Nghiên Cứu Đột Biến Gen IDH, P53 và Kết Quả Điều Trị U Tế Bào Thần Kinh Đệm Bậc Cao

Tài liệu nghiên cứu 6 3 2023 luận án mới nhất, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về ., phục vụ nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

• Tác giả: Trần Anh Đức
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Đức Liên
• Trường học: Học viện Quân y
• Chuyên ngành: Ngoại Khoa
• Đề tài: Nghiên Cứu Đột Biến Gen IDH, P53, Methyl Hóa Promoter Gen MGMT Và Kết Quả Điều Trị U Tế Bào Thần Kinh Đệm Bậc Cao
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu về đột biến gen IDH, TP53 và methyl hóa promoter gen MGMT
• 1.2. Trên thế giới
• 1.3. Phân loại u tế bào thần kinh đệm
• 1.4. Chẩn đoán u tế bào thần kinh đệm
• 1.5. Cộng hưởng từ
• 1.6. Đặc điểm và vai trò của đột biến gen IDH, TP53, methyl hóa promoter MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 1.7. Đột biến IDH ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao
• 1.8. Đột biến TP53 ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao
• 1.9. Tình trạng methyl hóa promoter gen MGMT ở bệnh nhân UTBTKĐ độ cao
• 1.10. Các phương pháp điều trị u tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.2. Tiêu chuẩn lựa chọn
• 2.3. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.5. Nội dung và các biến số nghiên cứu
• 2.6. Đặc điểm lâm sàng và một số chỉ số cận lâm sàng trước điều trị
• 2.7. Tiến hành điều trị
• 2.8. Đánh giá kết quả điều trị
• 2.9. Theo dõi bệnh nhân sau điều trị
• 2.10. Một số biến số nghiên cứu khác
• 2.11. Xử lý số liệu
• 2.12. Đạo đức trong nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, đột biến gen IDH, TP53, methyl hóa promoter gen MGMT của bệnh nhân u não tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 3.2. Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu
• 3.3. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng bệnh nhân
• 3.4. Quá trình điều trị
• 3.5. Kết quả điều trị và liên quan của đột biến gen IDH, TP53, methyl hoá promoter gen MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao được phẫu thuật kết hợp hóa, xạ trị
• 3.6. Đánh giá kết quả điều trị
• 3.7. Giá trị tiên lượng của đột biến gen trong u tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Đặc điểm chung của bệnh nhân nghiên cứu
• 4.2. Tuổi mắc bệnh
• 4.3. Giới mắc bệnh
• 4.4. Đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, đột biến gen ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 4.5. Triệu chứng lâm sàng của bệnh nhân
• 4.6. Hình ảnh cộng hưởng từ
• 4.7. Kết quả mô bệnh học
• 4.8. Kết quả xét nghiệm đột biến gen
• 4.9. Kết quả điều trị và liên quan của đột biến gen IDH, TP53, methyl hoá promoter gen MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao
• 4.10. Kết quả phẫu thuật
• 4.11. Kết quả điều trị sau phẫu thuật
• 4.12. Thời gian sống thêm
• 4.13. Mối liên quan của các loại đột biến gen với kết quả điều trị và tiên lượng ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao
• 4.14. Hạn chế của nghiên cứu
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Đột Biến Gen IDH P53 U Thần Kinh Đệm

Nghiên cứu về đột biến gen trong u tế bào thần kinh đệm bậc cao đã có những bước tiến đáng kể. Các công trình khoa học tập trung vào vai trò của đột biến gen IDH, đột biến gen P53, và methyl hóa promoter gen MGMT. Những yếu tố này ảnh hưởng đến tiên lượng u thần kinh đệm và đáp ứng điều trị. Các nghiên cứu trên thế giới đã chứng minh mối liên hệ giữa các đột biến gen này với thời gian sống thêm và hiệu quả của các phương pháp điều trị khác nhau. Tuy nhiên, tại Việt Nam, việc ứng dụng các dấu ấn sinh học này trong thực hành lâm sàng còn hạn chế.

1.1. Lịch Sử Nghiên Cứu Đột Biến Gen Trong U Thần Kinh Đệm

Các nghiên cứu về đột biến gen trong u não bắt đầu từ những năm 1980, nhưng phát triển mạnh mẽ hơn từ đầu những năm 2000 nhờ sự tiến bộ của sinh học phân tử. Năm 2008, bản đồ gen ung thư xác định đột biến gen IDH trong u nguyên bào thần kinh đệm. Các nghiên cứu sau đó tập trung vào đặc điểm, tỷ lệ và giá trị tiên lượng của các loại đột biến gen này.

1.2. Vai Trò Tiên Lượng Của Đột Biến IDH P53 MGMT

Các nghiên cứu cho thấy bệnh nhân u thần kinh đệm có đột biến IDH có thời gian sống sót tổng thể lâu hơn so với bệnh nhân không có đột biến này. Tiên lượng của đột biến IDH độc lập với các yếu tố khác như tuổi, độ mô học và tình trạng methyl hóa promoter gen MGMT. Tình trạng methyl hóa MGMT cũng liên quan đến đáp ứng điều trị temozolomide.

II. Thách Thức Điều Trị U Tế Bào Thần Kinh Đệm Bậc Cao

U tế bào thần kinh đệm bậc cao là một thách thức lớn trong điều trị ung thư. Bệnh tiến triển nhanh, thời gian sống trung bình ngắn, và tỷ lệ sống sau 5 năm thấp. Điều trị đa mô thức, bao gồm phẫu thuật, xạ trị và hóa trị, là cần thiết. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị còn hạn chế do sự phức tạp của bệnh và sự khác biệt về đột biến gen giữa các bệnh nhân. Việc xác định các yếu tố tiên lượng và các phương pháp điều trị nhắm trúng đích là rất quan trọng.

2.1. Hạn Chế Của Các Phương Pháp Điều Trị Hiện Tại

Phẫu thuật là lựa chọn đầu tiên, nhưng không phải lúc nào cũng có thể loại bỏ hoàn toàn khối u. Xạ trị và hóa trị có thể tiêu diệt tế bào u còn lại, nhưng cũng gây ra tác dụng phụ. Nhiều loại thuốc hóa trị không thể vượt qua hàng rào máu não, làm giảm hiệu quả điều trị. Việc lựa chọn phác đồ điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân là một thách thức.

2.2. Vai Trò Của Đột Biến Gen Trong Quyết Định Điều Trị

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng đột biến gen có thể ảnh hưởng đến đáp ứng điều trị và tiên lượng của bệnh nhân. Ví dụ, bệnh nhân có đột biến IDH có thể đáp ứng tốt hơn với một số loại hóa trị. Tình trạng methyl hóa MGMT cũng có thể dự đoán hiệu quả của temozolomide. Do đó, việc xác định đột biến gen là rất quan trọng để cá nhân hóa điều trị.

2.3. Thiếu Nghiên Cứu Về Đột Biến Gen Tại Việt Nam

Tại Việt Nam, việc ứng dụng vai trò các loại đột biến gen trong việc tiên lượng và xác định phác đồ điều trị phù hợp trong UTBTKĐ với từng bệnh nhân còn hạn chế. Hiện nay, có rất ít nhiều công trình khoa học trong nước nghiên cứu đặc điểm và vai trò của các dấu ấn sinh học (IDH, TP53, MGMT…) trong chẩn đoán và điều trị UTBTKĐ bậc cao.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Đột Biến Gen IDH P53 MGMT

Nghiên cứu này tập trung vào khảo sát đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, và đột biến gen IDH, đột biến gen P53, methyl hóa promoter gen MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Mục tiêu là đánh giá kết quả điều trị và mối liên quan của các đột biến gen này với hiệu quả điều trị. Nghiên cứu sử dụng các phương pháp sinh học phân tử để xác định đột biến gen và phân tích thống kê để đánh giá mối liên quan giữa đột biến gen và kết quả điều trị.

3.1. Đối Tượng Và Tiêu Chuẩn Lựa Chọn Nghiên Cứu

Nghiên cứu bao gồm bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao được điều trị tại các bệnh viện ở Việt Nam. Tiêu chuẩn lựa chọn bao gồm chẩn đoán xác định u tế bào thần kinh đệm bậc cao dựa trên mô bệnh học, có kết quả xét nghiệm đột biến gen IDH, đột biến gen P53, và methyl hóa promoter gen MGMT. Tiêu chuẩn loại trừ bao gồm bệnh nhân có các bệnh lý khác ảnh hưởng đến kết quả điều trị.

3.2. Phương Pháp Xác Định Đột Biến Gen IDH P53 MGMT

Các đột biến gen IDH, đột biến gen P53, và methyl hóa promoter gen MGMT được xác định bằng các phương pháp sinh học phân tử như giải trình tự gen và PCR. Các phương pháp này cho phép xác định chính xác sự hiện diện của các đột biến gen và tình trạng methyl hóa MGMT trong mẫu u.

3.3. Đánh Giá Kết Quả Điều Trị Và Phân Tích Thống Kê

Kết quả điều trị được đánh giá dựa trên các tiêu chí như thời gian sống thêm, thời gian bệnh không tiến triển, và đáp ứng điều trị theo RECIST. Phân tích thống kê được sử dụng để đánh giá mối liên quan giữa các đột biến gen và kết quả điều trị, cũng như các yếu tố tiên lượng khác.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Liên Quan Đột Biến Gen và Điều Trị

Nghiên cứu đã xác định đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, và đột biến gen ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Kết quả cho thấy có mối liên quan giữa đột biến gen IDH, đột biến gen P53, methyl hóa promoter gen MGMT và kết quả điều trị. Bệnh nhân có đột biến IDH có thời gian sống thêm dài hơn. Tình trạng methyl hóa MGMT cũng liên quan đến đáp ứng điều trị temozolomide. Các kết quả này có thể giúp cá nhân hóa điều trị cho bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao.

4.1. Đặc Điểm Lâm Sàng Và Cộng Hưởng Từ Của Bệnh Nhân

Nghiên cứu đã mô tả chi tiết đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân, bao gồm tuổi, giới tính, triệu chứng lâm sàng, và tiền sử bệnh. Hình ảnh cộng hưởng từ cũng được phân tích để xác định vị trí, kích thước, và đặc điểm của khối u. Các đặc điểm này có thể giúp chẩn đoán và tiên lượng bệnh.

4.2. Mối Liên Quan Giữa Đột Biến Gen Và Thời Gian Sống Thêm

Phân tích thống kê cho thấy có mối liên quan đáng kể giữa đột biến gen IDH và thời gian sống thêm. Bệnh nhân có đột biến IDH có thời gian sống thêm dài hơn so với bệnh nhân không có đột biến này. Các đột biến gen khác cũng có thể ảnh hưởng đến thời gian sống thêm, nhưng cần có thêm nghiên cứu để xác nhận.

4.3. Ảnh Hưởng Của Methyl Hóa MGMT Đến Đáp Ứng Điều Trị

Nghiên cứu cũng cho thấy tình trạng methyl hóa MGMT có ảnh hưởng đến đáp ứng điều trị temozolomide. Bệnh nhân có methyl hóa MGMT có khả năng đáp ứng tốt hơn với temozolomide so với bệnh nhân không có methyl hóa MGMT. Điều này có thể giúp lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Nghiên Cứu Đột Biến Gen U Thần Kinh Đệm

Kết quả nghiên cứu này có thể được ứng dụng trong thực hành lâm sàng để cá nhân hóa điều trị cho bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Việc xác định đột biến gen IDH, đột biến gen P53, và methyl hóa promoter gen MGMT có thể giúp tiên lượng bệnh và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Nghiên cứu này cũng cung cấp cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về các phương pháp điều trị nhắm trúng đích.

5.1. Cá Nhân Hóa Điều Trị Dựa Trên Đột Biến Gen

Việc xác định đột biến gen có thể giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân. Ví dụ, bệnh nhân có đột biến IDH có thể được điều trị bằng các loại hóa trị khác nhau so với bệnh nhân không có đột biến này. Tình trạng methyl hóa MGMT cũng có thể giúp quyết định xem có nên sử dụng temozolomide hay không.

5.2. Phát Triển Các Phương Pháp Điều Trị Nhắm Trúng Đích

Các nghiên cứu về đột biến gen có thể giúp phát triển các phương pháp điều trị nhắm trúng đích. Các phương pháp này tập trung vào việc tấn công các tế bào ung thư có đột biến gen cụ thể, giúp giảm tác dụng phụ và tăng hiệu quả điều trị. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở cho việc phát triển các phương pháp điều trị nhắm trúng đích cho bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao.

5.3. Cải Thiện Tiên Lượng Và Chất Lượng Cuộc Sống Bệnh Nhân

Việc ứng dụng các kết quả nghiên cứu này có thể giúp cải thiện tiên lượng và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Bằng cách cá nhân hóa điều trị và phát triển các phương pháp điều trị nhắm trúng đích, chúng ta có thể kéo dài thời gian sống và giảm tác dụng phụ cho bệnh nhân.

VI. Kết Luận Tương Lai Nghiên Cứu U Tế Bào Thần Kinh Đệm

Nghiên cứu về đột biến gen IDH, đột biến gen P53, và methyl hóa promoter gen MGMT đã có những đóng góp quan trọng trong việc hiểu rõ hơn về u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc xác định các đột biến gen khác và phát triển các phương pháp điều trị nhắm trúng đích. Việc hợp tác giữa các nhà nghiên cứu và bác sĩ là rất quan trọng để cải thiện tiên lượng và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân.

6.1. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Đột Biến Gen

Các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc xác định các đột biến gen khác có liên quan đến u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Việc giải trình tự gen toàn bộ có thể giúp phát hiện các đột biến gen mới và hiểu rõ hơn về cơ chế bệnh sinh của bệnh.

6.2. Phát Triển Các Phương Pháp Điều Trị Mới

Cần có thêm nghiên cứu để phát triển các phương pháp điều trị mới cho u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Các phương pháp điều trị nhắm trúng đích, liệu pháp miễn dịch, và liệu pháp gen có thể mang lại hy vọng cho bệnh nhân.

6.3. Tầm Quan Trọng Của Hợp Tác Nghiên Cứu

Việc hợp tác giữa các nhà nghiên cứu và bác sĩ là rất quan trọng để cải thiện tiên lượng và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Hợp tác nghiên cứu có thể giúp chia sẻ dữ liệu, kinh nghiệm, và nguồn lực, từ đó đẩy nhanh tiến độ nghiên cứu và phát triển các phương pháp điều trị mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ QUỐC PHÒNG HỌC VIỆN QUÂN Y TRẦN ANH ĐỨC NGHIÊN CỨU ĐỘT BIẾN GEN IDH, P53, METHYL HÓA PROMOTER GEN MGMT VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ U TẾ BÀO THẦN KINH ĐỆM BẬC CAO LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC HÀ NỘI - 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ QUỐC PHÒNG HỌC VIỆN QUÂN Y TRẦN ANH ĐỨC NGHIÊN CỨU ĐỘT BIẾN GEN IDH, P53, METHYL HÓA PROMOTER GEN MGMT VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ U TẾ BÀO THẦN KINH ĐỆM BẬC CAO Chuyên ngành: Ngoại Khoa Mã số: 9 72 01 04 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. Nguyễn Đức Liên HÀ NỘI – 2023 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự hướng dẫn của cán bộ khoa học chuyên ngành. Các kết quả nêu trong luận án là trung thực và được công bố một phần trong các bài báo khoa học. Luận án chưa từng được công bố ở bất cứ đâu. Nếu có điều gì sai tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm. TÁC GIẢ Trần Anh Đức LỜI CẢM ƠN Tôi xin trân trọng cảm ơn Đảng ủy, Ban giám đốc Học viện Quân y, Phòng Sau đại học - Học viện Quân y và các cơ quan chức năng đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi học tập và thực hiện luận án. Tôi xin trân trọng cám ơn Đảng ủy, Ban Giám đốc Bệnh viện Quân y 103, Bệnh viện K cùng các Khoa, Phòng, Ban đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi được học tập và nghiên cứu. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn GS. Nguyễn Văn Ba, TS. Nguyễn Đức Liên - Những Thầy đã tận tụy dành thời gian quý báu hướng dẫn, giúp tôi trong quá trình thực hiện và hoàn chỉnh luận án. Tôi xin cảm ơn TS. Nguyễn Thành Bắc - Chủ nhiệm Bộ môn - Khoa Phẫu thuật Thần kinh, PGS. Vũ Văn Hòe - Nguyên Chủ nhiệm Bộ môn - Khoa Phẫu thuật Thần kinh, cùng các cán bộ của Bộ môn - Khoa thuộc Học Viện Quân y, Khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện K đã tạo điều kiện thuận lợi, tận tình giúp đỡ tôi thực hiện đề tài và hoàn chỉnh luận án. Tôi xin cảm ơn các bạn bè, đồng nghiệp đã ủng hộ, động viên, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu. Tôi xin chân thành cảm ơn sự ủng hộ và tạo điều kiện của các bệnh nhân đã tham gia trong đề tài nghiên cứu. Tôi xin dành tình cảm biết ơn sâu sắc tới gia đình, bố mẹ và vợ con đã luôn động viên, giúp đỡ trong quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận án. Tác giả Trần Anh Đức MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Lời cảm ơn Mục lục Danh mục chữ viết tắt Danh mục bảng Danh mục biểu đồ Danh mục hình ĐẶT VẤN ĐỀ.1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU. Tình hình nghiên cứu về đột biến gen IDH, TP53 và methyl hóa promoter gen MGMT. Trên thế giới. Phân loại u tế bào thần kinh đệm. Chẩn đoán u tế bào thần kinh đệm. Cộng hưởng từ. Đặc điểm và vai trò của đột biến gen IDH, TP53, methyl hóa promoter MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Đột biến IDH ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao. Đột biến TP53 ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao. Tình trạng methyl hóa promoter gen MGMT ở bệnh nhân UTBTKĐ độ cao. Các phương pháp điều trị u tế bào thần kinh đệm bậc cao.38 CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Đối tượng nghiên cứu. Tiêu chuẩn lựa chọn. Tiêu chuẩn loại trừ. Phương pháp nghiên cứu. Nội dung và các biến số nghiên cứu. Đặc điểm lâm sàng và một số chỉ số cận lâm sàng trước điều trị. Tiến hành điều trị. Đánh giá kết quả điều trị. Theo dõi bệnh nhân sau điều trị. Một số biến số nghiên cứu khác. Xử lý số liệu. Đạo đức trong nghiên cứu.66 CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, đột biến gen IDH, TP53, methyl hóa promoter gen MGMT của bệnh nhân u não tế bào thần kinh đệm bậc cao. Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng bệnh nhân. Quá trình điều trị. Kết quả điều trị và liên quan của đột biến gen IDH, TP53, methyl hoá promoter gen MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao được phẫu thuật kết hợp hóa, xạ trị. Đánh giá kết quả điều trị. Giá trị tiên lượng của đột biến gen trong u tế bào thần kinh đệm bậc cao.82 CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN. Đặc điểm chung của bệnh nhân nghiên cứu. Tuổi mắc bệnh. Giới mắc bệnh. Đặc điểm lâm sàng, cộng hưởng từ, đột biến gen ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Triệu chứng lâm sàng của bệnh nhân. Hình ảnh cộng hưởng từ. Kết quả mô bệnh học. Kết quả xét nghiệm đột biến gen. Kết quả điều trị và liên quan của đột biến gen IDH, TP53, methyl hoá promoter gen MGMT ở bệnh nhân u tế bào thần kinh đệm bậc cao. Kết quả phẫu thuật. Kết quả điều trị sau phẫu thuật. Thời gian sống thêm. Mối liên quan của các loại đột biến gen với kết quả điều trị và tiên lượng ở bệnh nhân UTBTKĐ bậc cao. Hạn chế của nghiên cứu.141 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI LUẬN ÁN.142 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT TT Phần viết tắt Phần viết đầy đủ 1 ALNS Áp lực nội sọ Alpha thalassemia/mental retardation syndrome X- 2 ATRX linked 3 BN Bệnh nhân 4 CHT Cộng hưởng từ 5 CIC Capicua transcriptional repressor (Đột biến CIC) 6 CLVT Cắt lớp vi tính 7 D2HG D-2-Hydroxyglutarate 8 DNA Deoxyribonucleic acid Epidermal growth factor receptor (Thụ thể yếu tố 9 EGFR tăng trưởng biểu mô) Fibroblast growth factor receptor (Thụ thể yếu tố 10 FGFR tăng trưởng nguyên bào sợi) Fluid attenuated inversion recovery (Chuỗi xung xóa 11 FLAIR tín hiệu dịch) 12 FUBP Far upstream element-binding protein (gen FUBP) Glioblastoma multiform (U nguyên bào thần kinh 13 GBM đệm đa hình thái) Glioma CpG island methylator phenotype (Kiểu 14 G-CIMP hình đột biến G-CIMP) 15 GCS Glasgow coma scale (Thang điểm hôn mê Glasgow) 16 HE Hematoxylin - Eosin (Phương pháp nhuộm HE) 17 IDH Isocitrate dehydrogenase (gen IDH) O6-methylguanine–DNA methyltransferase (Tình 18 MGMT trạng methyl hóa MGMT) 19 MRA Magnetic resonance angiography (Cộng hưởng từ TT Phần viết tắt Phần viết đầy đủ mạch) 20 NADP Nicotinamide adenine dinucleotide phosphate 21 NST Nhiễm sắc thể 22 PET Positron Emission Tomography 23 TERT telomerase reverse transcriptase 24 TMZ Temozolomid (Thuốc TMZ) 25 TP53 Tumor protein 53 26 UNBTKĐ U nguyên bào thần kinh đệm 27 UTBTKĐIN U nguyên bào thần kinh đệm ít nhánh 28 UTBTKĐLT U nguyên bào thần kinh đệm lan tỏa 29 UTR Untranslated region (Vùng không phiên mã) 30 WHO World Health Organization (Tổ chức Y tế thế giới) DANH MỤC BẢNG Bảng Tên bảng Trang 1. Phân loại u thần kinh trung ương theo WHO 2016. Đánh giá chức năng và lâm sàng theo Karnofsky. Phân bố bệnh nhân theo nhóm tuổi. Đặc điểm về tiền sử và bệnh đi kèm. Lý do vào viện của bệnh nhân. Thời gian từ khi có triệu chứng lâm sàng đến khi chẩn đoán bệnh. Triệu chứng lâm sàng tại thời điểm nhập viện. Điểm Karnofsky của đối tượng nghiên cứu khi vào viện. Đặc điểm vị trí khối u. Đặc điểm vị trí khối u theo bán cầu não. Đặc điểm đường kính khối u trên phim chụp cộng hưởng từ. Đặc điểm hình ảnh khối u trên phim chụp cộng hưởng từ. Mức độ đè đẩy đường giữa của khối u não trên MRI. Tuýp mô bệnh học khối u ở bệnh nhân nghiên cứu. Đặc điểm về đột biến gen IDH. Đặc điểm về đột biến gen TP53. Đặc điểm về tình trạng methyl hóa MGMT. Thời gian phẫu thuật. Kết quả lấy u. Triệu chứng lâm sàng sau phẫu thuật. Thay đổi chỉ số Karnofsky sau điều trị. Đáp ứng khách quan sau điều trị theo RECIST sau mổ 6 tháng. Thông tin bệnh nhân sau điều trị. Mối liên quan giữa tuổi, giới tính, kích thước, loại khối u, độ ác tính, điểm Karnofsky với sự có hay không đột biến IDH. Mối liên quan giữa tuổi, giới tính, kích thước, loại khối u, độ ác Bảng Tên bảng Trang tính, điểm Karnofsky với sự có hay không đột biến TP53. Mối liên quan giữa tuổi, giới tính, kích thước, loại khối u, độ ác tính, điểm Karnofsky với sự có hay không sự methyl hóa MGMT. Mối liên quan giữa đáp ứng khách quan theo phân độ RECIST và sự có hay không đột biến IDH. Mối liên quan giữa đáp ứng khách quan theo phân độ RECIST và sự có hay không đột biến TP53. Mối liên quan giữa đáp ứng khách quan theo phân độ RECIST và sự có hay methyl hóa promoter MGMT. Phân tích hồi quy đa biến giữa các loại đột biến gen và tỷ lệ kiểm soát bệnh theo phân nhóm RECIST. Đặc điểm về sống thêm không tiến triển. Đặc điểm về sống thêm toàn bộ. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm không tiến triển và sự có hay không đột biến IDH. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm không tiến triển và sự có hay không đột biến TP53. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm không tiến triển và sự có hay không sự methyl hóa MGMT. Phân tích đa biến tiên lượng nguy cơ bệnh tiến triển theo các loại đột biến gen. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm toàn bộ và sự có hay không đột biến IDH. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm toàn bộ và sự có hay không đột biến TP53. Mối liên quan giữa thời gian sống thêm toàn bộ và sự có hay không sự methyl hóa MGMT.97 Bảng Tên bảng Trang 3. Phân tích đa biến tiên lượng nguy cơ tử vong theo các loại đột biến gen. Tỉ lệ methyl hóa promoter gen MGMT trên bệnh nhân UNBTKĐ qua các nghiên cứu. Thời gian sống của bệnh nhân UNBTKĐ trong các nghiên cứu.128 DANH MỤC HÌNH Hình Tên hình Trang 1. U tế bào hình sao thoái sản chảy máu thùy trán phải. Hình ảnh u sao bào thoái sản. Hình ảnh MRI của u tế bảo hình sao không tăng sinh. Hình ảnh u tế bào đệm ít nhánh thoái sản. U nguyên bào thần kinh đệm đa hình. Chu trình biến đổi isocitrate thành αKG và từ αKG thành D2HG. Cấu trúc phân tử gen TP53. Cấu trúc phân tử protein TP53. Hệ thống định vị thần kinh trong phẫu thuật. Lập kế hoạch điều trị bằng phương pháp 3D. Lập kế hoạch điều trị bằng IRMT. Xác định mục tiêu MRT cho một bệnh nhân bị ung thư biểu mô vòm họng T2N1. Cấu trúc hóa học của Temozolomide. A: Khối u vùng trán trái; B: Khối u vùng thái dương phải. Hình ảnh u não trán trái trên CHT. Di lệch đường giữa trên CHT. Hình ảnh vi thể của GBM sau khi nhuộm HE. Đột biến gen TP53 và tình trạng methy hóa MGMT. Kính vi phẫu Pentero 800; B.