CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN SỬ DỤNG PHẦN MỀM KẾ TOÁN THÀNH CÔNG

Luận văn nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến việc sử dụng phần mềm kế toán thành công. Phân tích chuyên sâu, hữu ích cho doanh nghiệp và kế toán viên.

• Tác giả: Trần Thị Thao Ly
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Quốc Thuần
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế - Luật
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Các Nhân Tố Tác Động Đến Sử Dụng Phần Mềm Kế Toán Thành Công
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• MỤC LỤC
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Nghiên cứu trong nước
• 1.2. Nghiên cứu nước ngoài
• 1.3. Nhận xét các nghiên cứu trước và khe hổng nghiên cứu
• 1.3.1. Nhận xét các nghiên cứu trước
• 1.3.2. Khe hổng nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT
• 2.1. Khái niệm về sự thành công
• 2.2. Khái niệm về PMKT
• 2.3. Sử dụng PMKT thành công theo các nghiên cứu được tổng hợp
• 2.4. Mô hình thành công của hệ thống thông tin - HTTT (Information System Success Model)
• 2.5. Lý thuyết dự phòng (Contingency Theory)
• 2.6. Lý thuyết khuếch tán đổi mới (Diffusion of Innovation Theory)
• 2.7. Các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Xác định phương pháp nghiên cứu
• 3.2. Quy trình chung của nghiên cứu định lượng
• 3.3. Mô hình và giả thuyết nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp chọn mẫu nghiên cứu
• 3.5. Thang đo và bảng câu hỏi
• 3.6. Thiết kế bảng câu hỏi
• 3.7. Thu thập dữ liệu
• 3.8. Phân tích dữ liệu
• 3.8.1. Thống kê mô tả
• 3.8.2. Đánh giá thang đo
• 3.8.3. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 4.1. Mô tả mẫu nghiên cứu
• 4.2. Thực trạng về nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công
• 4.3. Đánh giá độ tin cậy thang đo bằng Cronbach α
• 4.4. Nội dung đánh giá Cronbach α
• 4.5. Kiểm định giá trị thang đo (phân tích nhân tố khám phá EFA)
• 4.6. Nội dung phân tích nhân tố khám phá EFA
• 4.7. Kiểm định điều kiện phân tích EFA
• 4.8. Kiểm định EFA cho thang đo biến độc lập
• 4.9. Kiểm định EFA cho thang đo biến phụ thuộc
• 4.10. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu
• 4.10.1. Nguyên tắc chung
• 4.10.2. Kết quả kiểm định
• 4.11. Mô hình hồi quy tuyến tính
• 4.11.1. Mục tiêu xây dựng mô hình hồi quy tuyến tính
• 4.11.2. Kiểm định sự phù hợp các giả định trong hồi quy tuyến tính
• 4.11.3. Xác định mô hình nghiên cứu chính thức
• 4.12. Kết quả phân tích hồi quy
• 4.13. Tổng hợp kết quả kiểm định các giả thuyết nghiên cứu
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý
• 5.1. Những đóng góp của luận văn
• 5.1.1. Về khía cạnh nghiên cứu
• 5.1.2. Về khía cạnh ứng dụng
• 5.2. Cần kiểm soát năng lực của đội ngũ nội bộ
• 5.3. Nâng cao việc đào tạo người dùng
• 5.4. Nâng cao sự hoàn thiện quy trình kinh doanh
• 5.5. Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao
• 5.6. Nâng cao hợp tác giữa phòng ban và truyền thông
• 5.7. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Yếu Tố Thành Công PMKT Luận Văn

Phần mềm kế toán (PMKT) đóng vai trò then chốt trong việc ghi lại các giao dịch, lập báo cáo tài chính và phân tích hoạt động kinh doanh. Sự ra đời của PMKT đã thay đổi căn bản công việc kế toán, thay thế phương pháp thủ công bằng bút và giấy. PMKT giúp ghi chép các giao dịch tài chính một cách nhanh chóng, chính xác và tiết kiệm chi phí. Hệ thống PMKT tạo ra một hệ thống thông tin kế toán (HTTTKT) có chất lượng, kịp thời truyền đạt thông tin đến những người ra quyết định. Việc lựa chọn PMKT phù hợp là một quyết định quan trọng đối với các tổ chức trong bối cảnh kinh tế thay đổi nhanh chóng. PMKT cần phục vụ tốt nhất nhu cầu hiện tại và dễ dàng điều chỉnh để đáp ứng nhu cầu trong tương lai. Các doanh nghiệp được khuyến nghị dành thời gian nghiên cứu kỹ lưỡng mọi khía cạnh của PMKT để đảm bảo hiệu quả hoạt động kinh doanh. Collins (1999) nhấn mạnh rằng việc mua một gói PMKT có thể là một sự kiện trọng đại và nên được coi là một trong những quyết định chiến lược quan trọng nhất của doanh nghiệp.

1.1. Tầm Quan Trọng của HTTTKT Trong Quản Trị Doanh Nghiệp

HTTTKT có vai trò quan trọng trong việc cung cấp thông tin kế toán chất lượng, hỗ trợ ra quyết định quản lý, kiểm soát nội bộ và nâng cao chất lượng báo cáo tài chính. Bagranoff and Simkin (1992) nhấn mạnh rằng lựa chọn gói PMKT thích hợp nhất đã trở thành một trong những quyết định quan trọng đối với hầu hết các tổ chức trong bối cảnh nền kinh tế đang thay đổi nhanh chóng. PMKT được cho là hữu hiệu phải phục vụ tốt nhất nhu cầu hiện tại của doanh nghiệp đồng thời có thể dễ dàng điều chỉnh để đáp ứng nhu cầu trong tương lai.

1.2. Sự Đa Dạng và Cạnh Tranh của Phần Mềm Kế Toán

Thị trường PMKT hiện nay rất đa dạng với hàng trăm gói phần mềm khác nhau, mỗi gói có các tính năng, ưu điểm và nhược điểm riêng. Các nhà cung cấp cạnh tranh gay gắt bằng cách thêm nhiều tính năng vào PMKT, điều này có thể khiến PMKT trở nên khó sử dụng hơn. Nghiên cứu này tập trung vào việc xác định các yếu tố thực sự quan trọng để sử dụng PMKT thành công trong bối cảnh này. Collins (1999) cho rằng khi nhiều tính năng được thêm vào, PMKT trở nên khó sử dụng hơn.

II. Thách Thức Nghiên Cứu Yếu Tố Tác Động PMKT Thành Công

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về ứng dụng công nghệ thông tin và PMKT, nhưng ít nghiên cứu đánh giá tổng thể các PMKT khác ngoài các hệ thống ERP. Nhiều nghiên cứu tập trung vào việc xây dựng mô hình đo lường sự thành công dựa trên mô hình của DeLone & McLean, tập trung vào ERP hơn là các PMKT khác. Ở Việt Nam, các nghiên cứu thường tập trung vào tiêu chí lựa chọn PMKT hoặc các yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn PMKT cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, hoặc đánh giá PMKT. Việc nghiên cứu các yếu tố tác động đến sử dụng PMKT thành công chưa nhận được sự quan tâm đầy đủ. Điều này tạo ra một khoảng trống nghiên cứu cần được lấp đầy.

2.1. Khe Hổng Nghiên Cứu Về Sử Dụng PMKT Thành Công

Theo tìm hiểu của tác giả, các nghiên cứu phần lớn tập trung vào các tiêu chí lựa chọn PMKT (Lien & Lam, 2016) cũng như nghiên cứu về các nhân tố tác động đến quyết định về lựa chọn PMKT tại các DN vừa và nhỏ (Nhị, Liên, & Lam, 2020) hay nghiên cứu các tiêu chí đánh giá PMKT (Xuân, 2011). Việc nghiên cứu các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công được ít sự quan tâm trong các tài liệu nghiên cứu, hoặc chỉ được nhắc đến một phần nhỏ lồng trong nghiên cứu khác hay chỉ mới xem xét trên ERP (Hùng, 2020; Tâm, 2020).

2.2. Mục Tiêu Nghiên Cứu Xác Định và Đo Lường Các Yếu Tố

Xuất phát từ tính phổ biến và sử dụng rộng rãi PMKT, mục tiêu nghiên cứu được tác giả xác định như sau: Nghiên cứu về các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công. Xác định nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công. Đo lường mức độ tác động của các nhân tố đến sử dụng PMKT thành công.

2.3. Phương Pháp Nghiên Cứu và Phạm Vi Nghiên Cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng, cụ thể là phương pháp khảo sát. Khảo sát được thực hiện thông qua thư và internet, chủ yếu nhắm đến các đối tượng phụ trách kế toán tại các doanh nghiệp ở Việt Nam. Dữ liệu thu thập được lưu trữ và quản lý bằng Excel. Sử dụng thống kê và kinh tế lượng trên phần mềm SPSS 23 để kiểm định mô hình. Đối tượng nghiên cứu là việc sử dụng PMKT thành công. Phạm vi nghiên cứu được giới hạn trong các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam.

III. Cách Đánh Giá Mô Hình Thành Công HTTT Nghiên Cứu PMKT

Nghiên cứu sử dụng Mô hình thành công của hệ thống thông tin (HTTT) để đánh giá sự thành công của việc sử dụng PMKT. Mô hình này xem xét các yếu tố như chất lượng thông tin, chất lượng hệ thống, chất lượng dịch vụ, sự hài lòng của người dùng và lợi ích ròng để đánh giá mức độ thành công của một hệ thống thông tin. Lý thuyết dự phòng (Contingency Theory) và Lý thuyết khuếch tán đổi mới (Diffusion of Innovation Theory) cũng được sử dụng để giải thích các yếu tố ảnh hưởng đến việc sử dụng PMKT thành công.

3.1. Mô Hình Thành Công của HTTT DeLone and McLean

Mô hình thành công của HTTT (Information System Success Model) là một khung tham chiếu quan trọng để đánh giá sự thành công của việc triển khai và sử dụng các hệ thống thông tin, bao gồm cả PMKT. Mô hình này tập trung vào các khía cạnh như chất lượng hệ thống, chất lượng thông tin, mức độ sử dụng, sự hài lòng của người dùng và tác động tổ chức. Nó cung cấp một cấu trúc để hiểu cách các yếu tố khác nhau tương tác với nhau để tạo ra kết quả thành công.

3.2. Lý Thuyết Dự Phòng và Khuếch Tán Đổi Mới trong PMKT

Ngoài mô hình thành công của HTTT, nghiên cứu cũng xem xét Lý thuyết dự phòng (Contingency Theory), cho thấy rằng hiệu quả của việc sử dụng PMKT phụ thuộc vào các yếu tố bối cảnh cụ thể của tổ chức. Lý thuyết khuếch tán đổi mới (Diffusion of Innovation Theory) giúp hiểu cách các tổ chức chấp nhận và triển khai các công nghệ mới như PMKT. Cả hai lý thuyết này cung cấp những hiểu biết sâu sắc về sự phức tạp của việc sử dụng PMKT thành công.

IV. Top 5 Yếu Tố Chính Tác Động Đến Sử Dụng PMKT Thành Công

Nghiên cứu xác định năm yếu tố chính tác động đến sử dụng PMKT thành công: sự hoàn thiện quy trình kinh doanh, sự hợp tác giữa các phòng ban và truyền thông, sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, năng lực của đội ngũ nội bộ và đào tạo người dùng. Các yếu tố này được đánh giá thông qua khảo sát và phân tích thống kê. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố này có tác động đáng kể đến việc sử dụng PMKT thành công trong các doanh nghiệp Việt Nam.

4.1. Tầm Quan Trọng của Quy Trình Kinh Doanh Hoàn Thiện

Sự hoàn thiện quy trình kinh doanh có tác động lớn đến hiệu quả sử dụng PMKT. Khi quy trình được thiết kế tốt, PMKT có thể tự động hóa các tác vụ, giảm thiểu sai sót và tăng cường hiệu quả hoạt động. Nghiên cứu nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp nên tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình kinh doanh để tận dụng tối đa lợi ích của PMKT.

4.2. Hợp Tác và Truyền Thông Giữa Các Phòng Ban

Sự hợp tác giữa các phòng ban và truyền thông hiệu quả là yếu tố quan trọng để đảm bảo rằng PMKT được sử dụng một cách đồng bộ và nhất quán trong toàn tổ chức. Khi các phòng ban chia sẻ thông tin và phối hợp chặt chẽ, PMKT có thể cung cấp thông tin chính xác và kịp thời cho tất cả các bên liên quan. Điều này giúp cải thiện việc ra quyết định và tăng cường hiệu quả hoạt động.

4.3. Vai Trò của Lãnh Đạo Cấp Cao và Đội Ngũ Nội Bộ

Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao đóng vai trò then chốt trong việc tạo điều kiện cho việc sử dụng PMKT thành công. Khi lãnh đạo thể hiện sự cam kết và ủng hộ, nhân viên sẽ có động lực để học hỏi và sử dụng PMKT một cách hiệu quả. Năng lực của đội ngũ nội bộ cũng là một yếu tố quan trọng. Đội ngũ có trình độ chuyên môn cao và kỹ năng sử dụng PMKT tốt sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng tối đa lợi ích của phần mềm.

4.4. Đào Tạo Người Dùng Chìa Khóa Thành Công

Đào tạo người dùng là yếu tố không thể thiếu để đảm bảo rằng nhân viên có đủ kiến thức và kỹ năng để sử dụng PMKT một cách hiệu quả. Các chương trình đào tạo cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu của từng nhóm người dùng và cập nhật thường xuyên để đáp ứng những thay đổi của phần mềm và quy trình kinh doanh.

V. Nghiên Cứu Thực Tiễn Kết Quả Khảo Sát Sử Dụng PMKT

Nghiên cứu thực hiện khảo sát các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam để thu thập dữ liệu về các yếu tố tác động đến sự thành công. Dữ liệu được phân tích bằng các phương pháp thống kê và kinh tế lượng để kiểm định các giả thuyết nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu cho thấy sự phù hợp của mô hình nghiên cứu với thực tế và cung cấp các bằng chứng thực nghiệm về tác động của các yếu tố.

5.1. Mô Tả Mẫu Nghiên Cứu và Quy Trình Thu Thập Dữ Liệu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát để thu thập dữ liệu từ các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam. Mẫu nghiên cứu được lựa chọn một cách ngẫu nhiên để đảm bảo tính đại diện. Quy trình thu thập dữ liệu bao gồm việc thiết kế bảng câu hỏi, gửi khảo sát và thu thập phản hồi.

5.2. Phân Tích Thống Kê và Kinh Tế Lượng

Dữ liệu thu thập được phân tích bằng các phương pháp thống kê và kinh tế lượng để kiểm định các giả thuyết nghiên cứu. Các phương pháp phân tích bao gồm phân tích mô tả, phân tích Cronbach Alpha, phân tích nhân tố khám phá EFA và phân tích hồi quy tuyến tính.

VI. Hàm Ý Quản Trị Nâng Cao Hiệu Quả Phần Mềm Kế Toán Cho DN

Kết quả nghiên cứu có nhiều hàm ý quan trọng cho các doanh nghiệp muốn nâng cao hiệu quả sử dụng PMKT. Các doanh nghiệp cần tập trung vào việc hoàn thiện quy trình kinh doanh, tăng cường sự hợp tác và truyền thông, đảm bảo sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, nâng cao năng lực của đội ngũ nội bộ và cung cấp đào tạo đầy đủ cho người dùng. Bằng cách thực hiện các giải pháp này, các doanh nghiệp có thể tận dụng tối đa lợi ích của PMKT và cải thiện hiệu quả hoạt động.

6.1. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Sử Dụng PMKT

Các doanh nghiệp có thể nâng cao hiệu quả sử dụng PMKT bằng cách tập trung vào việc hoàn thiện quy trình kinh doanh, tăng cường sự hợp tác và truyền thông, đảm bảo sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, nâng cao năng lực của đội ngũ nội bộ và cung cấp đào tạo đầy đủ cho người dùng.

6.2. Hạn Chế và Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo

Nghiên cứu có một số hạn chế cần được khắc phục trong các nghiên cứu tiếp theo. Ví dụ, nghiên cứu chỉ tập trung vào các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam. Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các quốc gia khác. Ngoài ra, nghiên cứu chỉ xem xét một số yếu tố tác động đến sử dụng PMKT thành công. Các nghiên cứu tiếp theo có thể xem xét các yếu tố khác, chẳng hạn như văn hóa doanh nghiệp, quy mô doanh nghiệp và ngành nghề kinh doanh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ thông tin ngày càng phổ biến, phần mềm kế toán (PMKT) đã trở thành công cụ thiết yếu hỗ trợ doanh nghiệp trong việc ghi chép, xử lý và báo cáo các giao dịch tài chính. Theo ước tính, hơn 70% doanh nghiệp tại Việt Nam hiện nay sử dụng các gói PMKT đóng gói nhằm nâng cao hiệu quả công tác kế toán và quản lý tài chính. Tuy nhiên, việc sử dụng PMKT thành công không chỉ phụ thuộc vào việc triển khai phần mềm mà còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố khác nhau trong tổ chức. Vấn đề nghiên cứu tập trung vào việc xác định các nhân tố tác động đến việc sử dụng PMKT thành công, nhằm giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu quả ứng dụng phần mềm trong hoạt động kế toán.

Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu là: (1) xác định các nhân tố ảnh hưởng đến sử dụng PMKT thành công; (2) đo lường mức độ tác động của từng nhân tố đến việc sử dụng PMKT thành công. Phạm vi nghiên cứu được giới hạn trong các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam, với dữ liệu khảo sát thu thập trong năm 2022. Ý nghĩa nghiên cứu được thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học giúp doanh nghiệp kiểm soát và nâng cao hiệu quả sử dụng PMKT, từ đó cải thiện chất lượng báo cáo tài chính và hỗ trợ quyết định kinh doanh chính xác hơn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên ba lý thuyết chính để xây dựng mô hình và giải thích các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công:

• Mô hình thành công hệ thống thông tin (DeLone & McLean, 2003): Mô hình này đánh giá sự thành công của hệ thống thông tin qua các yếu tố như chất lượng hệ thống, chất lượng thông tin, mức độ sử dụng, sự hài lòng của người dùng và tác động cá nhân, tổ chức. Trong nghiên cứu này, trọng tâm được đặt vào tác động cá nhân và tổ chức nhằm đo lường sử dụng PMKT thành công.

• Lý thuyết dự phòng (Contingency Theory): Lý thuyết này nhấn mạnh rằng hiệu quả của hệ thống quản lý, trong đó có PMKT, phụ thuộc vào sự phù hợp với môi trường và quy trình kinh doanh của tổ chức. Do đó, sự hoàn thiện quy trình kinh doanh và hợp tác giữa các phòng ban được xem là các nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến việc sử dụng PMKT thành công.

• Lý thuyết khuếch tán đổi mới (Diffusion of Innovation Theory): Lý thuyết này giải thích quá trình chấp nhận và sử dụng công nghệ mới dựa trên nhận thức về tính hữu dụng, tính dễ sử dụng và sự hỗ trợ từ tổ chức. Các nhân tố như năng lực đội ngũ nội bộ, đào tạo người dùng và sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao được xem là các yếu tố thúc đẩy việc sử dụng PMKT thành công.

Các khái niệm chính trong nghiên cứu bao gồm: sử dụng PMKT thành công (đo lường qua tác động cá nhân và tổ chức), sự hoàn thiện quy trình kinh doanh, hợp tác giữa các phòng ban và truyền thông, năng lực đội ngũ nội bộ, đào tạo người dùng, và sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với công cụ khảo sát bảng câu hỏi được thiết kế dựa trên các thang đo đã được kiểm định trong các nghiên cứu trước. Đối tượng khảo sát là các nhân viên kế toán và giám đốc doanh nghiệp tại các doanh nghiệp đang sử dụng PMKT tại Việt Nam. Cỡ mẫu khảo sát là khoảng 300 người, được chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo tính đại diện cho nhóm đối tượng nghiên cứu.

Dữ liệu thu thập được xử lý và phân tích bằng phần mềm SPSS 23. Các bước phân tích bao gồm: thống kê mô tả, đánh giá độ tin cậy thang đo bằng hệ số Cronbach’s Alpha, phân tích nhân tố khám phá (EFA) để kiểm định cấu trúc thang đo, kiểm định giả thuyết bằng hệ số tương quan Pearson và xây dựng mô hình hồi quy tuyến tính OLS để đo lường mức độ tác động của các nhân tố đến sử dụng PMKT thành công. Thời gian nghiên cứu kéo dài trong năm 2022, đảm bảo thu thập dữ liệu phản ánh thực trạng sử dụng PMKT tại thời điểm khảo sát.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Sự hoàn thiện quy trình kinh doanh có tác động tích cực đến sử dụng PMKT thành công: Kết quả hồi quy cho thấy hệ số tác động của nhân tố này là 0.35 với mức ý nghĩa p < 0.01, cho thấy quy trình kinh doanh càng hoàn thiện thì việc sử dụng PMKT càng hiệu quả. Khoảng 68% doanh nghiệp đánh giá quy trình kinh doanh của mình đã được cải thiện sau khi ứng dụng PMKT.

2. Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao ảnh hưởng mạnh mẽ đến việc sử dụng PMKT thành công: Hệ số hồi quy đạt 0.42 (p < 0.01), phản ánh vai trò quan trọng của lãnh đạo trong việc thúc đẩy và tạo điều kiện cho nhân viên sử dụng phần mềm hiệu quả. Khoảng 75% người tham gia khảo sát cho biết họ nhận được sự hỗ trợ tích cực từ lãnh đạo trong quá trình sử dụng PMKT.

3. Năng lực của đội ngũ nội bộ đóng vai trò quan trọng: Với hệ số tác động 0.29 (p < 0.05), năng lực chuyên môn và kinh nghiệm của nhân viên kế toán góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng PMKT. Khoảng 60% người dùng tự đánh giá năng lực của mình ở mức khá trở lên.

4. Đào tạo người dùng có ảnh hưởng tích cực nhưng mức độ thấp hơn: Hệ số hồi quy là 0.21 (p < 0.05), cho thấy các chương trình đào tạo giúp người dùng nâng cao kỹ năng sử dụng PMKT, tuy nhiên hiệu quả còn phụ thuộc vào chất lượng và tần suất đào tạo. Khoảng 55% doanh nghiệp tổ chức đào tạo định kỳ cho nhân viên sử dụng PMKT.

5. Hợp tác giữa các phòng ban và truyền thông có tác động nhưng không đáng kể: Kết quả phân tích cho thấy hệ số tác động không đạt mức ý nghĩa thống kê, phản ánh rằng sự phối hợp nội bộ chưa thực sự hiệu quả trong việc hỗ trợ sử dụng PMKT thành công.

Thảo luận kết quả

Các kết quả trên phù hợp với lý thuyết dự phòng và khuếch tán đổi mới, cho thấy việc sử dụng PMKT thành công phụ thuộc nhiều vào yếu tố tổ chức và con người hơn là chỉ dựa vào công nghệ. Sự hoàn thiện quy trình kinh doanh giúp PMKT được tích hợp hiệu quả vào hoạt động thực tế, giảm thiểu sai sót và tăng tính chính xác của báo cáo tài chính. Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao tạo động lực và nguồn lực cần thiết cho việc áp dụng phần mềm, đồng thời thúc đẩy văn hóa sử dụng công nghệ trong doanh nghiệp.

Năng lực đội ngũ nội bộ và đào tạo người dùng là những yếu tố then chốt giúp nhân viên kế toán làm chủ công cụ, từ đó nâng cao hiệu quả công việc. Mặc dù hợp tác giữa các phòng ban chưa có tác động rõ ràng, nhưng đây vẫn là yếu tố cần được cải thiện để tăng cường sự liên kết và chia sẻ thông tin trong doanh nghiệp.

Kết quả nghiên cứu cũng tương đồng với các nghiên cứu trong nước và quốc tế về sử dụng ERP và PMKT thành công, đồng thời bổ sung bằng chứng thực nghiệm tại môi trường doanh nghiệp Việt Nam. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện mức độ tác động của từng nhân tố và bảng tổng hợp kết quả hồi quy để minh họa rõ ràng hơn.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện quy trình kinh doanh: Doanh nghiệp cần rà soát và tối ưu hóa các quy trình liên quan đến kế toán và tài chính nhằm đảm bảo tính chính xác và hiệu quả khi sử dụng PMKT. Thời gian thực hiện đề xuất này nên trong vòng 6-12 tháng, do phòng kế toán phối hợp với các phòng ban liên quan chịu trách nhiệm.

2. Tăng cường sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao: Ban lãnh đạo cần chủ động tham gia, tạo điều kiện về nguồn lực và khuyến khích nhân viên sử dụng PMKT hiệu quả. Các chương trình truyền thông nội bộ và chính sách khen thưởng nên được triển khai trong 3-6 tháng tới, do ban giám đốc và phòng nhân sự thực hiện.

3. Nâng cao năng lực đội ngũ nội bộ: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về kỹ năng sử dụng PMKT và kiến thức kế toán cho nhân viên. Đào tạo nên được tổ chức định kỳ hàng năm, do phòng đào tạo và phát triển nhân sự đảm nhiệm.

4. Cải thiện chương trình đào tạo người dùng: Đa dạng hóa hình thức đào tạo (trực tiếp, trực tuyến, thực hành) và cập nhật nội dung phù hợp với các phiên bản PMKT mới. Thời gian triển khai trong 6 tháng, do phòng đào tạo phối hợp với nhà cung cấp phần mềm thực hiện.

5. Thúc đẩy hợp tác giữa các phòng ban: Mặc dù tác động chưa rõ ràng, doanh nghiệp nên xây dựng các kênh giao tiếp hiệu quả và quy trình phối hợp liên phòng ban để hỗ trợ sử dụng PMKT. Đây là nhiệm vụ dài hạn, cần sự phối hợp của ban lãnh đạo và các trưởng phòng ban.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý doanh nghiệp: Giúp nhận diện các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng PMKT, từ đó xây dựng chiến lược quản lý và đầu tư phù hợp nhằm nâng cao năng suất và chất lượng báo cáo tài chính.

2. Nhân viên kế toán và tài chính: Cung cấp kiến thức về các nhân tố ảnh hưởng đến việc sử dụng PMKT thành công, giúp họ hiểu rõ vai trò của bản thân trong việc vận hành phần mềm hiệu quả.

3. Chuyên gia tư vấn công nghệ thông tin và phần mềm: Hỗ trợ trong việc thiết kế, triển khai và đào tạo sử dụng PMKT phù hợp với đặc thù doanh nghiệp, dựa trên các nhân tố được nghiên cứu.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành kế toán, quản trị kinh doanh: Tài liệu tham khảo khoa học để phát triển các nghiên cứu tiếp theo về ứng dụng công nghệ thông tin trong kế toán và quản lý doanh nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

1. Sử dụng PMKT thành công được định nghĩa như thế nào?
   Sử dụng PMKT thành công là khi phần mềm giúp người dùng đạt được các mục tiêu công việc, bao gồm cải thiện hiệu quả công việc cá nhân và nâng cao kết quả hoạt động của tổ chức, như báo cáo chính xác, ra quyết định kịp thời.

2. Những nhân tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến việc sử dụng PMKT thành công?
   Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao và sự hoàn thiện quy trình kinh doanh là hai nhân tố có tác động mạnh nhất, theo kết quả hồi quy với hệ số lần lượt là 0.42 và 0.35, có ý nghĩa thống kê cao.

3. Tại sao hợp tác giữa các phòng ban lại có tác động không rõ ràng?
   Có thể do sự phối hợp nội bộ chưa được tổ chức hiệu quả hoặc chưa được chú trọng đúng mức, dẫn đến việc hỗ trợ sử dụng PMKT chưa phát huy tối đa tác dụng trong doanh nghiệp.

4. Làm thế nào để nâng cao năng lực đội ngũ nội bộ trong sử dụng PMKT?
   Doanh nghiệp nên tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu, cung cấp tài liệu hướng dẫn chi tiết và tạo điều kiện cho nhân viên thực hành thường xuyên để nâng cao kỹ năng và kiến thức về PMKT.

5. Phương pháp nghiên cứu được sử dụng trong luận văn là gì?
   Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với khảo sát bảng câu hỏi, phân tích dữ liệu bằng SPSS, bao gồm kiểm định độ tin cậy thang đo, phân tích nhân tố khám phá và mô hình hồi quy tuyến tính để đo lường tác động các nhân tố.

Kết luận

• Nghiên cứu đã xác định năm nhân tố ngữ cảnh chính ảnh hưởng đến sử dụng PMKT thành công gồm: sự hoàn thiện quy trình kinh doanh, sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, năng lực đội ngũ nội bộ, đào tạo người dùng và hợp tác giữa các phòng ban.

• Sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao và hoàn thiện quy trình kinh doanh là hai nhân tố có tác động mạnh mẽ nhất đến việc sử dụng PMKT thành công.

• Năng lực đội ngũ nội bộ và đào tạo người dùng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả sử dụng phần mềm kế toán.

• Hợp tác giữa các phòng ban và truyền thông chưa có tác động rõ ràng, cần được cải thiện trong thực tiễn doanh nghiệp.

• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất nhằm kiểm soát và nâng cao các nhân tố tác động, đồng thời mở rộng nghiên cứu với các nhóm nhân tố kỹ thuật và hạ tầng trong tương lai.

Doanh nghiệp và các nhà quản lý được khuyến nghị áp dụng kết quả nghiên cứu để tối ưu hóa việc sử dụng PMKT, từ đó nâng cao hiệu quả công tác kế toán và quản lý tài chính.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Mục đích của chương này là hệ thống hóa, phân tích các nghiên cứu trước, xác định khe hổng của các nghiên cứu trước làm cơ sở thực hiện nghiên cứu. Bắt đầu là trình bày và bàn luận các nghiên cứu đã thực hiện liên quan đến nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công, theo đó tác giả liệt kê mục tiêu, phương pháp và các kết quả của nghiên cứu. Tổng hợp các nhân tố tác động được rút ra từ nghiên cứu. Phần tiếp theo, tác giả đưa ra những điều đạt được và hạn chế của nghiên cứu từ đó tìm ra khe hổng nghiên cứu làm cơ sở cho nghiên cứu của mình.

NC về nhân tố tác Thành quả và hạn Khe hổng và hướng động đến sử dụng chế của nghiên nghiên cứu tiếp PMKT thành công cứu trước theo SĐ 1.01: Phác thảo các bước công việc tìm hiểu NC về các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công. Các nghiên cứu về mô hình sử dụng ERP thành công cũng được nhắc tới trong luận văn, Hùng (2020) nêu ra rằng hệ thống ERP được hiểu là một PMKT đóng gói, ERP có nhiều phân hệ chức năng trong đó phân hệ kế toán được xem là thành phần cốt lõi, vì vậy ERP có thể được xét đến như một hệ thống PMKT cấp cao, việc trình bày các bài nghiên cứu về ERP cũng mang lại giá trị tham khảo. Trong nghiên cứu này, tác giả cũng xét đến các nghiên cứu về nhân tố tác động đến sự hài lòng của người sử dụng PMKT, nhân tố tác động đến kết quả hoạt động của DN trong môi trường ứng dụng PMKT, các nghiên cứu này phù hợp với phạm vi nghiên cứu sử dụng PMKT thành công đã đề ra ban đầu, gồm tác động PMKT đem lại cho cá nhân và tổ chức sử dụng. Nghiên cứu trong nước 1.

Nghiên cứu của Xuân (2011) Nghiên cứu thực hiện xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá PMKT dựa trên tiêu chuẩn quốc tế ISO 9126 - đánh giá và quy định các đặc tính về phần mềm. ISO 9126 được Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc Tế (ISO) đưa ra vào năm 1991 gồm 6 đặc tính: đặc tính chức năng, độ tin cậy, sử dụng được, tính hiệu quả, bảo trì được và khả chuyển. Từ 6 đặc tính này Xuân (2011) tiến hành kiểm định để tìm ra các tiêu chí đánh giá PMKT. Nghiên cứu định lượng bằng phương pháp thu thập thông tin và khảo sát các ý kiến đánh giá tại 100 đơn vị đang sử dụng PMKT tại Việt Nam.02: Mô hình nghiên cứu của Xuân (2011) Trên cơ sở phân tích và tổng hợp dữ liệu thu được cùng với thực nghiệm của bản thân đã trực tiếp sử dụng PMKT, Xuân (2011) đưa ra tiêu chí mà một PMKT cần đáp ứng gồm: Tuân thủ các quy định về chế độ kế toán của Việt Nam; đảm bảo tính khoa học trong quản lý đối tượng kế toán; đảm bảo tính chính xác; đảm bảo tính mở, tính động; đảm bảo mức độ tự động hóa cao; đảm bảo tính bảo mật và kiểm soát thông tin; đảm bảo an toàn dữ liệu; tương thích với các phần mềm khác.

Nghiên cứu của Hùng (2020) Hùng (2020) đưa ra mô hình nghiên cứu tác động giữa các yếu tố đáp ứng và mức độ phù hợp của phần mềm đến sử dụng PMKT đóng gói thành công tại Việt 8 Nam. Dựa trên sự tương tác giữa 3 thành phần cơ bản của quá trình ứng dụng PMKT gồm: PMKT đóng gói với những đặc điểm sẵn có, DN ứng dụng phần mềm với yêu cầu và đặc điểm đặc thù của DN, sử dụng trực tiếp từ người sử dụng. Đồng thời, dựa trên mô hình Delone and McLean (2003), Hùng (2020) đã đề xuất mô hình NC mối quan hệ giữa mức độ phù hợp và các yếu tố đáp ứng với sử dụng PMKT đóng gói thành công tại Việt Nam. Theo đó, 7 giả thuyết được tác giả xây dựng, trong đó các yếu tố đáp ứng đối với PMKT đóng gói bao gồm: Mức độ đáp ứng của PMKT (H2), mức độ đáp ứng từ phía DN (H3) và mức độ đáp ứng từ phía người sử dụng (H4).

Sự tương tác giữa mức độ phù hợp của phần mềm và các yếu tố đáp ứng đối với PMKT đóng gói cũng được xét đến và xây dựng thêm 3 giả thuyết H 1-2, 1-3, 1-4, bao gồm sự tương tác giữa tính đáp ứng của PM và mức độ đáp ứng của người sử dụng; giữa mức độ đáp ứng từ phía DN và mức độ đáp ứng của người sử dụng; giữa mức độ phù hợp của PMKT và mức độ đáp ứng của người sử dụng vào sử dụng PMKT thành công.03: Mô hình nghiên cứu tác động giữa các yếu tố đáp ứng và mức độ phù hợp đến sử dụng PMKT đóng gói thành công (Hùng, 2020) Nghiên cứu của Hùng (2020) mới dừng lại ở bước đưa ra mô hình chứ chưa tiến hành đo lường và kiểm định mô hình dựa trên số liệu thực tế. Mô hình được đề 9 xuất cho các nghiên cứu tiếp theo có thể kiểm nghiệm vai trò của mức độ phù hợp PMKT, yếu tố đáp ứng đối với PMKT (đáp ứng từ phần mềm, DN, người sử dụng) đối với quá trình sử dụng PMKT thành công tại các DN Việt Nam. Nghiên cứu của Tâm (2020) Nghiên cứu của Tâm (2020) đã phân tích mối quan hệ giữa triển khai thành công ERP với các kỹ thuật thực hành kế toán quản trị (MAP) và hiệu quả kinh doanh tại Việt Nam. Định nghĩa triển khai thành công được tác giả giới hạn ở giai đoạn đã và đang sử dụng PMKT.

Trong đó, mô hình đo lường thành công bao gồm 5 yếu tố: Chất lượng thông tin, chất lượng hệ thống, sử dụng hệ thống, tác động cá nhân và tác động tổ chức. NC sử dụng phương pháp thiết kế hỗn hợp tuần tự kết hợp giữa phương pháp định tính và định lượng, được tiến hành thông qua 2 bước: Tác giả tiến hành phương pháp phỏng vấn tay đôi với các chuyên gia gồm 8 chuyên gia trong ERP, 4 chuyên gia nhóm kế toán quản trị và 10 chuyên gia nhóm nghiên cứu. Với mẫu gồm 272 người sử dụng của 124 doanh nghiệp tại Việt Nam. Dữ liệu định lượng được phân tích trên 3 phần mềm excel, SPSS 20.

Kết quả kiểm định Cronbach’s Alpha mô hình đo lường thành công, có 5 thang đo đạt tiêu chuẩn bao gồm: chất lượng hệ thống, chất lượng thông tin, sử dụng hệ thống, tác động cá nhân và tác động tổ chức. Trong đó, chất lượng thông tin bao gồm thông tin phải dễ hiểu, chính xác, kịp thời; tác động tổ chức thể hiện ở việc cải thiện kết quả/đầu ra, giảm chi phí, cải thiện năng suất, chính phủ điện tử, cải thiện quy trình tổ chức; tác động cá nhân là khả năng hiểu rõ công việc, hiệu quả công việc, hiệu suất ra quyết định, năng suất công việc, khả năng xử lý chính xác vấn đề; chất lượng hệ thống thể hiện qua việc dữ liệu chính xác, dữ liệu đồng bộ, đáp ứng yêu cầu sử dụng, tính phân quyền, tính thân thiện, tin cậy, hiệu suất công việc, tích hợp, tùy chỉnh. 10 Nhân tố sử dụng hệ thống nghĩa là hệ thống phải dễ sử dụng, phù hợp với mục đích sử dụng, cải thiện khả năng xử lý công việc.04: Mô hình nghiên cứu của Tâm (2020) Mô hình đo lường thành công trong nghiên cứu của Tâm (2020) là một kênh tham khảo có giá trị về mô hình đo lường sử dụng PMKT thành công. Nghiên cứu của Minh (2021) Minh (2021) nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến lợi ích (LI) kế toán trong giai đoạn sau triển khai hệ thống ERP tại các DN ở Việt Nam.

Lợi ích kế toán được nhắc đến là LI mà hệ thống ERP đem lại cho kế toán tại DN. Thang đo đo lường LI kế toán được tác giả kế thừa và hiệu chỉnh từ các nghiên cứu trước gồm: LI kế toán công nghệ thông tin (CNTT), LI kế toán hoạt động, LI kế toán vận hành, LI kế toán quản trị, LI kế toán hoạt động, LI kế toán vai trò nhân viên kế toán. 11 Bốn nhân tố tác động được xác định thông qua tổng hợp của tác giả và vận dụng mô hình Delone and McLean (2003) gồm: chất lượng hệ thống; chất lượng dịch vụ của DN cung cấp dựa trên việc thực hiện đúng cam kết, hiểu rõ nhu cầu, hồi đáp nhanh chóng, có nhiều kênh để liên lạc, tương tác tốt; nhân tố tổ chức đo bằng sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, sự hoàn thiện quy trình KD; nhân tố sự hài lòng của người dùng. Nhân tố kiểm soát những tiến bộ CNTT doanh nghiệp áp dụng được tác giả tự đề xuất và được hoàn toàn đồng ý trong cuộc phỏng vấn nhóm.05: Mô hình nghiên cứu của Minh (2021) Nghiên cứu định tính phỏng vấn tay đôi kết hợp với định lượng.

Với dữ liệu của 282 doanh nghiệp tại Việt Nam kết hợp sử dụng kỹ thuật phân tích mô hình SEM, CFA, kết quả nghiên cứu đưa ra 2 nhân tố trong nhóm nhân tố tổ chức gồm: sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao, sự hoàn thiện quy trình KD tại DN có tác động trực tiếp đến LI kế toán trong hệ thống ERP. Nhân tố kiểm soát được tác giả thêm vào qua nghiên cứu định tính là những tiến bộ CNTT doanh nghiệp áp dụng cũng mang lại kết quả có tác động đến LI kế toán. 12 Có thể vận dụng 2 nhân tố trong nghiên cứu là sự hỗ trợ của lãnh đạo cấp cao và sự hoàn thiện quy trình KD để xem xét các nhân tố tác động đến sử dụng PMKT thành công. Nghiên cứu của Dương et al.

(2022) NC được thực hiện với mục tiêu các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của kế toán đối với PMKT Misa tại các đơn vị sự nghiệp công lập thành phố Huế. Tại đó, sự hài lòng của kế toán đối với PMKT là cảm nhận của kế toán thông qua các tác động mà PMKT đem lại cho cá nhân người dùng. Dựa trên mô hình đo lường chất lượng SERVPERE, Dương et al. (2022) xây dựng mô hình với 5 biến độc lập và 1 biến phụ thuộc, theo đó biến sự hài lòng của kế toán khi sử dụng PMKT Misa được đo lường bằng sự hài lòng với các tính năng của phần mềm, dịch vụ hỗ trợ và khả năng tiếp tục sử dụng PMKT trong tương lai.06: Mô hình nghiên cứu của Dương et al.

(2022) Dương sử dụng nghiên cứu định tính bằng kỹ thuật phỏng vấn từ các kế toán trưởng, nhân viên công ty Misa, cán bộ phòng tài chính thành phố Huế. Kết hợp nghiên cứu định lượng với 132 kế toán tại các đơn vị sự nghiệp công lập sử dụng Misa.