Địa Vị Pháp Lý Của Quản Tài Viên Theo Pháp Luật Phá Sản Việt Nam Hiện Nay

Luận án phân tích địa vị pháp lý của quản tài viên trong pháp luật phá sản Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về quy định hiện hành.

• Tác giả: Nguyễn Thái Trường
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Viết Tý
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Luật Kinh tế
• Đề tài: Địa Vị Pháp Lý Của Quản Tài Viên Theo Pháp Luật Phá Sản Việt Nam Hiện Nay
• Loại tài liệu: Luận án Tiến sĩ Luật học
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở phạm vi nước ngoài
• 1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở phạm vi trong nước
• 1.3. Đánh giá tổng quan tình hình nghiên cứu
• 1.4. Lý thuyết nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
• 1.5. TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN
• 2.1. Khái niệm và đặc điểm địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản
• 2.2. Sự cần thiết ghi nhận địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản
• 2.3. Nội dung địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản
• 2.4. TIỂU KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN VIỆT NAM VÀ THỰC TIỄN THI HÀNH
• 3.1. Lược sử hình thành và phát triển địa vị pháp lý của Quản tài viên
• 3.2. Thực tiễn quy định của pháp luật phá sản Việt Nam về địa vị pháp lý của quản tài viên
• 3.3. Thực tiễn thực hiện các quy định của pháp luật phá sản Việt Nam về địa vị pháp lý của quản tài viên
• 3.4. Đánh giá thực trạng địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản Việt Nam
• 3.5. TIỂU KẾT CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN VIỆT NAM HIỆN NAY
• 4.1. Bối cảnh xây dựng giải pháp hoàn thiện và nâng cao địa vị pháp lý của quản tài viên ở Việt Nam hiện nay
• 4.2. Những yêu cầu đặt ra cho việc hoàn thiện và nâng cao địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản ở Việt Nam hiện nay
• 4.3. Giải pháp hoàn thiện và nâng cao địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản Việt Nam hiện nay
• 4.4. TIỂU KẾT CHƯƠNG 4
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng quan về địa vị pháp lý của quản tài viên trong pháp luật phá sản Việt Nam

Địa vị pháp lý của quản tài viên (QTV) trong pháp luật phá sản Việt Nam là một chủ đề quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế thị trường hiện nay. QTV đóng vai trò trung gian trong việc quản lý và thanh lý tài sản của doanh nghiệp (DN) khi lâm vào tình trạng phá sản. Luật Phá sản năm 2014 đã chính thức ghi nhận và quy định địa vị pháp lý của QTV, tạo điều kiện cho việc thực hiện các thủ tục phá sản một cách công bằng và hợp lý. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được làm rõ và hoàn thiện để nâng cao hiệu quả hoạt động của QTV.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản tài viên trong pháp luật phá sản

Quản tài viên là người được chỉ định để thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến quản lý tài sản và thanh lý tài sản của DN trong quá trình phá sản. Vai trò của QTV không chỉ là quản lý tài sản mà còn là bảo vệ quyền lợi của các chủ nợ, đảm bảo quy trình phá sản diễn ra minh bạch và công bằng.

1.2. Lịch sử hình thành và phát triển địa vị pháp lý của quản tài viên

Địa vị pháp lý của QTV đã được hình thành từ năm 2014 với Luật Phá sản, thay thế cho các quy định trước đó. Sự phát triển này phản ánh nhu cầu cấp thiết trong việc quản lý và giải quyết các vấn đề liên quan đến phá sản, đồng thời tạo ra một nghề mới trong lĩnh vực pháp lý.

II. Những thách thức trong việc xác định địa vị pháp lý của quản tài viên

Mặc dù đã có những quy định rõ ràng về địa vị pháp lý của QTV, nhưng thực tế vẫn tồn tại nhiều thách thức. Các vấn đề như thiếu quy trình thực hiện nghiệp vụ, cơ chế đảm bảo thù lao cho QTV chưa vững chắc, và sự thiếu rõ ràng trong quyền và nghĩa vụ của QTV đang gây khó khăn cho việc thực thi. Những thách thức này cần được nhận diện và giải quyết để nâng cao hiệu quả hoạt động của QTV.

2.1. Thiếu quy trình thực hiện nghiệp vụ của quản tài viên

Quy trình thực hiện nghiệp vụ của QTV hiện nay còn thiếu rõ ràng, dẫn đến việc thực hiện các nhiệm vụ không đồng nhất. Điều này ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý tài sản và thanh lý nợ cho các chủ nợ.

2.2. Cơ chế đảm bảo thù lao cho quản tài viên chưa vững chắc

Việc xác định thù lao cho QTV vẫn còn nhiều bất cập, khiến cho nhiều QTV từ chối tham gia các vụ việc phá sản. Cần có một cơ chế rõ ràng và công bằng để đảm bảo quyền lợi cho QTV.

III. Phương pháp hoàn thiện địa vị pháp lý của quản tài viên trong pháp luật phá sản

Để nâng cao địa vị pháp lý của QTV, cần có những phương pháp hoàn thiện quy định pháp luật hiện hành. Việc xây dựng quy trình thực hiện nghiệp vụ rõ ràng, cải thiện cơ chế thù lao, và làm rõ quyền và nghĩa vụ của QTV là những bước cần thiết. Những giải pháp này sẽ giúp QTV hoạt động hiệu quả hơn trong việc giải quyết các vụ việc phá sản.

3.1. Xây dựng quy trình thực hiện nghiệp vụ rõ ràng cho quản tài viên

Cần thiết lập một quy trình cụ thể cho các nhiệm vụ của QTV, từ việc tiếp nhận vụ việc đến quản lý và thanh lý tài sản. Điều này sẽ giúp QTV thực hiện nhiệm vụ một cách hiệu quả và đồng nhất.

3.2. Cải thiện cơ chế thù lao cho quản tài viên

Cần xây dựng một cơ chế thù lao công bằng và minh bạch cho QTV, đảm bảo rằng họ được bồi thường xứng đáng cho công việc của mình. Điều này sẽ khuyến khích nhiều QTV tham gia vào các vụ việc phá sản.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về địa vị pháp lý của quản tài viên

Nghiên cứu về địa vị pháp lý của QTV không chỉ mang tính lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn quan trọng. Các kết quả nghiên cứu sẽ giúp các nhà quản lý và lập pháp có cái nhìn rõ hơn về thực trạng và những vấn đề cần giải quyết trong lĩnh vực phá sản. Điều này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của QTV và bảo vệ quyền lợi của các chủ nợ.

4.1. Thực trạng quy định pháp luật về quản tài viên tại Việt Nam

Thực trạng quy định pháp luật hiện nay cho thấy nhiều vấn đề cần được cải thiện. Các quy định về quyền và nghĩa vụ của QTV còn thiếu rõ ràng, ảnh hưởng đến hiệu quả thực thi.

4.2. Kết quả nghiên cứu và đề xuất giải pháp

Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra những điểm mạnh và điểm yếu trong quy định pháp luật hiện hành. Các giải pháp đề xuất sẽ giúp hoàn thiện địa vị pháp lý của QTV, từ đó nâng cao hiệu quả giải quyết các vụ việc phá sản.

V. Kết luận và tương lai của địa vị pháp lý của quản tài viên trong pháp luật phá sản

Kết luận về địa vị pháp lý của QTV cho thấy sự cần thiết phải hoàn thiện các quy định pháp luật hiện hành. Tương lai của QTV trong pháp luật phá sản Việt Nam phụ thuộc vào việc cải thiện quy trình thực hiện nghiệp vụ, cơ chế thù lao và quyền lợi của QTV. Những thay đổi này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của QTV và bảo vệ quyền lợi của các chủ nợ.

5.1. Tương lai của quản tài viên trong pháp luật phá sản Việt Nam

Tương lai của QTV sẽ phụ thuộc vào sự cải cách và hoàn thiện quy định pháp luật. Cần có những chính sách hỗ trợ để QTV có thể hoạt động hiệu quả hơn trong bối cảnh kinh tế thị trường.

5.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo về quản tài viên

Các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc phân tích sâu hơn về vai trò và trách nhiệm của QTV trong các vụ việc phá sản, từ đó đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của họ.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Trong nền kinh tế thị trường, sự cạnh tranh giữa các chủ thể kinh doanh tất yếu dẫn đến tình trạng một số doanh nghiệp (DN), hợp tác xã (HTX) kinh doanh kém hiệu quả, mất khả năng thanh toán và lâm vào tình trạng phá sản. Khi doanh nghiệp mất khả năng thanh toán rút lui khỏi thị trường, cơ chế giải quyết nợ tự phát dễ dẫn đến sự bất bình đẳng giữa các chủ nợ, gây mất trật tự kinh tế và an toàn xã hội. Do đó, thủ tục phá sản được thiết lập như một thủ tục đòi nợ tập thể dưới sự giám sát của cơ quan tư pháp nhằm đảm bảo nguyên tắc công bằng, bảo vệ quyền lợi của chủ nợ và con nợ.

Để vận hành thủ tục phá sản một cách khách quan, hệ thống pháp luật cần một thiết chế trung gian điều phối lợi ích chung. Luật Phá sản năm 2014 của Việt Nam đã chính thức ghi nhận chế định Quản tài viên (QTV) thay thế cho mô hình Tổ quản lý, thanh lý tài sản trước đây. Tuy nhiên, sau hơn 6 năm áp dụng (giai đoạn 2015–2020), địa vị pháp lý của QTV vẫn bộc lộ nhiều điểm bất cập: trình tự nghiệp vụ chưa hoàn chỉnh, cơ chế thù lao chưa đảm bảo dẫn đến nhiều vụ việc kéo dài trên mười năm, quyền và nghĩa vụ còn chung chung, tiêu chuẩn chỉ định thiếu định lượng rõ ràng, và hoạt động QTV trên thực tế phần lớn vẫn mang tính kiêm nhiệm. Luận án tiến sĩ luật học của nghiên cứu sinh Nguyễn Thái Trường với đề tài "Địa vị pháp lý của Quản tài viên theo pháp luật phá sản Việt Nam hiện nay" (chuyên ngành Luật Kinh tế, mã số 9.07, thực hiện tại Học viện Khoa học xã hội năm 2022 dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS. Nguyễn Viết Tý) được thực hiện nhằm giải quyết khoảng trống lý luận và thực tiễn này.

Mục tiêu nghiên cứu

Mục đích tổng quát của luận án là nghiên cứu toàn diện các vấn đề lý luận và thực tiễn về địa vị pháp lý của QTV, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện quy định của pháp luật phá sản hiện hành và nâng cao hiệu quả thi hành địa vị pháp lý của QTV tại Việt Nam.

Nhiệm vụ nghiên cứu

Luận án xác định 05 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

1. Hệ thống hóa và phân tích lịch sử nghiên cứu về địa vị pháp lý của QTV theo pháp luật phá sản ở trong và ngoài nước; rút ra các đánh giá và xác định khoảng trống khoa học.
2. Phân tích, làm rõ cơ sở lý luận về địa vị pháp lý của QTV (khái niệm, bản chất, đặc điểm, mục đích, ý nghĩa và các yếu tố cấu thành).
3. Dẫn chiếu, phân tích thực tế địa vị pháp lý của QTV tại một số quốc gia trên thế giới, rút ra các bài học kinh nghiệm cho Việt Nam.
4. Thống kê, phân tích thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện các quy định về địa vị pháp lý của QTV tại Việt Nam giai đoạn 2015–2020; đánh giá thành tựu, hạn chế và nguyên nhân.
5. Xác lập quan điểm định hướng, xây dựng hệ thống giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật và nâng cao địa vị pháp lý của QTV theo pháp luật phá sản Việt Nam.

Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu

Hệ thống câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu của luận án được kết cấu thành 03 nhóm chính:

• Câu hỏi 1: Địa vị pháp lý của QTV là gì?
  • Câu hỏi 1.1: QTV là gì? Địa vị pháp lý của QTV là gì?
  • Câu hỏi 1.2: Địa vị pháp lý của QTV được cấu thành bởi bao nhiêu nội dung?
  • Giả thuyết nghiên cứu 1: Địa vị pháp lý của QTV là tổng thể các đặc điểm về vị trí, vai trò; quyền và nghĩa vụ; trách nhiệm pháp lý và mối quan hệ giữa QTV với các chủ thể khác được pháp luật phá sản ghi nhận và đảm bảo thực hiện. Địa vị này gồm 04 thành tố cấu thành: vị trí, vai trò; quyền và nghĩa vụ; trách nhiệm pháp lý; mối quan hệ với các chủ thể khác trong thủ tục phá sản.
• Câu hỏi 2: Địa vị pháp lý của QTV được pháp luật phá sản Việt Nam quy định như thế nào và thể hiện ra sao trên thực tiễn?
  • Câu hỏi 2.1: Địa vị pháp lý của QTV được quy định như thế nào trong pháp luật phá sản Việt Nam?
  • Câu hỏi 2.2: Thực tiễn thực hiện pháp luật về địa vị pháp lý của QTV ở Việt Nam được thực hiện như thế nào?
  • Giả thuyết nghiên cứu 2: Pháp luật Việt Nam đã có các quy định tương đối chi tiết nhưng thực tiễn thi hành còn phức tạp, quyền của QTV chưa được đảm bảo đầy đủ, thiếu cơ chế giám sát và hỗ trợ tương xứng, dẫn đến nhiều rào cản khi thực thi nhiệm vụ.
• Câu hỏi 3: Làm thế nào để nâng cao địa vị pháp lý của QTV trong thủ tục phá sản ở Việt Nam hiện nay?
  • Câu hỏi 3.1: Bối cảnh đề xuất giải pháp nâng cao địa vị pháp lý của QTV trong thủ tục phá sản ở Việt Nam như thế nào?
  • Câu hỏi 3.2: Các nguyên tắc xây dựng giải pháp nâng cao địa vị pháp lý của QTV trong thủ tục phá sản ở Việt Nam là gì?
  • Câu hỏi 3.3: Các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao địa vị pháp lý của QTV trong thủ tục phá sản ở Việt Nam là gì?
  • Giả thuyết nghiên cứu 3: Việc nâng cao địa vị pháp lý của QTV đòi hỏi phải rà soát, sửa đổi đồng bộ quy định pháp luật phá sản; đồng thời nâng cao nhận thức xã hội, hoàn thiện kỹ năng chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ QTV.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Các quy định của pháp luật và thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về địa vị pháp lý của Quản tài viên.
• Phạm vi không gian: Về mặt lý thuyết, nghiên cứu các quy định tại Việt Nam và kinh nghiệm quốc tế (Anh, Mỹ, Pháp, Đức, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan). Về mặt thực tiễn và giải pháp, giới hạn trên toàn lãnh thổ Việt Nam.
• Phạm vi nội dung: Khoa học pháp lý, chuyên ngành Luật Kinh tế.
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn khảo sát thực tiễn từ năm 2015 (thời điểm Luật Phá sản 2014 có hiệu lực) đến hết năm 2020 (năm có số liệu báo cáo tổng kết gần nhất). Các giải pháp đề xuất định hướng áp dụng đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2030.

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu quốc tế

Vấn đề phá sản và chế định người quản lý thanh lý tài sản (Liquidator / Bankruptcy Trustee) đã được học giới quốc tế nghiên cứu sâu rộng:

• Về lý luận phá sản: Tác giả Jon P. Nelson (1999) nghiên cứu sự lựa chọn thủ tục phá sản cá nhân; Wang & White (2000) xây dựng mô hình thủ tục phá sản tối ưu; Oscar Couwenberg (2001) đánh giá tỷ lệ phục hồi trong hệ thống phá sản; Julian Franks & Oren Sussman (2005) khảo sát tái cấu trúc doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Anh; Stijn Claessens & Leora F. Klapper (2005) nghiên cứu so sánh việc sử dụng luật phá sản trên phạm vi toàn cầu.
• Về khái niệm và bản chất địa vị pháp lý của QTV: David C. ParkeKyle (2000), Bliss & Kaufman (2006), Ricardo J. Hammour (1998, 2005), Henderson (2012), Prescott (1986), Matthew Rognlie, Andrei Shleifer & Alp Simsek (2018), Carlos Carreira & Paulino Teixeira (2008) tiếp cận địa vị pháp lý dưới góc độ vị trí, vai trò và giới hạn pháp lý của chủ thể.
• Về khái niệm QTV: B. McPherson (2001), Sabrina Pellerin & John R. Walter (2012), Marcello Estevão & Tiago Severo (2014), Free Huizinga & Peter Broer (2004), Ben S. Bernanke (2013) phân tích QTV như một bên thụ ủy pháp lý (legal fiduciary / trustee) thay mặt cơ quan phân xử quản lý và thanh lý khối tài sản phá sản nhằm phân phối cho các chủ nợ.
• Về cấu thành địa vị pháp lý: Phân hóa thành ba nhóm quan điểm: nhóm xem trọng quyền và nghĩa vụ (Dong He, Stefan Ingves, and Steven A. Seelig, 2006; Sergei Belyakov, 2019); nhóm tiếp cận theo vị trí, vai trò trong tổng thể quan hệ pháp luật; nhóm tiếp cận toàn diện gồm điều kiện hành nghề, quyền hạn, bổn phận, mối quan hệ và chế tài trách nhiệm (Donald P. Morgan, 2002; Chien-An Wang, 2012; Wenli Li & Pierre-Daniel G. Sarte, 2003; Igor Livshits, James MacGee & Michèle Tertilt, 2007).
• Về thực tiễn thi hành và giải pháp: David B. Gross (2002), Scott Fay, Erik Hurst & Michelle J. White (2002) phân tích thực trạng thi hành tại các nước thuộc hệ thống Thông luật (Common Law); Wang & White (2000), Chien-An Wang (2012), Dong He et al. (2006) khảo sát thực tiễn tại các nước châu Á như Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc.

Các hướng nghiên cứu trong nước

Tại Việt Nam, các nghiên cứu về QTV gắn liền với quá trình ban hành Luật Phá sản 2014:

• Nguyễn Thị Thanh Mai (2014) nghiên cứu thủ tục thanh lý tài sản và các khoản nợ của doanh nghiệp lâm vào tình trạng phá sản.
• Vũ Huy Hoàng (2015) và Quách Thị Thu Hương (2015) phân tích những điểm mới của Luật Phá sản 2014.
• Dương Kim Thế Nguyên (2016) làm rõ khái niệm phá sản và thủ tục phá sản trong mối liên hệ với Luật Phá sản 2014.
• Đào Hải Lâm (2015) nghiên cứu hoạt động quản lý tài sản của doanh nghiệp mất khả năng thanh toán.
• Trần Danh Phú (2017) khảo sát sự tham gia của Quản tài viên trong quá trình giải quyết phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã.
• Nguyễn Thị Bích Tuyền (2015) so sánh điểm mới của Luật Phá sản 2014 với các luật phá sản trước đó.
• Cao Đăng Vinh (2014) chỉ ra các bất cập trong công tác bảo toàn tài sản doanh nghiệp khi giải quyết phá sản.

Khoảng trống nghiên cứu của luận án

Qua tổng quan tài liệu, luận án nhận diện các khoảng trống sau:

1. Các công trình trong nước chủ yếu tiếp cận theo hướng phân tích luật thực định về thủ tục phá sản nói chung hoặc mô tả quyền và nghĩa vụ của QTV; chưa có công trình nào nghiên cứu chuyên sâu, có hệ thống về địa vị pháp lý của QTV như một cấu thành pháp lý độc lập.
2. Thiếu vắng các nghiên cứu làm rõ bản chất lý luận về vị thế của QTV dưới lăng kính thuyết ủy quyền, thuyết bảo vệ chủ nợ và bảo vệ trật tự công.
3. Chưa có công trình nào tổng kết, đánh giá toàn diện dữ liệu thực tiễn 6 năm đầu thi hành chế định QTV (2015–2020) tại Tòa án các cấp trên phạm vi toàn quốc để chỉ ra các rào cản mang tính cấu trúc.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết sử dụng

Luận án vận dụng 04 lý thuyết nền tảng để giải quyết các câu hỏi nghiên cứu:

• Lý thuyết về sự ủy quyền (Delegation Theory): Luận giải xu hướng chuyển dịch chức năng quản lý tài sản từ Tòa án (công quyền) sang QTV (tư nhân/thể nhân chuyên nghiệp). Theo 3 trục phân định vai trò nhà nước (những việc xã hội không làm được, không được làm, và không muốn làm), việc quản lý và thanh lý tài sản phá sản được nhà nước ủy quyền cho QTV thực hiện nhằm gia tăng hiệu quả kinh tế và giảm tải áp lực cho bộ máy tư pháp.
• Lý thuyết bảo vệ chủ nợ (Creditor Protection Theory): Dựa trên nguyên tắc chủ nợ có quyền thu hồi tài sản và con nợ có nghĩa vụ hoàn trả nợ. QTV đóng vai trò là chủ thể đại diện trung gian bảo vệ khối tài sản phá sản khỏi bị tẩu tán, đảm bảo tỷ lệ thu hồi nợ công bằng cho tập thể chủ nợ.
• Lý thuyết bảo vệ trật tự kinh tế, bảo vệ xã hội (Economic Order and Social Protection Theory): Xác lập cơ chế phân phối tài sản theo trình tự pháp lý văn minh, ngăn chặn các hành vi đòi nợ tự phát, bảo vệ tính ổn định của thị trường tài chính và an ninh trật tự xã hội.
• Lý thuyết tự do kinh doanh (Freedom of Enterprise Theory): Khẳng định quyền gia nhập thị trường luôn đi đôi với quyền rút lui khỏi thị trường. Thủ tục phá sản thông qua sự điều phối của QTV là công cụ pháp lý bảo đảm quyền chấm dứt hoạt động kinh doanh có trật tự.

Phương pháp luận

Luận án dựa trên phương pháp luận của Triết học Mác – Lênin, bao gồm Chủ nghĩa duy vật lịch sử (nghiên cứu sự phát triển của chế định phá sản qua các giai đoạn kinh tế) và Chủ nghĩa duy vật biện chứng (phân tích mối quan hệ hữu cơ giữa địa vị pháp lý của QTV với quyền lợi của các chủ thể tham gia thủ tục phá sản). Bên cạnh đó, luận án quán triệt đường lối của Đảng và Nhà nước về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xây dựng Nhà nước pháp quyền.

Hệ thống phương pháp nghiên cứu cụ thể

Luận án kết hợp hai nhóm phương pháp nghiên cứu:

Nhóm phương pháp	Phương pháp cụ thể	Mục đích và phạm vi ứng dụng trong luận án
Nghiên cứu lý luận	Nghiên cứu tài liệu thứ cấp	Thu thập sách giáo khoa, bài báo khoa học, từ điển luật học, văn bản pháp luật (vận dụng tại Chương 1, Chương 2).
	Phân tích và tổng hợp	Làm rõ nội hàm khái niệm địa vị pháp lý, bản chất thụ ủy pháp lý của QTV (Chương 1, Chương 2).
	So sánh luật học	Đối chiếu mô hình QTV giữa hệ thống Common Law, Civil Law và các nước trong khu vực (Chương 2).
	Phương pháp lịch sử	Khái lược tiến trình phát triển tư tưởng pháp lý về thanh lý tài sản và QTV (Chương 1, Chương 2).
Nghiên cứu thực tiễn	Phân tích và thống kê	Tổng hợp số liệu giải quyết các vụ việc phá sản, số lượng chứng chỉ QTV được cấp (Chương 3, Chương 4).
	Quan sát khoa học	Khảo sát trực tiếp một số vụ việc phá sản cụ thể để nhận diện khó khăn thực tế của QTV (Mục 3.3 Chương 3).
	Phương pháp lịch sử	Khái quát lịch sử hình thành pháp luật phá sản Việt Nam qua các thời kỳ 1993, 2004, 2014 (Mục 3.1 Chương 3).
	Phương pháp chuyên gia	Tham khảo ý kiến chuyên gia, thẩm phán, luật sư thông qua hội thảo khoa học (xuyên suốt và tập trung tại Mục 4.2 Chương 4).

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

Chương 1 phân tích bức tranh tổng thể về lịch sử nghiên cứu địa vị pháp lý của QTV trên thế giới và tại Việt Nam. Về mặt quốc tế, các công trình đã làm rõ bản chất phá sản là quá trình rút lui có trật tự và QTV đóng vai trò là một "thụ ủy pháp lý" (fiduciary). Tại Việt Nam, kể từ khi Luật Phá sản 2014 ra đời, các công trình nghiên cứu đã bước đầu tiếp cận chế định QTV dưới góc độ luật thực định nhưng còn phân tán, chủ yếu dừng lại ở việc bình luận quyền, nghĩa vụ hoặc đánh giá thủ tục thanh lý. Chương 1 chỉ ra các khoảng trống khoa học về mặt khái niệm, cấu thành địa vị pháp lý và đặt nền móng cho khung lý thuyết nghiên cứu (lý thuyết ủy quyền, bảo vệ chủ nợ, bảo vệ trật tự công và tự do kinh doanh), từ đó thiết lập 3 câu hỏi và 3 giả thuyết nghiên cứu của luận án.

Chương 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN

Chương 2 tập trung xây dựng hệ thống khái niệm và các yếu tố cấu thành địa vị pháp lý của QTV:

• Khái niệm địa vị pháp lý của QTV: Là tổng thể các quyền và nghĩa vụ pháp lý thể hiện vị trí, vai trò pháp lý của QTV trong quan hệ pháp luật phá sản, làm cơ sở nhận diện, phân biệt QTV với các chủ thể khác và xác định giới hạn hành vi của QTV.
• Bản chất pháp lý: QTV là thể nhân hành nghề độc lập (hoặc thuộc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản), là thiết chế trung gian có tính độc lập tương đối, đóng vai trò thụ ủy pháp lý nhận ủy quyền từ Tòa án để quản lý và thanh lý tài sản phá sản nhằm phân bổ nợ công bằng cho các chủ nợ.
• Cấu thành địa vị pháp lý của QTV: Gồm 04 yếu tố cốt lõi:
  1. Vị trí, vai trò pháp lý trong thủ tục phá sản.
  2. Tiêu chuẩn, điều kiện hành nghề và cơ chế chỉ định/thay đổi QTV.
  3. Hệ thống quyền và nghĩa vụ pháp lý của QTV đối với tài sản phá sản, doanh nghiệp mắc nợ, chủ nợ và Tòa án.
  4. Trách nhiệm pháp lý (dân sự, hành chính, hình sự) và cơ chế đảm bảo thực thi (thù lao, chi phí hành nghề, bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp).
• Kinh nghiệm quốc tế: Phân tích mô hình QTV tại các quốc gia Common Law (Anh, Mỹ), Civil Law (Pháp, Đức) và các nước châu Á (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan), từ đó rút ra bài học về tính chuyên nghiệp hóa nghề nghiệp, cơ chế tự quản thông qua tổ chức nghề nghiệp và mô hình thù lao linh hoạt.

Chương 3: THỰC TRẠNG ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN VIỆT NAM VÀ THỰC TIỄN THI HÀNH

Chương 3 đánh giá toàn diện thực trạng quy định pháp luật và thực tiễn thi hành tại Việt Nam giai đoạn 2015–2020:

• Tiến trình phát triển: Khái quát sự chuyển dịch từ cơ chế hành chính thuần túy (Tổ quản lý, thanh lý tài sản theo Luật Phá sản doanh nghiệp 1993 và Luật Phá sản 2004) sang cơ chế bán tư pháp với sự xuất hiện của chức danh nghề nghiệp QTV chuyên trách theo Luật Phá sản 2014.
• Thực trạng quy định pháp luật: Phân tích các điều khoản của Luật Phá sản 2014 và Nghị định số 22/2015/NĐ-CP về điều kiện cấp chứng chỉ hành nghề, quyền hạn xác minh tài sản, quyền đề nghị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, cơ chế tính thù lao và trách nhiệm bồi thường thiệt hại.
• Thực tiễn thi hành giai đoạn 2015–2020:
  • Phần lớn QTV hiện nay hoạt động kiêm nhiệm (chủ yếu là luật sư, kiểm toán viên), thiếu tính chuyên nghiệp hóa.
  • Tình trạng QTV từ chối nhận chỉ định từ Tòa án diễn ra phổ biến do các vụ việc phức tạp nhưng thù lao tạm ứng không đủ bù đắp chi phí.
  • Quyền hạn của QTV trong việc tiếp cận thông tin tài sản, tài khoản ngân hàng của doanh nghiệp mắc nợ còn bị cản trở bởi các quy định bảo mật thông tin của các cơ quan hữu quan.
  • Thời gian giải quyết nhiều vụ việc phá sản bị kéo dài (thậm chí trên mười năm) do vướng mắc trong việc thanh lý tài sản và xác định thù lao cho QTV.
• Đánh giá nguyên nhân: Xuất phát từ sự thiếu đồng bộ của hệ thống văn bản dưới luật, tâm lý xã hội e ngại thủ tục phá sản, sự thiếu hụt tổ chức xã hội – nghề nghiệp giám sát và hỗ trợ QTV.

Chương 4: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO ĐỊA VỊ PHÁP LÝ CỦA QUẢN TÀI VIÊN THEO PHÁP LUẬT PHÁ SẢN VIỆT NAM HIỆN NAY

Chương 4 xác định bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, yêu cầu cải cách tư pháp và đề xuất hệ thống giải pháp:

• Yêu cầu và nguyên tắc: Hoàn thiện pháp luật phá sản phải bảo đảm tính thống nhất với Bộ luật Dân sự, Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư; bảo đảm quyền tự chủ và tính độc lập của QTV; thiết lập sự cân bằng lợi ích giữa các bên tham gia thủ tục.
• Nhóm giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật:
  • Quy định cụ thể, chi tiết các tiêu chuẩn và thang đo định lượng khi Tòa án chỉ định QTV; bổ sung chế tài đối với trường hợp QTV từ chối chỉ định không có lý do chính đáng.
  • Mở rộng và minh định quyền hạn của QTV trong việc phong tỏa tài khoản, niêm phong tài sản và yêu cầu các tổ chức tín dụng cung cấp dữ liệu tài chính của con nợ.
  • Sửa đổi cơ chế thù lao QTV: thiết lập quỹ hỗ trợ chi phí phá sản đối với các doanh nghiệp phá sản không còn tài sản, đa dạng hóa phương thức tính thù lao dựa trên tỷ lệ thu hồi tài sản thực tế.
  • Quy định bắt buộc về bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp của QTV để bảo đảm bồi thường thiệt hại khi xảy ra rủi ro nghiệp vụ.
• Nhóm giải pháp nâng cao hiệu quả thi hành:
  • Thành lập Hội Quản tài viên Việt Nam (tổ chức xã hội – nghề nghiệp) nhằm ban hành quy tắc đạo đức nghề nghiệp, giám sát hành nghề và bảo vệ quyền lợi hội viên.
  • Đổi mới chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng quản trị doanh nghiệp và thanh lý tài sản cho đội ngũ QTV.
  • Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong việc công khai danh sách QTV, thông báo tình trạng tài sản phá sản và tổ chức đấu giá trực tuyến.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp về mặt lý luận

• Luận án làm sáng tỏ nội hàm khái niệm "Địa vị pháp lý của Quản tài viên" dưới góc độ khoa học luật kinh tế, phân định ranh giới giữa địa vị pháp lý của QTV với tư cách thể nhân độc lập và địa vị pháp lý của doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản.
• Hệ thống hóa bản chất pháp lý của QTV là một "thụ ủy pháp lý", vận dụng thuyết ủy quyền để chứng minh tính tất yếu khách quan của việc chuyển giao quyền quản lý tài sản từ cơ quan công quyền sang thiết chế chuyên nghiệp ngoài nhà nước.
• Xây dựng mô hình cấu thành địa vị pháp lý của QTV gồm 04 thành tố hoàn chỉnh, tạo cơ sở lý luận cho việc đánh giá và hoàn thiện các quy định pháp luật thực định.

Đóng góp về mặt thực tiễn

• Luận án cung cấp bức tranh thực trạng thi hành các quy định về QTV tại Việt Nam từ năm 2015 đến năm 2020, chỉ ra các "nút thắt" lớn như: tính kiêm nhiệm nghề nghiệp, rủi ro thù lao không được đảm bảo, sự thiếu hợp tác của doanh nghiệp mắc nợ và sự chồng chéo trong phối hợp liên ngành.
• Đề xuất hệ thống giải pháp mang tính khả thi nhằm sửa đổi Luật Phá sản 2014 và các văn bản hướng dẫn thi hành, bao gồm cơ chế quỹ bảo trợ chi phí phá sản, quy trình chỉ định QTV định lượng, và lộ trình thành lập tổ chức xã hội – nghề nghiệp của QTV tại Việt Nam.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Dữ liệu thực tiễn và số liệu thống kê của luận án giới hạn trong mốc thời gian từ năm 2015 đến hết năm 2020. Một số vụ việc phá sản có tính chất bảo mật kinh doanh cao nên việc tiếp cận hồ sơ chi tiết còn gặp rào cản nhất định.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Nghiên cứu địa vị pháp lý của QTV trong các vụ việc phá sản xuyên biên giới (Cross-border Insolvency) khi Việt Nam hội nhập sâu rộng và tham gia Luật mẫu UNCITRAL.
  • Nghiên cứu chuyên sâu về mô hình tổ chức và cơ chế tự quản của Hiệp hội/Hội Quản tài viên trong việc thay thế một phần chức năng quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với cơ quan lập pháp và quản lý nhà nước (Bộ Tư pháp, Tòa án nhân dân tối cao): Luận án là tài liệu tham khảo cho việc sửa đổi, bổ sung Luật Phá sản 2014 và xây dựng các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ QTV.
• Đối với các cơ sở đào tạo và viện nghiên cứu: Cung cấp tài liệu giảng dạy, học tập chuyên khảo cho học viên cao học, nghiên cứu sinh chuyên ngành Luật Kinh tế, Luật Thương mại.
• Đối với đội ngũ hành nghề (QTV, Luật sư, Thẩm phán): Là cẩm nang tham khảo thực tiễn giúp nhận diện các rủi ro pháp lý, quyền hạn và trách nhiệm trong quá trình tham gia giải quyết các vụ việc phá sản.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Bản chất pháp lý của Quản tài viên được luận án xác định là gì?

Luận án xác định Quản tài viên có bản chất là một "thụ ủy pháp lý" (legal fiduciary), một thiết chế trung gian có tính độc lập tương đối. QTV không phải là cơ quan công quyền nhưng được Tòa án ủy quyền thay mặt các chủ thể (Tòa án, chủ nợ, con nợ) thực hiện các chức năng quản lý, thanh lý tài sản phá sản và phân chia tài sản theo trình tự pháp luật quy định.

2. Địa vị pháp lý của Quản tài viên được cấu thành bởi những thành tố nào?

Cấu thành địa vị pháp lý của QTV gồm 04 yếu tố:

1. Vị trí, vai trò pháp lý trong thủ tục phá sản.
2. Tiêu chuẩn, điều kiện hành nghề và cơ chế chỉ định/thay đổi QTV.
3. Quyền và nghĩa vụ pháp lý của QTV đối với tài sản và các bên liên quan.
4. Trách nhiệm pháp lý và các cơ chế bảo đảm thực thi (thù lao, bảo hiểm trách nhiệm).

3. Đâu là những nguyên nhân chính khiến hoạt động của QTV trên thực tế tại Việt Nam gặp khó khăn trong giai đoạn 2015–2020?

Theo kết quả nghiên cứu của luận án, khó khăn bắt nguồn từ:

• Chế định thù lao chưa tương xứng và chưa có cơ chế bảo đảm chi phí cho QTV trong các vụ việc doanh nghiệp phá sản không còn tài sản.
• QTV phần lớn hoạt động kiêm nhiệm (chủ yếu là luật sư, kiểm toán viên), thiếu kỹ năng chuyên sâu về quản trị phục hồi doanh nghiệp.
• Quy định pháp luật thiếu chế tài đối với việc con nợ không hợp tác và thiếu cơ chế bắt buộc các cơ quan hữu quan cung cấp thông tin tài sản cho QTV.
• Chưa có tổ chức xã hội – nghề nghiệp của QTV để bảo vệ quyền lợi và ban hành chuẩn mực đạo đức hành nghề.

4. Luận án đề xuất giải pháp đột phá nào về cơ chế tài chính và tổ chức nghề nghiệp cho QTV?

Luận án đề xuất:

• Thành lập Quỹ hỗ trợ chi phí phá sản để chi trả thù lao và chi phí hành nghề cơ bản cho QTV khi thụ lý các vụ việc doanh nghiệp khánh kiệt, không còn tài sản thanh lý.
• Thành lập Hội Quản tài viên Việt Nam làm đầu mối quản lý nghề nghiệp, giám sát đạo đức và hỗ trợ đào tạo nghiệp vụ.

5. Khung lý thuyết chính được tác giả sử dụng để tiếp cận đề tài là gì?

Tác giả sử dụng Lý thuyết về sự ủy quyền (Delegation Theory) làm lý thuyết trung tâm (dựa trên mô hình phân định chức năng nhà nước: việc xã hội không làm được, không được làm, không muốn làm); kết hợp đồng thời với Lý thuyết bảo vệ chủ nợ, Lý thuyết bảo vệ trật tự kinh tế - xã hội và Lý thuyết tự do kinh doanh.

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Thái Trường là công trình nghiên cứu hệ thống về địa vị pháp lý của Quản tài viên trong pháp luật phá sản Việt Nam. Bằng việc vận dụng lý thuyết ủy quyền và phương pháp nghiên cứu so sánh luật học, luận án đã làm sáng tỏ bản chất trung gian thụ ủy của Quản tài viên và chỉ ra các điểm nghẽn thực tiễn trong giai đoạn 2015–2020. Hệ thống các giải pháp hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực nghề nghiệp do luận án đề xuất là nguồn tư liệu tham khảo có giá trị khoa học cho công tác lập pháp và hoạt động tư pháp trong thời gian tới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu; - Chương 2. Những vấn đề lý luận về địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản; - Chương 3. Thực trạng địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản Việt Nam và thực tiễn thi hành.

Hoàn thiện pháp luật và nâng cao địa vị pháp lý của quản tài viên theo pháp luật phá sản Việt Nam hiện nay 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở phạm vi nƣớc ngoài 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu những vấn đề lý luận liên quan đến đề tài luận án a. Tình hình nghiên cứu những vấn đề lý luận về phá sản Phá sản (Bankrupt) là chủ đề nghiên cứu phổ biến của học giới các ngành kinh tế, tài chính DN, ngân hàng và pháp lý trên thế giới.

Các nghiên cứu có sự đa dạng cấp độ và góc độ tiếp cận đã góp phần làm rõ một cách sinh động và đầy đủ vấn đề phá sản. Nghiên cứu lý luận về phá sản vì thế có thể coi là đã phủ lên hầu hết các vấn đề thuộc về ―tình trạng quẫn bách của DN‖ cần phải nghiên cứu. Chính vì thế, kết quả này cùng với tình hình nghiên cứu những vấn đề lý luận về phá sản trong nước trở thành những nền tảng lý luận vững chắc, được thừa nhận đã cơ bản toàn vẹn và có rất ít khoảng trống để nghiên cứu thêm. Các nghiên cứu về phá sản bằng phương pháp nghiên cứu chủ yếu như: phương pháp lịch sử; phương pháp quan sát khoa học; phương pháp phân tích – tổng hợp và phương pháp so sánh luật học đều đã làm rõ được các vấn đề lý luận quan trọng sau: - Thừa nhận phá sản là một tình trạng tồi tệ của của một chủ thể sản xuất hoặc kinh doanh (bao gồm cả tổ chức và cá nhân) khi lâm vào trạng thái không thể trả được các khoản chi phí khi tới hạn.

- Xem xét và phân tích các dấu hiệu của tình trạng phá sản gồm: khả năng thanh toán các khoản phải chi trả cho hoạt động chi thường xuyên và nợ tới hạn không còn; tài sản hiện hữu thấp hơn dư nợ; tình trạng sản xuất, kinh doanh đình trệ không sinh lợi nhuận cao hơn hoặc bằng số chi phí và nợ phải trả trong một kỳ và tình trạng chán nản, tâm lý bỏ mặc của người sở hữu cơ sở sản xuất, kinh doanh. - Xác lập quan điểm cho rằng phá sản là một hoạt động rút lui trong trật tự của chủ thể tham gia sản xuất, kinh doanh. Và để đảm bảo sự trật tự đó, hoạt động phá sản phải được ghi nhận và bảo đảm bởi nhà nước. Như vậy, các nghiên cứu đều đồng quy rằng, thủ tục phá sản được đảm bảo đó là một cuộc đòi nợ chung nhân văn.

Ba nội dung đã được các nghiên cứu đề cập này dù được chỉ rõ ở các nghiên cứu hiện đại hay rất lâu trong quá khứ đều bao trùm được các vấn đề lý luận mang 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tính nhận diện vấn đề phá sản và được thừa nhận, sử dụng cho đến ngày nay. Các nghiên cứu tiêu biểu cho nội dung này có thể kể tới như: tác giả Jon P. Nelson (1999) với nghiên cứu ―Consumer Bankruptcy And Chapter Choice: State Panel Evidence‖ (tạm dịch: Phá sản của người tiêu dùng và vấn đề lựa chọn: bằng chứng từ hội đồng cấp bang); nhóm tác giả Wang, Hung-Jen & White, Michelle J (2000) với nghiên cứu ―An Optimal Personal Bankruptcy Procedure and Proposed Reforms‖ (tạm dịch: Một thủ tục phá sản cá nhân ưu việt và những ý tưởng được đề xuất); tác giả Couwenberg, Oscar (2001) với nghiên cứu ―Survival rates in bankruptcy systems: overlooking the evidence” (tạm dịch: Tỷ lệ phục hồi của các thủ tục phá sản: xem xét các bằng chứng); nhóm tác giả Julian Franks & Oren Sussman (2005) với nghiên cứu "Financial Distress and Bank Restructuring of Small to Medium Size UK Companies" (tạm dịch: Khó khăn tài chính và tái cấu trúc ngân hàng của các công ty vừa và nhỏ ở Vương quốc Anh); nhóm tác giả Stijn Claessens & Leora F. Klapper (2005) với nghiên cứu "Bankruptcy around the World: Explanations of Its Relative Use" (tạm dịch: Vấn đề phá sản trên thế giới: Giải thích mang tính tương đối); các tác giả Couwenberg, O.

Tình hình nghiên cứu những vấn đề lý luận về địa vị pháp lý của QTV Nghiên cứu về địa vị pháp lý của QTV với từ dùng chính xác là tình trạng pháp lý (Legal status) của QTV (Liquidator) đã được nhiều nghiên cứu nước ngoài đề cập. Các nghiên cứu này chủ yếu được triển khai tại các quốc gia Phương Tây (Châu Âu và Mỹ) – đây cũng chính là khu vực có nền kinh tế thương mại thịnh vượng nhất thế giới cho đến ngày nay. Những nội dung đã được đề cập trong phần nghiên cứu các vấn đề lý luận về địa vị pháp lý của QTV ở phạm vi này bao gồm: Thứ nhất, nghiên cứu khái niệm địa vị pháp lý của QTV. Đây là nội dung nghiên cứu phổ biến nhất, mang tính đồng nhất nhất và thành công nhất của các công trình nước ngoài ở các cấp độ khác nhau.

Theo đó, các nghiên cứu bằng 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] phương pháp phân tích – tổng hợp đã làm rõ nội hàm khái niệm của địa vị pháp lý; QTV và địa vị pháp lý của QTV. Cụ thể: - Đối với khái niệm địa vị pháp lý, các nghiên cứu sau đây: tác giả David C. ParkeKyle (2000) với nghiên cứu ―An Empirical Analysis of Personal Bankruptcy and Delinquency‖ (tạm dịch: Phân tích thực nghiệm về phá sản cá nhân và vi phạm pháp luật); nhóm tác giả Bliss, Robert R. & Kaufman, George G (2006) với nghiên cứu "Derivatives and systemic risk: Netting, collateral, and closeout” (tạm dịch: Các công cụ phái sinh và rủi ro hệ thống: mạng lưới, tài sản thế chấp và khóa sổ); nhóm tác giả Ricardo J.

Hammour (1998) với nghiên cứu "The Macroeconomics of Specificity" (tạm dịch: Kinh tế học vĩ mô về tính cụ thể) và tác giả Henderson, Vicky (2012) với nghiên cứu ―Prospect theory, liquidation, and the disposition effect‖ (tạm dịch: Lý thuyết triển vọng, thanh lý và hiệu ứng định đoạt) cho rằng địa vị pháp lý chính là tình trạng ghi nhận của pháp luật về một vấn đề nào đó. Cách tiếp cận này rất rộng, theo đó, địa vị pháp lý sẽ được hiểu như quy định của pháp luật về một thứ gì đó. Đây chính là cách tiếp cận dựa trên bản chất pháp lý của vấn đề. Tiếp cận hẹp hơn, các nghiên cứu của: tác giả Prescott, Edward C (1986) với nghiên cứu "Theory ahead of business-cycle measurement" (tạm dịch: Lý thuyết đi trước đo lường chu kỳ kinh doanh); nhóm tác giả Ricardo J.

Hammour (2005) với nghiên cứu ―The Cost of Recessions Revisited: A Reverse-Liquidationist View" (tạm dịch: Chi phí của kỳ thu hồi được xem xét lại: Một quan điểm ngược lại người thanh lý); nhóm tác giả Matthew Rognlie & Andrei Shleifer & Alp Simsek (2018) với nghiên cứu "Investment Hangover and the Great Recession" (tạm dịch: Sự cố gắng đầu tư và sự suy thoái vĩ đại)… lại cho rằng địa vị pháp lý là sự ghi nhận của pháp luật về vị trí, vai trò và mối quan hệ của chủ thể nào đó với các chủ thể khác. Cách tiếp cận này đáng giá ở chỗ đã cho thấy được địa vị pháp lý là để phân biệt bản chất pháp lý của một chủ thể này với các chủ thể khác, từ đó vừa nhận diện chủ thể, nhưng đồng thời cũng thiết lập các mối quan hệ pháp lý giữa chủ thể đó với các chủ thể khác liên quan. Cho đến nay, trong kinh tế học và các ngành liên quan đến tài chính, kinh tế, DN vẫn dùng cách tiếp cận thứ nhất này của các học giới. Trong khi đó, dưới góc nhìn của pháp lý, cách tiếp cận thứ hai được thừa nhận rộng rãi hơn.

- Đối với khái niệm QTV, các nghiên cứu xuất phát từ các quốc gia khác nhau sử dụng tên gọi khác nhau cho chế định này. Ví dụ như: quản lý tài sản; nhân viên 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] phân phối nợ; nhân viên hỗ trợ tài chính hay nhân viên hỗ trợ quản lý tài sản khi phá sản. Kết quả nghiên cứu của các công trình nước ngoài cũng có những cách thức xác lập định nghĩa khác nhau về vấn đề này vì phụ thuộc rất lớn vào quan điểm pháp lý của từng quốc gia. Quan điểm chung nhất được đưa ra cho rằng, QTV là người giúp quản lý tài sản của chủ thể phá sản trong suốt quá trình giải quyết phá sản và được đề cập trong các nghiên cứu của tác giả B.

McPherson (2001) với nghiên cứu ―The Law of Company Liquidation" (tạm dịch: Luật thanh lý công ty); các tác giả Sabrina Pellerin & John R. Walter (2012) với nghiên cứu "Orderly liquidation authority as an alternative to bankruptcy" (tạm dịch: Cơ quan thanh lý có trật tự như một giải pháp thay thế cho phá sản); các tác giả Marcello Estevão & Tiago Severo (2014) với nghiên cứu "Shocks, financial dependence and efficiency: Evidence from U. and Canadian industries‖ (tạm dịch: Những cú sốc, sự phụ thuộc vào tài chính và hiệu quả: Bằng chứng từ các ngành công nghiệp của Hoa Kỳ và Canada) và rất nhiều nghiên cứu khác. Tuy nhiên, như đã trình bày, một số nghiên cứu bám sát quan điểm pháp lý của từng quốc gia khác nhau lại đưa ra những luận giải cặn kẽ hơn về khái niệm QTV.

Theo đó, các tác giả như: tác giả Free Huizinga & Peter Broer (2004) với nghiên cứu "Wage moderation and labour productivity" (tạm dịch: Kiểm duyệt tiền lương và năng suất lao động); các tác giả Sabrina Pellerin & John R. Walter (2012) với nghiên cứu "Orderly liquidation authority as an alternative to bankruptcy" (tạm dịch: Cơ quan thanh lý có trật tự như một giải pháp thay thế cho phá sản); tác giả Henderson, Vicky (2012) với nghiên cứu ―Prospect theory, liquidation, and the disposition effect‖ (tạm dịch: Lý thuyết triển vọng, thanh lý và hiệu ứng định đoạt); tác giả Ben S. Bernanke (2013) với nghiên cứu "A Century of US Central Banking: Goals, Frameworks, Accountability" (tạm dịch: Một thế kỷ của Ngân hàng Trung ương Hoa Kỳ: Mục tiêu, Khuôn khổ, Trách nhiệm giải trình)… cho rằng QTV là một người được uỷ thác pháp lý thay mặt toà án hoặc các thiết chế phân xử trong thủ tục phá sản tiến hành quản lý, thanh lý tài sản của chủ thể phá sản nhằm mục đích chi trả nợ cho tất cả các chủ nợ theo một cách thức luật định. Cách tiếp cận này cho thấy vai trò và mối liên hệ giữa QTV với các chủ thể pháp lý khác.

Cho đến nay, nhiều nghiên cứu thừa nhận khái niệm này.