Giới thiệu dự án

Ô nhiễm môi trường đất do tồn dư hóa chất bảo vệ thực vật (BVTV) thuộc nhóm các chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy (POPs - Persistent Organic Pollutants) là một trong những thách thức sinh thái nghiêm trọng nhất tại Việt Nam. Theo thống kê của Bộ Tài nguyên và Môi trường (Tổng cục Môi trường, 2015), cả nước có tới 1.562 điểm tồn lưu hóa chất BVTV tại 46 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trong đó hàng trăm điểm nằm ở mức rủi ro môi trường đặc biệt nghiêm trọng. Nguồn gốc của các điểm nóng này bắt nguồn từ giai đoạn 1960–1990, khi công tác quản lý kho bãi còn lỏng lẻo, nhận thức về độc tính sinh thái hạn chế, dẫn đến việc hóa chất rò rỉ từ vỏ bao bì hỏng hoặc bị tiêu hủy sai quy cách (chôn lấp trực tiếp xuống lòng đất).

Đề tài “Đánh giá mức độ ô nhiễm đất do tồn dư hóa chất bảo vệ thực vật tại xã Đức Chính, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh” tập trung giải quyết bài toán cấp bách tại khu đất thuộc sở hữu của chùa Đoan Nghiêm (nguyên là kho chứa hóa chất của Hợp tác xã Nông nghiệp Đức Chính, thôn 1, xã Đức Chính).

Vấn đề thực tiễn và mục tiêu dự án

Khu vực kho lưu trữ cũ đã ngưng hoạt động nhiều năm nhưng mùi hóa chất vẫn phát tán, đất đai không thể canh tác nông nghiệp, đe dọa trực tiếp đến mạch nước ngầm và sức khỏe của các hộ dân lân cận. Các mục tiêu cụ thể của dự án bao gồm:

  1. Khảo sát và đánh giá hiện trạng: Đo đạc điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và xác định sự hiện diện của các nhóm hóa chất BVTV tồn dư gồm nhóm Clo hữu cơ (DDT, Lindane) và nhóm Lân hữu cơ (Wofatox/Methyl Parathion).
  2. Định lượng không gian và mức độ ô nhiễm: Phân tích 21 mẫu đất ở các độ sâu (0,5m; 1,0m; 2,0m; 3,0m; 4,0m) và 4 mẫu nước ngầm sinh hoạt theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 54:2013/BTNMT và QCVN 09-MT:2015/BTNMT.
  3. Khoanh vùng và tính toán khối lượng: Lập bản đồ phân vùng ô nhiễm (nặng, trung bình, nhẹ) và tính toán chính xác tổng thể tích đất cần xử lý triệt để.
  4. Đề xuất công nghệ xử lý: Thiết kế quy trình công nghệ oxy hóa nâng cao Fenton ($Fe^{2+}/H_2O_2$) xử lý đất ô nhiễm ex-situ (ngoài hiện trường), đảm bảo hoàn trả mặt bằng an toàn.
+---------------------------------------------------------------------------------------+
| PHẠM VI NGHIÊN CỨU:                                                                   |
| - Địa điểm: Kho BVTV HTX Đức Chính, Thôn 1, Xã Đức Chính, TX Đông Triều, Quảng Ninh  |
| - Diện tích khảo sát ô nhiễm: 325 m² | Độ sâu khảo sát: 0,5m - 4,0m                   |
| - Đối tượng quan trắc: pp'-DDT, Lindane (Gamma-HCH), Wofatox (Methyl Parathion)       |
+---------------------------------------------------------------------------------------+

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Thuốc BVTV nhóm Clo hữu cơ có cấu trúc vòng thơm liên kết Clo vô cùng bền vững, nhiệt độ phân hủy cao và thời gian bán phân hủy ($t_{1/2}$) trong đất kéo dài từ 2 đến 5 năm hoặc hàng thập kỷ. Việc lựa chọn công nghệ xử lý đòi hỏi phải cân đối giữa hiệu quả kỹ thuật, chi phí đầu tư và thời gian hoàn trả mặt bằng.

Phương pháp xử lý Hiệu quả kỹ thuật Chi phí kinh tế Thời gian thực hiện Đánh giá khả thi tại Đức Chính
Chôn lấp, cô lập Không triệt để, rủi ro rò rỉ cao Thấp Ngắn (15–30 ngày) Không giải quyết triệt để nguồn ô nhiễm lâu dài
Đốt nhiệt xúc tác Rất cao (>99,9%) Rất cao Ngắn (20–40 ngày) Chi phí vượt ngân sách địa phương, phát sinh khí thải $Dioxin/Furan$
Xử lý sinh học (Bioremediation) Khá (60–75%) Thấp - Trung bình Rất dài (12–36 tháng) Tốc độ phân hủy DDT/Lindane nồng độ cao rất chậm
Oxy hóa hóa học Fenton Rất cao (>90–95%) Hợp lý / Cân đối Ngắn (30–60 ngày) Tối ưu nhất: Triệt để, kiểm soát tốt, chi phí vừa phải

Dựa trên ma trận ưu tiên MoSCoW:

  • Must have: Giảm hàm lượng DDT về $<4,7\text{ mg/kg}$ và Lindane về $<7,1\text{ mg/kg}$ theo QCVN 54:2013/BTNMT (Nhóm 3).
  • Should have: Kiểm soát 100% nước rửa đất và bùn thải sau phản ứng không để ngấm vào nước ngầm.
  • Could have: Bổ sung mùn hữu cơ và vi sinh vật cố định đạm để phục hồi độ phì nhiêu của đất sau phản ứng Fenton.
  • Won't have: Áp dụng công nghệ đốt nhiệt tầng sôi đắt đỏ tại chỗ.
graph TD
    A[Đất ô nhiễm khai thác] --> B[Sàng tuyển loại bỏ tạp chất / Sỏi đá]
    B --> C[Phối trộn bùn lỏng Soil Slurry]
    C --> D[Thiết bị phản ứng AOP Fenton]
    D --> E{Kiểm soát pH 2.8 - 3.5}
    E -->|Châm H2O2 + FeSO4| F[Phản ứng oxy hóa gốc Hydroxyl *OH]
    F --> G[Bể trung hòa bằng Vôi tôi CaOH2 lên pH 6.5 - 7.5]
    G --> H[Lắng & Tách pha rắn - lỏng]
    H --> I[Đất sạch đạt chuẩn QCVN 54:2013]
    H --> J[Nước tuần hoàn tái sử dụng]

Thiết kế hệ thống công nghệ Fenton

Phương pháp Fenton sử dụng chất oxy hóa hydro peroxide ($H_2O_2$) kết hợp chất xúc tác ion sắt hai ($Fe^{2+}$) trong môi trường acid để tạo ra các gốc tự do hydroxyl ($\cdot OH$) có thế oxy hóa cực cao ($E^0 = 2,8\text{ V}$), phá vỡ các liên kết $C-Cl$ và vòng benzen của DDT và Lindane:

$$\text{Fe}^{2+} + \text{H}_2\text{O}_2 \rightarrow \text{Fe}^{3+} + \cdot\text{OH} + \text{OH}^- \quad (k = 76\text{ L}\cdot\text{mol}^{-1}\cdot\text{s}^{-1})$$

$$\cdot\text{OH} + \text{Hợp chất hữu cơ (DDT, Lindane)} \rightarrow \text{Chất trung gian} \rightarrow \text{CO}_2 + \text{H}_2\text{O} + \text{Cl}^-$$

Thông số thiết kế hệ thống:

  • Nồng độ hóa chất tác nhân: Dung dịch $H_2O_2$ công nghiệp 30% - 50%; Muối phèn sắt $FeSO_4 \cdot 7H_2O$ 98%.
  • Tỷ lệ mol tối ưu ($[Fe^{2+}]:[H_2O_2]$): $1:5 - 1:10$; Tỷ lệ lỏng/rắn (L/S): $3:1 - 4:1$.
  • Điều chỉnh pH: Acid sulfuric ($H_2SO_4$) 98% duy trì $pH = 2,8 - 3,2$; Vôi bột $Ca(OH)_2$ 90% trung hòa sau phản ứng về $pH = 6,8 - 7,2$.
  • Thời gian lưu phản ứng ($t_r$): 120 – 180 phút/mẻ khuấy trộn cánh khuấy tốc độ 120 rpm.

Phương pháp nghiên cứu và quan trắc

  1. Phương pháp lấy mẫu hiện trường:
    • Đất: Thực hiện theo TCVN 7538-2:2005 (ISO 10381-2:2002). Khoan lấy mẫu theo lưới ô cờ tại 5 vị trí (MD-01 tại tâm kho; MD-02, MD-03, MD-04, MD-05 cách tâm 4m về các hướng Tây, Nam, Bắc, Đông). Độ sâu phân tầng: 0,5m; 1,0m; 2,0m; 3,0m; 4,0m.
    • Nước ngầm: Lấy mẫu theo TCVN 6000:1995 và Thông tư 30/2011/TT-BTNMT tại 4 giếng khoan của các hộ dân lân cận kho (MN1 đến MN4).
  2. Phương pháp phân tích phòng thí nghiệm:
    • Dư lượng DDT trong đất xác định bằng Sắc ký khí detector cộng kết điện tử (GC-ECD) theo TCVN 6124:1996.
    • Dư lượng Lindane xác định theo TCVN 6132:1996 (đất) và TCVN 7876:2008 (nước).
    • Nồng độ thuốc trừ sâu lân hữu cơ (Wofatox) phân tích trên hệ thống GC-FPD/MS.

Implementation và kết quả

Quy trình tính toán thể tích và hóa chất Fenton

Để đảm bảo hiệu quả kinh tế và định lượng chính xác hóa chất phục vụ thi công, thuật toán tính toán phân vùng ô nhiễm và khối lượng hóa chất Fenton được lập trình tự động hóa:

"""
Module tính toán phân vùng khối lượng đất ô nhiễm và hóa chất phản ứng Fenton
Dự án: Xử lý đất ô nhiễm BVTV tại Đức Chính, Đông Triều, Quảng Ninh
"""
import numpy as np

class FentonSoilRemediation:
    def __init__(self, bulk_density_ton_per_m3=1.35):
        self.rho = bulk_density_ton_per_m3 # Dung trọng đất tự nhiên
        self.zones = {
            "Zone_Heavy": {"area_m2": 65.0, "depth_m": 2.5, "max_ddt_ppm": 11.34},
            "Zone_Moderate": {"area_m2": 165.0, "depth_m": 1.7, "max_ddt_ppm": 10.58},
            "Zone_Light": {"area_m2": 95.0, "depth_m": 0.8, "max_ddt_ppm": 5.11}
        }
        
    def calculate_excavation_volumes(self):
        total_volume = 0.0
        total_mass_ton = 0.0
        details = {}
        for zone, data in self.zones.items():
            v = data["area_m2"] * data["depth_m"]
            m = v * self.rho
            details[zone] = {"volume_m3": round(v, 2), "mass_ton": round(m, 2)}
            total_volume += v
            total_mass_ton += m
        return details, round(total_volume, 2), round(total_mass_ton, 2)

    def calculate_fenton_reagents(self, total_mass_ton, h2o2_per_ton_kg=15.0, fe_ratio=0.1):
        # Định mức: 15kg H2O2 50% / tấn đất ô nhiễm; Tỷ lệ FeSO4.7H2O = 10% khối lượng H2O2
        h2o2_pure_kg = total_mass_ton * h2o2_per_ton_kg
        feso4_kg = h2o2_pure_kg * fe_ratio
        caoh2_neutralize_kg = h2o2_pure_kg * 0.35 # Lượng vôi tôi trung hòa acid
        return {
            "H2O2_50pct_kg": round(h2o2_pure_kg, 2),
            "FeSO4_7H2O_kg": round(feso4_kg, 2),
            "CaOH2_kg": round(caoh2_neutralize_kg, 2)
        }

if __name__ == "__main__":
    remediation = FentonSoilRemediation(bulk_density_ton_per_m3=1.35)
    zone_details, total_vol, total_mass = remediation.calculate_excavation_volumes()
    reagents = remediation.calculate_fenton_reagents(total_mass)
    
    print(f"Tổng thể tích đất đào cần xử lý: {total_vol} m3 (~{total_mass} tấn)")
    print(f"Nhu cầu hóa chất Fenton: {reagents}")

Kết quả phân tích chất lượng môi trường đất

Kết quả phân tích trong phòng thí nghiệm đối với 21 mẫu đất thu thập ngày 15/02/2019 cho thấy tình trạng ô nhiễm diễn ra trên diện rộng và tập trung cao nhất ở lớp đất mặt:

Vị trí lấy mẫu Tầng sâu (m) DDT (mg/kg) Lindane (mg/kg) Wofatox (mg/kg) Đánh giá theo QCVN 54:2013 (Nhóm 3)
ĐC-01 (Tâm kho) 0,5 11,340 15,431 4,018 DDT vượt 2,41 lần; Lindane vượt 2,17 lần
1,0 9,484 12,543 3,060 DDT vượt 2,01 lần; Lindane vượt 1,76 lần
2,0 8,631 7,411 2,010 DDT vượt 1,83 lần; Lindane vượt 1,04 lần
3,0 4,658 5,221 1,906 Đạt ngưỡng quy chuẩn ($<4,7$ và $<7,1$)
4,0 3,578 2,124 1,300 Đạt ngưỡng quy chuẩn
ĐC-02 (Cách 4m Tây) 0,5 10,146 13,243 3,001 Vượt quy chuẩn
1,0 7,126 9,454 2,900 Vượt quy chuẩn
2,0 5,122 7,435 2,015 Vượt quy chuẩn
3,0 2,022 4,018 1,010 Đạt ngưỡng an toàn
ĐC-03 (Cách 4m Nam) 0,5 10,584 9,161 4,419 Vượt quy chuẩn
1,0 8,254 8,211 2,012 Vượt quy chuẩn
2,0 6,005 7,987 1,003 Vượt quy chuẩn
3,0 3,025 3,251 0,050 Đạt ngưỡng an toàn
ĐC-04 (Cách 4m Bắc) 0,5 8,114 10,612 3,030 Vượt quy chuẩn
1,0 7,982 8,124 1,003 Vượt quy chuẩn
2,0 5,011 7,895 0,813 Vượt quy chuẩn
3,0 2,243 4,256 0,230 Đạt ngưỡng an toàn
ĐC-05 (Cách 4m Đông) 0,5 5,112 9,145 4,001 Vượt quy chuẩn
1,0 5,543 8,254 3,009 Vượt quy chuẩn
2,0 4,012 7,243 2,002 Lindane vượt 1,02 lần
3,0 2,124 4,214 1,010 Đạt ngưỡng an toàn
QCVN 54:2013 (Nhóm 3) - 4,700 7,100 KXD Ngưỡng cho phép tối đa 
TỶ LỆ MẪU VƯỢT QUY CHUẨN:
- DDT:     14/21 mẫu (66,67%) | Giá trị max: 11,340 mg/kg (Gấp 2,41 lần)
- Lindane: 15/21 mẫu (71,43%) | Giá trị max: 15,431 mg/kg (Gấp 2,17 lần)
- Wofatox: Phát hiện ở 100% mẫu (Chưa có quy chuẩn so sánh trực tiếp, max: 4,419 mg/kg)

Kết quả phân tích chất lượng nước ngầm

4 mẫu nước ngầm sinh hoạt tại giếng khoan của các hộ dân xung quanh (khoảng cách 15m – 50m) cho kết quả nồng độ tồn dư rất thấp:

  • Mẫu MN1 (Hộ ông Nguyễn Văn Hồng): DDT đạt $0,0012\text{ }\mu\text{g/L}$; Lindane: KPHT; Wofatox: $0,0021\text{ }\mu\text{g/L}$.
  • Mẫu MN2 (Hộ ông Trần Văn Nam): DDT: KPHT; Lindane: $0,0011\text{ }\mu\text{g/L}$; Wofatox: KPHT.
  • Mẫu MN3 (Hộ ông Đỗ Hữu Ban): DDT: KPHT; Lindane: $0,0010\text{ }\mu\text{g/L}$; Wofatox: KPHT.
  • Mẫu MN4 (Hộ ông Nguyễn Văn Bảy): DDT: KPHT; Lindane: KPHT; Wofatox: $0,0010\text{ }\mu\text{g/L}$.
  • QCVN 09-MT:2015/BTNMT: Giới hạn DDT trong nước dưới đất là $1,0\text{ }\mu\text{g/L}$. Toàn bộ các mẫu đều nằm trong ngưỡng an toàn cho phép, chứng tỏ ô nhiễm chưa thấm sâu xuống tầng chứa nước ngầm khai thác.

Phân vùng ô nhiễm và khối lượng cần bốc xúc xử lý

Dựa trên gradient nồng độ suy giảm theo chiều sâu và phương ngang, diện tích ô nhiễm $325\text{ m}^2$ được phân định chi tiết:

  1. Vùng ô nhiễm nặng (Tâm kho):
    • Diện tích: $65\text{ m}^2$. Độ sâu bốc xúc: $2,5\text{ m}$ (do tại độ sâu 2,0m DDT vẫn đạt $8,631\text{ mg/kg}$, xuống $3,0\text{ m}$ mới đạt chuẩn).
    • Thể tích đất cần xử lý: $65\text{ m}^2 \times 2,5\text{ m} = 162,5\text{ m}^3$.
  2. Vùng ô nhiễm trung bình (Vành đai cách tâm 4m phía Bắc, Nam, Tây):
    • Diện tích: $165\text{ m}^2$. Độ sâu bốc xúc: $1,7\text{ m}$ (tính trung bình đến ngưỡng sạch).
    • Thể tích đất cần xử lý: $165\text{ m}^2 \times 1,7\text{ m} = 280,5\text{ m}^3$.
  3. Vùng ô nhiễm nhẹ (Phía Đông):
    • Diện tích: $95\text{ m}^2$. Độ sâu bốc xúc: $0,8\text{ m}$.
    • Thể tích đất cần xử lý: $95\text{ m}^2 \times 0,8\text{ m} = 76,0\text{ m}^3$.
  • Tổng thể tích đất ô nhiễm toàn khu vực cần xử lý: $519,0\text{ m}^3$ (tương đương $\approx 700,65$ tấn đất).

Đổi mới và đóng góp

  1. Lập bản đồ phân tầng ô nhiễm 3D chính xác: Khác với các nghiên cứu khảo sát bề mặt thông thường, đề tài đã thiết lập lát cắt ô nhiễm thẳng đứng chi tiết từ $0,5\text{ m}$ đến $4,0\text{ m}$, giúp tối ưu hóa khối lượng đất cần đào xúc, tránh lãng phí kinh phí bốc xúc tầng đất sạch ở độ sâu $>3,0\text{ m}$.
  2. Ứng dụng công nghệ oxy hóa Fenton cải tiến: Đề xuất quy trình Fenton slurry có bổ sung chất hoạt động bề mặt sinh học để tăng hiệu suất giải hấp các chất POPs bám dính chặt trên hạt sét, nâng cao hiệu suất phân hủy DDT/Lindane lên $>92%$ chỉ sau 3 giờ phản ứng.
  3. Đóng góp kinh tế và bảo vệ tài nguyên: Cung cấp luận cứ khoa học thực tiễn giúp Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh Quảng Ninh và UBND thị xã Đông Triều phê duyệt dự án cải tạo khu đất chùa Đoan Nghiêm, biến một bãi đất hoang nguy hại thành quỹ đất an toàn cho sinh hoạt tâm linh và cộng đồng.

Ứng dụng thực tế và triển khai

Kế hoạch triển khai thực địa (Roadmap)

Dự án cải tạo môi trường đất tại xã Đức Chính được phân kỳ theo lộ trình 6 giai đoạn rõ ràng trong 60 ngày làm việc:

Tuần 1-2: Chuẩn bị mặt bằng, quây rào cách ly & thi công hố bốc xúc
Tuần 3-4: Bốc xúc phân loại 519 m3 đất ô nhiễm vào khu vực xử lý có mái che
Tuần 5-6: Vận hành hệ thống nghiền đất, tạo bùn lỏng và phản ứng Fenton
Tuần 7:   Lắng tách bùn, kiểm nghiệm chất lượng đất đạt QCVN 54:2013
Tuần 8:   Hoàn thổ, bón vôi phục hồi vi sinh và bàn giao mặt bằng cho Chùa Đoan Nghiêm

Ước tính chi phí và hiệu quả đầu tư

Hạng mục chi phí Khối lượng Đơn giá ước tính (VNĐ) Thành tiền (VNĐ)
Đào bốc xúc, vận chuyển nội bộ đất ô nhiễm $519\text{ m}^3$ $180.000/\text{m}^3$ 93.420.000
Hóa chất oxy hóa ($H_2O_2$, $FeSO_4$, $H_2SO_4$, Vôi) 700 tấn đất $450.000/\text{tấn}$ 315.000.000
Thuê máy móc phản ứng, máy xúc, nhân công vận hành Trọn gói - 120.000.000
Quan trắc, phân tích đối chứng sau xử lý (GC-MS) 10 mẫu đất $1.500.000/\text{mẫu}$ 15.000.000
Tổng mức đầu tư dự kiến 543.420.000

Chi phí trung bình chỉ khoảng $1.047.000\text{ VNĐ/m}^3$ đất ô nhiễm, tiết kiệm hơn $65%$ so với phương án đóng kén vận chuyển đi thiêu hủy tại các lò đốt chất thải nguy hại chuyên dụng ($3.000.000 - 4.500.000\text{ VNĐ/m}^3$).

Hạn chế và hướng phát triển

  • Hạn chế kỹ thuật: Phương pháp Fenton sinh ra lượng bùn hydroxide sắt ($Fe(OH)_3$) đáng kể sau khi trung hòa bằng vôi; tiêu hao lượng hóa chất điều chỉnh pH ban đầu lớn do tính đệm tự nhiên của thổ nhưỡng địa phương.
  • Hướng phát triển: Nghiên cứu tích hợp hệ thống Solar-Photo-Fenton (sử dụng bức xạ UV mặt trời) hoặc Electro-Fenton để giảm thiểu lượng muối sắt bổ sung, kết hợp trồng thực vật hấp thụ sinh học (Phytoremediation) sau hoàn thổ như cỏ Vetiver để ổn định cấu trúc sinh học của đất.

Đối tượng hưởng lợi

  • Cơ quan quản lý Nhà nước (Chi cục Bảo vệ Môi trường Quảng Ninh): Có được bộ số liệu quan trắc khoa học, chính xác để cập nhật vào danh mục các điểm ô nhiễm tồn lưu hóa chất BVTV của tỉnh.
  • Chính quyền và Nhân dân xã Đức Chính: Loại bỏ hoàn toàn nguồn phát tán độc tố nguy hiểm, bảo vệ sức khỏe cho hàng trăm hộ dân tại Thôn 1, trả lại môi trường trong lành cho khuôn viên chùa Đoan Nghiêm.
  • Sinh viên và Nhà nghiên cứu Môi trường: Tài liệu tham khảo thực tế điển hình về phương pháp khảo sát lưới ô cờ và công nghệ xử lý đất ô nhiễm POPs bằng phương pháp hóa học.

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu kỹ thuật cốt lõi để triển khai hệ thống xử lý Fenton tại hiện trường là gì?

Hệ thống đòi hỏi mặt bằng có mái che chống nước mưa chảy tràn, nền lót bạt chống thấm HDPE tối thiểu $1,5\text{ mm}$, bồn phản ứng chế tạo từ vật liệu composite hoặc inox chịu acid có cánh khuấy cơ học tốc độ cao, và thiết bị đo online pH/ORP để kiểm soát chính xác lượng châm hóa chất $H_2O_2/Fe^{2+}$.

2. Giới hạn xử lý của phương pháp Fenton đối với các hợp chất POPs có đạt tiêu chuẩn đất ở không?

Hoàn toàn đạt chuẩn. Trong điều kiện phản ứng tối ưu ($pH = 3,0$, tỷ lệ mol $Fe^{2+}:H_2O_2 = 1:8$, thời gian 180 phút), hiệu suất phân hủy DDT và Lindane đạt trên $92 - 95%$, đưa nồng độ DDT từ $11,34\text{ mg/kg}$ xuống dưới $0,9\text{ mg/kg}$ (thấp hơn nhiều so với giới hạn $4,7\text{ mg/kg}$ của QCVN 54:2013/BTNMT cho đất ở và nông nghiệp).

3. Nước thải phát sinh từ quá trình rửa đất và bùn phản ứng được kiểm soát như thế nào?

Toàn bộ nước sau lắng được thu gom về bể điều hòa, kiểm tra pH và nồng độ ion kim loại, sau đó tuần hoàn $100%$ làm nước tạo huyền phù bùn lỏng cho các mẻ xử lý đất tiếp theo, tuyệt đối không xả thải ra kênh mương thủy lợi.

4. Thời gian hoàn thổ và phục hồi sinh thái cho đất sau xử lý mất bao lâu?

Sau khi trung hòa đất bằng vôi bột về $pH = 6,8 - 7,2$, đất được ủ thêm phân chuồng hoai mục và chế phẩm vi sinh hữu cơ (Trichoderma, Bacillus) trong $15 - 20$ ngày là có thể hoàn trả mặt bằng, tái trồng cây bóng mát và hoa màu an toàn.

5. Làm thế nào kiểm soát nguy cơ phát tán bụi và hơi hóa chất trong quá trình đào xúc đất?

Trong suốt quá trình bốc xúc cơ giới, phải áp dụng biện pháp phun sương dập bụi liên tục, công nhân trang bị mặt nạ phòng độc than hoạt tính chuyên dụng chống hơi hữu cơ, và vận chuyển đất bằng xe phủ bạt kín tuyệt đối sang khu tập kết có màng chắn gió.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phan Tuấn Vũ đã giải quyết trọn vẹn bài toán đánh giá hiện trạng ô nhiễm hóa chất BVTV tồn lưu tại xã Đức Chính, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. Với $66,67%$ số mẫu đất vượt chuẩn DDT và $71,43%$ vượt chuẩn Lindane, đề tài đã chỉ rõ ranh giới ô nhiễm $325\text{ m}^2$ và xác lập chính xác thể tích bốc xúc $519\text{ m}^3$ đất. Giải pháp công nghệ oxy hóa nâng cao Fenton được thiết kế chi tiết mang lại phương án xử lý vừa triệt để về mặt môi trường, vừa khả thi về mặt kinh tế, mở ra hướng đi bền vững trong việc xử lý các kho thuốc BVTV tồn lưu trên toàn quốc.