Yếu tố quyết định đầu tư doanh nghiệp: Nghiên cứu trường hợp tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ phân tích Determinants of corporate investment decisions the case study of vietnam luận văn thạc sĩ, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả

• Tác giả: Phan Thi Anh Dong
• Người hướng dẫn: Phan Dinh Nguyen
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Yếu Tố Quyết Định Đầu Tư Doanh Nghiệp: Nghiên Cứu Trường Hợp Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• Certification
• Acknowledgements
• Table of Contents
• List of Tables
• List of Abbreviations
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. Problem statement
• 1.2. Research Objectives
• 1.3. Research questions
• 1.4. Scope and Methodology of Research
• 1.5. Research structure
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Theoretical literature
• 2.1.1. Irving Fisher’s Theory of Investment
• 2.1.2. Keynes theory: Marginal Efficiency of Investment
• 2.2. Empirical researches
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY
• 3.1. Examining the determinants of corporate investment decisions using FEM estimators
• 3.2. Examining the determinants of corporate investment decisions using GMM
• 4. CHAPTER 4: RESULTS AND DISCUSSION
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSION, RECOMMENDATIONS AND LIMITATIONS
• List of Tables
• List of Abbreviations

Tóm tắt

I. Tổng quan về yếu tố quyết định đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam

Đầu tư doanh nghiệp là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong việc phát triển kinh tế tại Việt Nam. Nghiên cứu này nhằm tìm hiểu các yếu tố quyết định đầu tư doanh nghiệp, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế đang phát triển nhanh chóng. Các yếu tố như dòng tiền, cơ hội đầu tư và các yếu tố tài chính khác sẽ được phân tích để hiểu rõ hơn về quyết định đầu tư của các doanh nghiệp. Việc nắm bắt được những yếu tố này sẽ giúp các doanh nghiệp tối ưu hóa chiến lược đầu tư của mình.

1.1. Định nghĩa và vai trò của đầu tư doanh nghiệp

Đầu tư doanh nghiệp được định nghĩa là việc sử dụng nguồn lực tài chính để tạo ra lợi nhuận trong tương lai. Vai trò của đầu tư không chỉ giúp doanh nghiệp tăng trưởng mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế của quốc gia.

1.2. Tình hình đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam hiện nay

Tình hình đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam đang có nhiều biến động. Nhiều doanh nghiệp đã mở rộng đầu tư vào các lĩnh vực mới, tuy nhiên vẫn gặp phải nhiều thách thức trong việc tiếp cận nguồn vốn và quản lý rủi ro.

II. Các thách thức trong quyết định đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam

Quyết định đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam đối mặt với nhiều thách thức. Những thách thức này bao gồm môi trường kinh doanh không ổn định, chính sách đầu tư chưa đồng bộ và sự cạnh tranh ngày càng gia tăng. Các doanh nghiệp cần phải nhận diện và quản lý những rủi ro này để đưa ra quyết định đầu tư hiệu quả.

2.1. Môi trường đầu tư tại Việt Nam

Môi trường đầu tư tại Việt Nam đang dần cải thiện nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Các chính sách đầu tư cần phải rõ ràng và minh bạch hơn để thu hút nhà đầu tư.

2.2. Rủi ro trong quyết định đầu tư

Rủi ro trong quyết định đầu tư bao gồm rủi ro tài chính, rủi ro thị trường và rủi ro chính trị. Doanh nghiệp cần có chiến lược phân tích rủi ro để giảm thiểu tác động tiêu cực đến quyết định đầu tư.

III. Phương pháp phân tích quyết định đầu tư doanh nghiệp hiệu quả

Để phân tích quyết định đầu tư doanh nghiệp, cần áp dụng các phương pháp định lượng và định tính. Việc sử dụng các mô hình kinh tế lượng sẽ giúp doanh nghiệp dự đoán được xu hướng đầu tư và tối ưu hóa nguồn lực.

3.1. Mô hình kinh tế lượng trong phân tích đầu tư

Mô hình kinh tế lượng giúp doanh nghiệp phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư. Các biến số như dòng tiền, chi phí vốn và cơ hội đầu tư sẽ được xem xét kỹ lưỡng.

3.2. Phân tích định tính trong quyết định đầu tư

Phân tích định tính giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn về tâm lý và hành vi của nhà đầu tư. Việc này có thể giúp doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược đầu tư phù hợp với nhu cầu thị trường.

IV. Ứng dụng thực tiễn từ nghiên cứu quyết định đầu tư tại Việt Nam

Nghiên cứu này cung cấp những ứng dụng thực tiễn cho các doanh nghiệp tại Việt Nam. Các kết quả nghiên cứu cho thấy rằng dòng tiền và cơ hội đầu tư là những yếu tố quan trọng nhất trong quyết định đầu tư. Doanh nghiệp cần chú trọng vào việc cải thiện dòng tiền và tìm kiếm cơ hội đầu tư mới.

4.1. Kết quả nghiên cứu về dòng tiền

Nghiên cứu cho thấy rằng dòng tiền có ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư. Doanh nghiệp cần quản lý dòng tiền một cách hiệu quả để đảm bảo khả năng đầu tư.

4.2. Cơ hội đầu tư và chiến lược phát triển

Cơ hội đầu tư là yếu tố quyết định trong việc mở rộng kinh doanh. Doanh nghiệp cần có chiến lược rõ ràng để khai thác các cơ hội này một cách hiệu quả.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc hiểu rõ các yếu tố quyết định đầu tư doanh nghiệp là rất quan trọng. Tương lai của đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng với môi trường kinh doanh và quản lý rủi ro hiệu quả.

5.1. Tương lai của đầu tư doanh nghiệp

Tương lai của đầu tư doanh nghiệp tại Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển nếu các chính sách đầu tư được cải thiện và môi trường kinh doanh ổn định hơn.

5.2. Khuyến nghị cho doanh nghiệp

Doanh nghiệp cần chủ động trong việc tìm kiếm cơ hội đầu tư và quản lý rủi ro. Việc áp dụng các phương pháp phân tích hiện đại sẽ giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định đầu tư chính xác hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quyết định đầu tư tài sản cố định đóng vai trò sống còn đối với sự tăng trưởng dài hạn và cấu trúc rủi ro của doanh nghiệp. Trong giai đoạn 2006–2010, sau khi Việt Nam chính thức gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào năm 2007, làn sóng đầu tư đa ngành nở rộ mạnh mẽ nhưng cũng bộc lộ nhiều bất cập nghiêm trọng. Nhiều tập đoàn và doanh nghiệp niêm yết đã phân tán nguồn lực vào các lĩnh vực nhiều rủi ro như bất động sản, chứng khoán thay vì nâng cấp máy móc, công nghệ hay hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D). Hệ quả là hiệu quả sử dụng vốn suy giảm, nhiều doanh nghiệp đối mặt với áp lực nợ nần lớn; điển hình như Vinashin ghi nhận mức nợ vượt 80.000 tỷ đồng (hơn 4 tỷ USD), hay EVN chịu khoản lỗ 8.400 tỷ đồng vào năm 2010 và nợ đọng các đối tác hơn 10.000 tỷ đồng.

Tình trạng này càng trở nên căng thẳng khi lãi suất cho vay thực tế giai đoạn đó duy trì ở mức rất cao, dao động phổ biến từ 18% đến 20%/năm, thậm chí có thời điểm lên đến 23%/năm, gây áp lực thanh khoản nghiêm trọng lên khu vực kinh tế thực. Trước thực trạng đó, luận văn thạc sĩ kinh tế phát triển của tác giả Phan Thị Anh Đông, dưới sự hướng dẫn của TS. Phan Đình Nguyên tại Chương trình Cao học Việt Nam - Hà Lan (năm 2012), đã tiến hành phân tích các nhân tố chi phối quyết định đầu tư của 500 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên hai sàn chứng khoán HOSE và HNX giai đoạn 2006–2010 với 1.538 quan sát.

Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là đo lường mức độ ảnh hưởng của dòng tiền nội bộ, cơ hội đầu tư, cường độ vốn cố định, quy mô, rủi ro kinh doanh và đòn bẩy tài chính lên tỷ lệ đầu tư. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn to lớn, giải thích cơ chế hạn chế tài chính tại các nền kinh tế mới nổi và cung cấp cơ sở định lượng quan trọng giúp các nhà quản trị tối ưu hóa cấu trúc vốn và danh mục đầu tư.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự kế thừa và kết hợp có hệ thống giữa các lý thuyết kinh tế học cổ điển và tài chính doanh nghiệp hiện đại:

• Lý thuyết đầu tư của Irving Fisher (1930) và Keynes (1936): Fisher đặt nền móng cho mối quan hệ nghịch chiều giữa lãi suất và đầu tư thông qua tỷ suất sinh lợi trên chi phí. Keynes phát triển khái niệm hiệu quả biên của vốn (Marginal Efficiency of Investment - MEI), khẳng định doanh nghiệp chỉ tiến hành giải ngân khi MEI cao hơn hoặc bằng lãi suất thị trường, đồng thời nhấn mạnh vai trò của yếu tố bất định và khả năng thanh khoản đối với kế hoạch đầu tư.
• Lý thuyết Q của James Tobin (1969) và mô hình tối ưu của Hayashi (1982): Xác định nhu cầu đầu tư thông qua hệ số Tobin's q, tức tỷ số giữa giá trị thị trường của doanh nghiệp trên chi phí thay thế của tài sản cố định. Khi giá trị q lớn hơn 1, doanh nghiệp nhận được tín hiệu tích cực từ thị trường để mở rộng đầu tư nhằm tối đa hóa giá trị cổ đông.
• Định lý Modigliani & Miller (1958) và Lý thuyết bất đối xứng thông tin (Akerlof, 1970; Stiglitz & Weiss, 1981; Fazzari et al., 1988): Trong thị trường vốn không hoàn hảo, sự tồn tại của thông tin bất đối xứng dẫn đến rủi ro lựa chọn nghịch và chi phí đại diện (Jensen & Meckling, 1976). Điều này làm cho chi phí tài trợ từ nguồn vốn bên ngoài đắt hơn đáng kể so với dòng tiền nội bộ, tạo ra hiện tượng nhạy cảm giữa dòng tiền và quyết định đầu tư.

Các khái niệm chính trong mô hình bao gồm: Tỷ lệ đầu tư (Investment Rate - đo bằng chi tiêu vốn trên tổng tài sản cố định đầu kỳ), Dòng tiền nội bộ (Cash Flow - tổng lợi nhuận sau thuế và chi phí khấu hao), Cường độ vốn cố định (Fixed Capital Intensity - tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản), Đòn bẩy tài chính (Leverage - nợ phải trả trên tổng tài sản) và Rủi ro kinh doanh (Business Risk - độ lệch chuẩn của biến động doanh thu).

Phương pháp nghiên cứu

Mẫu nghiên cứu gồm 500 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên HOSE và HNX trong khung thời gian 5 năm (2006–2010), tạo thành bộ dữ liệu bảng không cân bằng với 1.538 quan sát. Tác giả chủ động loại bỏ nhóm định chế tài chính (ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán) do đặc thù bảng cân đối kế toán khác biệt, đồng thời loại trừ các mã chứng khoán bị hủy niêm yết hoặc thiếu dữ liệu tài chính như BBT. Dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ Báo cáo tài chính kiểm toán và Báo cáo thường niên trên các cổng thông tin Cophieu68 và INDIRECT.

Quy trình lựa chọn mô hình định lượng được thực hiện nghiêm ngặt qua các kiểm định thống kê trên phần mềm STATA 11:

• Kiểm định Breusch-Pagan Lagrange Multiplier (LM): Thu được giá trị thống kê Chi-squared bằng 15,65 (p-value < 0,01), bác bỏ giả định của mô hình OLS gộp (Pooled OLS) và khẳng định sự tồn tại của hiệu ứng riêng biệt giữa các doanh nghiệp.
• Kiểm định Hausman: Thu được Chi-squared bằng 146,49 (p-value < 0,001), bác bỏ mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) và xác nhận mô hình tác động cố định (FEM) là phương pháp ước lượng phù hợp nhất.
• Kiểm định Modified Wald: Phát hiện hiện tượng phương sai sai số thay đổi với p-value bằng 0,000. Để xử lý triệt để khuyết tật này, mô hình tác động cố định với sai số chuẩn vững (FEM with Robust Standard Errors) được sử dụng để loại bỏ độ chệch của hệ số ước lượng.
• Ước lượng GMM sai phân (Arellano & Bond, 1991): Được áp dụng cho mô hình động nhằm giải quyết triệt để vấn đề nội sinh tiềm ẩn và tự tương quan trong tập dữ liệu bảng có thời gian ngắn (T = 5) và số lượng đơn vị quan sát lớn (N = 500).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Mô hình hồi quy tác động cố định với sai số chuẩn vững (hệ số xác định R-squared đạt 36,53%, kiểm định F có ý nghĩa thống kê ở mức p-value = 0,000) mang lại các phát hiện định lượng quan trọng:

• Dòng tiền nội bộ tác động tích cực vượt trội: Hệ số hồi quy của dòng tiền đạt 0,669 và có ý nghĩa thống kê ở mức 1% (p < 0,01). Khi dòng tiền nội bộ tăng 1%, tỷ lệ đầu tư của doanh nghiệp tăng thêm 0,67% trong điều kiện các yếu tố khác không đổi.
• Cường độ vốn cố định là nhân tố thúc đẩy mạnh mẽ nhất: Biến cường độ vốn cố định ghi nhận hệ số hồi quy dương rất cao là 3,977 (p < 0,01), đồng nghĩa với việc tăng 1% tỷ trọng tài sản cố định trên tổng tài sản sẽ thúc đẩy tỷ lệ đầu tư tăng mạnh 3,98%.
• Rủi ro kinh doanh và quy mô doanh nghiệp cản trở mở rộng đầu tư: Biến rủi ro kinh doanh có hệ số -0,521 (p < 0,05), cho thấy mức tăng 1% của rủi ro biến động doanh thu khiến tỷ lệ đầu tư giảm 0,52%. Đồng thời, biến quy mô doanh nghiệp mang hệ số âm -0,381 (p < 0,01), phản ánh xu hướng các doanh nghiệp quy mô lớn cắt giảm tốc độ đầu tư.
• Đòn bẩy tài chính và vai trò sở hữu nhà nước: Đòn bẩy tài chính có hệ số dương nhẹ 0,018 (p < 0,01). Tuy nhiên, biến tương tác giữa đòn bẩy và sở hữu nhà nước lại mang hệ số âm có ý nghĩa thống kê ở mức 1%, chứng minh các doanh nghiệp có tỷ lệ sở hữu nhà nước từ 50% trở lên sử dụng nợ vay kém nhạy bén cho mục tiêu mở rộng đầu tư.
• Cơ hội đầu tư (Tobin's q) và tăng trưởng doanh thu: Tobin's q (giá trị trung bình mẫu là 1,15) và tăng trưởng doanh thu (bình quân 29%) đều mang hệ số dương nhưng không đạt ý nghĩa thống kê trong mô hình FEM sai số chuẩn vững.

Thảo luận kết quả

Mức độ nhạy cảm cao giữa đầu tư và dòng tiền nội bộ (hệ số 0,669) cung cấp bằng chứng thực nghiệm rõ nét về sự tồn tại của thị trường vốn không hoàn hảo và tình trạng hạn chế tài chính tại Việt Nam. Do hệ thống ngân hàng thắt chặt tín dụng với mức lãi suất cho vay 18% - 20%/năm, các doanh nghiệp buộc phải dựa vào nguồn thặng dư lợi nhuận giữ lại và khấu hao (trung bình dòng tiền đạt 1,62) để tài trợ cho các dự án phát triển. Phát hiện này hoàn toàn tương đồng với kết luận của Fazzari et al. (1988), Saquido (2003) và Aivazian et al. (2005).

Ngược lại, việc chỉ số Tobin's q không có ý nghĩa thống kê phản ánh sự non trẻ của thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2006–2010, nơi tâm lý đầu cơ khiến thị giá cổ phiếu chưa phản ánh chuẩn xác triển vọng tăng trưởng thực của doanh nghiệp. Tác động tiêu cực của quy mô doanh nghiệp (-0,381) giải thích cho sự giới hạn trong năng lực quản trị khi doanh nghiệp mở rộng quá nhanh, phù hợp với kết quả của tác giả Ninh và cộng sự (2007). Hệ số cường độ vốn cố định cao (3,977) bắt nguồn từ áp lực đổi mới công nghệ nhằm đáp ứng các rào cản kỹ thuật khắt khe của thị trường Mỹ và EU sau khi gia nhập WTO.

Các phát hiện này có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ phân tán (scatter plot) thể hiện mối tương quan tuyến tính giữa dòng tiền và tỷ lệ đầu tư, kết hợp bảng ma trận so sánh hệ số tương quan giữa 7 biến số độc lập nhằm làm nổi bật ranh giới đệm an toàn tài chính.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu định lượng, bốn nhóm khuyến nghị hành động cụ thể được đề xuất nhằm tối ưu hóa hiệu quả đầu tư doanh nghiệp:

• Tái cấu trúc danh mục và thoái vốn đầu tư ngoài ngành: Ban Điều hành và Hội đồng Quản trị cần tiến hành rà soát toàn bộ các dự án dàn trải, thực hiện thoái vốn tối thiểu 30% danh mục đầu tư ngoài ngành (chứng khoán, bất động sản thương mại) trong vòng 12 tháng tới để thu hồi dòng tiền, tập trung tuyệt đối vào hoạt động kinh doanh cốt lõi.
• Thiết lập cơ chế tích lũy dòng tiền nội bộ ổn định: Giám đốc Tài chính (CFO) cần xây dựng chính sách giữ lại lợi nhuận linh hoạt, đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ đệm tiền mặt và tài sản tương đương tiền tối thiểu 15% đến 20% trên tổng tài sản ngắn hạn trong lộ trình 3 năm, giảm thiểu rủi ro khi thị trường tín dụng biến động.
• Tập trung phân bổ vốn cho chiều sâu công nghệ: Doanh nghiệp sản xuất cần ưu tiên tối thiểu 40% ngân sách đầu tư hàng năm cho việc đổi mới máy móc, thiết bị hiện đại và số hóa quy trình trong thời hạn 24 tháng, nhằm gia tăng năng suất lao động và đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu quốc tế.
• Kiểm soát ngưỡng an toàn đòn bẩy tài chính và nâng cao minh bạch: Ban Quản trị doanh nghiệp, đặc biệt là khối doanh nghiệp có vốn nhà nước, phải kiểm soát chặt chẽ tỷ lệ nợ trên tổng tài sản không vượt quá ngưỡng an toàn từ 50% đến 60%. Đồng thời, doanh nghiệp cần chuẩn hóa báo cáo tài chính theo chuẩn mực IFRS trong vòng 12 đến 18 tháng để cải thiện mức độ tín nhiệm với các ngân hàng thương mại.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn chuyên sâu cho bốn nhóm đối tượng:

• Giám đốc Tài chính (CFO) và Nhà quản trị cấp cao: Nắm bắt các yếu tố then chốt chi phối nhu cầu vốn, từ đó lập kế hoạch ngân sách chi tiêu vốn (CapEx) dựa trên dòng tiền nội sinh thay vì phụ thuộc quá mức vào nợ vay ngân hàng.
• Chuyên viên phân tích đầu tư và Quản lý quỹ tín dụng: Ứng dụng các chỉ số như cường độ vốn cố định, biến động doanh thu và tương tác sở hữu nhà nước để đánh giá chính xác mức độ rủi ro và khả năng sinh lời của doanh nghiệp niêm yết trước khi ra quyết định cấp vốn.
• Học viên cao học và Nghiên cứu sinh ngành Tài chính - Kinh tế: Tham khảo phương pháp xây dựng mô hình dữ liệu bảng, quy trình kiểm định Breusch-Pagan, Hausman, kiểm định phương sai sai số thay đổi và kỹ thuật ước lượng sai phân GMM xử lý biến nội sinh.
• Cơ quan quản lý nhà nước và Hoạch định chính sách: Có thêm cơ sở thực nghiệm để hoàn thiện khung pháp lý về quản trị vốn tại các doanh nghiệp nhà nước, giám sát mức độ đòn bẩy và phát triển các kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao chỉ số Tobin's q không có ý nghĩa thống kê đối với quyết định đầu tư trong nghiên cứu này? Trong giai đoạn 2006–2010, thị trường chứng khoán Việt Nam biến động dữ dội do dòng vốn đầu cơ sau khi gia nhập WTO và tác động của khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Thị giá cổ phiếu thường xuyên lệch pha so với giá trị nội tại, khiến hệ số Tobin's q (trung bình mẫu đạt 1,15) mất đi tính chuẩn xác trong việc đại diện cho cơ hội đầu tư thực tế.

Độ nhạy cảm cao giữa dòng tiền và đầu tư phản ánh thực trạng gì của thị trường tài chính? Hệ số tác động 0,669 (p < 0,01) của dòng tiền khẳng định sự tồn tại của tình trạng bất đối xứng thông tin và hạn chế tài chính nghiêm trọng. Khi lãi suất cho vay leo thang tới 18% - 20%/năm, các rào cản tiếp cận vốn ngân hàng buộc doanh nghiệp phải phụ thuộc phần lớn vào nguồn thặng dư nội bộ để duy trì các dự án sản xuất.

Vì sao quy mô doanh nghiệp lớn lại có xu hướng giảm tỷ lệ đầu tư? Hệ số hồi quy âm -0,381 (p < 0,01) chỉ ra rằng quy mô tài sản tăng quá nhanh vượt khỏi năng lực kiểm soát và trình độ quản trị rủi ro của ban điều hành. Do đó, các doanh nghiệp quy mô lớn thường có xu hướng thận trọng hơn hoặc đối mặt với sự trì trệ trong việc phê duyệt các dự án chi tiêu vốn mới.

Tác động của yếu tố sở hữu nhà nước đến hành vi sử dụng nợ vay được thể hiện như thế nào? Mặc dù đòn bẩy tài chính tổng thể tác động dương nhẹ (0,018), biến tương tác giữa đòn bẩy và sở hữu nhà nước trên 50% lại mang dấu âm có ý nghĩa ở mức 1%. Điều này chứng minh các doanh nghiệp nhà nước dù tiếp cận tín dụng dễ dàng hơn nhưng thường kém nhạy bén trong việc biến các khoản nợ vay thành động lực mở rộng sản xuất hiệu quả.

Ưu điểm cốt lõi của việc sử dụng ước lượng GMM trong đề tài này là gì? Phương pháp sai phân GMM (Arellano & Bond) cho phép sử dụng các biến trễ làm biến công cụ nội bộ, từ đó loại bỏ hiện tượng nội sinh tiềm ẩn và tự tương quan trong mô hình động với dữ liệu bảng 500 doanh nghiệp và 5 năm quan sát mà các mô hình OLS hay FEM thông thường không thể xử lý trọn vẹn.

Kết luận

• Dòng tiền nội bộ là nhân tố nền tảng quyết định quy mô đầu tư của các doanh nghiệp niêm yết với mức tác động biên đạt 0,67% khi dòng tiền tăng 1%.
• Cường độ vốn cố định đóng vai trò đòn bẩy công nghệ then chốt với hệ số thúc đẩy đầu tư mạnh nhất đạt 3,977.
• Rủi ro kinh doanh (-0,521) và quy mô doanh nghiệp (-0,381) tạo ra lực cản đáng kể đối với các quyết định mở rộng chi tiêu vốn.
• Cơ chế thị trường vốn chưa hoàn hảo khiến chỉ số Tobin's q mất đi năng lực dự báo cơ hội đầu tư trong thực tế.
• Sự kết hợp giữa đòn bẩy tài chính và sở hữu nhà nước bộc lộ hạn chế trong hiệu quả phân bổ và sử dụng nguồn vốn vay.

Luận văn đã đóng góp một hệ thống bằng chứng thực nghiệm vững chắc về hành vi tài chính doanh nghiệp tại Việt Nam giai đoạn hậu WTO. Trong thời gian tới, các doanh nghiệp cần khẩn trương thực hiện lộ trình tái cấu trúc vốn trong 12 đến 24 tháng, tăng cường tích lũy nội sinh và nâng cao tính minh bạch tài chính. Hãy chủ động rà soát ngay danh mục đầu tư hiện tại để loại bỏ các dự án kém hiệu quả, tối ưu hóa dòng tiền và bảo đảm sự phát triển bền vững cho doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS DEf EIlMINANTS OF CORPORATE INVESTMENT DECISIONS: THE CASE STUDY OF VIETNAM A thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS By PHAN THI ANH DONG Academic Supervisor: PHAN DINH NGUYEN HO CHI MINH CITY, May 2012 Certification “I certificate that the substance of the thesis has not already been submitted for any degree and is not currently submitted for any other degree. I certify that to the best of my knowledge and help received in preparing the thesis and all sources used have been acknowledged in the thesis.” Signature Pharr Thi Anh Dong Date: / / 2012 Acknowledgements This thesis marks the completion of my Master degree in Development Economics at. Vietnam-Netherlands project. I am truly grateful to my supervisor, Dr.

Pharr Dinh Nguyen, for his help and support over the period of my thesis. Without his help in constructive follow-up, insightful and helpful comments, I would not have been successful in completing this master thesis. I would like to express my deepest gratitude to all people and organizations that supported, provided assistance and information in order to make this thesis. Furthermore, I deeply appreciate the lecturers and staff of the project, who helped improve my knowledge and fulfill the program.

I am also grateful to my close friends for their warm encouragement. Finally, I further wish to thank my family members who have greatly supported me during my study. Their love and support mean a great deal to me. I would like to reserve the pleasure of the graduate for them.

Thank you very much to all of you! Table of Contents Certification .ii Table of Contents. iii List of Tables. v List of Abbreviations.vii CHAPTER 1: INTRODUCTION.4 Scope and Methodology of Research.1 Irving Fisher’s Theory Of Investment -------------------- 2. Keynes theory: Marginal Efficiency of Investment.4 James Tobin’s q theory of Investment .------ --------- CHAPTER 3: RESEARCH MET ii 3.1 Examining the determinants of corporate investment decisions using FEM estimators , „„„„,.2 Examining the determinants of corporate investment decisions using GMM List of Tables Table 2.1: Empirical Studies about Determinants of Corporate Investment Decisions.1: A Set of Dependent and Independent Variables.1: Basic Statistics of the Key Variables.2: Correlation Coefficients of the Explanatory Variables.3: Regression Analysis of Investment Equations.4: GMM Estimator of Investment Equation.42 List of Abbreviations FE Fixed Effects • FEM Fixed Effects Model Generalized Method of Moment HET Heteroskedasticity IV Instrument Variables LM Larange Multiplier M&M Modigliani and Miller MEI Marginal Efficiency of Investment Pooled OLS Pooled Ordinary Least Square Random Effects REM Random Effects Model vAR Vector Auto Regressive WTO World Trade Organization Abstract The purpose of this study is to examine the impact of cash flow, investment opportunities, and other financial factors on corporate investment decisions using panel data for Vietnamese listed firm from 2006-2010.

This research adopts static model employing Fixed Effects which the most appropriate model in analyzing panel data through specification tests. The findings indicate that cash flow is a key determinant of corporate investment decisions. However, investment opportunities are positive and insignificant related to investment decisions. Other financial factors such as fixed capital intensity, business risk, firm size, leverage are all significant in predicting corporate investment decision.

Moreover, the study also adopts dynamic model utilizing Generalized Method of Moments. The results confirm that cash flow is a main element in making corporate investment decisions. Nevertheless, investment opportunities are not significant in determining enterprises investment decisions. Besides, the lagged level of investment is negative and statistically significant correlated with investment decisions at firm level.

Other financial factors, namely fixed capital intensity, sales growth, firm size and leverage are all significant in influencing corporate investment decisions. Keywordsi Corporate Investment, Cash Flow, Tobin’s q, Financial Constraint CHAPTER I: INTRODUCTION 1.1 Problem statement The goal of any enterprises when operating as a business is oriented towards maximizing the value of the firm, which in turn increases the return of investment for shareholders. In order to achieve this goal, companies must implement a variety of measures, including the selection of an appropriate financial structure. This is the most important finance function amongst the modem items.

It implicates decisions to commit sources of financing to total assets of the firms. Capital expenditure or investment decision has significant importance to the firm because of the following reasons: (1) it impacts not only growth of firms in long run but also influences firm’s risks; (2) it involves liability of a large amount of capital; (3) it is unalterable, or alterable at heavy financial loss; and (4) it is one of the most difficult decisions to be taken by the firm. Because of its role in the firm value, many researchers have studied this issue. For instance, Modigliani and Miller theorem (1958) documented that there has been no relation between the financial structure and financial policy for real investment decisions under certain conditions, because the financial structure would not influence the investment costs.

According to the q-theory of Tobin (1969) and extended into a proposed model by Hayashi (1982), investment demand could be predicted by the ratio of the market value of the firm’s capital stock to its replacement cost under perfect market assumptions; and its market value could also explain further investment opportunities. Nonetheless, the results of previous studies in different countries using the q-theory of investment are mixed. In particular, Hall et a1. (1998) studied the key factors which affect investment in scientific firms for the United States, France and Japan during the period 1979-1989, and found that the profit, sales, cash flow and investment have connections, but differs for each country.

Aquino (2000) found contrary results that there was no significant relationship between investment rate and q. He also showed that there is an insignificant relationship between the investment rate and cash flow. The Vietnamese government has implemented a series of policies aimed at improving the business environment for enterprises in the country. This comes in the wake of Vietnam’s joining of the WTO in 2007, and since then, a variety of companies have invested in multi-sectors businesses and spread-out, in order to become conglomerates.

This has conversely created a trend. These businesses have been investing in several projects which do not relate directly to their strong main sectors such as real estate and stocks, while the management capacity and inexperience of enterprises, the government’s institutions, and infrastructure have not developed as fast as the multi- sector and spreading investments. Instead of investing directly in foundational material such as machinery, construction and renovation of factories, research and development (R&D), and improving human resource management so as to develop their businesses, they have chased the trend of the multi-sector and spread investment so that they can obtain benefits immediately. As a consequence, the efficiency in investment of corporate businesses lowers, and may even be at the level of a loss.

Because of this, it can cause stagnant equity, and influence the financial situation of the firms. This could ultimately lead to bankruptcy; as in the cases of VINASHIN' and EVN'. ' VINASHIN is a Vietnam Shipbuilding Industry Group. This Group involved in many projects in several different fields of economics beside its main business - shipbuilding; for instance, sea transport, ports, steels, Apart from this, it is not easy for enterprises to access sources of capital when real lending interest rate is so high in recent time (normally, the real lending rate is 18% - 20% per year; some cases is 23% per year).

The reasons are by economic trends at the domestic, regional and global level. This can thus affect the firms’ investment decisions and processes of production with their business operations. In other words, investment issues affect not only the survival of the businesses, but also the levels of unemployment and economic development of a country. Although there are several papers that have studied on the determinants of investment decisions at the firm level, these however are mainly focused on developed economies and some emerging countries (e., the United States, the United Kingdom, Canada, India, China, and Korea).

To the best of my knowledge, only a group of researchers have attempted to address this issue as it relates to the scenario in Vietnam, while investment decision of the firms as become a big issue in recent years. (2007) analyzed some factors involved with the impact on investment decisions of private enterprises in the Mekong River Delta. Nonetheless, this research did not determine other variables, namely investment opportunities, region, or business risk, which might have an influence on investment decisions at the firm level. This thesis, therefore, proposes to investigate this situation as it relates to a larger scale.

cements, beers, air services, insurance, banking, import (cars and motorbikes) and agricultures. Because of multi- sector and spread investment, VINASHIN has been facing to financial problems in heavily (more than VND , 80,000 billions or over USD 4 billions of debt) and facing lawsuits to be raised by foreign creditors (e., Elliott Vin, Netherlands). , ' EVN is a Vietnam Electricity Group. This group invests not only in electricity- main sector, but also spreads in hospitality, tourisms, media, real estate, etc.

As a result, the group has been facing a large losses in recent years (in 2010, the loss is VND 8,400 billions or over USD 400 millions) and facing large debts (as of June.30, 201 l, EVN has remained in debt to PetroVietnam about VND 8,860 billions or over USD 440 millions, and Vietnam National Coal, Mineral Industries Corporation about VND 1,200 billions or over USD 50 millions).2 Research Objectives With investment situation of enterprises in Vietnam and the continuing importance of corporate investment decisions in mind, the overall goal of this thesis is to examine f:tctors which affect investment decisions at the firm level in Vietnam. To achieve this overall goal requires meeting the following specific objectives: (1) To determine whether cash flow affects corporate investment decisions; (2) To determine whether investment opportunities exerts influence on investment decisions of the firms; (3) To test whether other financial factors impact on investment decisions at the micro level such as leverage, sales growth, business risk, fixed capital intensity, etc; (4) To suggest policy recommendations for the enterprises in making decisions.3 Research questions Specifically, the research aims to address the following questions: (1) Does cash-flow affect the investment decisions of Vietnamese firms? (2) Do investment opportunities influence corporate investment decisions in Vietnam?. (3) Can corporate investment decisions be explained by other financial factors in Vietnam? 4 1.4 Scope and Methodology of Research The thesis will study this issue via 500 firms listed on the stock market in Vietnam during the period of 2006 — 2010. Both static and dynamic approaches are utilized to - estimate the determinants of corporate investment decisions through STATA 11 software.

Specifically, the static econometric model specifications consist of Pooled Ordinary Least Square (Pooled OLS), Random Effects Model (REM), and Fixed Effects Model (FEM) to find the most appropriate model; whilst Generalized Method of Moment (GMM) is employed in the dynamic econometric model.5 Research structure The thesis is organized in five chapters, including this introduction. Chapter 2 reviews theories of investment and empirical studies of investment decision at the micro level. Chapter 3 describes data collection and methodology in which the model for estimation and method of estimation are outlined. Chapter 4 presents the results from analyzing data and discussion.

Chapter 5 briefly draws the conclusion, recommendations and limitations of the thesis. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW In this chapter, section 2. l reviews key theories that are relevant for understanding investment at the firm level. Following this, empirical researches will be also showed in section 2.2 with the different contexts of the world in general, and of Vietnam in specific focus.