Tư tưởng của đại tưởng của đại tướng võ nguyên giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc việt nam

Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một nhà quân sự lỗi lạc, một nhà văn hóa, nhà sử học nổi bật của Việt Nam. 191 trang · Học viện Khoa học Xã hội · 2019.

• Tác giả: Lê Thị Hiền
• Người hướng dẫn: GS.TS Nguyễn Văn Tài
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Triết học
• Đề tài: Tư Tưởng Đại Tướng Võ Nguyên Giáp Về Nhân Tố Con Người Trong Chiến Tranh Giải Phóng Dân Tộc Việt Nam
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN
• MỞ ĐẦU
• 1. Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• 1.1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam
• 1.2. Khái quát kết quả nghiên cứu có liên quan đến đề tài của luận án và những vấn đề đặt ra cần bổ sung, phát triển trong luận án
• 1.3. Tiểu kết chương 1
• 2. Chương 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ HÌNH THÀNH, PHÁT TRIỂN TƯ TƯỞNG ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP VỀ PHÁT HUY NHÂN TỐ CON NGƯỜI TRONG CHIẾN TRANH GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VIỆT NAM
• 2.1. Những vấn đề lý luận về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam
• 2.2. Cơ sở khách quan của sự hình thành, phát triển tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam
• 2.3. Nhân tố chủ quan của sự hình thành, phát triển tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam
• 2.4. Tiểu kết chương 2
• 3. Chương 3: NỘI DUNG CƠ BẢN TƯ TƯỞNG CỦA ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP VỀ PHÁT HUY NHÂN TỐ CON NGƯỜI TRONG CHIẾN TRANH GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VIỆT NAM
• 3.1. Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh nhân dân Việt Nam
• 3.2. Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam
• 3.3. Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong sức mạnh chiến đấu của quân đội
• 3.4. Tiểu kết chương 3
• 4. Chương 4: GIÁ TRỊ VÀ BÀI HỌC TỪ TƯ TƯỞNG CỦA ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP VỀ PHÁT HUY NHÂN TỐ CON NGƯỜI ĐỐI VỚI SỰ NGHIỆP BẢO VỆ TỔ QUỐC VIỆT NAM HIỆN NAY
• 4.1. Giá trị từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam
• 4.2. Bài học từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay
• 4.3. Tiểu kết chương 4
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Về Con Người Giới Thiệu

Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một nhà quân sự lỗi lạc, một nhà văn hóa, nhà sử học nổi bật của Việt Nam. Cuộc đời ông gắn liền với hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống lại thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, bảo vệ nền độc lập dân tộc và thống nhất đất nước. Do đó, có rất nhiều công trình nghiên cứu về ông dưới nhiều góc độ khác nhau, trong đó có nhiều công trình có giá trị. Các công trình nghiên cứu này tập trung vào nhiều khía cạnh, từ chiến lược quân sự đến tư tưởng chính trị và vai trò của ông trong lịch sử Việt Nam hiện đại. Nghiên cứu về tư tưởng Võ Nguyên Giáp không chỉ là tìm hiểu về một cá nhân kiệt xuất mà còn là khám phá những bài học lịch sử quý báu cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

1.1. Các Công Trình Nghiên Cứu Về Cuộc Đời Và Sự Nghiệp

Nhiều tác phẩm đã ghi lại chi tiết cuộc đời và sự nghiệp của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, từ những năm tháng hoạt động cách mạng ban đầu đến vai trò chỉ huy quân sự trong các chiến dịch lớn. Các công trình này thường tập trung vào việc phân tích những quyết định chiến lược quan trọng và tầm nhìn xa trông rộng của ông. Các tác giả cũng khai thác những khía cạnh cá nhân, phẩm chất đạo đức cách mạng của Đại tướng, giúp độc giả hiểu rõ hơn về con người Võ Nguyên Giáp.

1.2. Nghiên Cứu Về Chiến Lược Quân Sự Của Đại Tướng

Một số lượng lớn các công trình tập trung vào việc phân tích chiến lược quân sự độc đáo của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, đặc biệt là nghệ thuật chiến tranh nhân dân và cách sử dụng lực lượng một cách sáng tạo. Các nghiên cứu này thường đi sâu vào các chiến dịch cụ thể, như chiến dịch Điện Biên Phủ, để làm nổi bật những nguyên tắc và phương pháp quân sự mà ông đã áp dụng thành công. Nghệ thuật quân sự Việt Nam được thể hiện rõ nét qua các công trình này.

II. Thách Thức Nghiên Cứu Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Về Con Người

Mặc dù có nhiều công trình nghiên cứu về Đại tướng Võ Nguyên Giáp, nhưng việc nghiên cứu một cách chuyên sâu về tư tưởng Võ Nguyên Giáp về con người trong chiến tranh giải phóng vẫn còn nhiều thách thức. Các công trình hiện có thường chỉ đề cập đến khía cạnh này một cách gián tiếp hoặc trong một phạm vi hẹp. Do đó, cần có những nghiên cứu toàn diện hơn để làm rõ những quan điểm, nguyên tắc và phương pháp mà ông đã sử dụng để phát huy nhân tố con người trong cuộc chiến tranh.

2.1. Thiếu Nghiên Cứu Chuyên Sâu Về Nhân Tố Con Người

Hầu hết các công trình nghiên cứu về Đại tướng Võ Nguyên Giáp tập trung vào khía cạnh quân sự, chiến lược, hoặc lịch sử, mà ít đi sâu vào phân tích nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng. Cần có những nghiên cứu chuyên sâu hơn để làm rõ vai trò, vị trí và tầm quan trọng của con người trong tư tưởng của ông. Con người là trung tâm trong mọi chiến lược, cần được nghiên cứu kỹ lưỡng.

2.2. Khó Khăn Trong Tiếp Cận Nguồn Tài Liệu Gốc

Việc tiếp cận các nguồn tài liệu gốc, như các bài viết, bài nói, huấn lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, có thể gặp nhiều khó khăn. Điều này gây trở ngại cho việc nghiên cứu một cách chính xác và đầy đủ về tư tưởng của ông. Cần có sự hợp tác chặt chẽ giữa các nhà nghiên cứu và các cơ quan lưu trữ để giải quyết vấn đề này. Lịch sử quân sự Việt Nam cần được bảo tồn và khai thác hiệu quả.

III. Cách Tiếp Cận Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Về Con Người Hiệu Quả

Để nghiên cứu một cách hiệu quả về tư tưởng Võ Nguyên Giáp về con người, cần áp dụng một phương pháp tiếp cận toàn diện và liên ngành. Điều này bao gồm việc kết hợp các phương pháp nghiên cứu lịch sử, quân sự, chính trị và xã hội học. Đồng thời, cần chú trọng đến việc phân tích các nguồn tài liệu gốc và các công trình nghiên cứu đã có để xây dựng một bức tranh đầy đủ và chính xác về tư tưởng của ông. Phát huy sức mạnh tổng hợp là chìa khóa để hiểu rõ tư tưởng của Đại tướng.

3.1. Kết Hợp Các Phương Pháp Nghiên Cứu Liên Ngành

Nghiên cứu về tư tưởng Võ Nguyên Giáp đòi hỏi sự kết hợp giữa các phương pháp nghiên cứu lịch sử, quân sự, chính trị và xã hội học. Điều này giúp các nhà nghiên cứu có thể hiểu rõ hơn về bối cảnh lịch sử, các yếu tố chính trị và xã hội ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển tư tưởng của ông. Chính trị Việt Nam có ảnh hưởng sâu sắc đến tư tưởng quân sự của Đại tướng.

3.2. Phân Tích Sâu Các Nguồn Tài Liệu Gốc

Việc phân tích sâu các nguồn tài liệu gốc, như các bài viết, bài nói, huấn lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, là rất quan trọng để hiểu rõ tư tưởng của ông. Các nguồn tài liệu này cung cấp những thông tin trực tiếp và chính xác về quan điểm, nguyên tắc và phương pháp mà ông đã sử dụng để phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng. Tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh cũng có ảnh hưởng lớn đến tư tưởng của Đại tướng.

IV. Nội Dung Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Về Phát Huy Nhân Tố Con Người

Tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng tập trung vào việc xây dựng một đội quân cách mạng có tinh thần chiến đấu cao, lòng yêu nước sâu sắc và ý chí quyết thắng. Ông luôn coi con người là yếu tố quyết định sự thành bại của cuộc chiến tranh và chú trọng đến việc giáo dục, bồi dưỡng, rèn luyện phẩm chất đạo đức, năng lực chuyên môn cho cán bộ, chiến sĩ. Ý chí chiến đấu là yếu tố then chốt trong tư tưởng của Đại tướng.

4.1. Xây Dựng Đội Quân Cách Mạng Vững Mạnh

Đại tướng Võ Nguyên Giáp luôn chú trọng đến việc xây dựng một đội quân cách mạng vững mạnh, có tinh thần chiến đấu cao, lòng yêu nước sâu sắc và ý chí quyết thắng. Ông coi đây là yếu tố then chốt để giành thắng lợi trong chiến tranh giải phóng. Xây dựng quân đội là nhiệm vụ hàng đầu trong tư tưởng của Đại tướng.

4.2. Giáo Dục Và Bồi Dưỡng Phẩm Chất Đạo Đức

Ông đặc biệt quan tâm đến việc giáo dục và bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ. Ông cho rằng, phẩm chất đạo đức là nền tảng để xây dựng một đội quân vững mạnh, trung thành với Đảng, với Tổ quốc và với nhân dân. Tư tưởng đạo đức cách mạng là một phần quan trọng trong tư tưởng của Đại tướng.

V. Giá Trị Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Trong Bảo Vệ Tổ Quốc Nay

Tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người vẫn còn nguyên giá trị trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay. Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều diễn biến phức tạp, việc phát huy sức mạnh của toàn dân tộc, xây dựng một đội quân cách mạng vững mạnh là rất quan trọng để bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc. Bảo vệ Tổ quốc là nhiệm vụ thiêng liêng của toàn dân.

5.1. Phát Huy Sức Mạnh Toàn Dân Tộc

Trong bối cảnh hiện nay, việc phát huy sức mạnh của toàn dân tộc là rất quan trọng để bảo vệ Tổ quốc. Điều này đòi hỏi sự đoàn kết, thống nhất cao trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân. Đoàn kết toàn dân là sức mạnh vô địch để bảo vệ Tổ quốc.

5.2. Xây Dựng Quân Đội Cách Mạng Chính Quy

Việc xây dựng một đội quân cách mạng chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại là rất quan trọng để đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Điều này đòi hỏi sự đầu tư lớn về nguồn lực và sự nỗ lực không ngừng của toàn quân. Huấn luyện quân sự là yếu tố then chốt để xây dựng quân đội mạnh.

VI. Bài Học Từ Tư Tưởng Võ Nguyên Giáp Về Con Người Kết Luận

Nghiên cứu về tư tưởng Võ Nguyên Giáp về con người mang lại những bài học quý báu cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Việc phát huy nhân tố con người, xây dựng một đội quân cách mạng vững mạnh, và đoàn kết toàn dân là những yếu tố then chốt để giành thắng lợi trong mọi cuộc chiến tranh. Tư tưởng của ông vẫn là nguồn cảm hứng lớn cho các thế hệ người Việt Nam. Giá trị tư tưởng Võ Nguyên Giáp cần được kế thừa và phát huy.

6.1. Kế Thừa Và Phát Huy Tư Tưởng Của Đại Tướng

Việc kế thừa và phát huy tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp là trách nhiệm của mỗi người Việt Nam. Điều này đòi hỏi sự nỗ lực không ngừng trong học tập, rèn luyện và công tác để góp phần xây dựng một nước Việt Nam giàu mạnh, dân chủ, công bằng và văn minh. Ứng dụng tư tưởng Võ Nguyên Giáp vào thực tiễn là cách tốt nhất để tri ân công lao của ông.

6.2. Vận Dụng Sáng Tạo Trong Tình Hình Mới

Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều diễn biến phức tạp, cần vận dụng sáng tạo tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp vào thực tiễn. Điều này đòi hỏi sự linh hoạt, sáng tạo và khả năng thích ứng cao của các nhà lãnh đạo và chỉ huy. Tư tưởng quân sự Việt Nam hiện đại cần được xây dựng trên nền tảng tư tưởng của Đại tướng.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Công trình nghiên cứu khoa học “Tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam” được nghiên cứu sinh Lê Thị Hiền thực hiện tại Học viện Khoa học Xã hội thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, dưới sự hướng dẫn khoa học của GS.TS Nguyễn Văn Tài. Luận án thuộc chuyên ngành Triết học (mã số 9229001), hoàn thành vào tháng 8 năm 2019. Luận án tiếp cận đối tượng nghiên cứu hoàn toàn theo hướng định tính, vận dụng phương pháp luận triết học mác-xít để phân tích, tổng hợp và hệ thống hóa các văn bản tư liệu lịch sử.

Về tính cấp thiết, tác giả luận án chỉ ra rằng lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam đã khẳng định vai trò quyết định của nhân tố con người đối với thắng lợi của các cuộc chiến tranh giữ nước. Truyền thống đó được Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh kế thừa, vận dụng trong thời đại mới. Đại tướng Võ Nguyên Giáp – Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam, người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh – luôn kiên định đường lối chiến tranh nhân dân, thực hiện nghệ thuật quân sự “lấy ít địch nhiều”, “lấy nhỏ thắng lớn”, “lấy thô sơ thắng hiện đại”. Với Đại tướng, con người là chủ thể giữ vai trò quyết định sự thành bại của chiến tranh cách mạng; phát huy nhân tố con người là một tất yếu khách quan trong chiến tranh giải phóng dân tộc. Trong bối cảnh Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu phát huy nhân tố con người trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức mới từ tình hình quốc tế và sự chống phá của các thế lực thù địch, việc nghiên cứu có hệ thống tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trở thành yêu cầu cấp thiết về cả lý luận và thực tiễn.

Về khoảng trống nghiên cứu, tác giả xác định: từ trước đến nay, trong và ngoài nước đã có nhiều công trình nghiên cứu về Đại tướng Võ Nguyên Giáp dưới các góc độ lịch sử quân sự, khoa học quân sự, nghệ thuật chỉ huy hoặc tiểu sử danh nhân. Tuy nhiên, chưa có công trình nào nghiên cứu tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam một cách chuyên biệt, toàn diện dưới góc độ triết học.

Mục đích nghiên cứu của luận án là luận giải cơ sở hình thành, phát triển và nội dung cơ bản tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam, từ đó rút ra giá trị và bài học phát huy nhân tố con người từ tư tưởng của Đại tướng đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay. Để đạt được mục đích này, tác giả xác định 4 nhiệm vụ nghiên cứu:

1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án, khái quát kết quả nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho luận án tiếp tục nghiên cứu;
2. Phân tích, khái quát cơ sở hình thành, phát triển tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam;
3. Phân tích nội dung cơ bản tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam;
4. Rút ra những giá trị và bài học phát huy nhân tố con người từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay.

Đối tượng nghiên cứu của luận án là tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam. Về phạm vi nghiên cứu, dưới góc độ triết học, luận án giới hạn nghiên cứu tư tưởng cơ bản của Đại tướng trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và kháng chiến chống đế quốc Mỹ cứu nước, thông qua hệ thống các tác phẩm, bài nói, bài viết, huấn lệnh và bài giảng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Trong Chương 1, tác giả đã tiến hành khảo sát và phân loại các công trình nghiên cứu liên quan thành 3 nhóm vấn đề chính, điểm lại đầy đủ tác giả, công trình và luận điểm cụ thể:

Nhóm thứ nhất: Các công trình nghiên cứu liên quan đến cơ sở hình thành, phát triển và nhân tố chủ quan của tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người.

• Về nguồn tài liệu nước ngoài: Peter Macdonald trong Tướng Giáp qua hai cuộc chiến tranh Đông Dương (các chương IV, V, VI) phân tích điều kiện chính trị, kinh tế, xã hội Việt Nam và vai trò của Đại tướng trong huấn luyện quân đội. Cecil B. Currey trong Chiến thắng bằng mọi giá - Thiên tài quân sự Việt Nam. Đại tướng Võ Nguyên Giáp (chương III) phân tích nghệ thuật tiến hành chiến tranh nhân dân, sự kế thừa truyền thống quân sự của Hai Bà Trưng, Trần Quốc Tuấn, Lê Lợi và lý luận của Clausewitz, Napoléon, T. Lawrence, chủ nghĩa Mác - Lênin. Georges Boudarel trong cuốn Võ Nguyên Giáp làm rõ hoạt động tổ chức huấn luyện cán bộ và gắn bó với nhân dân. Gérard Le Quang trong Võ Nguyên Giáp hay cuộc chiến tranh nhân dân (chương II, VII) nhấn mạnh ảnh hưởng từ tư tưởng Hồ Chí Minh, nghệ thuật quân sự nhà Trần và lý luận của V.I. Lênin, Mao Trạch Đông, Chu Đức. Alain Ruscio trong Võ Nguyên Giáp - Một cuộc đời ghi lại các đối thoại về truyền thống “lấy dân làm gốc”, “khoan thư sức dân”.
• Về nguồn tài liệu trong nước: Trần Thái Bình trong Võ Nguyên Giáp trong cuộc trường chinh thế kỷ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp hào khí trăm năm phân tích điều kiện quê hương, gia đình, đạo đức “Tâm - Tài - Uy - Tín - Dũng”. Trần Trọng Trung trong Võ Nguyên Giáp - Danh tướng thời đại Hồ Chí Minh phân tích tư tưởng “người trước - súng sau”, “vững chắc nhất là lòng dân”. Nguyễn Văn Sự trong Đại tướng Võ Nguyên Giáp Danh tướng thế kỷ XX: qua tư liệu nước ngoài khảo cứu quá trình tham gia hoạt động cách mạng. Bộ Quốc phòng và Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam với bộ sách Lịch sử tư tưởng quân sự Việt Nam (tập III giai đoạn 1858-1945 và tập IV giai đoạn 1945-1975) phân tích bối cảnh xã hội và sự tiếp thu văn hóa quân sự. Phạm Hồng Cư và Đặng Bích Hà trong Đại tướng Võ Nguyên Giáp thời trẻ phác họa nhân cách và phẩm chất cách mạng. Các công trình của Phạm Hùng (12 vị tướng của Quân đội nhân dân Việt Nam), Nguyễn Ngọc Phúc (25 tướng lĩnh Việt Nam), Quí Lâm (Tầm nhìn của chiến lược gia kiệt suất Võ Nguyên Giáp) và bộ sách 9 tập Võ Nguyên Giáp - Vị tướng “Văn Đức Quán Nhân tâm” đã cung cấp cơ sở dữ liệu về nhân cách, đạo đức và tài năng của Đại tướng.

Nhóm thứ hai: Các công trình nghiên cứu liên quan đến nội dung tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

• Nguyễn Thành trong cuốn Hoạt động báo chí của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã hệ thống các tác phẩm chính luận quan trọng của Đại tướng: Những kinh nghiệm lớn lãnh đạo đấu tranh vũ trang và xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng, Vũ trang quần chúng cách mạng, xây dựng quân đội nhân dân, và Sức mạnh vô địch của chiến tranh nhân dân trong thời đại mới, qua đó chỉ rõ quan điểm vũ trang toàn dân và giải quyết mối quan hệ giữa con người và vũ khí.
• Ernesto Che Guevara trong Lời tựa cho cuốn Chiến tranh nhân dân và quân đội nhân dân phân tích tính chất của cuộc chiến tranh giải phóng mang tính nông dân dưới sự lãnh đạo của ý thức hệ vô sản.
• Đỗ Thanh Hải trong bài viết “Đại tướng Võ Nguyên Giáp - Kiến trúc sư của nền nghệ thuật quân sự Việt Nam hiện đại” phân tích nghệ thuật chiến tranh toàn dân và tư tưởng “người trước súng sau”, “chính trị trọng hơn quân sự”.
• Bùi Loan Thùy chủ biên công trình tư liệu 2.242 trang Đại tướng, tổng tư lệnh Võ Nguyên Giáp - Vị tướng của hòa bình tập hợp các trước tác lý luận quân sự của Đại tướng từ năm 1945 đến năm 2008.
• Nguyễn Hữu Nguyên trong bài viết “Tư duy nghệ thuật quân sự Võ Nguyên Giáp” làm rõ sự kết hợp giữa truyền thống văn hóa quân sự Việt Nam và quân sự hiện đại.

Nhóm thứ ba: Các công trình nghiên cứu về giá trị và bài học kinh nghiệm.

• Hoàng Minh Thảo trong bài viết “Đại tướng Võ Nguyên Giáp với cuộc Tổng tiến công chiến lược mùa xuân năm 1975”, Giáo sư Vũ Khiêu trong các nhận định về việc Đại tướng nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh, Vũ Quang Đạo với bài “Võ Nguyên Giáp - Nhà sử học làm nên lịch sử”, Bùi Xuân Việt với bài “Giáo dục tư tưởng quân sự của Võ Nguyên Giáp trong các trường Đại học”, và Lê Vũ Huy với bài “Đại tướng Võ Nguyên Giáp với văn hóa Quân sự” đã đánh giá giá trị tư tưởng của Đại tướng đối với văn hóa quân sự và công cuộc củng cố quốc phòng hiện nay.

Nhóm công trình	Tác giả tiêu biểu	Tác phẩm / Bài viết chính	Hướng tiếp cận chủ yếu
Nước ngoài về bối cảnh và thực tiễn	Peter Macdonald, Cecil B. Currey, Georges Boudarel, Gérard Le Quang, Alain Ruscio	Tướng Giáp qua hai cuộc chiến tranh Đông Dương, Chiến thắng bằng mọi giá, Võ Nguyên Giáp, Võ Nguyên Giáp hay cuộc chiến tranh nhân dân	Lịch sử chiến tranh, hồi ký, tổng kết nghệ thuật chiến tranh nhân dân
Trong nước về tiểu sử và nhân tố chủ quan	Trần Thái Bình, Trần Trọng Trung, Phạm Hồng Cư, Đặng Bích Hà, Quí Lâm	Võ Nguyên Giáp trong cuộc trường chinh thế kỷ, Danh tướng thời đại Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp thời trẻ	Lịch sử quân sự, nghiên cứu tiểu sử, phẩm chất đạo đức và năng lực chỉ huy
Khảo sát trước tác và nội dung tư tưởng	Nguyễn Thành, Bùi Loan Thùy, Ernesto Che Guevara, Đỗ Thanh Hải	Hoạt động báo chí của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Chiến tranh nhân dân và quân đội nhân dân, Vị tướng của hòa bình	Báo chí chính luận, tập hợp văn kiện lý luận quân sự, phân tích nghệ thuật tác chiến
Giá trị và bài học vận dụng	Hoàng Minh Thảo, Vũ Khiêu, Vũ Quang Đạo, Bùi Xuân Việt, Lê Vũ Huy	Các bài nghiên cứu trên tạp chí khoa học chuyên ngành (1975 - 2013)	Đánh giá đóng góp đối với nghệ thuật quân sự và giáo dục quốc phòng

Khoảng trống nghiên cứu được luận án giải quyết: Phần lớn các công trình trên tiếp cận Đại tướng Võ Nguyên Giáp dưới góc độ khoa học quân sự hoặc lịch sử đơn thuần, chỉ dừng lại ở việc tóm tắt hoặc đánh giá thực tiễn chỉ đạo chiến tranh. Luận án của Lê Thị Hiền là công trình khoa học đầu tiên tập trung nghiên cứu một cách hệ thống, chỉnh thể tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc dưới góc độ lý luận Triết học.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Luận án dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về chiến tranh, quân đội và vai trò của nhân tố con người trong chiến tranh cách mạng. Tác giả vận dụng các khái niệm và luận điểm kinh điển của C. Mác, Ph. Ăngghen, V.I. Lênin về bản chất giai cấp của chiến tranh, khởi nghĩa toàn dân và vai trò của quần chúng lao động.

Về mặt khái niệm, luận án xác lập hệ thống công cụ lý luận mang tính phân định chặt chẽ:

• Nhân tố con người: Luận án phân biệt khái niệm này với khái niệm “con người” và “nguồn lực con người”. Khái niệm “con người” mang tính khái quát, bao gồm cả phương diện tự nhiên và xã hội. Trong khi đó, “nhân tố con người” biểu thị vai trò chủ thể của con người trong quá trình cải biến xã hội, được cấu thành từ hai phương diện thống nhất: phương diện hoạt động (hoạt động thực tiễn và lý luận, hoạt động vật chất và tinh thần) và phương diện phẩm chất, năng lực (phẩm chất chính trị, đạo đức, lập trường, ý thức kỷ luật, tri thức, kinh nghiệm, năng lực tư duy và tổ chức).
• Phát huy nhân tố con người: Là quá trình phát hiện, bồi dưỡng, kích thích phát triển và sử dụng đúng đắn, hiệu quả tính tích cực, tự giác, sáng tạo về phẩm chất, năng lực và hoạt động thực tiễn của con người nhằm thực hiện mục đích phát triển xã hội. Nội dung phát huy bao gồm: phát hiện khâu then chốt và tiềm năng con người; định hướng tính tích cực xã hội; nâng cao chất lượng phẩm chất và năng lực; tạo điều kiện môi trường thuận lợi và khắc phục các yếu tố kìm hãm.
• Chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam: Tiếp cận theo Từ điển Bách khoa Quân sự Việt Nam, luận án xác định đây là cuộc chiến tranh chính nghĩa, tự vệ, vừa là chiến tranh nhân dân vừa là chiến tranh cách mạng, do toàn dân tiến hành dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, lấy lực lượng vũ trang ba thứ quân làm nòng cốt, nhằm lật đổ ách thống trị xâm lược và đưa đất nước tiến lên chủ nghĩa xã hội.
• Nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam: Là tổng hòa những yếu tố đặc trưng quy định vai trò tích cực, sáng tạo của lực lượng toàn dân đánh giặc, trong đó nòng cốt là con người trong lực lượng vũ trang nhân dân và đặc biệt là con người trong sức mạnh chiến đấu của quân đội.
• Phương thức phát huy: Bao gồm (1) Động viên, giác ngộ chính trị; (2) Giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng toàn diện phẩm chất và năng lực; (3) Tổ chức hoạt động thực tiễn qua các phong trào thi đua cách mạng; (4) Chăm lo điều kiện vật chất, tinh thần và khắc phục các biểu hiện tiêu cực; (5) Phát huy thông qua hệ thống tổ chức của Đảng, chính quyền và các đoàn thể quần chúng.

Phương pháp nghiên cứu được luận án sử dụng là phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử. Tác giả kết hợp đồng bộ các phương pháp nghiên cứu cụ thể: phương pháp lịch sử - lôgic; hệ thống - cấu trúc; khái quát hóa - trừu tượng hóa; phân tích và tổng hợp; quy nạp - diễn dịch; so sánh - đối chiếu; và phương pháp khảo chứng văn bản học.

Nguồn tư liệu nghiên cứu của luận án là các văn kiện của Đảng Cộng sản Việt Nam, tác phẩm của Chủ tịch Hồ Chí Minh, các công trình của các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước, và đặc biệt là hệ thống trước tác, bài báo, bài giảng, nhật lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp được lưu trữ, khảo sát tại Bảo tàng Quốc gia Việt Nam, Thư viện Quốc gia Việt Nam, Thư viện Quân đội, Thư viện Khoa học Xã hội Nhân văn và nguồn tư liệu di khảo từ gia đình Đại tướng.

Nội dung chính theo từng chương

Luận án có kết cấu gồm 4 chương với 10 tiết nghiên cứu cụ thể (từ trang 6 đến trang 169):

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án

Chương 1 (từ trang 6 đến trang 28) gồm 2 tiết chính (Tiết 1.1 và Tiết 1.2) cùng phần tiểu kết. Tác giả đã phân loại và đánh giá sâu sắc các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài theo 3 nhóm nội dung: cơ sở hình thành và nhân tố chủ quan; nội dung cơ bản của tư tưởng; giá trị và bài học kinh nghiệm. Thông qua việc phân tích các tác phẩm của Peter Macdonald, Cecil B. Currey, Georges Boudarel, Gérard Le Quang, Trần Trọng Trung, Trần Thái Bình, Nguyễn Thành, Bùi Loan Thùy, tác giả khẳng định các công trình đã cung cấp nguồn tư liệu lịch sử phong phú, nhận diện được tài năng quân sự và đức độ của Đại tướng. Tuy nhiên, các công trình chủ yếu tiếp cận theo góc độ khoa học lịch sử, quân sự học thuần túy hoặc tóm lược bài báo. Chương 1 làm rõ khoảng trống lý luận cần giải quyết: luận án tập trung khảo sát, hệ thống hóa và phân tích chuyên biệt tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dưới lăng kính của chủ nghĩa duy vật lịch sử và triết học mác-xít.

Chương 2: Những vấn đề lý luận và cơ sở hình thành, phát triển tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam

Chương 2 (từ trang 29 đến trang 80) gồm 3 tiết: Tiết 2.1 trình bày những vấn đề lý luận về nhân tố con người, chiến tranh giải phóng dân tộc và các phương thức phát huy nhân tố con người trong chiến tranh. Tiết 2.2 luận giải cơ sở khách quan của sự hình thành, phát triển tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp, bao gồm điều kiện lịch sử - xã hội thế giới thế kỷ XX (chủ nghĩa tư bản chuyển sang chủ nghĩa đế quốc, phân chia thuộc địa, khủng hoảng kinh tế 1900-1903, Cách mạng Tháng Mười Nga) và điều kiện lịch sử - xã hội Việt Nam (chế độ thực dân phong kiến, các phong trào yêu nước thất bại trước khi có Đảng ra đời). Bên cạnh đó, tác giả phân tích các tiền đề tư tưởng - lý luận: truyền thống đánh giặc giữ nước của dân tộc Việt Nam (“lấy dân làm gốc”, tư tưởng quân sự của Trần Hưng Đạo, Lê Lợi - Nguyễn Trãi), lý luận mác-xít về chiến tranh và quân đội, và trực tiếp nhất là tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh (“người trước súng sau”, “kháng chiến toàn dân, toàn diện”). Tiết 2.3 phân tích nhân tố chủ quan thuộc về Đại tướng Võ Nguyên Giáp: truyền thống gia đình, quê hương Quảng Bình; quá trình sớm giác ngộ cách mạng; tinh thần tự học tập, nghiên cứu lịch sử; đạo đức cách mạng trong sáng, sự gắn bó máu thịt với bộ đội và nhân dân, cùng tài năng tổ chức thực tiễn xuất sắc.

Chương 3: Nội dung cơ bản tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam

Chương 3 (từ trang 81 đến trang 141) là chương trọng tâm của luận án, gồm 3 tiết luận giải 3 trụ cột nội dung:

• Tiết 3.1: Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh nhân dân Việt Nam. Tác giả phân tích luận điểm coi toàn dân đánh giặc là nguồn gốc sức mạnh vô địch. Đại tướng khẳng định chiến tranh nhân dân phải bắt đầu từ giác ngộ chính trị cho quần chúng, tổ chức quần chúng rộng khắp, xây dựng thế trận lòng dân vững chắc, kết hợp chặt chẽ đấu tranh vũ trang với đấu tranh chính trị, binh vận, ngoại giao.
• Tiết 3.2: Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam. Luận án làm rõ tư tưởng của Đại tướng về xây dựng lực lượng vũ trang ba thứ quân (bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương, dân quân du kích). Trong đó, con người trong lực lượng vũ trang phải được xây dựng vững mạnh trước hết về chính trị, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc; coi trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, chỉ huy vừa có đức vừa có tài; duy trì mối quan hệ máu thịt “quân - dân cá nước” và kỷ luật tự giác, nghiêm minh.
• Tiết 3.3: Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong sức mạnh chiến đấu của quân đội. Tác giả phân tích quan điểm biện chứng của Đại tướng về giải quyết mối quan hệ giữa con người và vũ khí. Con người và nhân tố chính trị - tinh thần giữ vai trò quyết định, nhưng vũ khí trang bị là yếu tố rất quan trọng; muốn phát huy vũ khí kỹ thuật thì con người phải đi trước một bước về trình độ làm chủ khoa học kỹ thuật quân sự hiện đại. Đại tướng chủ trương tích cực nâng cao trình độ tác chiến, nghệ thuật quân sự độc đáo của Việt Nam, gắn phát huy nhân tố con người với chăm lo đời sống vật chất và tinh thần của chiến sĩ trên chiến trường.

Chương 4: Giá trị và bài học từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay

Chương 4 (từ trang 142 đến trang 169) gồm 2 tiết:

• Tiết 4.1: Giá trị từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam. Luận án khẳng định tư tưởng của Đại tướng có giá trị lý luận sâu sắc, làm phong phú kho tàng lý luận quân sự mác-xít và nghệ thuật quân sự Việt Nam; đồng thời có giá trị thực tiễn to lớn, là cẩm nang dẫn dắt quân đội và nhân dân vượt qua các thử thách ác liệt để giành thắng lợi trong hai cuộc kháng chiến.
• Tiết 4.2: Bài học từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc Việt Nam hiện nay. Tác giả rút ra các bài học mang tính quy luật: bài học về kiên định sự lãnh đạo của Đảng đối với việc phát huy nhân tố con người trong quân đội và toàn dân; bài học về bồi dưỡng, nâng cao bản lĩnh chính trị, lý tưởng cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ; bài học về kết hợp chặt chẽ giữa xây dựng con người với phát triển vũ khí, trang bị kỹ thuật quân sự hiện đại; bài học về củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và thế trận lòng dân; bài học về chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và chính sách hậu phương quân đội.

Kết quả và những đóng góp mới

Luận án tự xác định các đóng góp mới về mặt khoa học như sau:

1. Luận án góp phần làm rõ cơ sở khách quan (điều kiện lịch sử - xã hội thế giới và trong nước thế kỷ XX, tiền đề tư tưởng - lý luận) và nhân tố chủ quan (phẩm chất đạo đức cách mạng, năng lực tư duy, tài năng quân sự và kinh nghiệm thực tiễn) của sự hình thành, phát triển tư tưởng Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam.
2. Dưới góc độ triết học, luận án góp phần phân tích và làm rõ hệ thống khái niệm công cụ: “Nhân tố con người”, “Chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam”, “Nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam” và “Phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam”, xác định rõ nội hàm và các phương diện cấu thành.
3. Luận án làm rõ nội dung cơ bản tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trên ba phương diện cấu thành hữu cơ: trong chiến tranh nhân dân, trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân ba thứ quân, và trong việc nâng cao sức mạnh chiến đấu tổng hợp của quân đội (đặc biệt là giải quyết mối quan hệ biện chứng giữa con người và vũ khí).
4. Luận án đúc kết hệ thống giá trị lý luận, thực tiễn và rút ra những bài học kinh nghiệm chủ yếu về phát huy nhân tố con người từ tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp có thể kế thừa, vận dụng vào sự nghiệp củng cố quốc phòng, xây dựng lực lượng vũ trang và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam trong bối cảnh mới.

Về kiến nghị và giải pháp, luận án đề xuất việc vận dụng tư tưởng của Đại tướng vào công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị; tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng, bồi dưỡng nhân cách người quân nhân cách mạng; chú trọng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong quân đội đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa; hoàn thiện chính sách đãi ngộ, bảo đảm tốt điều kiện vật chất và tinh thần cho lực lượng vũ trang.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Về mặt hạn chế, do giới hạn phạm vi nghiên cứu của một luận án tiến sĩ Triết học, đề tài chỉ tập trung khảo sát tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ thông qua hệ thống văn bản, tác phẩm, bài nói và huấn lệnh quân sự. Luận án chưa thể bao quát toàn bộ các hoạt động lý luận và thực tiễn của Đại tướng trong thời kỳ hòa bình, xây dựng đất nước sau năm 1975, cũng như các quan điểm của Đại tướng về khoa học công nghệ, giáo dục - đào tạo và bảo vệ môi trường.

Về hướng nghiên cứu tiếp, luận án gợi mở:

• Mở rộng phạm vi nghiên cứu tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của đất nước;
• Đi sâu nghiên cứu so sánh đối chiếu giữa tư tưởng quân sự của Đại tướng Võ Nguyên Giáp với các nhà lý luận quân sự kinh điển trên thế giới dưới góc độ triết học chính trị và triết học văn hóa quân sự.

Giá trị tham khảo

Luận án có giá trị tham khảo thiết thực đối với nhiều nhóm đối tượng học thuật và thực tiễn:

• Đối với các cơ quan chỉ huy, lãnh đạo quân sự và hoạch định chính sách: Cung cấp cơ sở khoa học triết học để xây dựng chiến lược phát huy nguồn lực con người trong quân đội, xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân và củng cố thế trận lòng dân bảo vệ Tổ quốc.
• Đối với nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên: Là tài liệu chuyên khảo tham khảo phục vụ nghiên cứu và giảng dạy các bộ môn Triết học, Lịch sử Triết học, Triết học Mác - Lênin, Đường lối Quân sự của Đảng và Tư tưởng Hồ Chí Minh tại các học viện, trường đại học, đặc biệt là hệ thống các học viện, nhà trường quân đội.
• Phần nội dung đáng tham khảo nhất: Hệ thống hóa thao tác khái niệm về nhân tố con người ở Chương 2; phân tích phương diện biện chứng giữa con người và vũ khí ở Chương 3; và danh mục khảo cứu tư liệu trước tác báo chí của Đại tướng ở Chương 1.

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án phân biệt khái niệm "nhân tố con người" với khái niệm "con người" như thế nào? Theo luận án, khái niệm “con người” mang tính rộng hơn, bao hàm cả phương diện tự nhiên lẫn xã hội, là đối tượng chung của nhiều ngành khoa học. Trong khi đó, “nhân tố con người” là khái niệm chỉ vai trò chủ thể cải biến xã hội, được xem xét ở hai phương diện thống nhất: phương diện hoạt động (hoạt động thực tiễn, lý luận, vật chất, tinh thần) và phương diện phẩm chất, năng lực (chính trị, đạo đức, lập trường, kỷ luật, tri thức, tư duy).

2. Quan điểm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về mối quan hệ giữa con người và vũ khí được luận án luận giải ra sao? Đại tướng Võ Nguyên Giáp khẳng định con người và nhân tố chính trị - tinh thần xét đến cùng là nhân tố giữ vai trò quyết định thắng bại trong chiến tranh. Tuy nhiên, vũ khí trang bị và hiện đại hóa kỹ thuật là điều kiện rất quan trọng; chỉ có nhân tố tinh thần thôi thì không đủ. Do đó, phải xây dựng quân đội tiến lên chính quy, hiện đại, trong đó việc đào tạo con người có trình độ kỹ thuật làm chủ vũ khí mới phải đi trước một bước.

3. Ba tác phẩm báo chí, lý luận quân sự tiêu biểu nào của Đại tướng thời kỳ chống Mỹ được luận án tập trung khảo cứu? Luận án khảo sát sâu 3 tác phẩm chính luận quan trọng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp: Những kinh nghiệm lớn lãnh đạo đấu tranh vũ trang và xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng; Vũ trang quần chúng cách mạng, xây dựng quân đội nhân dân; và Sức mạnh vô địch của chiến tranh nhân dân trong thời đại mới.

4. Luận án xác định những phương thức cơ bản nào để phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng? Luận án xác định 5 phương thức: (1) Động viên, giác ngộ chính trị; (2) Giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng toàn diện phẩm chất và năng lực; (3) Tổ chức phong trào thi đua cách mạng trong thực tiễn; (4) Chăm lo điều kiện vật chất, tinh thần và khắc phục các biểu hiện tiêu cực; (5) Phát huy vai trò tổ chức của hệ thống Đảng, chính quyền và đoàn thể.

5. Cơ sở phương pháp luận chung được luận án sử dụng là gì? Luận án dựa trên phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác - Lênin, kết hợp với các phương pháp nghiên cứu cụ thể như lịch sử - lôgic, hệ thống - cấu trúc, phân tích - tổng hợp, quy nạp - diễn dịch, so sánh - đối chiếu và khảo chứng văn bản học.

Kết luận

Luận án tiến sĩ Triết học của tác giả Lê Thị Hiền đã giải quyết một cách toàn diện và có hệ thống vấn đề tư tưởng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về phát huy nhân tố con người trong chiến tranh giải phóng dân tộc Việt Nam. Bằng việc vận dụng nhất quán phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, công trình đã làm sáng tỏ cơ sở hình thành, hệ thống hóa các nội dung cốt lõi và đúc kết những bài học lịch sử có giá trị thực tiễn đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc hiện nay. Luận án là một công trình nghiên cứu học thuật định tính mẫu mực, có đóng góp thiết thực cho kho tàng tư liệu nghiên cứu về triết học quân sự và tư tưởng cách mạng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần mở đầu, là sự ra đời của Đảng, lãnh đạo nông dân và lập nên chính quyền xô viết cũng như quá trình vận động cách mạng của nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng. Phần một, Đảng ta lãnh đạo công cuộc khởi nghĩa vũ trang và cuộc tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945. Phần hai, Đảng ta lãnh đạo thắng lợi cuộc kháng chiến lâu dần chống đế quốc Pháp và can thiệp của Mỹ. Phần ba, Đảng ta xây dựng thành công công cuộc xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng của nhân dân.

Trong phần này, tác giả tập trung khái quát được bốn vấn đề cơ bản: một là, Quân đội ta đã chiến thắng và trưởng thành, vì nó là một quân đội nhân dân do Đảng lãnh đạo; hai là, Đảng ta đã xác định đúng đắn những nguyên tắc cơ bản xây dựng quân đội về chính trị; ba là, đi đôi với việc xác định những nguyên tắc xây dựng quân đội về mặt chính trị, Đảng giải quyết thành công vấn đề về tổ chức, biên chế, trang bị, cung cấp, huấn luyện, chế độ. để đưa quân đội ta từ một đội quân du kích tiến dần lên một quân đội chính quy và hiện đại; bốn là, đi đôi với việc xây dựng một quân đội nhân dân hung mạnh, đảng ta đã hết sức coi trọng vấn đề xây dựng dân quân, phát triển lực lượng hậu bị, đồng thời giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa quân đội và hậu phương. Tác giả cho rằng, “Những kinh nghiệm lớn lãnh đạo đấu tranh vũ trang và xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng” là tác phẩm lý luận mang tính lịch sử, nêu bật sự sáng tạo của Đảng ta trong quá trình lãnh đạo đấu tranh vũ trang và xây dựng lực lượng vũ trang để giáo dục toàn Đảng và toàn dân ta, cho cán bộ và chiến sĩ trong quân đội ta tự hào về truyền thống vẻ vang của mình gắn với sự lãnh đạo của Đảng, tiếp tục phát huy những bài học đó để hoàn thành mọi nhiệm vụ mới trong thời kỳ mới của cách mạng nước ta [131; tr. 16 Nhìn chung, tác giả đã tóm tắt khái quát nội dung của tác phẩm của Đại tướng Võ Nguyên Giáp một cách cô đọng nhất, qua đó đánh giá khái quát giá trị của tác phẩm.

Tác giả chưa phân tích và chỉ ra các nội dung phát huy nhân tố con người được thể hiện qua tác phẩm. Nghiên cứu tác phẩm cho thấy, các nội dung của tác phẩm thể hiện những quan điểm cơ bản về các cách thức, phương pháp phát huy nhân tố con người trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân thông qua hệ thống tổ chức Đảng nhằm nâng cao chất lượng và sức mạnh chiến đấu của quân đội. Những quan điểm này được Đại tướng Võ Nguyên Giáp trình bày một cách khoa học, khúc triết, chặt chẽ trên lập trường của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Công trình của tác giả có giá trị, giúp luận án có thêm điều kiện thuận lợi trong việc tìm hiểu, so sánh, đối chiếu với văn bản gốc để nghiên cứu nội dung tư tưởng phát huy nhân tố con người của Đại tướng.