Đánh Giá Thực Trạng Bồi Thường, Hỗ Trợ và Tái Định Cư Khi Nhà Nước Thu Hồi Đất Tại Lai Châu

Luận văn thạc sĩ phân tích vnua đánh giá thực trạng bồi thường hỗ trợ tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại một số dự án, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Nguyễn Văn Hải
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Quân
• Trường học: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản Lý Đất Đai
• Đề tài: Đánh Giá Thực Trạng Bồi Thường, Hỗ Trợ, Tái Định Cư Khi Nhà Nước Thu Hồi Đất Tại Một Số Dự Án Trên Địa Bàn Thành Phố Lai Châu, Tỉnh Lai Châu
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC HÌNH
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 7. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 8. PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Bồi Thường Khi Nhà Nước Thu Hồi Đất Tại Lai Châu

Việc đánh giá bồi thường và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại Lai Châu là một vấn đề quan trọng, ảnh hưởng đến đời sống của nhiều hộ gia đình. Chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cần được thực hiện một cách công bằng và minh bạch để đảm bảo quyền lợi cho người dân. Đặc biệt, trong bối cảnh phát triển kinh tế xã hội, việc thu hồi đất để phục vụ các dự án xây dựng ngày càng trở nên phổ biến.

1.1. Khái Niệm Về Bồi Thường Hỗ Trợ Và Tái Định Cư

Bồi thường, hỗ trợ và tái định cư là những khái niệm quan trọng trong quản lý đất đai. Bồi thường là việc nhà nước đền bù cho người dân khi thu hồi đất, hỗ trợ là các khoản tiền hoặc dịch vụ giúp người dân ổn định cuộc sống sau khi bị thu hồi đất, và tái định cư là việc sắp xếp nơi ở mới cho những hộ gia đình bị ảnh hưởng.

1.2. Tình Hình Thực Hiện Chính Sách Bồi Thường Tại Lai Châu

Tại Lai Châu, chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đã được thực hiện qua nhiều dự án. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại như giá bồi thường chưa hợp lý, thiếu minh bạch trong quy trình thực hiện, dẫn đến khiếu nại từ người dân.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Công Tác Bồi Thường Tái Định Cư

Công tác bồi thường và tái định cư tại Lai Châu đang đối mặt với nhiều thách thức. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân mà còn tác động đến sự phát triển bền vững của địa phương. Việc giải quyết các khiếu nại và tranh chấp liên quan đến bồi thường là rất cần thiết.

2.1. Những Khó Khăn Trong Quy Trình Bồi Thường

Quy trình bồi thường thường gặp khó khăn trong việc xác định giá trị đất đai và tài sản bị thu hồi. Nhiều hộ dân cho rằng giá bồi thường thấp hơn giá thị trường, dẫn đến sự không hài lòng và khiếu nại.

2.2. Tác Động Của Khiếu Nại Đến Dự Án

Các khiếu nại liên quan đến bồi thường có thể làm chậm tiến độ thực hiện các dự án. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến lợi ích của nhà nước mà còn gây khó khăn cho người dân trong việc ổn định cuộc sống.

III. Phương Pháp Đánh Giá Bồi Thường Và Tái Định Cư Hiện Nay

Để đánh giá hiệu quả công tác bồi thường và tái định cư, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học. Việc thu thập dữ liệu từ các hộ dân bị thu hồi đất là rất quan trọng để có cái nhìn tổng quan về tình hình thực tế.

3.1. Phương Pháp Thu Thập Dữ Liệu Sơ Cấp

Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp thông qua phỏng vấn và khảo sát là cần thiết để hiểu rõ hơn về ý kiến của người dân về chính sách bồi thường và tái định cư.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu Để Đưa Ra Giải Pháp

Sau khi thu thập dữ liệu, việc phân tích và đánh giá sẽ giúp đưa ra các giải pháp cụ thể nhằm cải thiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại Lai Châu.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu Tại Lai Châu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại Lai Châu đã có những bước tiến nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần khắc phục. Việc áp dụng các chính sách hợp lý sẽ giúp người dân ổn định cuộc sống sau khi bị thu hồi đất.

4.1. Kết Quả Từ Các Dự Án Nghiên Cứu

Các dự án nghiên cứu cho thấy rằng nhiều hộ dân đã nhận được bồi thường hợp lý, nhưng vẫn còn một số hộ chưa hài lòng với mức bồi thường. Cần có sự điều chỉnh để đảm bảo quyền lợi cho tất cả các hộ dân.

4.2. Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện Chính Sách

Để cải thiện công tác bồi thường, cần có sự tham gia của người dân trong quá trình xây dựng chính sách. Việc lắng nghe ý kiến của người dân sẽ giúp tạo ra các chính sách phù hợp hơn.

V. Kết Luận Về Tương Lai Của Công Tác Bồi Thường Tái Định Cư Tại Lai Châu

Công tác bồi thường và tái định cư tại Lai Châu cần được cải thiện để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế xã hội. Việc thực hiện các chính sách bồi thường công bằng sẽ góp phần tạo ra sự đồng thuận trong cộng đồng và thúc đẩy sự phát triển bền vững.

5.1. Tương Lai Của Chính Sách Bồi Thường

Chính sách bồi thường cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tế và nhu cầu của người dân. Việc này sẽ giúp giảm thiểu các tranh chấp và khiếu nại.

5.2. Vai Trò Của Cộng Đồng Trong Công Tác Bồi Thường

Cộng đồng cần được tham gia vào quá trình xây dựng và thực hiện chính sách bồi thường. Sự tham gia này sẽ giúp tăng cường tính minh bạch và công bằng trong công tác bồi thường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đóng vai trò then chốt trong việc giải phóng mặt bằng, tạo lập quỹ đất sạch để phục vụ phát triển hạ tầng và đô thị hóa. Tại thành phố Lai Châu – trung tâm chính trị, kinh tế của tỉnh Lai Châu với diện tích tự nhiên 7.077,45 ha và quy mô dân số 38.832 người, quá trình chuyển dịch cơ cấu đất đai đang diễn ra mạnh mẽ. Trong giai đoạn 2015–2017, toàn thành phố đã triển khai thu hồi đất tại 42 dự án với tổng diện tích 78,07 ha, tác động trực tiếp đến 663 hộ gia đình, cá nhân và 11 tổ chức, tổng kinh phí chi trả bồi thường, hỗ trợ đạt trên 76,079 tỷ đồng.

Thực tế triển khai cho thấy việc thu hồi đất luôn tiềm ẩn nhiều mâu thuẫn phức tạp về mặt lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người sử dụng đất. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là làm rõ những bất cập trong việc áp dụng đơn giá bồi thường đất, tổ chức tái định cư và giải quyết việc làm cho người dân mất đất sản xuất. Mục tiêu cụ thể của đề tài là đánh giá toàn diện thực trạng thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại 03 dự án trọng điểm trên địa bàn thành phố Lai Châu, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý và đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng.

Nghiên cứu được giới hạn trong phạm vi không gian tại phường Tân Phong và phường Quyết Thắng thuộc thành phố Lai Châu, tập trung vào số liệu thực tế giai đoạn 2015–2017 và điều tra khảo sát sơ cấp năm 2017–2018. Về mặt ý nghĩa, kết quả nghiên cứu góp phần nâng cao tỷ lệ đồng thuận của người dân lên trên 95%, giảm thiểu các vụ việc khiếu nại kéo dài và rút ngắn thời gian giải phóng mặt bằng từ 15% đến 20% cho các dự án phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết quản trị công hiện đại và lý thuyết hài hòa lợi ích kinh tế - xã hội trong quản lý tài nguyên đất đai. Khung phân tích được xây dựng dựa trên mối quan hệ tương tác đa chiều giữa ba chủ thể chính: Nhà nước đóng vai trò quản lý và ban hành chính sách, chủ đầu tư dự án sử dụng quỹ đất và người dân có đất bị thu hồi. Bên cạnh đó, mô hình đánh giá tính bền vững sinh kế sau tái định cư được tích hợp nhằm đo lường mức độ ổn định đời sống của các hộ gia đình bị tác động.

Hệ thống khái niệm nền tảng bao gồm: Thu hồi đất theo quy định của Luật Đất đai năm 2013; Bồi thường thiệt hại về đất và tài sản gắn liền với đất; Hỗ trợ ổn định đời sống, sản xuất và đào tạo nghề; Tái định cư nhằm bảo đảm chỗ ở mới có điều kiện bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ. Cơ sở pháp lý vận dụng trực tiếp các quy định tại 14 điều (từ Điều 74 đến Điều 87) của Luật Đất đai năm 2013, Nghị định số 43/2014/NĐ-CP, Nghị định số 47/2014/NĐ-CP của Chính phủ và Quyết định số 30/2017/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu về đơn giá bồi thường tài sản trên đất.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp thực chứng:

• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ báo cáo thống kê đất đai giai đoạn 2015–2017 của Phòng Tài nguyên và Môi trường thành phố Lai Châu, hồ sơ phương án bồi thường tại Trung tâm Phát triển quỹ đất và bảng giá đất ban hành kèm Quyết định số 43/2014/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu.
• Dữ liệu sơ cấp: Khảo sát thực địa thông qua phiếu điều tra cấu trúc sẵn trong thời gian từ tháng 3/2017 đến tháng 7/2018.

Quy mô mẫu điều tra gồm 114 phiếu, áp dụng phương pháp chọn mẫu có chủ đích kết hợp phân tầng ngẫu nhiên, bao gồm: 84 hộ gia đình bị thu hồi đất tại 03 dự án (30/35 hộ tại Dự án cải tạo ao cá Bác Hồ, 29/30 hộ tại Dự án đường số 4, 25/27 hộ tại Dự án chỉnh trang đô thị đường Lê Duẩn) và 30 cán bộ chuyên môn trực tiếp làm công tác giải phóng mặt bằng. Phương pháp thống kê mô tả và phân tích so sánh đối chứng trên phần mềm Excel được lựa chọn nhằm lượng hóa chính xác mức độ chênh lệch giữa giá bồi thường nhà nước với giá thị trường, đồng thời đo lường các chỉ số đánh giá mức độ hài lòng của cộng đồng dân cư.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu tại 03 dự án trọng điểm mang tính đặc thù trên địa bàn thành phố Lai Châu đã ghi nhận những kết quả cụ thể:

• Dự án cải tạo ao cá Bác Hồ (phường Tân Phong): Diện tích thu hồi 56.791,9 m² liên quan đến 35 hộ gia đình và 01 tổ chức. Tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ đạt 10,282 tỷ đồng. Đây là dự án có quy mô bố trí tái định cư lớn nhất với 26 hộ được giao đất ở mới (chiếm 74,28% tổng số hộ bị thu hồi).
• Dự án xây dựng đường số 4 (phường Quyết Thắng): Diện tích thu hồi 4.040,1 m² của 30 hộ gia đình và 02 tổ chức với tổng số tiền bồi thường, hỗ trợ đạt 1,425 tỷ đồng. Mặc dù có 18 hộ bị thu hồi đất ở nhưng chỉ có 01 hộ (chiếm 3,33%) đủ điều kiện bố trí tái định cư do phần diện tích còn lại của các hộ khác vẫn đủ điều kiện xây dựng.
• Dự án chỉnh trang đô thị trục đường Lê Duẩn (phường Tân Phong): Thu hồi 29.664,8 m² đất nông nghiệp của 27 hộ dân với tổng kinh phí 3,124 tỷ đồng. Dự án không phát sinh hộ tái định cư tại chỗ (tỷ lệ 0%), mục tiêu chính là san gạt mặt bằng tạo quỹ đất phục vụ tái định cư cho thủy điện Sơn La và đấu giá quyền sử dụng đất.

Về mức độ tiếp cận thông tin, 100% hộ dân tại 03 dự án xác nhận được phổ biến đầy đủ chính sách và dự thảo phương án bồi thường thông qua các cuộc họp dân và niêm yết công khai. Đơn giá bồi thường tài sản, công trình xây dựng và cây cối hoa màu đạt tỷ lệ đồng thuận trên 90% nhờ bám sát giá bán thực tế trên thị trường.

Thảo luận kết quả

Thành công nổi bật trong công tác thu hồi đất tại thành phố Lai Châu bắt nguồn từ việc địa phương đã hoàn thành công tác đo đạc bản đồ địa chính chính quy đạt tỷ lệ 82,5% diện tích tự nhiên, tạo cơ sở pháp lý minh bạch cho việc xác định nguồn gốc đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Tuy nhiên, tồn tại lớn nhất nằm ở sự chênh lệch giữa giá đất bồi thường do Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành với giá chuyển nhượng thực tế ngoài thị trường tự do. Khoảng 18% số hộ dân tại các vị trí tiếp giáp trục giao thông chính có kiến nghị về đơn giá đất ở còn thấp. Khi phân tích cơ cấu chi trả tài chính, số liệu có thể được mô hình hóa rõ nét qua bảng phân tích tỷ trọng: chi phí bồi thường đất chiếm khoảng 45%, bồi thường tài sản vật kiến trúc chiếm 35%, và các khoản hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp chiếm 20% tổng ngân sách. So sánh với các địa phương lân cận trong khu vực Tây Bắc như Lào Cai hay Điện Biên, công tác vận động thuyết phục tại thành phố Lai Châu đạt hiệu quả cao hơn, giúp giải quyết triệt để các khúc mắc mà không cần áp dụng biện pháp cưỡng chế hành chính phức tạp.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bảo đảm an sinh xã hội bền vững trên địa bàn thành phố Lai Châu, bốn nhóm giải pháp trọng tâm cần được triển khai đồng bộ:

1. Hoàn thiện cơ chế định giá đất cụ thể: Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu giao Sở Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp với các tổ chức tư vấn định giá độc lập để áp dụng hệ số điều chỉnh giá đất sát với giá giao dịch thực tế thị trường. Mục tiêu kiểm soát mức chênh lệch giá dưới 10%, hoàn thành phê duyệt phương án giá trước thời điểm ban hành thông báo thu hồi đất tối thiểu 30 ngày.
2. Nâng cao hiệu quả đào tạo nghề và chuyển đổi sinh kế: Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội thành phố phối hợp với Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp xây dựng các gói hỗ trợ đào tạo nghề phi nông nghiệp, thương mại và dịch vụ. Mục tiêu bảo đảm 100% lao động nông nghiệp trong diện thu hồi đất có nhu cầu được đào tạo nghề, đạt mức thu nhập ổn định tối thiểu từ 4,5 đến 5,5 triệu đồng/tháng trong vòng 6 tháng sau thu hồi.
3. Hiện đại hóa hệ thống hồ sơ địa chính: Ủy ban nhân dân thành phố Lai Châu bố trí ngân sách đẩy nhanh tiến độ đo vẽ bản đồ địa chính tại các khu vực mở rộng đô thị, phấn đấu nâng tỷ lệ phủ kín bản đồ địa chính từ 82,5% lên 95% diện tích tự nhiên giai đoạn 2018–2020, tích hợp dữ liệu số hóa phục vụ công tác kiểm kê giải phóng mặt bằng tự động.
4. Minh bạch hóa quy trình đối thoại và giám sát cộng đồng: Trung tâm Phát triển quỹ đất và Ủy ban nhân dân các xã, phường thiết lập cơ chế đối thoại trực tiếp tối thiểu 02 vòng với các hộ dân có đất thu hồi trước khi chốt phương án bồi thường. Phấn đấu đạt tỷ lệ đồng thuận bàn giao mặt bằng trên 98% ngay trong đợt chi trả đầu tiên, loại trừ hoàn toàn tình trạng khiếu nại vượt cấp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho bốn nhóm đối tượng chuyên môn:

• Cán bộ quản lý nhà nước tại Sở Tài nguyên và Môi trường, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Trung tâm Phát triển quỹ đất cấp huyện và thành phố: Sử dụng làm tài liệu tham khảo để chuẩn hóa quy trình lập, thẩm định phương án bồi thường và xử lý các tình huống vướng mắc về nguồn gốc đất đai thực tế.
• Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng và các doanh nghiệp phát triển hạ tầng: Khai thác kinh nghiệm dự toán chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng, dự báo các xung đột lợi ích tiềm ẩn để lập tiến độ thi công chính xác cho các dự án giao thông, đô thị.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Kinh tế tài nguyên: Tiếp cận bộ khung phương pháp luận nghiên cứu xã hội học với 114 phiếu khảo sát thực chứng và nguồn số liệu thứ cấp tin cậy để phục vụ công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học.
• Đơn vị tư vấn thẩm định giá bất động sản: Tham khảo mô hình so sánh đối chứng giá đất quy định và giá thị trường tại các đô thị miền núi đặc thù, từ đó hoàn thiện phương pháp định giá đất cụ thể phục vụ bồi thường.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn lựa chọn 03 dự án nào để nghiên cứu chuyên sâu tại thành phố Lai Châu? Đề tài nghiên cứu Dự án cải tạo ao cá Bác Hồ (56.791,9 m² đất thu hồi), Dự án đường số 4 (4.040,1 m² đất thu hồi) và Dự án chỉnh trang đô thị trục đường Lê Duẩn (29.664,8 m² đất thu hồi). Các dự án này mang tính đại diện cao cho các loại hình thu hồi đất đô thị, đất giao thông và đất nông nghiệp tại địa phương.

Quy mô mẫu khảo sát thực địa của đề tài được phân bổ như thế nào? Tổng quy mô mẫu nghiên cứu là 114 phiếu, được điều tra thực tế thông qua bảng hỏi. Trong đó gồm 84 hộ gia đình bị thu hồi đất tại 03 dự án (tỷ lệ điều tra đạt trên 91% tổng số hộ) và 30 cán bộ chuyên môn trực tiếp làm công tác bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng tại thành phố.

Khó khăn lớn nhất trong công tác giải phóng mặt bằng tại thành phố Lai Châu là gì? Vướng mắc chủ yếu xuất phát từ sự chênh lệch giữa đơn giá đất bồi thường do Nhà nước quy định với giá giao dịch tự do trên thị trường. Ngoài ra, việc xác định nguồn gốc sử dụng đất nông nghiệp khai hoang qua nhiều thời kỳ và giải quyết việc làm mới cho người dân mất đất sản xuất cũng là bài toán nan giải.

Người dân đánh giá như thế nào về chính sách bồi thường tài sản và cây cối hoa màu? Có trên 90% số hộ dân được khảo sát đồng tình với mức giá bồi thường tài sản, vật kiến trúc và hoa màu. Mức giá này được áp dụng theo các quyết định cập nhật của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu, bảo đảm sát với giá bán vật liệu và chi phí nhân công thực tế tại địa phương.

Tình trạng đời sống và thu nhập của các hộ dân sau khi bị thu hồi đất biến chuyển ra sao? Phần lớn các hộ dân sau khi nhận tiền bồi thường, hỗ trợ đều duy trì được mức sống ổn định so với trước khi thu hồi đất. Nhờ việc bố trí tái định cư đầy đủ cơ sở hạ tầng tại Dự án ao cá Bác Hồ và hỗ trợ chuyển đổi nghề kịp thời, các hộ gia đình đã sớm ổn định chỗ ở và phát triển các mô hình kinh doanh dịch vụ mới.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện bức tranh bồi thường, giải phóng mặt bằng tại 42 dự án với diện tích 78,07 ha trên địa bàn thành phố Lai Châu giai đoạn 2015–2017.
• Nghiên cứu thực chứng chi tiết 03 dự án điển hình với tổng kinh phí chi trả hơn 14,83 tỷ đồng, làm rõ các đặc trưng về tái định cư đô thị và thu hồi đất nông nghiệp.
• Khảo sát thực tế 114 phiếu cho thấy quy trình thực hiện công khai, dân chủ đạt tỷ lệ phổ biến chính sách 100% và nhận được sự đồng thuận cao về bồi thường tài sản trên đất.
• Xác định rõ nguyên nhân cốt lõi của các kiến nghị đất đai xuất phát từ sự chênh lệch giá thị trường và nhu cầu đào tạo nghề cho lao động nông thôn.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp mang tính khả thi cao nhằm hoàn thiện cơ chế định giá, số hóa hồ sơ địa chính và bảo đảm sinh kế dài hạn cho người dân.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc giúp chính quyền địa phương hoàn thiện chính sách đất đai cấp cơ sở. Các cơ quan quản lý và nhà nghiên cứu quan tâm có thể tiếp tục mở rộng phạm vi đánh giá tác động sinh kế dài hạn sau tái định cư để ứng dụng vào công tác quản trị đất đai hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN VĂN HẢI ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ, TÁI ĐỊNH CƯ KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT TẠI MỘT SỐ DỰ ÁN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ LAI CHÂU, TỈNH LAI CHÂU Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Văn Quân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN - Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. - Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cám ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 19 tháng 9 năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Văn Hải i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình, sự đóng góp quý báu của nhiều cá nhân và tập thể đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành luận văn này.

Trước hết, tôi xin chân thành cảm ơn TS. Nguyễn Văn Quân - Bộ môn Quản lý đất đai, Khoa Quản lý đất đai – Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình hướng dẫn trong suốt thời gian thực hiện đề tài. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn sự góp ý chân thành của các Thầy, Cô giáo Khoa Quản lý đất đai, Ban quản lý đào tạo - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi thực hiện đề tài. Tôi xin trân trọng cảm ơn Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lai Châu, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh, Phòng Tài nguyên và Môi trường thành phố Lai Châu, Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Lai Châu, Cấp uỷ, chính quyền và bà con nhân dân các xã, phường đã giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài tại địa bàn.

Tôi xin cảm ơn tới gia đình và những người thân, các cán bộ, đồng nghiệp và bạn bè đã tạo điều kiện về mọi mặt cho tôi trong quá trình thực hiện đề tài này. Một lần nữa tôi xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày 27 tháng 9 năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Văn Hải ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. II Mục lục .III Danh mục chữ viết tắt. VI Danh mục bảng.

VII Danh mục hình. VIII Trích yếu luận văn. IX Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn. Ý nghĩa khoa học.

Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Tổng quan về chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất. Khái niệm về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Mục đích, ý nghĩa của việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Đặc điểm của bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Nguyên tắc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Một số yếu tổ ảnh hưởng tới công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.

Chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của một số nước trên thế giới. Bài học kinh nghiệm về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho Việt Nam. Chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất qua các thời kỳ ở Việt Nam .15 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Trước khi có Luật Đất đai năm 1993.

Thời kỳ thực hiện Luật Đất đai năm 2003. Thời kỳ thực hiện Luật Đất đai năm 2013. Tình hình thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất ở Việt Nam. Tình hình thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Lai Châu.

Các văn bản pháp quy của tỉnh Lai Châu. Thực tiễn về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất của tỉnh Lai Châu. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu.

Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp điều tra thu nhập số liệu thứ cấp. Phương pháp chọn điểm. Phương pháp điều tra thu nhập số liệu sơ cấp. Phương thống kê, xử lý và phân tích số liệu.

Phương pháp so sánh, đánh giá. Kết quả và thảo luận. Khái quát địa bàn nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của thành phố lai châu.

Thực trạng quản lý, sử dụng đất của thành phố lai châu, tỉnh lai châu. Biến động đất đai giai đoạn 2015-2017. Tình hình thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Các văn bản pháp lý về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư áp dụng trên địa bàn.

Tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn. Kết quả thực hiện về công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại đối với 03 dự án nghiên cứu .47 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Khái quát về 03 dự án nghiên cứu. Đối tượng và điều kiện được bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại 03 dự án nghiên cứu.

Kết quả thực hiện dự án. Đánh giá việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Đánh giá của người dân. Đánh giá của cán bộ trực tiếp thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất.

Tổng hợp các thuận lợi, khó khăn trong công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất tại 3 dự án nghiên cứu. Đề xuất một số giải pháp nhằm thực hiện tốt công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất. Kết luận và kiến nghị .71 Tài liệu tham khảo .73 Phần phụ lục.75 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BT Bồi thường BT,HT Bồi thường, hỗ trợ CHXHCN Cộng hòa xã hội chủ nghĩa CNH-HĐH Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá GCNQSDĐ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất GPMB Giải phóng mặt bằng HĐND Hội đồng nhân dân HSĐC Hồ sơ địa chính KHSDĐ Kế hoạch sử dụng đất KT-XH Kinh tế - xã hội QHSDĐ Quy hoạch sử dụng đất QSDĐ Quyền sử dụng đất TĐC Tái định cư TN&MT Tài nguyên và Môi trường TS-VKT Tài sản – vật kiến trúc TTCN Tiểu thủ công nghiệp vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Tổng hợp kết quả đo đạc, lập bản đồ địa chính của thành phố Lai Châu.

Diện tích, cơ cấu đất đai phân theo đơn vị hành chính. Diện tích đất phân theo mục đích sử dụng. Diện tích đất lâm nghiệp theo đơn vị hành chính. Tổng hợp diện tích đất phi nông nghiệp.

Diện tích, cơ cấu đất đai phân theo đơn vị hành chính. Bảng biến động diện tích năm 2015 - 2017. Bảng tổng hợp kết quả bồi thường về đất của dự án. Bảng tổng hợp kết quả bồi thường về đất của dự án.

Bảng tổng hợp kết quả bồi thường về TS, VKT, hoa màu của 03 dự án. Bảng tổng hợp các khoản hỗ trợ của 03 dự án. Bảng tổng hợp đánh giá của người dân về tính minh bạch, tinh thần phục vụ của CBCNVC khi thực hiện 03 dự án. Bảng tổng hợp đánh giá của người dân về đơn giá bồi thường đất đai, tài sản, vật kiến trúc, cây cối hoa màu.

Bảng tổng hợp đánh giá của người dân về mục đích sử dụng tiền bồi thường, hỗ trợ của người dân tại các dự án. Bảng tổng hợp đánh giá của người dân về đời sống của người dân sau khi bị thu hồi đất. 64 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 3. Sơ đồ vị trí nghiên cứu.

Sơ đồ địa bàn nghiên cứu. Sơ đồ vị trí dự án cải tạo ao cá Bác Hồ. Sơ đồ vị trí dự án đường số 4. Sơ đồ vị trí dự án chỉnh trang đô thị.

51 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Văn Hải Tên luận văn: Đánh giá thực trạng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất tại một số dự án trên địa bàn thành phố Lai Châu, tỉnh Lai Châu. Ngành: Quản lý Đất đai. Mã số: 8850103 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Mục đích nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của luận văn là đánh giá công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất tại một số dự án trên địa bàn thành phố Lai Châu, trên cơ sở đó đề xuất một số giải pháp góp phần giải quyết những tồn tại, khó khăn trong công tác BT, HT, TĐC để công tác BT, HT, TĐC khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn nghiên cứu được thực hiện nhanh chóng hơn và bàn giao mặt bằng đúng tiến độ triển khai các dự án.

Phương pháp nghiên cứu Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp nhằm khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, tình hình quản lý sử dụng đất và công tác BT, HT, TĐC tại thành phố Lai Châu; Phương pháp chọn điểm nhằm chọn các dự án mang tính đặc trưng nhất trong công tác BT,HT,TĐC trên thành phố Lai Châu; Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp thông qua việc phỏng vấn theo phiếu đã lập sẵn nhằm thu thập những thông tin về đời sống của người dân sau thu hồi đất; đánh giá của người dân về chính sách BT, HT tại 03 dự án; Phương pháp thống kê, xử lý và phân tích số liệu để tổng hợp, phân tích số liệu và dựa vào đó để đưa ta các nhận định, đánh giá cụ thể các vấn đề nghiên cứu; Phương pháp so sánh, đánh giá nhằm mục đích so sánh giá đất, giá bồi thường.khi nhà nước thu hồi đất với giá thị trường để qua đó đưa ra các đánh giá cụ thể về nội dung nghiên cứu Kết quả chính và kết luận Thành phố Lai Châu với dân số 38.832 người và tổng diện tích tự nhiên 7.077,44 ha là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, xã hội của tỉnh Lai Châu.