Đặt vấn đề Việt Nam là một trong những nước có nền kinh tế đang phát triển và có nhiều sự đổi mới, trong đó phải kể đến ngành chăn nuôi cũng là một ngành đang trong đà phát triển. Một phần cũng do nhu cầu, sở thích của con người và cuộc sống, nên số lượng và giống chó được nuôi ở Việt Nam ngày càng đa dạng và phong phú. Việc nuôi dưỡng, chăm sóc và bảo vệ sao cho phù hợp cũng là mối quan tâm đáng lo ngại của chủ nuôi. Trong đó bệnh dịch là mối quan tâm hàng đầu của chủ vật nuôi.
Một khi bệnh dịch bùng phát không những gây thiệt hại cho chính vật nuôi, mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của con người, lẫn kinh phí và môi trường xung quanh. Ngoài những bệnh truyền nhiễm gây thiệt hại lớn cho loài chó như các bệnh dại, carê, bệnh xoắn khuẩn, bệnh viêm ruột tiêu chảy do Parvovirus,. bên cạnh đó bệnh do ký sinh trùng gây ra cũng gây thiệt hại khá nhiều cho loài chó. Đặc biệt với kiểu khí hậu của Việt Nam nước ta, thuộc kiểu khí hậu nóng ẩm, là một trong những yếu tố tạo điều kiện thuận lợi cho các loại mầm bệnh ký sinh trùng tồn tại cũng như là phát triển.
Bệnh ghẻ ngầm, bệnh mò bao lông, nấm da cũng là một trong những bệnh thường xảy ra trên chó, khi mắc bệnh chúng thường ngứa ngáy, khó chịu, và kèm theo viêm nhiễm kế phát. Từ những tình hình thực tế trên, cũng như được sự đồng ý của BCN khoa, giáo viên hướng dẫn và cơ sở nơi em thực tập, em đã tiến hành thực hiện chuyên đề: “ Bệnh ký sinh trùng ngoài da chó được đưa đến khám tại Bệnh xá Thú y cộng đồng, Khoa Chăn nuôi Thú y, trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên”. Mục tiêu và yêu cầu 1. Mục tiêu - Hiểu rõ được tình hình mắc bệnh về da của chó đến khám tại Bệnh xá Thú y.
- Biết cách chuẩn đoán, phòng và trị bệnh về da cho chó. Yêu cầu - Làm quen với công tác khám và chữa bệnh ngoài da cho chó - Thành thạo các bước chăm sóc, nuôi dưỡng cũng như vệ sinh cho con vật. - Nắm bắt được tỷ lệ nhiễm các bệnh ngoài da xảy ra trên chó được đưa đến khám tại Bệnh xá Thú y. - Biết cách chẩn đoán, phòng và trị bệnh ngoài da cho chó.
3 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Mô tả sơ lược về Bệnh xá Thú y cộng đồng Bệnh xá Thú y trực thuộc của khoa Chăn nuôi Thú y, trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, bệnh xá được thành lập từ năm 2014. Năm 2014 đến năm 2015 bệnh xá Thú y chủ yếu đề phục vụ các công tác thực tập, thực hành cho sinh viên của khoa, của trường.
Từ năm 2016 đến nay, ngoài chức năng phục vụ thực hành, thực tập cho sinh viên, bệnh xá Thú y còn thực hiện khám chữa bệnh cho thú cưng trên địa bàn của tỉnh. * Chức năng, nhiệm vụ - Phục vụ công tác học tập, thực hành, thực tập, tham quan cho sinh viên khoa chăn nuôi Thú y, học viên cao học và nghiên cứu sinh. - Khám chữa bệnh, tiêm phòng và tư vấn các dịch vụ về thú y, spa làm đẹp dành cho thú cưng. * Cơ cấu tổ chức của bệnh xá Dưới sự điều hành và quản lý của trưởng khoa.
- 1 bác sĩ trực tiếp điều hành khám chữa bệnh. - Và 2 nhân viên hỗ trợ bác sĩ. Ngoài ra bệnh xá còn có các sinh viên đang thực hiện đề tài thực tập tốt nghiệp và rèn nghề chuyên môn theo các quy trình kỹ thuật về thú cưng. * Cơ sở vật chất Bệnh xá được xây dựng với diện tích khoảng 400m 2.
Gồm có các phòng chức năng: phòng khám tổng quát, phòng chẩn đoán hình ảnh, phòng xét nghiệm, phòng mổ, kho chứa thuốc và dụng cụ, phòng cho vật nuôi bị bệnh lưu trú tại đây. Với trang thiết bị, được trang bị khá đầy đủ để phục vụ trong quá trình học tập cũng như khám chữa, như máy siêu âm, máy khí dung, kính hiển vi, tủ lạnh, tủ ấm, máy sấy, đèn mổ và nhiều dụng cụ khác. Cơ sở khoa học 2. Một số giống chó thông dụng được nuôi ở Thái Nguyên * Một số giống chó nội Giống chó Ta (Chó Cỏ) Chó ta là chó được nuôi từ xưa đến nay, trải qua hàng nghìn năm nhưng chúng vẫn luôn tồn tại để giúp người dân Việt Nam canh gác, bảo vệ nhà cửa.
Chúng còn có tên gọi khác là chó cỏ, do bị lai tạp từ nhiều giống chó khác nhau. Chó ta có bộ lông ngắn, thường sát da. Lông có những màu như đen, vàng, đen trắng, vàng trắng, xám, trắng, nâu nhạt…. Đôi tai của chúng lúc dựng lúc cụp tùy từng con, chân khá cao và dài.
Cơ thể thường săn chắc không quá mập, không quá vạm vỡ. Thân hình của những con chó ta khá là giống nhau. Dáng dong dỏng cao, không quá to. Không có cơ bắp nhưng người rất săn chắc, khỏe mạnh.
Chiều dài của mõm chó ta dài bằng nửa chiều dài của đầu, đầu khá thon gọn. Nhìn tổng thể rất nhanh nhẹn và cứng cáp. Đa số mắt có màu đen hoặc nâu đen. Chó ta ( chó cỏ )[21] 5 Chó Phú Quốc Dòng này có xuất xứ từ đảo Phú Quốc - Việt Nam.
Dòng này có hình dạng khá lớn, cao khoảng 60 - 65 cm và nặng 20 - 25 kg, là giống chó được coi là tinh khôi nhất. Lông thường có một màu, có thể vàng hoặc đen, xám, trên lưng có một xoáy dài đến gần tận gốc đuôi. Là một dòng chó thông minh, nhanh nhẹn và có khả năng huấn luyện tốt, dựa vào đó người ta thường nuôi với nhiều mục đích khác nhau như làm chó đi săn, giữ nhà hoặc bảo vệ, trung bình mỗi lứa sinh sản của chó cái từ 1 - 5 con. * Một số giống chó nhập ngoại Những giống chó nhập ngoại đến từ nhiều quốc gia khác nhau trên thế giới, hiện nay đang được yêu thích tại Việt Nam.
Đó là những chú chó thông minh, thân thiện, và sở hữu ngoại hình nhỏ nhắn, xinh xắn, dễ thương. Chó Poodle Là giống chó nhanh nhẹn và thông minh, được ưa chuộng nhất thời nay. Dòng này thường có tai dài và thường hay rủ xuống, mõm dài, hốc mắt hình bầu dục nằm cách xa nhau. Chân thẳng, bàn chân có dạng hình bầu dục nhỏ, các ngón chân thì cong.
Bộ lông xoăn với mầu lông rất đa dạng và phong phú: đen, nâu, vàng, kem, xám,… 6 Hình 2. Chó Poodle [22] Chó Chihuahua Được nuôi phổ biến ở Việt Nam và có hai loại là Chihuahua lông ngắn và Chihuahua lông dài. Tuy nhiên đặc điểm ngoại hình của chúng không có gì khác nhau ngoại trừ độ ngắn/dài của bộ lông. Có thể miêu tả ngoại hình của giống chó này một cách chung chung nhất là nhỏ nhắn và chắc khỏe.
Đầu của Chihuahua tròn và có mõm ngắn, đôi mắt của chúng thật đặc biệt vì rất to và tròn, có màu đen sẫm và có con là màu đỏ sẫm. Tai của chúng lúc nào cũng trong tư thế vểnh lên như đang nghe ngóng điều gì đó. Chúng còn có một hõm mềm ở phần thóp trên đỉnh đầu và lỗ hổng này sẽ được xương sợ phủ hết khi mà chúng trưởng thành. 7 Nhìn những chú chó Chihuahua nhỏ nhắn vậy thôi nhưng thân hình chúng lại vô cùng săn chắc và linh hoạt.
Màu lông của chúng cũng rất đa dạng từ màu cát vàng, đen nâu, màu bạc, nâu hạt dẻ. Chó Corgi Dòng này có xuất xứ ở Anh Quốc, với hình dáng cơ thể trung bình, thân dài và chân ngắn là điển hình. Chiều cao khoảng 30 – 30,5cm, trọng lượng có thể đạt tới 11 - 12 kg. Giống Corgi có tuổi thọ đời khoảng 15 năm.
Màu lông thường thấy là màu: vàng - trắng, xám - trắng. Chó Corgi [23] Chó Alaska Là giống chó thường được dùng cho kéo xe ở xứ sở Alaska - Hoa Kỳ. Có bộ một khung xương cao to, chắc chắn và khỏe mạnh. Màu lông phổ biến 8 thường có màu xám trắng, xám lông chồn kết hợp trắng, hoặc đen trắng.
Chiều cao trung bình khoảng 63 - 68 cm, cân nặng đạt từ 34 - 38kg. Chó Alaska Chó Pug Giống chó này có thân hình chắc chắn, gọn gàng và tương đối cân đối với chiều cao. Theo Đỗ Hiệp (1994) [3] cho biết, chó Pug có bộ lông ngắn, mềm mại, dễ chải, có lông màu đen và màu vàng. Giống chó này có da mềm mại, tạo được sự thoải mái, dễ chịu.
Chó Pug [24] Chó Bắc Kinh Lai Nhật Chó Bắc Kinh Lai Nhật là loài chó này dáng thấp nhỏ: dài 40 - 45cm, cao 20 - 25cm, trọng lượng 5 - 6kg. Loài này có mũi tẹt và gãy, có bộ lông dài mượt. Chó Bắc Kinh Lai Nhật khá tinh khôn và hiền lành, thích gần người. Chó Băc Kinh Lai Nhật [25] 2.
Cấu tạo và sinh lý da chó 10 2. Cấu tạo da chó * Cấu tạo chính Hệ thống da của chó gồm có 3 lớp chính: Mô liên kết dưới da (hypoderme) biểu bì (epiderme), chân bì (derme). Ở chân bì gồm có các lớp nang lông, tuyến nhờn, tuyến thơm, tuyến mồ hô, đầu mút thần kinh và mao quản. Từ da đi ra những bó lông, cùng chung một bao lông.
Mỗi bó riêng, đều có từ 3 hoặc có thể nhiều hơn, lông dài và to, lông nhỏ và mềm, tất cả kết hợp lại tạo thành một lớp che phủ dầy và ấm cho chó về mùa đông, nhưng cũng sẽ gây ra nhiều phiền toái, khó chịu cho chó khi mùa hè đến. Tuyến mồ hôi của chó chỉ tiết ra ở 4 bàn chân. Sự tuần hoàn và hệ thống thần kinh của da chó - Mạch máu: Lớp lưới mao giúp động mạch và tĩnh mạch liên kết với nhau và chúng chạy song song với bề mặt của da. Nhờ đó mà da đảm nhận nhiều chức năng khác nhau.
- Mạch bạch huyết: Bắt đầu từ mao mạch kín nằm ở trong các nhú chân bì, rồi di chuyển vào lưới mao mạch bạch huyết ở dưới nhú chân bì di chuyển đến các tầng sâu của chân bì tạo thành lưới bạch huyết trong chân bì. Từ những lưới bạch huyết lại tiếp tục đổ vào tĩnh mạch bạch huyết, rồi xuyên qua các hạ bì để đến được tĩnh mạch bạch huyết dưới da. - Thần kinh: Nhánh thần kinh của da chó có hai nguồn gốc chính: là não tủy và giao cảm. Các nhánh thần kinh đan xen vào lẫn nhau tạo thành những đám rối ở hạ bì.
Chức năng sinh lý của da Da chó có 2 lớp chính đó là (biểu bì và bì).