Chương 1: Cơ sở lý luận chung về XK - Chương 2: Thực trạng XK sản phẩm chi thỏi sang thị trường An Độ của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Ngọc Thiên - Chương 3: Giải pháp đây mạnh XK sản phẩm chi thỏi sang thị trường An Độ của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Ngọc Thiên. CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VE XUẤT KHẨU 1. Khai niệm về xuất khẩu Theo Luật thương mại 2005, điều 28 khoản 1, xuất khâu được định nghĩa như sau “Xuất khâu hàng hóa là việc hàng hóa được đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc đưa vào khu vực đặc biệt nam trên lãnh thé Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật”. XK là hoạt động trao đổi, buôn bán hàng hóa hoặc dịch vụ giữa hai hoặc nhiều quốc gia, với mục đích thúc day kinh doanh, sản xuất và phục vụ đời sống.
XK có những đặc điểm phức tạp hơn kinh doanh nội địa do các yếu tố như thông lệ buôn bán, quôc tịch, đông tiên thanh toán, văn hóa, tôn giáo,. XK đã hình thành từ lâu và ngày càng phát triển. Từ những giao dịch đơn thuần là trao đôi hàng với hàng, cho đến hiện tại hoạt động XK đã và đang diễn ra hết sức sôi đông với đa dạng các hình thức như: XK qua trung gian, môi giới, tạm nhập tái xuât, hợp tác san xuât va gia công quôc tê,. XK diễn ra ở nhiều lĩnh vực với nhiều quá trình và các hoạt động nghiệp vụ khác nhau.
Từ việc nghiên cứu thị trường, tìm kiếm khách hang dé đàm phán và ký kết hợp đồng thương mại, cho đến khâu làm chứng từ hàng xuất, thông quan và giao hàng hóa cho bên mua, thanh toán và dịch vụ sau mua hàng. Mỗi nghiệp vụ đều cần nghiên cứu kỹ càng và có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Cac hình thức xuất khẩu 1. Xuất khẩu trực tiếp XK trực tiếp là hình thức được áp dụng rộng rãi và chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu các hình thức XK hiện nay, trong đó người bán và người mua sẽ trực tiếp ký kết hợp đồng ngoại thương, trực tiếp chuyên giao quyền sở hữu hàng hóa cho nhau mà không qua bat kỳ bên trung gian hoặc môi giới nào.
Người bán có thé là nhà sản xuất hàng hóa, hoặc cũng có thé là công ty thương mai (trader) thu mua hàng hóa trong nước, hoặc nhập khâu về rồi ký kết hợp đồng mua bán với đối tác nước ngoài. Các giao dịch mua bán thông thường trực tiếp thường có các hình thức: - Cac công ty XK trực tiép - Dai diện bán hang XK tại nước ngoài 3 - _ Các công ty chuyên doanh XK - Ban hàng qua các kênh thương mại điện tử ( e-commerce) Phương thức XK trực tiếp thường phổ biến trong giao dịch ngoại thương. Các bên khi tham gia qua quan hệ trực tiếp này chủ động được trong các quyết định các vấn đề trong nội dung mua bán. Đặc biệt, phương thức giao dịch này không tốn chi phí môi giới nên sẽ tiết kiệm được phần nào các khoản chi phí phát sinh cho các bên giao dịch.
Tuy nhiên phương thức này cũng tồn tại những hạn chế như về nghiệp vụ giao dịch, văn hóa, kinh nghiệm và tiếp cận thông tin của các bên. Vì vậy, khi tham gia vào giao dịch kinh doanh quốc tế, các cán bộ giao dịch cần tích lũy kinh nghiệm và các nghiệp vụ khác nhau dé ứng xử phù hợp. Xuất khẩu gián tiếp Đây là hình thức giao dịch ngoại thương trong đó mối quan hệ giữa bên bán và bên mua được hình thành dựa qua bên thứ ba, thường là các bên môi giới, trung gian hoặc đại lý. Bên trung gian năm được các thông tin giao dịch, họ biết được bên có nhu cầu mua hang hóa cũng như bên có nhu cầu bán hàng hóa, do đó trong hình thức này, bên trung gian đóng vai trò làm chất xúc tác trong quan hệ mua bán.
- - Môi giới thông thường chỉ là người giới thiệu đối tác hay bán thông tin cho các bên giao dịch, họ chịu trách nhiệm làm dịch vụ chuyền thông tin đã được chọn lọc đến khách hàng. - Đại lý chiu trách nhiệm thực hiện công việc cho người ủy thác và nhận được khoản thu nhập nhất định trên cơ sở hợp đồng đại lý. XK gián tiếp tiếp cận được lợi thế của các bên trung gian như: kinh nghiệm mua bán, thời gian. Việc giao phó cho các bên trung gian tham gia thiết lập quan hệ mua bán thường sẽ nhanh và hiệu quả hơn.
Tuy nhiên nhược điểm lớn nhất đó chính là chỉ phí trung gian. Mua bán đối lưu Mua bán đối lưu là hình thức giao dịch trao đổi hàng hóa, tai đó XK và nhập khâu có mối quan hệ khăng khít, người bán đồng thời là người mua, tổng số lượng hàng xuất tương đương với lượng hàng nhập khẩu. Đối với hình thức này, đồng tiền chỉ đóng vai trò là chức năng tính toán chứ không giữ chức năng thanh toán như các hình thức thông thường. Nhìn dưới góc độ ngoại thương, hình thức này mang tính chất là 4 hoạt động trao đổi hàng hóa mà không tác động tăng, giảm đến cán cân thương mại của các quoc gia tham gia.
Bản chất của hình thức mua bán đối lưu là đồng tiền không mang chức năng thanh toán nên nó sẽ không bị tác động bởi tỷ giá ngoại hối, các chi phí phát sinh cũng giảm di đáng ké.Vé nhược điểm, do là hình thức phải gắn chặt giữa hoạt động XK và nhập khâu nên nghiệp vụ cũng khó khăn và phức tạp hon. Xuất khẩu tại chỗ XK tại chỗ là giao dịch tại đó hàng hóa dịch vụ chưa đi ra khỏi khu vực biên giới quốc gia, các công ty đội địa XK hàng hóa dịch vụ vào các khu chế xuất có địa điểm sản xuất ngay trong nội địa, các doanh nghiệp nhập khâu thường là các công ty sản xuất nước ngoài, hoặc có nguồn vốn đầu tư FDI. Ở Việt Nam, tiêu biểu đó là những tập đoàn lớn như SAM SUNG, LG,. Ưu điểm của hình thức XK này là tiết kiệm chỉ phí, có thể kết hợp khảo sát thực tế, tạo điều kiện dé các nhà nhập khẩu trực tiếp tham quan cơ sở sản xuất.
Gia công xuất khẩu Gia công XK là phương thức giao dịch trong đó bên nhận gia công sẽ mua lại nguyên vật liệu dé dùng cho sản xuất và bán lại thành phâm đã hoàn chỉnh cho bên đặt gia công. Bản chất của phương thức này là bên nhận gia công thu được lợi nhuận từ việc sử dụng nguồn lao động nội địa. Thực tế, hình thức này ở Việt Nam được các doanh nghiệp áp dụng rất nhiều, trong lĩnh vực may mặc và điện tử, do Việt Nam có nguồn lao động đồi dào và tương đối rẻ so với các quốc gia khác. Nhìn trên góc độ quốc tế hóa thì gia công quốc tế chính là XK lao động tại chỗ.
Gia công XK giữ vai trò quan trọng trong việc luân chuyên hàng hóa vô hình. Một trong những ưu điểm của hình thức này là góp phần thúc đây việc chuyên môn hóa trên phạm vi toàn cầu, tận dụng được nguồn lao động déi dào của các quốc gia ít phát triển hơn, tối ưu hóa sản xuất và giảm giá thành sản phẩm. Bên cạnh ưu điểm, hình thức nay cũng tiềm ân những hạn chế nhất định. Bên nhận gia công do hạn chế về cơ sở vật chất cũng như khoa học công nghệ nên thù lao nhận được không đáng ké.
Trên lý thuyết đường cong nụ cười trong chuỗi giá trị của chủ tịch hàng Acer, ông Stan Shih vào năm 1992, gia công là công đoạn tạo ra được ít gid trị gia tăng nhất. Ý tưởng, R&D Dịch vụ hậu mãi Gtgiărnáịag Thương hiệu Bán hàng Marketing Linh kiện Phân phối Hình 1. Lý thuyết hình cong nu cười trong chuối giá trị Nguôn: Spiderum.com Bên cạnh đó, bên đặt gia công ( hay bên nhập khẩu ) cũng muốn tận dụng nguồn lao động với chỉ phí thấp. Tái xuất Tái xuất là hoạt động kinh doanh trong đó một bên XK các mặt hàng nhập nhưng chưa qua gia công chế biến ở trong nước.
Đây là hình thức XK các sản phẩm ngoại nhập trước đó nhằm nhận được một khoản thù lao từ dich vụ diễn ra trước đó. Tuy nhiên, trên thực tế có nhiều trường hợp sử dụng hình thức này phục vụ các sản phẩm tham gia triển lãm, thuê mướn,. Tái xuất là hoạt động kinh doanh đòi hỏi nghiệp vụ có trình độ cao nên không phải quốc gia nào cũng thực hiện được những giao dịch buôn bán lớn. Thông thường các nước nhập khâu chấp nhận mua hàng hóa thông qua bên trung gian tái xuất là do những lí do chính trị, cắm vận thương mại hay do các cuộc chiến tranh thương mại song phương.
Tùy vào các cấp độ hạn chế khác nhau mà bên tái xuất lựa chọn việc giao hàng trực tiếp từ nước xuất sang nước nhập hay phải chuyên qua quôc gia tái xuat. Giao dịch tái xuất thường đem lại nhiều lợi ích cho bên tái xuất, nhiều doanh nghiệp thu lại được lợi nhuận rất lớn so với doanh nghiệp sản xuất. Hình thức này rất hữu ích cho cán cân thương mại XK và nhập khâu. Nhắc đến nhược điểm, tái xuất chỉ là hoạt động thương mại dé kiếm lời và không mang lại sức mạnh thực sự trong quan 6 hệ kinh tế song phương và đa phương.
Do đó, nó không phải chiến lược cho các quốc gia phát triển bền vững. Giao dịch tại hội trợ, triển lãm quốc tế Hội trợ và triển lãm quốc tế là các hoạt động được tô chức vào một thời gian, địa điểm và trong một thời hạn nhất định mà tại đó nhà XK trưng bày sản pham của mình cho các nhà nhập khẩu có thể tiếp xúc, tham khảo và ký hợp đồng mua bán. Tổ chức hội trợ và triển lãm đòi hỏi sự nghiên cứu và điều tra kỹ càng, nó có thể diễn ra ở nước tổ chức hoặc ở nước ngoài tùy thuộc vào uy tín và kinh nghiệm của nhà tô chức. Giao dịch tại hội chợ và triển lãm là phương thức mua bán có điều kiện ràng buộc về địa điểm và thời gian cụ thể.
Tuy nhiên, vì diễn ra trong thời gian ngắn nên các nhà tổ chức và người tham dự luôn thực hiện nhiều nghiệp vụ giao dịch chuyên môn cao. Về phía bên tổ chức luôn có sự sàng lọc kỹ càng và tập trung vào những khách hàng tiềm năng. Do đó, ưu điểm của phương thức này là được tiếp xúc với khách hàng tiềm năng có lựa chọn.