phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của vấn đề quản lý đảm bảo chất lượng theo chuẩn Chƣơng 2: Thực trạng của công tác quản lý đảm bảo chất lượng theo chuẩn tại trường Trung học phổ thông Quất Lâm Chƣơng 3: Một số biện pháp quản lý nhằm đảm bảo chất lượng theo chuẩn tại trường Trung học phổ thông Quất Lâm 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÝ ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG THEO CHUẨN 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề quản lý chất lƣợng theo bộ chuẩn Vấn đề đánh giá chất lượng cơ sở giáo dục tại Việt Nam nói chung, giáo dục phổ thông tại Việt Nam nói riêng từ lâu đã được Đảng, nhà nước đặc biệt là Bộ GD-ĐT luôn luôn quan tâm. Tuy nhiên thế nào là 1 cơ sở giáo dục có chất lượng? căn cứ vào đâu để đánh giá cơ sở giáo dục? cơ quan, đơn vị, tổ chức nào, đánh giá? Là động lực để các cơ quan quản lý giáo dục, các nàh nghiên cứu tìm hiểu, thống nhất để đưa ra một bộ tiêu chuẩn cho các cấp học. Xuất phát từ những yêu cầu cấp thiết đó, sau nhiều năm nghiên cứu ngày 30/12/2008, Bộ GD-ĐT ban hành quyết định số 80/2008/QĐ-BGDĐT về ban hành quy định về tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục trường trung học phổ thông.
Bên cạnh các văn bản hướng dẫn đối với cơ sở giáo dục của Bộ GD – ĐT về công tác quản lý đảm bảo chất lượng theo bộ tiêu chuẩn có nhiều công trình, đề tài nghiên cứu về các biện pháp quản lý đảm bảo chất lượng theo tiêu chuẩn chất lượng giáo dục trường THPT như: Nguyễn Văn Chất. Biện pháp chỉ đạo thực hiện bộ tiêu chuẩn kiểm định chất lượng trường THPT của Thành phố Hà Nội. Luận văn Thạc sĩ quản lý giáo dục. Hà Nội 2009; Trần Trọng Hà: Quản lý hoạt động đảm bảo chất lượng theo tiêu chuản đánh giá chất lượng giáo dục trường THPT tại trường THPT Yên Hoà.
Luận văn Thạc sĩ Quản lý giáo dục. Tuy nhiên việc tìm ra và đề xuất các biện pháp quản lý đảm bảo chất lượng theo bộ tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục trường THPT tại Nam Định nói chung và tại trường THPT Quất Lâm – Tỉnh Nam Định nói riêng chưa có một đề tài hay một công trình nghiên cứu nào, do vậy tác giả đã chọn đề tài này với mục đích đề xuất một số biện pháp quản lý đảm bảo chất lượng 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com theo bộ tiêu chuẩn đánh giá của Bộ GD&ĐT tại trường THPT Quất Lâm - Tỉnh Nam Định. Những khái niệm cơ bản 1. Quản lý “Quản lý xưa cũ như chính con người vậy” – DanielA.
Và đúng như lời nhận xét của ông, các tư tưởng quản lý có từ rất lâu đời rất đa dạng và phong phú. Các tư tưởng đó đã có từ nền văn minh Lưỡng Hà (5000 năm trước Công nguyên) rồi Ai Cập, Do Thái, Babilon, Hi Lạp, Trung Hoa, Lã Mã, Nhà thờ Thiên chúa đến những tư tưởng quản lý cận đại, các quan điểm truyền thống, quan điểm hành vi, quan điểm hệ thống, quan đểm tình huống và một số thuyết đương đại khác. Xuất phát từ những góc độ nghiên cứu khác nhau, rất nhiều học giả đã đưa ra những khái niệm khác nhau về quản lý. Cho đến nay vẫn chưa có một định nghĩa thống nhất về quản lý như: Frederich Wiliam Taylor “Làm quản lý là bạn phải biết rõ: muốn người khác làm việc gì và hãy chú ý đến cách tốt nhất, kinh tế nhất mà bạn làm” [16, tr.
14] Henry Fayol “Quản lý là một hoạt động mà mọi tổ chức (gia đình, doanh nghiệp, chính phủ) đều có, nó gồm 5 nguyên tố tạo thành là kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo điều chỉnh và kiểm soát. Quản lý chính là thực hiện kế hoạch tổ chức, điều chỉnh và kiểm soát ấy” [16, tr.14] Hard Koont “Quản lý là xây dựng và duy trì một môi trường tốt giúp con người hoàn thành một cách hiệu quả mục tiêu đã định” [16, tr.14] Petre Druker “Suy cho cùng, quản lý là thực tiễn. Bản chất của nó không nằm ở nhận thức mà ở hành động; kiểm chứng nó không nằm ở sự lôgíc mà ở sự thành quả; quyền uy duy nhất của nó là thành tích” [16, tr.14] Theo giáo trình khoa học quản lý Tập 1 – Nhà xuất bản Khoa học kỹ thuật. Hà Nội, 1999 đã nói rõ: “Quản lý là các hoạt động được thực hiện nhằm đảm bảo sự hoàn thành công việc qua những lỗ lực của người khác.
7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Quản lý là công tác phối hợp có hiệu quả các hoạt động của những người cộng sự khác cùng chung một tổ chức. Quản lý là một hoạt động thiết yếu đảm bảo phối hợp những lỗ lực cá nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm. Quản lý là sự có trách nhiệm về một các gì đó” [16, tr.15] Từ những cách diễn đạt khác nhau, song các khái niệm về quản lý trên đều gặp nhau ở các nội dung cơ bản và bao gồm các yếu tố sau: Chủ thể quản lý: Có thể là các nhân hoặc nhiều người đóng vai trò là tác nhân tạo ra tác động, là trung tâm thực hiện những hoạt động tổ chức, khai thác, những tác động có định hướng, có chủ đích đến đối tượng quản lý. Đối tượng quản lý: có thể là một hoặc nhiều người trong tổ chức và các yếu tố được sử dụng làm nguồn lực của tổ chức.
Đối tượng quản lý chịu sự tác động của chủ thể quản lý. Công cụ quản lý: là phương tiện, là giải pháp của chủ thể quản lý được sử dụng để định hướng, dẫn dắt, khích lệ, phối hợp với các hoạt động của con người và các bộ phận trong một tổ chức, để thực hiện mục tiêu đề ra. Như vậy, công cụ quản lý đóng vai trò quan trọng trong việc xác lập phương thức thực hiện cho hoạt động quản lý. Công cụ quản lý có tác động trực tiếp trong việc xác lập và vận hành mối quan hệ giữa chủ thể quản lý và đối tượng quản lý, đến việc định hướng tổ chức thực hiện và điều chỉnh các hoạt động trong tổ chức 1.
Quản lý giáo dục Cũng giống như khái niệm quản lý, khái niệm quản lý giáo dục đã được nhiều học giả đưa ra với những cách diễn đạt khác nhau. Nguyễn Ngọc Quang “Quản lý giáo dục là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch hợp qui luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ thống vận hành theo đường lối nguyên tắc giáo dục của Đảng, thực hiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm hội tụ 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com là quá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ thống giáo dục tới mục tiêu dự kiến và tiến lên trạng thái mới về thể chất” [16, tr.17] Đặng Quốc Bảo: “Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quan là hoạt động điều hành, phối hợp với các lực lượng xã hội nhằm đầy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội” [16, tr.17] Dù khái nhiệm quản lý giáo dục được học giả đưa ra các định nghĩa khác nhau nhau vậy, song các khái niệm trên đều đề cập tới các yếu tố cơ bản sau: chủ thể quản lý giáo dục, khách thể quản lý giáo dục, mục tiêu quản lý giáo cục, cách thức quản lý giáo dục, công cụ quản lý giáo dục. Chất lượng “Chất lượng” là một khái niệm khó định danh chính xác, bởi tuỳ theo góc độ tiếp cận khác nhau “chất lượng” lại được hiểu khác nhau Theo từ điển Tiếng Anh Oxford English Dictionary: “Chất lượng là mức độ hoàn thiện, là đặc trưng so sánh hay đặc trưng tuyệt đối, dấu hiệu đặc thù, các dữ liệu, thông số cơ bản” [14, tr.3] Theo bộ tiêu chuẩn quản lý chất lượng quốc tế Iso 9000: “Chất lượng là tập hợp các đặc tính của một thực thể tạo cho thực thể đó khả năng thoả mãn những nhu cầu đã được công bố còn tiềm ẩn” [14, tr.3] Chất lượng có thể được diễn tả dưới dạng tuyệt đối và dạng tương đối. Ở nghĩa tuyệt đối, một vật có chất lượng là vật đạt những tiêu chuẩn tuyệt hảo, không thể tốt hơn.
Đó là vật quý hiếm đắt tiền. Chất lượng tuyệt đối là cái “mọi người đều ngưỡng mộ, nhiều người muốn và vất ít người sở hữu”[14, tr.3] Ở nghĩa tương đối, khái niệm chất lượng, có nhiều sắc thái khác nhau. Khi ta so sánh một loại sản phẩm hay dịch vụ được cung ứng bởi các tổ chức khác nhau, hoặc cùng một sảnn phẩm, dịch vụ được cung ứng bởi một tổ chức nhưng vào những thời điểm khác nhau sẽ thấy rõ hơn nội hàm tương đối trong khái niệm chất lượng. 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Sự tương đối khái niệm chất lượng có liên quan tới 2 thông số - so với các tiêu chuẩn kĩ thuật của nhà cung ứng và đáp ứng nhu cầu của người tiếp nhận [14, tr.3] Như vậy chất lượng là sản phẩm không chỉ là tập hợp các thuộc tính bản chất của nó mà còn là mức độ phù hợp của các thuộc tính được xác định và công bố rộng rãi, đồng thời còn là sự thoả mãn với các nhu cầu của người sử dụng trong những điều kiện cụ thể.
Nói cách khác là chất lượng vừa có đặc tính chủ quan, vừa có đặc tính khách quan. Chất lượng giáo dục Sản phẩm của các ngành sản xuất công nghiệp là một vật dụng cụ thể có thể cân đo, đong đếm, là một loại sản phẩm đã được làm xong và có thể đưa vào sử dụng ngay nhưng việc đưa ra một sản phẩm có chất lượng cũng không hề dễ. Còn sản phẩm giáo dục là con người với sự phát triển toàn diện, nên định nghĩa chất lượng trong giáo dục là công việc vô cùng khó khăn. Nên khi xem xét chất lượng trong giáo dục phải có cái nhìn vừa toàn diện, vừa sâu sắc và nó là vấn đề của mọi thời đại.
Giáo dục là một hoạt động hướng đích rõ rệt.