Hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty cổ phần đầu tư phát triển công nghệ tài nguyên và môi trường việt nam

Hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty cổ phần đầu tư phát triển công nghệ tài nguyên và môi trường Việt Nam.

• Tác giả: Nguyễn Thu Huyền
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Thảo Anh
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Cải Tiến Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN TIỀN LƯƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƯƠNG
• 1.1. Cơ sở lý luận về kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương
• 1.1.1. Khái niệm cơ bản
• 1.1.2. Hình thức trả lương
• 1.1.3. Vai trò, ý nghĩa và nhiệm vụ của kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương
• 1.2. Kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương
• 1.2.1. Kế toán tiền lương
• 1.2.2. Kế toán các khoản trích theo lương
• 1.2.3. Các hình thức kế toán
• 1.2.3.1. Hình thức nhật ký – sổ cái
• 1.2.3.2. Hình thức nhật ký chung
• 1.2.3.3. Hình thức chứng từ ghi sổ
• 1.2.3.4. Hình thức nhật ký – chứng từ
• 1.2.4. Hình thức kế toán trên máy vi tính
• 1.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG I
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN TIỀN LƯƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƯƠNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG VIỆT NAM
• 2.1. Khái quát về Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam
• 2.2. Quá trình hình thành phát triển. Chức năng nhiệm vụ, ngành nghề kinh doanh chính của IDTECH. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của IDTECH. Một số chỉ tiêu hoạt động tại IDTECH. Tổ chức công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam. Tổ chức bộ máy kế toán của IDTECH
• 2.3. Vận dụng chế độ, chính sách kế toán tại IDTECH. Phần mềm kế toán áp dụng tại IDTECH
• 2.4. Thực trạng kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam
• 2.4.1. Đặc điểm tiền lương và các khoản trích theo lương tại IDTECH
• 2.4.2. Kế toán tiền lương
• 2.4.3. Kế toán các khoản trích theo lương
• 2.4.4. Thuế TNCN tại IDTECH
• 2.5. Đánh giá thực trạng công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN KẾ TOÁN TIỀN LƯƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƯƠNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG VIỆT NAM
• 3.1. Các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam
• 3.2. Kiến nghị nhằm hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương
• 3.2.1. Kiến nghị với Nhà nước
• 3.2.2. Kiến nghị với doanh nghiệp
• 3.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Cải Tiến Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Cải tiến kế toán tiền lương là một trong những yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình quản lý tài chính. Tại IDTECH, việc cải tiến này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công việc mà còn đảm bảo quyền lợi cho người lao động. Để thực hiện điều này, cần có sự thay đổi trong cách thức quản lý và áp dụng công nghệ thông tin vào quy trình kế toán.

1.1. Khái Niệm Về Kế Toán Tiền Lương

Kế toán tiền lương là quá trình ghi chép, phân tích và báo cáo các khoản chi phí liên quan đến tiền lương của người lao động. Điều này bao gồm cả các khoản trích theo lương như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các khoản phụ cấp khác.

1.2. Vai Trò Của Kế Toán Tiền Lương Trong Doanh Nghiệp

Kế toán tiền lương không chỉ là công cụ quản lý chi phí mà còn là yếu tố quyết định đến sự hài lòng của người lao động. Một hệ thống kế toán tiền lương hiệu quả giúp doanh nghiệp duy trì động lực làm việc và tăng cường sự gắn bó của nhân viên.

II. Thách Thức Trong Quản Lý Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Mặc dù đã có những cải tiến, nhưng IDTECH vẫn đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý kế toán tiền lương. Những vấn đề này có thể ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động và sự hài lòng của nhân viên. Việc nhận diện và giải quyết các thách thức này là rất cần thiết.

2.1. Hạn Chế Trong Quy Trình Hiện Tại

Quy trình kế toán tiền lương hiện tại tại IDTECH còn nhiều hạn chế, như việc ghi chép thủ công và thiếu tính tự động hóa. Điều này dẫn đến sai sót và mất thời gian trong việc xử lý thông tin.

2.2. Khó Khăn Trong Việc Đáp Ứng Quy Định Pháp Luật

Việc cập nhật và tuân thủ các quy định pháp luật về tiền lương và các khoản trích theo lương là một thách thức lớn. IDTECH cần phải thường xuyên theo dõi và điều chỉnh để đảm bảo tuân thủ đúng quy định.

III. Phương Pháp Cải Tiến Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Để cải tiến kế toán tiền lương, IDTECH cần áp dụng các phương pháp hiện đại và hiệu quả. Việc áp dụng công nghệ thông tin và tự động hóa quy trình sẽ giúp giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian.

3.1. Ứng Dụng Phần Mềm Kế Toán Hiện Đại

Sử dụng phần mềm kế toán chuyên dụng giúp tự động hóa quy trình tính toán và báo cáo tiền lương. Điều này không chỉ tiết kiệm thời gian mà còn nâng cao độ chính xác trong công việc.

3.2. Đào Tạo Nhân Viên Kế Toán

Đào tạo nhân viên kế toán về các quy trình mới và công nghệ hiện đại là rất quan trọng. Nhân viên cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để thực hiện công việc một cách hiệu quả.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Cải Tiến Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Việc cải tiến kế toán tiền lương tại IDTECH đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các ứng dụng thực tiễn cho thấy sự thay đổi trong quy trình đã giúp nâng cao hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân viên.

4.1. Kết Quả Đạt Được Sau Cải Tiến

Sau khi áp dụng các phương pháp cải tiến, IDTECH đã giảm thiểu được thời gian xử lý và tăng cường độ chính xác trong báo cáo tài chính. Điều này giúp doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn.

4.2. Phản Hồi Từ Nhân Viên

Nhân viên tại IDTECH đã có những phản hồi tích cực về quy trình mới. Họ cảm thấy hài lòng hơn với cách thức tính lương và các khoản trích theo lương, từ đó nâng cao tinh thần làm việc.

V. Kết Luận Về Cải Tiến Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Cải tiến kế toán tiền lương tại IDTECH là một bước đi quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý tài chính. Những giải pháp đã được áp dụng không chỉ giúp cải thiện quy trình mà còn tạo ra giá trị cho cả doanh nghiệp và người lao động.

5.1. Tương Lai Của Kế Toán Tiền Lương Tại IDTECH

Trong tương lai, IDTECH cần tiếp tục cải tiến và cập nhật công nghệ để duy trì sự cạnh tranh. Việc áp dụng các công nghệ mới sẽ giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Doanh Nghiệp

Doanh nghiệp cần thường xuyên đánh giá và điều chỉnh quy trình kế toán tiền lương để đáp ứng nhu cầu thay đổi của thị trường và quy định pháp luật. Điều này sẽ giúp IDTECH duy trì vị thế cạnh tranh trong ngành.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quản trị doanh nghiệp và hạch toán kinh tế, tiền lương đại diện cho nguồn thu nhập chủ yếu bảo đảm tái sản xuất sức lao động của người lao động, đồng thời là một bộ phận chi phí lớn cấu thành giá thành dịch vụ, sản phẩm của đơn vị sản xuất kinh doanh. Việc quản lý, hạch toán tiền lương và các khoản trích theo lương (bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn) là công cụ đòn bẩy kinh tế nhằm khuyến khích tăng năng suất lao động, bảo đảm quyền lợi chính đáng cho người lao động và bảo đảm tính tuân thủ pháp luật kế toán, thuế của doanh nghiệp.

Đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam (IDTECH) – một doanh nghiệp hoạt động chuyên sâu trong các lĩnh vực tư vấn, quan trắc môi trường và thi công hạ tầng xử lý chất thải – đặc thù lao động có trình độ kỹ thuật cao cùng tính chất dự án phân tán đòi hỏi công tác kế toán tiền lương phải phản ánh chính xác, kịp thời và minh bạch. Xuất phát từ bối cảnh đó, tác giả Nguyễn Thu Huyền đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài "Hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam".

Nhiệm vụ và mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể theo 3 nội dung:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương trong các doanh nghiệp theo chuẩn mực và chế độ kế toán hiện hành.
2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng tổ chức công tác kế toán tiền lương, các khoản trích theo lương tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam, từ khâu luân chuyển chứng từ, phương pháp tính lương đến việc vào sổ kế toán và lập báo cáo.
3. Đề xuất các nhóm giải pháp và kiến nghị thực tiễn nhằm khắc phục các tồn tại, góp phần hoàn thiện công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại doanh nghiệp.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại doanh nghiệp.
• Phạm vi không gian: Thực hiện tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam (IDTECH), địa chỉ tại Số 19C, Ngõ 84 phố Yên Hòa, Phường Yên Hòa, Quận Cầu Giấy, Hà Nội.
• Phạm vi thời gian: Đề tài nghiên cứu dữ liệu thực tế trong giai đoạn 2019 – 2021, đi sâu phân tích số liệu chi tiết tháng 12 năm 2021; thời gian thực tập và hoàn thành khóa luận kéo dài từ ngày 01/12/2021 đến ngày 15/05/2022.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập hệ thống cơ sở lý luận dựa trên các quy định pháp luật và chuẩn mực kế toán hiện hành của Việt Nam:

• Khung pháp lý về lao động và tiền lương: Bộ luật Lao động số 10/2012/QH13 (Điều 90, Điều 97 quy định về tiền lương và làm thêm giờ); Bộ luật Lao động năm 2019 (Điều 96) và Nghị định số 145/2020/NĐ-CP (khoản 1 Điều 54) hướng dẫn về cách xác định tiền lương ngày, tuần, tháng, giờ; Nghị định số 90/2019/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu vùng.
• Quy định về trích nộp bảo hiểm và kinh phí công đoàn: Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14/04/2017 của Bảo hiểm xã hội Việt Nam và Nghị định số 58/2020/NĐ-CP quy định về mức đóng, tỷ lệ trích các khoản BHXH, BHYT, BHTN và KPCĐ.
• Chế độ kế toán: Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp, quy định nguyên tắc hạch toán, kết cấu các tài khoản kế toán liên quan gồm Tài khoản 334 (Phải trả người lao động), Tài khoản 338 (Phải trả, phải nộp khác - chi tiết các TK 3382, 3383, 3384, 3386), cùng hệ thống tài khoản chi phí (TK 622, TK 627, TK 641, TK 642).

Tỷ lệ trích các khoản theo lương áp dụng trong chế độ kế toán được hệ thống hóa như sau:

Loại khoản trích	Tỷ lệ trừ vào lương NLĐ	Tỷ lệ tính vào chi phí SXKD	Tổng tỷ lệ trích nộp
Bảo hiểm xã hội (BHXH)	8,0%	17,0%	25,0%
Bảo hiểm y tế (BHYT)	1,5%	3,0%	4,5%
Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)	1,0%	1,0%	2,0%
Kinh phí công đoàn (KPCĐ)	0%	2,0%	2,0%
Tổng cộng	10,5%	23,0%	33,5%

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm:

• Phương pháp điều tra, thu thập số liệu: Tiến hành phỏng vấn trực tiếp cán bộ nhân sự, kế toán viên; thu thập chứng từ gốc, hệ thống bảng chấm công, bảng thanh toán lương, sổ kế toán chi tiết, sổ cái và báo cáo tài chính của IDTECH.
• Phương pháp phân tích – tổng hợp: Xử lý các chuỗi số liệu tài chính giai đoạn 2019 - 2021, đối chiếu thực tế hạch toán của đơn vị với các quy định pháp luật và thông tư kế toán nhằm rút ra ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân.
• Phương pháp liệt kê: Trích dẫn các tài liệu, hồ sơ pháp lý, biểu mẫu kế toán và các nghiên cứu học thuật liên quan.

Nguồn dữ liệu sử dụng là số liệu nội bộ được cung cấp chính thức từ Phòng Kế toán – Tài chính và Phòng Hành chính – Nhân sự của Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương

Chương 1 hệ thống hóa các định nghĩa, vai trò, nhiệm vụ và nguyên tắc hạch toán kế toán lao động, tiền lương:

• Khái niệm và bản chất: Tiền lương được làm rõ dưới góc độ kinh tế và pháp lý theo Bộ luật Lao động, là khoản thù lao người sử dụng lao động trả cho người lao động theo thỏa thuận, gắn liền với năng suất và chất lượng công việc. Tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc gồm mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác theo Quyết định 595/QĐ-BHXH.
• Các hình thức trả lương: Trình bày chi tiết cơ cấu và công thức xác định của 3 hình thức chính:
  1. Trả lương theo thời gian: Bao gồm thời gian giản đơn (tính theo tháng, tuần, ngày, giờ) và thời gian có thưởng; phương pháp tính lương làm thêm giờ (150% ngày thường, 200% ngày nghỉ tuần, 300% ngày lễ/nghỉ có lương, 50% làm đêm).
  2. Trả lương theo sản phẩm: Phân loại thành sản phẩm trực tiếp, sản phẩm gián tiếp, sản phẩm có thưởng và sản phẩm lũy tiến.
  3. Trả lương khoán: Áp dụng căn cứ vào khối lượng, chất lượng công việc và tỷ lệ hoàn thành công việc theo hợp đồng giao khoán.
• Hạch toán kế toán và chứng từ: Khái quát kết cấu của TK 334 và TK 338; các chứng từ kế toán liên quan (Bảng chấm công, Bảng thanh toán tiền lương, Giấy đi đường, Phiếu xác nhận sản phẩm hoàn thành, Bảng phân bổ tiền lương và BHXH); 5 hình thức tổ chức sổ kế toán (Nhật ký - Sổ cái, Nhật ký chung, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký - Chứng từ và Hình thức kế toán trên máy vi tính).

Chương 2: Thực trạng kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam

Chương 2 phản ánh toàn diện tình hình thực tế tại IDTECH thông qua hệ thống dữ liệu doanh nghiệp:

• Khái quát đơn vị: IDTECH được thành lập ngày 16/12/2016 theo Giấy phép kinh doanh số 0107669379 do Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội cấp, vốn điều lệ 9 tỷ đồng, do ông Phạm Hoa Cương làm Giám đốc. Lĩnh vực chính gồm tư vấn xử lý môi trường, quan trắc môi trường tự động, thiết kế hạ tầng, lập quy hoạch tài nguyên môi trường.
• Tình hình nhân sự và kết quả sản xuất kinh doanh:
  • Tổng số nhân lực hợp tác của công ty gồm 42 người (bao gồm 2 PGS, 1 TS, 5 ThS, 29 kỹ sư/cử nhân chuyên ngành và 3 cử nhân kinh tế).
  • Về mặt cơ cấu lao động thường trực tại thời điểm khảo sát, đơn vị có 29 lao động, phân bổ: Phòng Tổng hợp 8 người chính thức (21,4%), Phòng Quản lý kỹ thuật 19 người chính thức (71,4%), Hội đồng chuyên gia và cộng tác viên 2 người (7,2%).

Kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2019 – 2021 của đơn vị ghi nhận sự biến động rõ nét do tác động của đại dịch Covid-19:

Chỉ tiêu (Đơn vị tính: Nghìn đồng)	Năm 2019	Năm 2020	Năm 2021
Doanh thu thuần bán hàng và CCDV	30.565.000	20.185.000	15.045.000
Giá vốn hàng bán	28.045.000	17.310.000	12.812.000
Lợi nhuận gộp	1.520.000	2.875.000	2.233.000
Doanh thu hoạt động tài chính	43.423	52.110	38.900
Chi phí tài chính	18.081	15.200	14.100
Chi phí quản lý doanh nghiệp	1.746.000	1.820.000	1.650.000
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	239.326	1.091.910	607.800
Lợi nhuận khác	-95.126	5.000	-12.000
Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế	143.326	1.096.910	595.800
Chi phí thuế TNDN hiện hành	47.005	219.382	119.160
Lợi nhuận sau thuế TNDN	96.321	877.528	476.640

• Tổ chức bộ máy kế toán: Phòng Kế toán - Tài chính gồm 4 nhân sự (Kế toán trưởng, Tư vấn viên tài chính, Kế toán tiền lương kiêm kế toán tiền, Kế toán thuế). Đơn vị áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, kỳ hạch toán theo quý, niên độ theo năm dương lịch, hình thức sổ Nhật ký chung trên phần mềm Fast Accounting 11.
• Thực trạng tính và trả lương:
  • Phương pháp tính lương: Áp dụng hình thức trả lương theo thời gian kết hợp lương hiệu quả kinh doanh. $$\text{Tổng thu nhập} = \text{Lương HĐ} + \text{Lương HQKD} + \text{Tăng ca} + \text{Phụ cấp}$$ Trong đó, Lương hiệu quả kinh doanh được xác định dựa trên điểm doanh thu: $$\text{Lương HQKD} = \text{Lương doanh thu} \times \left(\frac{\text{Ngày công thực tế}}{\text{Ngày công quy định}}\right) \times \text{Điểm doanh thu}$$
  • Chế độ phụ cấp: Tiền ăn trưa cố định 27.000 đồng/ngày; phụ cấp trang phục 400.000 đồng/tháng; phụ cấp điện thoại theo vị trí công việc. Nhân viên thử việc hưởng 85% lương cơ bản; cộng tác viên, sinh viên thực tập hưởng 25.000 đồng/giờ thực tế.
  • Luân chuyển chứng từ: Bộ phận Hành chính – Nhân sự theo dõi chấm công qua camera, trích xuất bảng Excel gửi cho kế toán tiền lương vào cuối tháng để tính lương trên bảng tính, chuyển Kế toán trưởng và Giám đốc phê duyệt trước khi chi trả hoàn toàn bằng tiền mặt.

Chương 3: Hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam

Dựa trên việc đối chiếu thực trạng, Chương 3 tập trung đưa ra các giải pháp:

• Nhóm giải pháp hoàn thiện nội bộ:
  • Hoàn thiện công tác chấm công và chứng từ: Thay thế phương pháp giám sát chấm công thủ công qua camera bằng thiết bị máy chấm công vân tay hoặc thẻ từ nhằm giảm thiểu sai sót, nâng cao tính khách quan.
  • Cải tiến quy trình thanh toán lương: Đề xuất chuyển đổi phương thức chi trả lương từ tiền mặt sang thanh toán qua tài khoản ngân hàng (ATM) nhằm tiết kiệm thời gian, giảm thiểu rủi ro bảo quản tiền mặt và chuẩn hóa dòng tiền.
  • Tối ưu hóa việc ứng dụng phần mềm kế toán: Tận dụng triệt để phân hệ tiền lương trên phần mềm Fast Accounting 11 thay vì tính toán thủ công trên Excel rồi mới nhập liệu số tổng hợp vào phần mềm.
  • Hoàn thiện chế độ trích nộp kinh phí công đoàn: Thực hiện trích lập và nộp đúng quy định về KPCĐ phục vụ các hoạt động chăm lo đời sống người lao động.
• Kiến nghị với cơ quan quản lý Nhà nước và doanh nghiệp:
  • Kiến nghị Nhà nước: Tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hồ sơ quyết toán BHXH, BHYT; ổn định các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp gặp khó khăn sau đại dịch.
  • Kiến nghị với doanh nghiệp: Tăng cường đào tạo chuyên môn cho nhân viên kế toán, bổ sung các quy chế khen thưởng gắn liền với hiệu quả từng dự án kỹ thuật môi trường.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã phản ánh trung thực và toàn diện bức tranh kế toán tiền lương tại IDTECH với các kết quả cụ thể:

• Dữ liệu thực tế rõ ràng: Làm rõ quy mô doanh thu giai đoạn 2019 - 2021 giảm từ 30,565 tỷ đồng xuống 15,045 tỷ đồng do ảnh hưởng dịch bệnh; phân loại chi tiết cấu trúc lao động thường trực 29 người tại 3 khối phòng ban; ghi nhận chi tiết đơn giá trợ cấp (27.000 đồng/ngày ăn trưa, 400.000 đồng/tháng trang phục, 25.000 đồng/giờ cho thực tập sinh).
• Phát hiện hạn chế thực tiễn: Khóa luận chỉ ra rằng việc theo dõi chấm công qua hệ thống camera và lập bảng chấm công trên Excel tại IDTECH còn mang tính thủ công, dễ phát sinh nhầm lẫn; quy trình trả lương bằng tiền mặt trực tiếp chưa theo kịp xu hướng số hóa thanh toán; phần mềm Fast Accounting 11 chưa được khai thác tối đa ở phân hệ tính lương chi tiết.
• So sánh với các nghiên cứu đi trước: So với các nghiên cứu trước đây (như nghiên cứu của Đoàn Thị Thảo năm 2018 tại đơn vị kiểm toán, hoặc Tạ Thị Thanh năm 2021 tại công ty điện tử), khóa luận này đã đi sâu vào đặc thù doanh nghiệp dịch vụ tư vấn - kỹ thuật môi trường; làm rõ cơ chế tính lương kết hợp điểm doanh thu gắn với tiến độ hồ sơ pháp lý và dự án xử lý môi trường.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số giới hạn nhất định do điều kiện thực hiện:

• Phạm vi dữ liệu: Thời gian thực tập kéo dài 10 tuần, số liệu phân tích chuyên sâu về chứng từ và bảng lương tập trung chủ yếu vào kỳ kế toán tháng 12 năm 2021, chưa phản ánh đầy đủ biến động tiền lương qua các mùa cao điểm dự án trong cả năm.
• Phạm vi nghiên cứu: Giới hạn khảo sát tại một pháp nhân duy nhất là Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam, chưa mở rộng so sánh đối chiếu với các doanh nghiệp cùng quy mô trong ngành công nghệ môi trường.
• Hướng mở rộng: Các nghiên cứu tiếp theo có thể đi sâu đánh giá tác động của việc số hóa toàn diện quy trình nhân sự - kế toán trên phần mềm ERP, hoặc xây dựng mô hình định mức lao động kỹ thuật chi tiết cho các công trình quan trắc môi trường tự động.

---

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận có giá trị tham khảo thiết thực cho các đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Cung cấp tài liệu mẫu về kết cấu khóa luận tốt nghiệp theo chuẩn đào tạo của Học viện Ngân hàng; làm rõ phương pháp hạch toán lương theo Thông tư 200/2014/TT-BTC trên phần mềm Fast Accounting 11.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp dịch vụ kỹ thuật, tư vấn: Tham khảo mô hình phân chia thu nhập kết hợp giữa lương thỏa thuận theo hợp đồng thời gian và lương hiệu quả kinh doanh dựa trên điểm doanh thu dự án.
• Bộ phận quản trị nhân sự - tiền lương: Cung cấp tài liệu thực tiễn về xây dựng quy chế phụ cấp (ăn trưa, trang phục, điện thoại) và cơ chế chi trả công nhật cho cộng tác viên, thực tập sinh.

---

Câu hỏi thường gặp

1. IDTECH áp dụng chế độ kế toán và phần mềm kế toán nào?
Doanh nghiệp áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính, hình thức sổ Nhật ký chung và sử dụng phần mềm kế toán Fast Accounting 11 để ghi nhận nghiệp vụ và lên báo cáo.

2. Công thức xác định tổng thu nhập của người lao động chính thức tại IDTECH được tính như thế nào?
Tổng thu nhập = Lương thời gian hợp đồng + Lương hiệu quả kinh doanh + Tiền tăng ca (nếu có) + Tiền phụ cấp (ăn trưa, đồng phục, điện thoại). Trong đó, lương hiệu quả kinh doanh phụ thuộc vào điểm doanh thu đạt được trong tháng nhân với tỷ lệ ngày công thực tế trên ngày công quy định.

3. Mức phụ cấp cố định và chế độ trả thù lao cho cộng tác viên/thực tập sinh tại công ty là bao nhiêu?
Theo quy chế của công ty, phụ cấp tiền ăn ca là 27.000 đồng/ngày; phụ cấp đồng phục là 400.000 đồng/tháng; phụ cấp điện thoại phân bổ theo từng vị trí. Đối với cộng tác viên và sinh viên thực tập, thù lao được tính trực tiếp theo số giờ làm việc thực tế với đơn giá 25.000 đồng/giờ.

4. Quy trình chấm công và hình thức thanh toán lương tại IDTECH có điểm gì đặc thù?
Việc chấm công hàng ngày do phòng Hành chính - Nhân sự theo dõi thông qua hệ thống camera giám sát và ghi nhận vào bảng Excel. Hình thức thanh toán lương cuối tháng được chi trả trực tiếp bằng tiền mặt kèm phiếu lương có ký nhận của người lao động.

5. Cơ cấu tổ chức bộ máy kế toán của IDTECH gồm bao nhiêu người và phân công ra sao?
Phòng Kế toán - Tài chính của công ty gồm 4 người: 1 Kế toán trưởng phụ trách chung và tham mưu tài chính; 1 Tư vấn viên tài chính theo dõi rủi ro và thủ tục pháp lý; 1 Kế toán tiền lương kiêm kế toán tiền; 1 Kế toán thuế theo dõi hóa đơn, kho, công nợ và kê khai thuế.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thu Huyền đã phản ánh toàn diện lý luận và thực tiễn công tác kế toán tiền lương cùng các khoản trích theo lương tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam. Nghiên cứu cung cấp số liệu thực tế chi tiết giai đoạn 2019 – 2021, làm rõ cơ chế tính lương gắn với điểm doanh thu và quy trình hạch toán trên phần mềm Fast Accounting 11. Các giải pháp được tác giả đề xuất xuất phát từ chính thực trạng đơn vị, tập trung vào hiện đại hóa công tác chấm công, chuyển đổi phương thức thanh toán không dùng tiền mặt và khai thác triệt để phần mềm kế toán nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tài chính doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN TIỀN LƯƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƯƠNG 1. Cơ sở lý luận về kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương 1. Khái niệm cơ bản 1. Về tiền lương Theo khoản 1, 2, 3, Điều 90, chương 4 Bộ luật lao động 10/2012/QH13 ngày 18/06/2012: Tiền lương là khoản tiền mà người sử dụng lao động trả cho người lao động để thực hiện công việc theo thỏa thuận.

Tiền lương bao gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác. Mức lương của người lao động không được thấp hơn mức lương tối thiểu do Chính phủ quy định. Tiền lương trả cho người lao động căn cứ vào năng suất lao động và chất lượng công việc. Người sử dụng lao động phải bảo đảm trả lương bình đẳng, không phân biệt giới tính đối với người lao động làm công việc có giá trị như nhau.

Cơ sở xác định: Tiền lương của người lao động được xác định theo hai cơ sở chủ yếu là số lượng và chất lượng lao động của mỗi người. Tiền lương hình thành có tính đến kết quả của cá nhân, của tập thể và của xã hội. Nó có quan hệ trực tiếp đến việc thực hiện lợi ích của cá nhân người lao động. Qua mối quan hệ phụ thuộc này cho thấy được vai trò của tiền lương là công cụ tác động của công tác quản lý trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Tiền lương là vừa nguồn thu nhập chủ yếu của người lao động, vừa là một yếu tố chi phí cấu thành nên giá trị của các loại sản phẩm lao vụ, dịch vụ do doanh nghiệp sản xuất ra. Do đó các doanh nghiệp sử dụng hiệu quả sức lao động nhằm tiết kiệm chi phí, tăng tích lũy cho đơn vị, tăng thu nhập cho người lao động. Về các khoản trích theo lương Theo Quyết định 595/QĐ-BHXH ngày 14/4/2017 và Nghị định 58/2020/NĐ- CP về tỷ lệ trích các khoản bảo hiểm theo lương, mức tiền lương đóng BHXH, BHYT, BHTN,KPCĐ, hình thức đóng cụ thể như sau: Nguyễn Thu Huyền 5 Lớp: KTDND – K21 Khóa luận tốt nghiệp Học viện Ngân hàng Loại bảo hiểm Người lao động Doanh nghiệp đóng Tổng số (trừ lương) (tính vào chi phí SXKD) Bảo hiểm xã hội 8% 17% 25% Bảo hiểm y tế 1,5% 3% 4,5% Bảo hiểm thất nghiệp 1% 1% 2% Tổng tiền bảo hiểm 10,5% 21% 31,5% Kinh phí công đoàn - 2% 2% Tổng mức nộp 10,5% 23% 33,5% Bảng 1. Bảng tỷ lệ các khoản trích theo lương Đối với doanh nghiệp, tiền lương do đơn vị quyết định.

Tiền lương tháng đóng phụ cấp các khoản bổ = mức lương + + BHXH bắt buộc lương sung khác Trong đó: Mức lương: mức lương tính theo thời gian của công việc hoặc chức danh theo thang lương, bảng lương do người sử dụng lao động xây dựng theo quy định của pháp luật lao động mà hai bên đã thỏa thuận. Đối với người lao động hưởng lương theo sản phẩm hoặc lương khoán thì ghi mức lương tính theo thời gian để xác định đơn giá sản phẩm, lương khoán. Phụ cấp lương: Là các khoản phụ cấp lương để bù đắp yếu tố về điều kiện lao động, tính chất phức tạp công việc, điều kiện sinh hoạt, mức độ thu hút lao động mà mức lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động chưa tính đến hoặc tính chưa đầy đủ. Các khoản phụ cấp lương gắn đến quá trình làm việc và kết quả thực hiện công việc của người lao động.

Các khoản bổ sung khác: Là các khoản bổ sung xác định được mức tiền cụ thể cùng mức lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động và trả thường xuyên trong mỗi kỳ trả lương. Các khoản bổ sung không xác định được mức tiền cụ thể cùng với mức Nguyễn Thu Huyền 6 Lớp: KTDND – K21 Khóa luận tốt nghiệp Học viện Ngân hàng lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động, trả lương thường xuyên hay không thường xuyên trong mỗi kỳ trả lương gắn với quá trình làm việc, kết quả thực hiện công việc. Cụ thể, Điều 6 của Quyết định 595/QĐ-BHXH về quy trình thu BHXH, BHYT, BHTN quy định: Các khoản phụ cấp phải cộng vào để tham gia bảo hiểm bắt buộc gồm: Phụ cấp chức vụ, chức danh; phụ cấp trách nhiệm; phụ cấp nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; phụ cấp thâm niên; phụ cấp khu vực; phụ cấp lưu động; phụ cấp thu hút và các phụ cấp có tính chất tương tự. Các khoản không phải đóng bảo hiểm bắt buộc: Tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc không bao gồm các khoản chế độ và phúc lợi khác như tiền thưởng quy định tại Điều 103 của Bộ luật lao động, tiền thưởng sáng kiến; tiền ăn giữa ca; các khoản hỗ trợ xăng xe, điện thoại, đi lại, tiền nhà ở, tiền giữ trẻ, nuôi con nhỏ; hỗ trợ khi người lao động có thân nhân chết, người lao động có người thân kết hôn, sinh nhật của người lao động, trợ cấp cho người lao động gặp hoàn cảnh khó khăn khi bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và các khoản hỗ trợ, phụ cấp chuyên cần.

Về quy định mức lương đóng BHXH bắt buộc hàng tháng, không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm đóng đối với người lao động làm công việc hoặc chức danh giản đơn nhất trong điều kiện hoạt động bình thường theo Nghị định 90/2019/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/01/2020. Quỹ Bảo hiểm xã hội (BHXH) Quỹ BHXH được trích lập dùng để chi thay lương nhằm trợ cấp CNV có tham gia đóng góp quỹ trong trường hợp họ bị mất khả năng lao động, cụ thể: - Trợ cấp công nhân viên ốm đau, thai sản - Trợ cấp công nhân viên khi bị tai nạn lao động hay bệnh nghề nghiệp - Trợ cấp công nhân viên khi về hưu, mất sức lao động - Chi công tác quản lý quỹ BHXH Hàng tháng, Công ty trực tiếp chi trả BHXH cho CNV bị mất khả năng lao động và trích nộp tính bảo hiểm cho tất cả CNV. Trên cơ sở các chứng từ hợp lý hợp lệ, cuối tháng công ty phải quyết toán với cơ quan BHXH và nộp toàn bộ quỹ bảo hiểm xã hội sau khi trích lập. Hiện nay theo chế độ hiện hành, Công ty trích quỹ BHXH Nguyễn Thu Huyền 7 Lớp: KTDND – K21 Khóa luận tốt nghiệp Học viện Ngân hàng năm 2021 theo tỷ lệ 25% tổng quỹ lương của người lao động trong Công ty, trong đó: Công ty 17% tính vào chi phí, còn 8% khấu trừ vào lương người lao động.

Quỹ Bảo hiểm y tế (BHYT) Quỹ BHYT là khoản tiền được tính toán và trích lập nhằm phục vụ, bảo vệ và chăm sóc sức khoẻ cho người lao động. Cơ quan Bảo hiểm sẽ thanh toán về chi phí khám chữa bệnh (tiền khám chữa bệnh, viện phí, thuốc thang,.) theo tỉ lệ nhất định mà nhà nước quy định cho người tham gia đóng bảo hiểm. Quỹ BHYT được hình thành từ việc trích lập theo tỷ lệ quy định trên tiền lương phải trả công nhân viên trong kỳ. Theo chế độ hiện hành, doanh nghiệp trích quỹ BHYT theo tỷ lệ 4,5% trên tổng số tiền lương thực tế phải trả công nhân viên trong tháng, trong đó 3% tính vào chi phí của doanh nghiệp, còn 1,5% khấu trừ vào lương người lao động.

Toàn bộ quỹ BHYT sẽ được nộp lên cơ quan chuyên môn chuyên trách để quản lý và trợ cấp cho người lao động thông qua mạng lưới y tế. Quỹ Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) Quỹ BHTN là khoản bồi thường lao động cho công nhân viên khi mất đi thu nhập đột ngột, đảm bảo hỗ trợ cho người lao động học nghề tìm được việc làm và đưa người lao động sớm trở laị việc làm. BHTN gồm các chế độ: trợ cấp thất nghiệp, hỗ trợ học nghề và tìm việc làm, .Trong 2% quỹ BHTN được hình thành có 1% do người lao động chịu trừ vào lương và 1% công ty chịu và tính vào chi phí của doanh nghiệp. Kinh phí công đoàn (KPCĐ) Kinh phí công đoàn: dùng để chi tiêu cho các hoạt động công đoàn.

Tỷ lệ trích nộp là 2% trên tổng tiền lương thực tế phải trả cho toàn bộ nhân viên của Công ty, được tính toàn bộ vào chi phí SXKD của doanh nghiệp. Công ty phải trích 1% kinh phí công đoàn để nộp cho đoàn cấp cao nhằm bảo vệ quyền lợi cho người lao động, còn 1 % để chi trả trực tiếp các khoản phát sinh tại công ty. Các khoản KPCĐ chi trả phát sinh tại công ty bao gồm: - Công khai phí dịch vụ cho người quản lý và nhân viên công ty - Chi hoạt động công đoàn trong các ngày lễ, tết - Chi phí đi nghỉ mát của nhân viên Nguyễn Thu Huyền 8 Lớp: KTDND – K21 Khóa luận tốt nghiệp Học viện Ngân hàng - Chi thăm hỏi, chia buồn với người nhà của CNV khi bị tai nạn, ốm đau, bệnh tật - Chi thăm hỏi nhân viên công ty ốm đau, nghỉ ốm - Trợ cấp gia đình và chi phí cho nhân viên gặp khó khăn 1. Hình thức trả lương 1.

Trả lương theo thời gian Là hình thức trả lương cho người lao động căn cứ vào thời gian làm việc, cấp bậc lương (chức danh), thang lương (hệ số lương). Hình thức này áp dụng chủ yếu cho lao động gián tiếp, công việc ổn định hoặc có thể cho cả lao động trực tiếp mà không định mức được sản phẩm. Trong doanh nghiệp hình thức tiền lương theo thời gian thường được áp dụng cho nhân viên làm văn phòng như hành chính nhân sự, tài chính – kế toán, thống kê. Trả lương theo thời gian căn cứ vào thời gian làm việc thực tế, theo ngành nghề và trình độ thành thạo nghề nghiệp, nghiệp vụ chuyên môn của người lao động.

Đơn vị để tính tiền lương theo thời gian là lương tháng, lương ngày hoặc lương giờ.Tiền lương theo thời gian có thể tính theo thời gian giản đơn hay thời gian có thưởng: Tiền lương theo thời gian giản đơn: bao gồm tiền lương cơ bản tùy thuộc vào quy chế lương của công ty trên cơ sở quy định của Nhà nước về mức lương tối thiểu vùng và các khoản phụ cấp theo lương.