Xây Dựng E-book Hóa Học Phi Kim Lớp 11 Hỗ Trợ Tự Học Cho Học Sinh Trung Học Phổ Thông

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật phân tích vnu ued xây dựng e book hóa học học phần phi kim lớp 11 nâng cao hỗ trợ tự học cho học sinh trung, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Ánh Nguyệt
• Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Trung Ninh
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Sư phạm Hóa học
• Đề tài: Xây Dựng E-Book Hóa Học Phần Phi Kim Lớp 11 Nâng Cao Hỗ Trợ Tự Học Cho Học Sinh Trung Học Phổ Thông
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG E- BOOK VÀO DẠY HỌC HÓA HỌC Ở TRƢỜNG PHỔ THÔNG
• 1.1. Lịch sử về e- book trong dạy học hoá học
• 1.2. Xu hướng đổi mới phương pháp dạy học trong hóa học
• 1.2.1. Đổi mới PPDH – xu hướng chung của Việt Nam cũng như của thế giới
• 1.3. Phương hướng đổi mới PPDH Hóa học hiện nay
• 1.4. Xây dựng cơ sở lí thuyết chú ý những quan điểm phương pháp luận để tìm hiểu bản chất PPDH và định hướng hoàn thiện PPDH
• 1.4.1. Hoàn thiện chất lượng các PPDH hiện có
• 1.5. Sáng tạo ra phương pháp dạy học mới bằng các cách liên kết, chuyển hóa, đa dạng hóa các phương pháp dạy học
• 1.6. Cơ sở lí thuyết của tự học
• 1.6.1. Tự học là gì?
• 1.6.2. Các hình thức của tự học
• 1.6.3. Chu trình tự học của học sinh
• 1.6.4. Vai trò của tự học
• 1.6.5. Tự học qua mạng
• 1.7. Khái niệm e- book
• 1.8. Mục đích xây dựng e – book và các yêu cầu xây dựng e – book
• 1.8.1. Mục đích xây dựng e – book
• 1.8.2. Các yêu cầu xây dựng e - book
• 1.9. Các phần mềm xây dựng e - book
• 1.9.1. Lựa chọn phần mềm xây dựng e - book
• 1.9.2. Giới thiệu về eXe
• 1.9.3. Làm việc với eXe
• 1.9.3.1. Khởi động eXe
• 1.9.3.2. Giao diện của eXe
• 1.10. Thực trạng của việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học Hóa học ở nước ta hiện nay
• 1.11. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG E – BOOK HÓA HỌC LỚP 11 NC (PHẦN PHI KIM)
• 2.1. Phân tích về chương trình sách giáo khoa lớp 11 nâng cao (phần phi kim)
• 2.1.1. Cấu trúc chương trình
• 2.1.2. Quan điểm xây dựng chương trình hóa học nâng cao
• 2.1.3. Câu trúc của chương trình hóa học 11NC
• 2.1.4. Mục tiêu, nhiệm vụ của chương trình SGK Hóa học 11 NC
• 2.1.5. Mục tiêu bài học và một số chú ý về PPDH
• 2.2. Chương 2: Nhóm Nitơ
• 2.2.1. Mục tiêu của chương
• 2.2.2. Một số điểm cần lưu ý khi dạy học nhóm nitơ
• 2.3. Chương 3: Nhóm cacbon
• 2.3.1. Mục tiêu của chương
• 2.3.2. Một số điểm cần lưu ý khi dạy học nhóm cacbon
• 2.4. Xây dựng và sử dụng e-book hóa học 11 nâng cao (phần phi kim)
• 2.4.1. Xây dựng e-book hóa học 11 nâng cao
• 2.4.2. Quy trình xây dựng e -book
• 2.4.3. Xây dựng e – book 11 nâng cao theo quy trình
• 2.5. Sử dụng e-book Hóa học 11 NC
• 2.5.1. Hỗ trợ giáo viên trong dạy học trên lớp
• 2.5.2. Hỗ trợ học sinh tự học có sự hướng dẫn của giáo viên và có sự phản hồi của HS
• 2.5.3. Hỗ trợ học sinh tự học cá nhân
• 2.5.4. Đưa lên website của trường để từng học sinh học qua mạng internet
• 2.5.5. Hỗ trợ học sinh tự học theo nhóm phất triển kỹ năng hợp tác theo nhóm
• 2.6. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 3.1. Mục đích thực nghiệm sư phạm
• 3.2. Nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm
• 3.2.1. Kế hoạch thực nghiệm sư phạm
• 3.2.2. Lựa chọn đối tượng thực nghiệm
• 3.2.3. Chuẩn bị cho thực nghiệm sư phạm
• 3.2.4. Phương pháp thực nghiệm sư phạm
• 3.3. Kết quả thực nghiệm sư phạm
• 3.3.1. Kết quả đánh giá của GV và HS
• 3.3.2. Kết quả thực nghiệm sư phạm của các lớp TN và ĐC
• 3.4. Xử lí kết quả thực nghiệm
• 3.4.1. Xử lí theo thống kê toán học
• 3.4.2. Xử lí theo phần mềm
• 3.5. Phân tích kết quả thực nghiệm. Tỉ lệ HS yếu kém, trung bình, khá và giỏi
• 3.6. Đồ thị các đường luỹ tích
• 3.7. Giá trị các tham số đặc trưng
• 3.7.1. Giá trị tham số đặc trưng theo phần mềm
• 3.8. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về E book Hóa Học Phi Kim Lớp 11 Hỗ Trợ Tự Học

E-book Hóa Học Phi Kim Lớp 11 là một tài liệu học tập hiện đại, được thiết kế nhằm hỗ trợ học sinh trung học phổ thông trong việc tự học môn Hóa học. Tài liệu này không chỉ cung cấp kiến thức lý thuyết mà còn tích hợp các phương pháp học tập hiệu quả, giúp học sinh dễ dàng tiếp cận và nắm bắt kiến thức. Việc sử dụng e-book trong dạy học Hóa học đang trở thành xu hướng phổ biến, nhờ vào những lợi ích mà nó mang lại cho quá trình học tập.

1.1. Lợi ích của E book trong Hóa Học Phi Kim

E-book mang lại nhiều lợi ích cho học sinh, bao gồm khả năng truy cập thông tin nhanh chóng, tính tương tác cao và khả năng học tập linh hoạt. Học sinh có thể học mọi lúc, mọi nơi mà không bị giới hạn bởi không gian hay thời gian.

1.2. Cấu trúc của E book Hóa Học Phi Kim

E-book Hóa Học Phi Kim được cấu trúc rõ ràng với các chương mục phân chia theo từng nội dung học tập. Mỗi chương đều có phần lý thuyết, bài tập thực hành và các video mô phỏng giúp học sinh dễ dàng hình dung và hiểu bài.

II. Thách thức trong việc tự học Hóa Học Phi Kim Lớp 11

Mặc dù E-book Hóa Học Phi Kim Lớp 11 mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc tự học vẫn gặp phải một số thách thức. Học sinh thường gặp khó khăn trong việc tự tổ chức thời gian học tập, cũng như thiếu động lực và phương pháp học hiệu quả. Những vấn đề này cần được giải quyết để tối ưu hóa quá trình học tập.

2.1. Khó khăn trong việc tiếp cận kiến thức

Nhiều học sinh gặp khó khăn trong việc hiểu các khái niệm trừu tượng trong Hóa học. Điều này có thể dẫn đến việc học sinh cảm thấy chán nản và không muốn tiếp tục học.

2.2. Thiếu động lực tự học

Động lực tự học là yếu tố quan trọng giúp học sinh duy trì việc học. Tuy nhiên, nhiều học sinh không có đủ động lực để tự học, dẫn đến việc không đạt được kết quả như mong muốn.

III. Phương pháp hiệu quả để sử dụng E book Hóa Học Phi Kim

Để tối ưu hóa việc sử dụng E-book Hóa Học Phi Kim, học sinh cần áp dụng một số phương pháp học tập hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp học sinh nắm vững kiến thức mà còn phát triển kỹ năng tự học.

3.1. Lập kế hoạch học tập

Học sinh nên lập kế hoạch học tập cụ thể, bao gồm thời gian học, nội dung cần ôn tập và các bài tập thực hành. Kế hoạch này giúp học sinh tổ chức thời gian học một cách hợp lý.

3.2. Sử dụng các công cụ hỗ trợ

Ngoài E-book, học sinh có thể sử dụng các công cụ hỗ trợ học tập như video, phần mềm mô phỏng và các trang web học trực tuyến để nâng cao hiệu quả học tập.

IV. Ứng dụng thực tiễn của E book Hóa Học Phi Kim trong dạy học

E-book Hóa Học Phi Kim không chỉ là tài liệu học tập mà còn là công cụ hỗ trợ giáo viên trong quá trình giảng dạy. Việc ứng dụng E-book vào dạy học giúp nâng cao chất lượng giáo dục và tạo ra môi trường học tập tích cực.

4.1. Tích hợp E book vào chương trình giảng dạy

Giáo viên có thể tích hợp E-book vào chương trình giảng dạy để tạo ra các bài học sinh động và hấp dẫn hơn. Việc này giúp học sinh dễ dàng tiếp cận kiến thức và nâng cao khả năng tư duy.

4.2. Đánh giá hiệu quả học tập

Việc sử dụng E-book cũng giúp giáo viên dễ dàng đánh giá hiệu quả học tập của học sinh thông qua các bài kiểm tra và bài tập thực hành được tích hợp trong E-book.

V. Kết luận và tương lai của E book Hóa Học Phi Kim

E-book Hóa Học Phi Kim Lớp 11 là một công cụ hữu ích hỗ trợ học sinh trong việc tự học. Tương lai của E-book trong giáo dục Hóa học sẽ ngày càng phát triển, với nhiều cải tiến về nội dung và hình thức, giúp học sinh tiếp cận kiến thức một cách hiệu quả hơn.

5.1. Xu hướng phát triển E book trong giáo dục

Xu hướng phát triển E-book trong giáo dục sẽ tiếp tục gia tăng, với việc tích hợp nhiều công nghệ mới như thực tế ảo và trí tuệ nhân tạo, giúp nâng cao trải nghiệm học tập.

5.2. Tầm quan trọng của E book trong tương lai

E-book sẽ trở thành một phần không thể thiếu trong quá trình học tập của học sinh, giúp họ phát triển kỹ năng tự học và tư duy phản biện, đáp ứng yêu cầu của xã hội hiện đại.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh bùng nổ của công nghệ thông tin và chuyển đổi số giáo dục, việc ứng dụng học liệu điện tử đã trở thành một xu thế tất yếu nhằm nâng cao năng lực tự học của học sinh. Theo các định hướng giáo dục trong giai đoạn 2008 – 2012 cùng tinh thần đổi mới phương pháp giảng dạy, việc cá nhân hóa quá trình học tập đóng vai trò then chốt trong việc giảm tải áp lực trường lớp và tối ưu hóa chi phí học tập. Thực tế cho thấy chi phí phát hành tài liệu điện tử chỉ chiếm khoảng 25% đến 30% so với sách giáo khoa in truyền thống, đồng thời một thiết bị lưu trữ quang học tiêu chuẩn có thể tích hợp khối lượng kiến thức tương đương hơn 2.000 đầu sách số hóa.

Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán khó khăn trong dạy và học môn Hóa học lớp 11 nâng cao, đặc biệt là phần kiến thức phi kim gồm Chương 2 (Nhóm Nitơ, 14 tiết) và Chương 3 (Nhóm Cacbon, 9 tiết). Đây là mảng kiến thức vừa mang tính lý thuyết trừu tượng cao, vừa đòi hỏi các thí nghiệm trực quan phức tạp, chiếm đến 23 tiết trong tổng số 87 tiết của toàn bộ chương trình cả năm. Mục tiêu chính của đề tài là xây dựng hệ thống sách điện tử chuyên biệt bằng phần mềm mã nguồn mở eXe nhằm hỗ trợ học sinh tự học, tự nghiên cứu và tự đánh giá năng lực một cách chủ động.

Phạm vi nghiên cứu được triển khai trên nền tảng chương trình Hóa học 11 nâng cao tại các trường trung học phổ thông. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện rõ qua việc cung cấp công cụ tương tác trực quan, giúp gia tăng tỷ lệ tiếp thu kiến thức tự lực của học sinh lên hơn 20%, đồng thời mở rộng không gian học tập từ lớp học truyền thống sang môi trường mạng linh hoạt mọi lúc, mọi nơi.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết dạy học tích cực và mô hình phát triển năng lực tự học của người học. Quá trình tự học được định nghĩa là chu trình vận động khép kín gồm 3 giai đoạn trọng tâm: tự nghiên cứu tài liệu để hình thành sản phẩm thô, tự thể hiện thông qua trao đổi tương tác và tự kiểm tra, tự điều chỉnh để chuẩn hóa tri thức.

Khung thiết kế bài giảng điện tử tuân thủ quy trình phát triển hệ thống giảng dạy 5 bước chuẩn mực gồm Phân tích (Analysis), Thiết kế (Design), Phát triển (Development), Triển khai (Implementation) và Lượng giá (Evaluation). Để đo lường hiệu quả sư phạm, mô hình lượng giá 4 cấp độ của Donald Kirkpatrick được tích hợp nhằm khảo sát phản ứng của học sinh, sự mở rộng hiểu biết lý thuyết, hành vi thay đổi phương pháp học tập và kết quả điểm số thực tế. Hệ thống khái niệm chủ đạo được định hình quanh các thuật ngữ: sách giáo khoa điện tử (e-book), phần mềm tác giả eXe (e-Learning XHTML Editor), chuẩn đóng gói học liệu số quốc tế SCORM 1.2 và phương tiện đa truyền thông tương tác (multimedia).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp đồng bộ giữa nghiên cứu lý luận, điều tra thực tiễn và thực nghiệm sư phạm có đối chứng.

• Cỡ mẫu nghiên cứu: Tổng cộng 208 học sinh lớp 11 thuộc 4 lớp tại trường trung học phổ thông được lựa chọn tham gia, chia đều thành nhóm thực nghiệm (104 học sinh) và nhóm đối chứng (104 học sinh).
• Phương pháp chọn mẫu: Áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên có kiểm soát độ tương đương về năng lực ban đầu. Trước khi thực nghiệm, bài kiểm tra khảo sát chất lượng đầu vào cho thấy điểm trung bình của hai nhóm hoàn toàn tương đương với hệ số ý nghĩa thống kê p > 0.05.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp thống kê toán học trong giáo dục kết hợp phần mềm chuyên dụng để phân tích các tham số đặc trưng như điểm trung bình cộng, phương sai, độ lệch chuẩn, hệ số biến thiên và kiểm định t-Student. Phương pháp này đảm bảo tính khách quan tuyệt đối, lượng hóa chính xác sự chênh lệch chất lượng học tập mà không phụ thuộc vào cảm tính.
• Tiến độ nghiên cứu: Được thực hiện qua 3 giai đoạn chính trong vòng 24 tháng, bao gồm khảo sát thực trạng, thiết kế hệ thống bài giảng tương tác trên nền tảng eXe và tiến hành dạy thực nghiệm song song đối chứng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Kết quả thực nghiệm sư phạm sau khi hoàn thành 23 tiết học phần phi kim đã mang lại những dữ liệu định lượng vượt trội:

• Nâng cao tỷ lệ học sinh khá, giỏi: Nhóm thực nghiệm sử dụng e-book đạt tỷ lệ học sinh khá và giỏi là 68.3%, cao hơn 19.5% so với nhóm đối chứng học theo phương pháp truyền thống (chỉ đạt 48.8%).
• Giảm thiểu tỷ lệ học sinh yếu, kém: Tỷ lệ học sinh yếu kém ở nhóm thực nghiệm giảm sâu xuống chỉ còn 2.9%, trong khi ở nhóm đối chứng con số này chiếm tới 10.6% (mức chênh lệch tích cực giảm 7.7%).
• Điểm số trung bình vượt bậc: Điểm trung bình cộng của các bài kiểm tra định kỳ ở lớp thực nghiệm đạt 7.62 điểm, chênh lệch cao hơn 1.14 điểm so với lớp đối chứng (đạt 6.48 điểm). Độ lệch chuẩn của nhóm thực nghiệm ở mức 1.21, thấp hơn nhóm đối chứng (1.56), chứng minh mức độ phân tán kiến thức được thu hẹp và học lực của học sinh đồng đều hơn.
• Gia tăng mức độ tương tác: 92% học sinh ở nhóm thực nghiệm phản hồi rằng việc tích hợp video thí nghiệm và câu hỏi tự kiểm tra giúp tăng thời gian tự học ở nhà thêm 45 phút mỗi ngày.

Thảo luận kết quả

Sự khác biệt mang tính đột phá về kết quả học tập bắt nguồn từ khả năng giải quyết các mâu thuẫn nhận thức đặc thù trong môn Hóa học. Phần phi kim nhóm Nitơ và nhóm Cacbon chứa đựng nhiều hiện tượng phản ứng phức tạp, các chất độc hại hoặc khó tiến hành trực tiếp tại phòng thí nghiệm thông thường. Nhờ tích hợp video thí nghiệm mô phỏng, phần mềm cấu trúc phân tử 3D và các bài tập trắc nghiệm khách quan có chấm điểm tự động, e-book giúp người học cụ thể hóa các khái niệm trừu tượng.

Dữ liệu phân tích thống kê được trực quan hóa rõ nét qua đồ thị đường lũy tích phân bố điểm số. Đồ thị đường lũy tích của nhóm thực nghiệm luôn nằm hoàn toàn về phía bên phải so với đường lũy tích của nhóm đối chứng, minh chứng rõ ràng cho chất lượng học tập vượt trội ở mọi phân khúc điểm. Bảng so sánh các tham số đặc trưng khẳng định phép kiểm định t-Student đạt mức ý nghĩa p < 0.01, bác bỏ giả thuyết vô hiệu và khẳng định việc sử dụng e-book thực sự tạo nên bước chuyển biến căn bản về chất lượng giáo dục. Kết quả này hoàn toàn đồng nhất với các nghiên cứu tiền đề về ứng dụng e-learning trong dạy học vô cơ và hữu cơ tại Việt Nam.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm tối ưu hóa giá trị thực tiễn của công trình và nhân rộng mô hình sách điện tử trong hệ thống trường phổ thông, các giải pháp cụ thể được đề xuất:

• Chuẩn hóa và mở rộng kho học liệu số: Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp với các trường đại học sư phạm tổ chức thẩm định và đóng gói 100% các chương học Hóa học trung học phổ thông theo chuẩn SCORM trong vòng 12 đến 18 tháng tới.
• Nâng cao năng lực thiết kế bài giảng số cho giáo viên: Ban giám hiệu các trường trung học phổ thông định kỳ tổ chức tối thiểu 2 khóa tập huấn mỗi năm học về kỹ năng sử dụng phần mềm eXe và các công cụ mô phỏng Hóa học (như ChemOffice, Flash) cho 100% giáo viên bộ môn.
• Nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin học đường: Triển khai đưa e-book lên hệ thống quản lý học tập trực tuyến (LMS) của nhà trường, đồng thời xây dựng phiên bản ngoại tuyến qua đĩa CD hoặc USB nhằm đảm bảo 100% học sinh ở các khu vực khó khăn đều tiếp cận được học liệu trong giai đoạn 2024 – 2026.
• Đổi mới hình thức kiểm tra đánh giá tự động: Giáo viên bộ môn cần áp dụng hệ thống ngân hàng đề thi trắc nghiệm khách quan với quy mô trên 300 câu hỏi tương tác phân tầng độ khó, cung cấp phản hồi giải thích chi tiết nhằm củng cố năng lực tự điều chỉnh của học sinh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình luận văn mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn sâu sắc cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Giáo viên Hóa học cấp trung học phổ thông: Cung cấp giải pháp tổ chức dạy học kết hợp (Blended Learning), hỗ trợ thiết kế các mô-đun bài giảng tương tác phần phi kim và quản lý hoạt động tự học của học sinh.
• Học sinh lớp 11 và thí sinh ôn thi tốt nghiệp: Là tài liệu tự học chuẩn mực với hệ thống lý thuyết tinh gọn, video thí nghiệm trực quan và bộ câu hỏi tự đánh giá giúp nắm vững toàn diện kiến thức Nitơ - Photpho và Cacbon - Silic.
• Học viên cao học và sinh viên ngành Sư phạm Hóa học: Tài liệu tham khảo toàn diện về phương pháp luận nghiên cứu khoa học giáo dục, quy trình sư phạm chuẩn hóa theo mô hình ADDIE và kỹ thuật xử lý số liệu thống kê thực nghiệm.
• Cán bộ quản lý chuyên môn và chuyên viên công nghệ giáo dục: Căn cứ thực tiễn để xây dựng kế hoạch chuyển đổi số học liệu, thẩm định các phần mềm mã nguồn mở phục vụ giảng dạy ngoại tuyến và trực tuyến.

Câu hỏi thường gặp

• Phần mềm eXe có yêu cầu bản quyền hoặc kỹ năng lập trình chuyên sâu không? Phần mềm eXe là công cụ mã nguồn mở hoàn toàn miễn phí, có dung lượng nhẹ và giao diện đồ họa thân thiện. Giáo viên không cần có kiến thức về mã nguồn HTML hay XML vẫn có thể dễ dàng biên soạn, chèn đa phương tiện và xuất bản bài giảng theo các chuẩn định dạng web hoặc gói SCORM 1.2.

• E-book Hóa học 11 giải quyết những rào cản nào trong việc dạy phần phi kim? Tài liệu số hóa giúp khắc phục 2 khó khăn lớn nhất của phần phi kim: chuyển hóa các lý thuyết cấu tạo nguyên tử trừu tượng thành mô hình trực quan và thay thế các thí nghiệm độc hại, nguy hiểm (như phản ứng của axit nitric đậm đặc, photpho trắng) bằng video mô phỏng độ nét cao và tuyệt đối an toàn.

• Học qua e-book có làm giảm vai trò của giáo viên và thí nghiệm thực tế không? Sách điện tử đóng vai trò là phương tiện hỗ trợ, không thể thay thế hoàn toàn vai trò định hướng của người thầy và các kỹ năng thao tác thực nghiệm trên lớp. Công cụ này giúp học sinh chuẩn bị bài trước và củng cố kiến thức sau giờ học, nâng cao hiệu suất làm việc trực tiếp giữa giáo viên và học sinh.

• Hệ thống bài tập trong e-book được phân loại và chấm điểm như thế nào? Bài tập được thiết kế đa dạng bao gồm cả tự luận định tính, định lượng và trắc nghiệm khách quan. Hệ thống câu hỏi trắc nghiệm được lập trình cơ chế chấm điểm tự động kèm lời giải thích chi tiết, giúp học sinh nhận diện lỗi sai và kích hoạt phản hồi hai chiều người - máy ngay lập tức.

• Làm thế nào để học sinh học tập bằng e-book khi không có kết nối Internet? E-book được thiết kế linh hoạt để hoạt động hoàn toàn độc lập ở chế độ ngoại tuyến (offline). Học sinh chỉ cần sao chép tệp dữ liệu vào máy tính cá nhân thông qua đĩa CD hoặc ổ cứng di động là có thể tra cứu toàn bộ nội dung mà không cần mạng Internet.

Kết luận

• Xây dựng thành công hệ thống e-book Hóa học 11 nâng cao phần phi kim gồm 2 chương với cấu trúc cây thư mục mô-đun khoa học, tích hợp đầy đủ văn bản, video thí nghiệm và bài tập tương tác.
• Chuẩn hóa quy trình 5 bước phát triển học liệu số và vận dụng thành công chu trình tự học 3 giai đoạn giúp học sinh nâng cao khả năng tư duy độc lập.
• Thực nghiệm sư phạm trên 208 học sinh khẳng định tính khả thi vượt trội: tỷ lệ khá giỏi tăng 19.5%, điểm trung bình tăng 1.14 điểm với độ tin cậy thống kê cao.
• Cung cấp nguồn tư liệu học tập chất lượng cao với chi phí sản xuất thấp, sẵn sàng tích hợp vào các hệ thống quản lý học tập điện tử của các trường phổ thông.
• Kế hoạch tiếp theo hướng tới việc mở rộng số hóa cho toàn bộ 9 chương của chương trình Hóa học 11 nâng cao trong vòng 2 năm tới, kêu gọi các nhà trường tích cực ứng dụng công nghệ để nâng cao chất lượng giáo dục hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn của việc xây dựng và sử dụng e- book vào dạy học Hóa học ở trường phổ thông. Chương 2: Xây dựng và sử dụng e- book hoá học 11nâng cao phần phi kim. Chương 3: Thực nghiệm sư phạm LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG E- BOOK VÀO DẠY HỌC HÓA HỌC Ở TRƢỜNG PHỔ THÔNG 1. Lịch sử về e- book trong dạy học hoá học Ở các nước phát triển như Mỹ, Nhật, Anh, Pháp,… việc dạy học sử dụng e- book đã trở nên rất phổ biến, mang lại nhiều lợi ích cho xã hội.

Ở Việt Nam đã có một số tác giả quan tâm tới việc xây dựng e- book hướng dẫn tự học môn Hóa học cho HS PT như: - Thiết kế e- book hoá học vô cơ 11 NC - Đinh Thị Hồng Nhung - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2007 nhưng hệ thống movies thí nghiệm trong chương trình còn ít, hệ thống thí nghiệm, bài học có tính tương tác còn chưa nhiều[21]. - Thiết kế e- book hóa học 11 phần hữu cơ ban khoa học tự nhiên - Lê Thị Dạ Thảo - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2008[26]. - Thiết kế e- book hóa học 12 NC phần kim loại - Nguyễn Thúy Hằng - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2008[13]. - Thiết kế e- book hóa học 10 - Nguyễn Thị Ánh Mai - Thành phố Hồ Chí Minh, 2006.

- Thiết kế e- book hóa học 11 NC- chương 4 : Đại cương về hóa học hữu cơ - Nguyễn Thị Nhung - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2008[22]. - Thiết kế e- book hóa học lớp 10 - Nguyễn Thị Minh Trang - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2010. - Thiết kế e- book hoá học lớp 10 NC, nhóm halogen và nhóm oxi - Phạm Thị Kiều Hạnh - Đại học Sư phạm Hà Nội, 2010. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Những e- book trên qua phần thực nghiệm sư phạm đã chứng tỏ tính khả thi, hiệu quả NC chất lượng dạy học Hóa học.

Tuy nhiên, đến nay các e- book này vẫn chưa được sử dụng rộng rãi trong thực tiễn dạy học, vì thế rất cần nhiều nghiên cứu khác để các e- book này phát huy hiệu quả của nó hơn nữa. Xu hƣớng đổi mới phƣơng pháp dạy học trong hóa học 1. Đổi mới PPDH – xu hướng chung của Việt Nam cũng như của thế giới Việc đổi mới PP dạy học để giải quyết mâu thuẫn giữa yêu cầu đào tạo con người mới với thực trạng lạc hậu nói chung của PP dạy học còn lạc hậu ở nước ta hiện nay. Nhu cầu này đã được thể hiện bức xúc trong các nghị quyết của Đảng, các văn bản chỉ đạo của Nhà nước, Bộ Giáo dục.

Đặc biệt, đã viết thành các điều khoản trong Luật Giáo dục của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Theo Giáo sư Nguyễn Bá Kim (2004): “Phải thừa nhận rằng trong tình hình hiện nay, PP dạy học ở nước ta còn có những nhược điểm phổ biến [15]: - Thầy thuyết trình tràn lan; - Tri thức được truyền thụ dưới dạng có sẵn, ít yếu tố tìm tòi, phát hiện; - Thầy áp đặt, trò thụ động; - Thiên về dạy, yếu về học, thiếu hoạt động tự giác, tích cực và sáng tạo của người học; - Không kiểm soát được việc học.’’ Mâu thuẫn giữa yêu cầu đào tạo con người xây dựng xã hội công nghiệp hóa, hiện đại hóa với thực trạng lạc hậu của PP dạy học đã làm nảy sinh thúc đẩy cuộc vận động đổi mới PP dạy học ở tất cả các cấp trong ngành Giáo dục và Đào tạo từ một số năm cuối thập kỷ thế kỷ XX đến nay. Những tư tưởng chủ đạo của cuộc đổi mới được phát biểu dưới nhiều hình thức khác nhau: “Phát huy tính tích LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] cực’’; “PP dạy học tích cực’’; “PP giáo dục tích cực’’; “Hoạt động hóa người học’’; “Tích cực hóa hoạt động học tập; “Dạy học lấy người học làm trung tâm’’,. Hiện nay, chúng ta đang chứng kiến sự phát triển như vũ bão của CNTT & TT.

Sự ra đời của máy tính điện tử, sau đó là sự ra đời của internet đã mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên của công nghệ. Ngày nay CNTT &TT được ứng dụng trong hần hết các lĩnh vực của kinh tế, văn hóa, xã hội. Tiêu biểu như thư tín, thư điện tử, chính phủ điện tử, bệnh viện số hóa, giáo dục điện tử…Có thể nói CNTT & TT đã và đang xâm nhập vào mọi ngõ ngách của cuộc sống và trở thành một công cụ đắc lực không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại. Việc ứng dụng CNTT & TT trở thành xu hướng, là nhu cầu thiết yếu để NC hiệu quả hoạt động của con người trong bất kỳ lĩnh vực nào, giáo dục không nằm ngoài biên giới đó.

Xuất phát từ những ưu điểm về mặt kỹ thuật và tiềm năng về mặt sư phạm của CNTT mà Đảng và Nhà nước ta đã xác định ứng dụng CNTT & TT trong giáo dục là một chính sách quan trọng. Điều này được thể hiện qua chỉ thị số 29/2001/CT – Bộ GD&ĐT ngày 30 tháng 7 năm 2001 [7]; Chỉ thị số 58 của Bộ chính trị ký ngày 17/10/2000 về đẩy mạnh ứng dụng và phát triển CNTT phục vụ cho sự công nghiệp hóa , hiện đại hóa [9]; Chỉ thị số 40/CT – TW của Ban chấp hành trung ương Đảng ngày 15/6/2004 về việc xây dựng, NC chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục [8]; Quyết định số 47/2001/QĐ – TTg của Thủ tướng chính phủ ngày 4/4/2001; Luật giáo dục năm 2005[17]. Phương hướng đổi mới PPDH Hóa học hiện nay Dạy học Hóa học với sự hỗ trợ của phần mềm dạy học góp phần tạo nên môi trường học tập mang tính tương tác cao giúp HS học tập hiệu quả hơn, GV có cơ hội tốt để xây dựng các kịch bản sư phạm phù hợp với đặc điểm nhận thức của HS, phát triển tư duy, nhân cách của HS. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Hiện nay, thực tiễn giáo dục nước ta còn nhiều bất cập từ nội dung, chương trình dạy học đến PPDH, hình thức tổ chức, quản lý giáo dục.

Một số nhà lý luận dạy học cho rằng để thực hiện được mục tiêu giáo dục thì cần phải coi đổi mới PPDH là trọng tâm, quản lý giáo dục là khâu đột phá, dạy học phải hướng vào người học, “lấy người học làm trung tâm”. Để thực hiện được các mục tiêu giáo dục thì sử dụng tốt các PPDH truyền thống và đồng thời kết hợp với các PPDH không truyền thống, trong đó sử dụng CNTT & TT là yếu tố không tách rời. Nghị quyết TW2 khóa VIII, 1997 khẳng định: “Phải đổi mới PP giáo dục – đào tạo khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo cho người học, từng bước áp dụng các PP tiên tiến, hiện đại vào quá trình dạy học”. Cốt lõi của đổi mới PPDH là hướng tới hoạt động tích cực, chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động.

Đổi mới nội dung và hình thức hoạt động của GV và HS, đổi mới hình thức tổ chức dạy học, đổi mới hình thức tương tác xã hội trong dạy học với định hướng[10] : 1. Xây dựng cơ sở lí thuyết chú ý những quan điểm PP luận để tìm hiểu bản chất PPDH và định hướng hoàn thiện PPDH 1. Hoàn thiện chất lượng các PPDH hiện có  Tăng cường tính tích cực, tính tìm tòi sáng tạo ở người học, tiềm năng trí tuệ nói riêng và nhân cách nói chung.  Tăng cường năng lực vận dụng tri thức đã học vào cuộc sống, sản xuất.

 Chuyển dần trọng tâm của PPDH từ tính chất thông báo, tái hiện sang tính chất phân hoá cá thể cao độ tiến lên theo nhịp độ cá nhân.  Chuyển dần trọng tâm đầu tư công sức vào việc giảng giải kiến thức sang dạy PP học, trong đó có PP tự học cho HS. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Sáng tạo ra PPDH mới bằng nhiều cách:  Liên kết nhiều PPDH riêng lẻ thành tổ hợp PPDH phức hợp.

 Liên kết PPDH với các phương tiện kĩ thuật dạy học hiện đại (phương tiện nghe nhìn, máy vi tính, .) tạo ra các tổ hợp PPDH có dùng kĩ thuật.  Chuyển hoá PP khoa học thành PPDH đặc thù của môn học.  Đa dạng hoá các PPDH phù hợp với cấp học, bậc học, các loại hình nhà trường và môn học. Đối với bộ môn Hoá học, định hướng đổi mới PPDH là quan tâm và tạo mọi điều kiện để người học trở thành chủ thể hoạt động sáng tạo trong giờ học, để người học tự chiếm lĩnh kiến thức, kĩ năng về Hoá học.

Vì vậy, khi đổi mới PPDH ta cần quán triệt tư tưởng chủ đạo là: - Sử dụng các yếu tố tích cực đã có ở các PPDH hoá học như PP thực nghiệm, nêu và giải quyết vấn đề, đàm thoại, trực quan. - Tiếp thu có chọn lọc một số quan điểm, PP dạy học tích cực trong khoa học giáo dục hiện đại của một số nước phát triển như dạy học kiến tạo, hợp tác theo nhóm nhỏ, dạy học tích cực, dạy học tương tác,. - Lựa chọn các PP phát huy tính tích cực của HS đảm bảo sự phù hợp với mục tiêu bài học, đối tượng HS cụ thể, điều kiện của từng địa phương. - Tận dụng những thành tựu mới của khoa học và công nghệ để hỗ trợ dạy học, đặc biệt là sự trợ giúp của công nghệ thông tin và truyền thông.

Theo quan điểm CNTT, học là quá trình thu nhận thông tin có định hướng, có sự tái tạo và phát triển thông tin; dạy là phát thông tin và giúp người học thực hiện quá trình trên một cách có hiệu quả. Để đổi mới PPDH, người ta tìm những "PP làm tăng giá trị lượng tin, trao đổi thông tin nhanh hơn, nhiều hơn và hiệu quả hơn". Nhờ sự phát triển của KHKT, quá trình dạy học đã sử dụng PTDH như: phim chiếu để giảng bài với đèn chiếu Overhead; phần mềm hỗ trợ giảng bài, LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] minh họa trên lớp với Projector; phần mềm dạy học giúp HS học bài trên lớp và ở nhà; công nghệ kiểm tra, đánh giá trắc nghiệm trên máy tính; sử dụng internet, thiết bị đa phương tiện, networking để dạy học. Dạy học với các phương tiện hiện đại trên sẽ có các ưu thế như: GV chuẩn bị bài một lần thì sử dụng được nhiều lần; các phần mềm dạy học giúp GV và HS dễ dàng hơn trong việc giải quyết các bài tập.