ về biến động của ngành công nghiệp chế tạo săm lốp xe hơi Hoa Kỳ; theo dõi chính sách thuế quan và các tiêu chuẩn kiểm định hàng rào kỹ thuật thương mại của thị trường này.
• Giải pháp 2 - Đa dạng hóa khách hàng: Giảm bớt mức độ tập trung bán buôn qua các trung gian lớn, chủ động tiếp cận đàm phán hợp đồng trực tiếp với các nhà sản xuất công nghiệp tại Hoa Kỳ nhằm bảo vệ biên lợi nhuận.
• Giải pháp 3 - Phát triển ngành chế biến cao su thành phẩm: Từng bước chuyển đổi từ xuất khẩu nguyên liệu mủ sơ chế sang chế biến các sản phẩm công nghiệp hoàn chỉnh có giá trị gia tăng cao, tận dụng dây chuyền thiết bị hiện có tại Nhà máy Lộc Hiệp.
• Giải pháp 4 - Nâng cao chất lượng sản phẩm cao su thiên nhiên: Kiểm soát đồng bộ quy trình từ khâu thu hoạch mủ tiểu điền và vườn cây nông trường; duy trì nghiêm ngặt hệ thống ISO 9001:2008 và phòng thử nghiệm Vilas 382 đạt chuẩn ISO/IEC 17025:2005 để đáp ứng tiêu chuẩn ASTM/ANSI của Hoa Kỳ.
• Giải pháp 5 - Thành lập phòng Marketing chuyên trách: Tách bạch chức năng tiếp thị khỏi Phòng Kế hoạch - Đầu tư; tuyển dụng nhân sự chuyên trách nghiên cứu thị trường, xây dựng thương hiệu cao su Lộc Ninh trên thị trường quốc tế.
• Giải pháp 6 - Hoạch định chiến lược nguồn nhân lực: Đào tạo chuyên môn về nghiệp vụ ngoại thương, luật thương mại quốc tế, ngoại ngữ thương mại và kỹ năng đàm phán hợp đồng xuất khẩu cho đội ngũ cán bộ Phòng Xuất nhập khẩu.

Hệ thống kiến nghị gồm:

• Đối với Nhà nước: Tiếp tục hoàn thiện các cơ chế đàm phán thương mại quốc tế; duy trì chính sách tín dụng ưu đãi tái canh vườn cây; thành lập Quỹ hỗ trợ bình ổn giá cao su khi giá thế giới giảm sâu.
• Đối với Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (VRG): Tăng cường định hướng phân chia thị trường xuất khẩu giữa các đơn vị thành viên; hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật chế biến sâu; điều phối nguồn vốn đầu tư công nghệ.
• Đối với Hiệp hội Cao su Việt Nam (VRA): Phát huy vai trò đầu mối cung cấp bản tin dự báo cung - cầu và biến động giá quốc tế; hỗ trợ tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại tập trung tại thị trường Hoa Kỳ.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả nghiên cứu cụ thể gắn liền với số liệu thực tế:

• Khắc họa bức tranh tài chính và sản xuất của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh giai đoạn 2014 - 2016: chứng minh doanh nghiệp duy trì năng suất vườn cây trên 2 tấn/ha trong 11 năm liên tục, tái cơ cấu chi phí thành công giúp lợi nhuận trước thuế tăng từ 52,92 tỷ đồng (2014) lên 108,90 tỷ đồng (2015) mặc dù doanh thu sụt giảm 29,59% do diễn biến bất lợi của giá cao su toàn cầu.
• Đánh giá có hệ thống về cơ hội thâm nhập thị trường Hoa Kỳ: chỉ rõ các lợi thế pháp lý (thuế suất 0%, không hạn ngạch) và nhận diện các rào cản kỹ thuật khắt khe (tiêu chuẩn ASTM, ANSI) cùng rủi ro khi cạnh tranh với các nước xuất khẩu lớn như Thái Lan, Indonesia.
• Chỉ ra điểm nghẽn trong cơ cấu tổ chức quản trị của Công ty: việc chưa thành lập phòng Marketing độc lập dẫn đến công tác nghiên cứu thị trường quốc tế và xúc tiến thương mại còn bị động, phụ thuộc vào Phòng Kế hoạch - Đầu tư.

Đóng góp của khóa luận thể hiện ở việc liên kết giữa khung lý thuyết kinh doanh quốc tế với dữ liệu thực tế tại một doanh nghiệp nhà nước trực thuộc VRG. Hệ thống 6 giải pháp đề xuất không dừng lại ở định hướng chung mà gắn trực tiếp với hiện trạng dây chuyền công nghệ (nhà máy chế biến Lộc Hiệp), hiện trạng quản lý chất lượng (Vilas 382) và cơ cấu tổ chức nhân sự của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số hạn chế gắn liền với phạm vi và điều kiện nghiên cứu:

• Hạn chế về nguồn dữ liệu: Dữ liệu phân tích thực trạng chủ yếu là số liệu thứ cấp nội bộ giai đoạn 2014 - 2016, chưa triển khai được các cuộc khảo sát điều tra sơ cấp quy mô lớn đối với các khách hàng và nhà nhập khẩu tại thị trường Hoa Kỳ do rào cản địa lý và kinh phí.
• Hạn chế về phương pháp phân tích: Đề tài sử dụng chủ yếu phương pháp thống kê mô tả, so sánh cơ học và ma trận SWOT định tính; chưa áp dụng các mô hình kinh tế lượng định lượng (như hồi quy đa biến hoặc mô hình lực hấp dẫn Gravity Model) để đo lường cụ thể mức độ tác động của các yếu tố tỷ giá, giá dầu thô, thuế quan đến kim ngạch xuất khẩu sang Hoa Kỳ.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng nghiên cứu đánh giá tác động định lượng của biến động giá dầu thế giới đến năng lực cạnh tranh của cao su tự nhiên so với cao su tổng hợp; khảo sát chi tiết hành vi tiêu dùng và chuỗi phân phối săm lốp của các tập đoàn sản xuất xe hơi tại Hoa Kỳ sau năm 2017.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu tham khảo cho:

• Sinh viên và học viên: Các chuyên ngành Kinh doanh quốc tế, Thương mại quốc tế, Kinh tế đối ngoại tham khảo về phương pháp xây dựng báo cáo phân tích thực trạng xuất khẩu của một doanh nghiệp nông nghiệp sang thị trường mục tiêu cụ thể.
• Nhà nghiên cứu ngành cao su: Cung cấp chuỗi số liệu thực tế về sản xuất, chi phí, cơ cấu tổ chức và chỉ số tài chính (ROS, ROC, ROA, ROE) của một công ty cao su địa bàn Bình Phước trong giai đoạn khủng hoảng giá cao su tự nhiên 2014 - 2016.
• Bộ phận chuyên trách tại doanh nghiệp: Phòng Xuất nhập khẩu và Ban lãnh đạo Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh có thể tham khảo trực tiếp đề xuất về việc thành lập phòng Marketing và chiến lược nâng chuẩn chất lượng để thâm nhập sâu vào các thị trường khó tính.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh sở hữu năng lực sản xuất và diện tích canh tác như thế nào trong giai đoạn nghiên cứu?
Công ty quản lý tổng diện tích 10.800 ha tại Bình Phước (diện tích khai thác bình quân 7.000 ha) và 3.250 ha đã trồng tại Campuchia. Vườn cây của Công ty duy trì ổn định 11 năm liên tiếp đạt năng suất trên 2 tấn/ha. Nhà máy chế biến Lộc Hiệp có 3 dây chuyền công nghệ Malaysia: dây chuyền mủ tinh SVR, dây chuyền mủ ly tâm và mủ tờ công suất 10.000 tấn mủ quy khô/năm, và dây chuyền mủ tạp công suất 3.000 tấn/năm.

2. Vì sao doanh thu của Công ty giảm mạnh trong giai đoạn 2014 - 2015 nhưng lợi nhuận trước thuế lại tăng hơn 100%?
Doanh thu năm 2015 giảm 29,59% (từ 1.078 tỷ đồng xuống 759 tỷ đồng) do giá mủ cao su thế giới suy giảm nghiêm trọng (giá bán bình quân giảm từ 36,49 triệu đồng/tấn xuống 28,37 triệu đồng/tấn). Tuy nhiên, lợi nhuận trước thuế năm 2015 tăng 105,78% (đạt 108,90 tỷ đồng so với 52,92 tỷ đồng năm 2014) nhờ Công ty cắt giảm 36,58% tổng chi phí (giảm 374,98 tỷ đồng), bao gồm tiết giảm chi phí biến đổi, tối ưu chi phí phân bón, quản lý và thanh toán hết các khoản nợ vay đầu tư máy móc, thiết bị.

3. Mặt hàng cao su thiên nhiên xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ được hưởng những thuận lợi gì về mặt chính sách thương mại?
Theo quy định thương mại của Hoa Kỳ và các cam kết song phương, mặt hàng cao su tự nhiên nhập khẩu vào Hoa Kỳ không bị áp dụng hạn ngạch thương mại và được hưởng thuế suất nhập khẩu 0% theo Biểu thuế quan thống nhất Hoa Kỳ (HTS).

4. Khóa luận chỉ ra hạn chế lớn nhất trong cơ cấu tổ chức phục vụ xuất khẩu của Cao su Lộc Ninh là gì?
Hạn chế lớn nhất là Công ty chưa thành lập Phòng Marketing độc lập. Các hoạt động liên quan đến tiếp thị, nghiên cứu thị trường quốc tế, tìm kiếm khách hàng và quảng bá thương hiệu vẫn đang được giao cho Phòng Kế hoạch - Đầu tư kiêm nhiệm, gây ảnh hưởng đến tính chuyên sâu trong công tác mở rộng thị trường ngoại thương.

5. Thái Lan đã áp dụng những chính sách nổi bật nào để duy trì vị thế xuất khẩu cao su hàng đầu thế giới theo ghi nhận của tác giả?
Thái Lan thành lập Quỹ tài trợ tái canh cao su (ORRAF) hỗ trợ nông dân đổi giống mới cho diện tích trên 25 năm, giải ngân gói trợ cấp nông nghiệp 1,3 tỷ USD năm 2015 (trong đó có 365 triệu USD cho ngành cao su), tổ chức các chương trình kết nối giao thương tiêu thụ hơn 785.000 tấn cao su dư thừa năm 2016, và đầu tư dự án "Thành phố Cao su" nhằm nâng tỷ lệ chế biến sâu trong nước lên 15 - 30%.

Kết luận

Khóa luận của tác giả Nguyễn Lan Hương phản ánh bức tranh thực trạng hoạt động xuất khẩu cao su của Công ty TNHH MTV Cao su Lộc Ninh giai đoạn 2014 - 2016 trong bối cảnh giá cao su thế giới giảm sâu. Đề tài làm rõ tiềm năng tiếp cận thị trường Hoa Kỳ với lợi thế thuế suất 0% và không hạn ngạch, đồng thời chỉ ra các rào cản kỹ thuật khắt khe cần vượt qua. Hệ thống giải pháp đề xuất tập trung vào nâng cao chất lượng sản phẩm theo chuẩn quốc tế, thành lập phòng Marketing chuyên biệt và đẩy mạnh chế biến sâu, cung cấp cơ sở tham khảo cho việc xây dựng chiến lược kinh doanh của Công ty đến năm 2020.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU MẶT HÀNG CAO SU 1.1 Khái quát chung về xuất khẩu 1.1 Khái niệm Theo Điều 28 của Luật Thương Mại số 36/2005/QH11 ngày 14/6/2005 thì “Xuất khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc đưa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật”. Ngoài ra còn có một số khái niệm về xuất khẩu như sau: “Xuất khẩu là lượng hàng hóa và dịch vụ được sản xuất ở trong nước và được bán ra nước ngoài”.2 “Xuất khẩu hàng hóa là việc hàng hóa được đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc được đưa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật”.3 Tóm lại, xuất khẩu là việc đưa hàng hóa/dịch vụ ra khỏi lãnh thổ của một nước hoặc khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ nước đó trên cơ sở là dùng tiền tệ làm phương thức thanh toán. Hoạt động xuất khẩu là hoạt động cơ bản của ngoại thương. Hình thức sơ khai của chúng chỉ là hoạt động trao đổi hàng hoá nhưng cho đến nay nó đã phát triển rất mạnh và được biểu hiện dưới nhiều hình thức, trên mọi lĩnh vực, trong mọi điều kiện của nền kinh tế về không gian lẫn thời gian.

Tất cả các hoạt động này đều nhằm mục tiêu đem lại lợi ích cho quốc gia nói chung và các doanh nghiệp tham gia nói riêng.2 Vai trò Xuất khẩu là nội dung chính của hoạt động ngoại thương, nó có vai trò đặc biệt quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế của từng quốc gia cũng như toàn thế giới. 2 TS Nguyễn Như Ý. Kinh tế vĩ mô Đại học kinh tế TPHCM, NXB Kinh tế TPHCM 3 Ths Phạm Gia Lộc (2011). Tập bài giảng Kỹ thuật nghiệp vụ ngoại thương 1 Downloaded by TOM TIT (tomboy1@gmail.1 Đối với nền kinh tế toàn cầu Do điều kiện khác nhau nên một quốc gia đều có thế mạnh và khó khăn riêng.

Vì vậy để khai thác được lợi thế, tạo ra sự cân bằng giữa sản xuất và tiêu dùng thì các quốc gia phải trao đổi hàng hóa với nhau, xuất những mặt hàng có lợi và nhập những mặt hàng không có hoặc chi phí sản xuất cao. Không phải những nước nào có lợi thế thì mới được tham gia vào TMQT mà những quốc gia không có lợi thế trong sản xuất cũng sẽ được tham gia. Các quốc gia sẽ chuyên môn hoá sản xuất và xuất khẩu những mặt hàng có lợi thế tương đối. Sự chuyên môn hoá đó làm cho mỗi quốc gia khai thác được lợi thế của mình một cách tốt nhất giúp tiết kiệm được nguồn vốn, kỹ thuật, nhân lực trong quá trình sản xuất hàng hoá.2 Đối với nền kinh tế quốc gia Xuất khẩu tạo nguồn vốn cho nhập khẩu.

Ngày nay, mỗi quốc gia đều hướng tới công nghiệp hoá – hiện đại hoá đất nước, vì vậy mà cần phải có số vốn lớn để nhập khẩu máy móc, thiết bị, kỹ thuật, vât tư và công nghệ tiên tiến. Nguồn vốn có thể là đầu tư nước ngoài, vay nợ, nguồn viện trợ nhưng những nguồn vốn này đều phải trả lại. Để nhập khẩu, nguồn vốn quan trọng nhất là từ xuất khẩu. Xuất khẩu quyết định qui mô và tốc độ tăng của nhập khẩu.

Xuất khẩu góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang nền kinh tế hướng ngoại. Xuất khẩu xuất phát từ nhu cầu của thị trường thế giới. Điều đó có tác động tích cực đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thúc đẩy sản xuất phát triển. Xuất khẩu tạo điều kiện cho các ngành liên quan có cơ hội phát triển, mở rộng thị trường tiêu thụ, cung cấp đầu ra cho sản xuất, khai thác tối đa sản xuất trong nước, tạo thêm vốn và kỹ thuật, công nghệ tiên tiến từ nước ngoài vào Việt Nam nhằm hiện đại hoá nền kinh tế nước ta.

Xuất khẩu tạo thêm công ăn việc làm và cải thiện đời sống nhân dân. Trước hết, sản xuất hàng hoá xuất khẩu thu hút hàng triệu lao động, tạo ra nguồn vốn để nhập khẩu vật phẩm tiêu dùng thiết yếu phục vụ đời sống nhân dân. 2 Downloaded by TOM TIT ([e-mail]) lOMoARcPSD|39605280 Xuất khẩu là tiền đề mở rộng và thúc đẩy các mối quan hệ kinh tế đối ngoại. Xuất khẩu và các quan hệ kinh tế đối ngoại đã làm cho nền kinh tế nước ta gắn chặt hơn với phân công lao động quốc tế.

Hoạt động xuất khẩu ra đời sớm hơn các hoạt động kinh tế đối ngoại khác nên nó thúc đẩy các quan hệ này phát triển. Chẳng hạn xuất khẩu thúc đẩy quan hệ tiêu dùng, đầu tư, vận tải quốc tế. Đến lượt chính các quan hệ kinh tế đối ngoại lại tạo tiền đề cho việc mở rộng xuất khẩu.3 Đối với doanh nghiệp Thông qua xuất khẩu, các doanh nghiệp trong nước có thể mở rộng thị trường, tìm kiếm thêm nhiều khách hàng, cạnh tranh về giá cả, chất lượng sản phẩm với các doanh nghiệp trên thị trường thế giới. Vì vậy, các doanh nghiệp cần phải tổ chức lại sản xuất cho phù hợp với nhu cầu của thị trường, luôn luôn đổi mới và hoàn thiện công tác quản lý của mình để từ đó khẳng định vị trí của mình trên trường quốc tế.

Ngoài ra, sản xuất hàng xuất khẩu giúp doanh nghiệp thu hút được nhiều lao động, tạo thu nhập ổn định cho người lao động, thu về ngoại tệ để nhập khẩu máy móc thiết bị hiện đại phục vụ cho sản xuất hàng xuất khẩu và đem lại lợi nhuận cao.3 Vai trò riêng của xuất khẩu cao su trong nền kinh tế nước ta 1.1 Thúc đẩy quá trình CNH - HĐH nông nghiệp nông thôn Có thể khẳng định rằng cho đến nay trên vùng đất Đông Nam Bộ và Tây Nguyên có ít cây công nghiêp nào mang lại hiệu quả kinh tế cao như cây cao su. Cây cao su gắn liền với việc làm và đời sống của hàng chục nghìn nông dân vùng Đông Nam Bộ và Tây Nguyên. Ngoài hiệu quả kinh tế như đã đuợc ghi nhận, cây cao su còn góp phần giải quyết việc làm cho lao động khối quốc doanh và hộ nông dân tiểu điền, thu nhập của người trồng cao su có nhiều cải thiện đáng kể, nhiều địa phương đã sử dụng cây cao su như một giải pháp xóa đói giảm nghèo. Thực tế, tại các vùng trồng cây cao su, hệ thống giao thông vận chuyển được đầu tư mới và nâng cấp nhiều, góp phần thay đổi bộ mặt nông thôn, nhất là ở các vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới mới phát triển cây cao su trong những năm gần đây.

3 Downloaded by TOM TIT (tomboy1@gmail.2 Góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất, giúp cân bằng môi trường sinh thái Thiên nhiên ưu đãi cho Việt Nam có nhiều vùng đất, khí hậu thích hợp cho cây cao su. Việc phát triển cây cao su đã khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, bảo vệ môi trường sinh thái. Trong những năm qua ngành cao su đã đóng góp được nhiều thành tích đáng kể về sản lượng cũng như kim ngạch. Theo Cục thống kê hàng năm diện tích và sản lượng cao su tăng liên tục.

Năm 2016 diện tích trồng cao su đạt 976.4 nghìn ha với sản lượng 1032. Hiện tại, hoạt động trồng cao su được thực hiện dựa trên quy hoạch phát triển ngành của Chính phủ (Bộ NN&PTNN). Cụ thể là Quyết định số 750/QĐ-TTG ban hành năm 2009 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch phát triển cao su đến năm 2015 và tầm nhìn đến năm 2020. Đến năm 2020, dự báo diện tích cao su ổn định 800 nghìn ha, sản lượng mủ đạt 1,2 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu đạt 2 tỷ USD.

Với diện tích càng ngày càng lớn theo từng năm cây cao su được các chuyên gia đánh giá là đã góp phần đáng kể vào việc che phủ và chống xói mòn đất, nhất là tại các vùng đồi núi khu vực Tây Nguyên và duyên hải miền Trung.4 Các hình thức xuất khẩu Trên thị trường thế giới, các thương nhân giao dịch với nhau theo những cách thức nhất định. Ứng với mỗi phương thức xuất khẩu có đặc điểm riêng, kỹ thuật tiến hành riêng. Đối với ngành cao su thường sử dụng những phương thức chủ yếu sau: 1.1 Xuất khẩu trực tiếp Là hình thức xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ do một doanh nghiệp trong nước trực tiếp xuất khẩu cho một doanh nghiệp nước ngoài thông qua các tổ chức của mình. Ưu điểm: thông qua đàm phán thảo luận trực tiếp dễ dàng đi đến thống nhất và ít xảy ra những hiểu lầm đáng tiếc, giúp doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp với thị trường, cập nhật được những nhu cầu và xu hướng mới để kịp thời cải tiến sản phẩm, thỏa mãn nhu cầu thị trường.

Bên cạnh đó giảm bớt chi phí trung gian từ đó làm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp có mối quan hệ với khách hàng và thị trường nước 4 Downloaded by TOM TIT ([e-mail]) lOMoARcPSD|39605280 ngoài gần gũi hơn, nhiều điều kiện phát huy tính độc lập của doanh nghiệp, chủ động trong việc tiêu thụ hàng hoá sản phẩm của mình, biết được nhu cầu của khách hàng từ đó đưa ra phương án kinh doanh Nhược điểm: chi phí giao dịch trực tiếp cao, nhà xuất khẩu phải dành nhiều thời gian, nguồn nhân lực và các nguồn lực khác của doanh nghiệp để phát triển và quản lý các hoạt động xuất khẩu. Bởi vậy, xuất khẩu trực tiếp thường được các doanh nghiệp có tiềm lực tài chính mạnh, có đội ngũ cán bộ quản lý giỏi về nghiên cứu thị trường và nghiệp vụ xuất nhập khẩu áp dụng.2 Ủy thác xuất khẩu Là hình thức kinh doanh trong đó đơn vị sản xuất nhờ đơn vị XNK đóng vai trò là người trung gian tiến hành ký kết hợp đồng, làm các thủ tục cần thiết để xuất khẩu cho nhà sản xuất và qua đó nhà sản xuất sẽ trả một số tiền nhất định gọi là phí uỷ thác. Ưu điểm: Những người nhận uỷ thác hiểu rõ tình hình thị trường pháp luật và tập quán địa phương, do đó họ có khả năng đẩy mạnh việc buôn bán và tránh bớt rủi ro cho người uỷ thác.

Đối với người nhận uỷ thác là không cần bỏ vốn vào kinh doanh, tạo ra công ăn việc làm cho nhân viên đồng thời cũng thu được một khoản tiền đáng kể. Nhược điểm: Công ty kinh doanh XNK mất đi sự liên kết trực tiếp với thị trường thường phải đáp ứng những yêu sách của người trung gian, lợi nhuận bị chia sẻ, mất cơ hội kinh doanh và phương thức này không linh hoạt.