Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án Chương 2: Những vấn đề lý luận về trách nhiệm hình sự đối với các tội xâm phạm sức khỏe của con người. Chương 3: Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về trách nhiệm hình sự đối với các tội xâm phạm sức khỏe của con người. Chương 4: Áp dụng các quy định của BLHS 1999 về trách nhiệm hình sự đối với các tội xâm phạm sức khỏe của con người từ thực tiễn của tỉnh Hải Dương và một số kiến nghị. 7 Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN 1.
Tình hình nghiên cứu trong nƣớc Hiện nay có nhiều công trình nghiên cứu liên quan đến TNHS đối các tội XPSK của con người dưới các góc độ và mức độ khác nhau. cụ thể là: * Nhóm công trình là sách chuyên khảo, sách tham khảo, giáo trình Có nhiều rất công trình sách chuyên khảo, sách tham khảo, giáo trình của nhiều nhà khoa học đã nghiên cứu liên quan đến các tội xâm phạm sức khỏe, điển hình là các công trình như: Sách chuyên khảo: "Luật hình sự Việt Nam- Những vấn đề lý luận và thực tiễn" do GS.TS Nguyễn Ngọc Hòa chủ biên, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, năm 1997. Công trình đã nêu ra một số vấn đề lý luận và thực tiễn để xác định tội danh đối với các tội XPSK của người khác, trong đó có việc xác định, đánh giá lỗi của người thực hiện hành vi và mối liên quan đến hậu quả do hành vi đó gây ra [32]. Sách chuyên khảo “Các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con người” của PGS.
Công trình đã đề cập đến một số vấn đề cơ bản nhất của các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe của người trong lịch sử, phân tích dấu hiệu pháp lý hình sự và hình phạt, cũng như kinh nghiệm của một số nước về TNHS đối với các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe của người [46]. Sách tham khảo “Trách nhiệm hình sự đối với các tội xâm phạm tính mạng, sức khoẻ, nhân phẩm danh dự của con người” của Đinh Văn Quế. Đây là bộ sách tham khảo có ý nghĩa thực tiễn cho những người tiến hành tố tụng. Công trình đã phân tích khá đầy đủ những dấu hiệu pháp lý và các trường hợp phạm tội cụ thể, nhất là các tình tiết định tội, định khung hình phạt để định tội danh chính xác (có các ví dụ thực tiễn minh họa ).
Giáo trình Luật hình sự Việt Nam (phần các tội phạm) do GS.TS Võ Khánh Vinh (chủ biên) và viết Chương III-Các tội xâm phạm tính mạng, sức 8 khỏe, danh dự và nhân phẩm của con người, Nxb Khoa học xã hội, năm 2014. Đây là giáo trình chuyên khảo sau đại học đầu tiên về Luật hình sự của Học viện Khoa học xã hội. Tác giả đã chia các tội phạm trong Chương XII Bộ luật hình sự, chia ra bốn nhóm tội, đồng thời phân tích khái quát chung về cấu thành tội phạm, hình phạt của nhóm tội, sau đó phân tích chuyên sâu về cấu thành tội phạm, hình phạt đối với từng tội phạm cụ thể [106]. Giáo trình Luật hình sự Việt Nam (phần các tội phạm) do GS.TSKH Lê Cảm (chủ biên), Chương V-Các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của con người, Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội, năm 2001, tái bản năm 2007[11].
Giáo trình Luật hình sự Việt Nam (Phần các tội phạm), do PGS. TS Cao Thị Oanh (chủ biên) và viết Chương II- Các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của con người, Nxb Giáo dục, Hà Nội, năm 2010, tái bản năm 2012[49]. * Các công trình là Luận án tiến sĩ luật học Luận án tiến sĩ luật học "Các tội xâm phạm sức khỏe của người khác theo luật hình sự Việt Nam" của tác giả Nguyễn Duy Hữu, bảo vệ năm 2018 tại Khoa Luật Đại học Quốc gia, Hà Nội. Đây là luận án tiến sĩ đầu tiên chuyên ngành Luật hình sự và tố tụng hình sự.
Luận án nghiên cứu những vấn đề lý luận về các tội XPSK của người khác theo Luật hình sự Việt Nam, đánh giá thực tiễn xét xử trên địa bàn cả nước trong giai đoạn 10 năm (2007 - 2016), trên cơ sở đó, chỉ ra những tồn tại, hạn chế và một số nguyên nhân cơ bản, từ đó luận chứng yêu cầu và đề xuất kiến nghị tiếp tục hoàn thiện quy định của BLHS năm 2015, cũng như những giải pháp khác nâng cao hiệu quả áp dụng quy định của Bộ luật này về các tội phạm này, góp phần đấu tranh phòng, chống tội phạm và bảo vệ quyền con người, quyền công dân [43]. * Các công trình là những luận văn thạc sĩ Đến nay có rất ít những luận văn thạc sĩ luật học nghiên cứu dưới dóc độ luật hình sự; điển hình là Luận văn thạc luật học “Các tội xâm phạm sức khỏe của con người theo Luật Hình sự Việt Nam và thực tiễn xét xử trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa” của Tào Duy Tùng, Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội, 2014. 9 Luận văn này bước đầu nghiên cứu khái quát về khái niệm, các dấu hiệu pháp lý hình sự và hình phạt đối với các tội XPSK của con người; thực tiễn xét xử các tội xâm phạm sức khỏe của con người trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá trong giai đoạn 8 năm (2006 - 2013); kết quả đấu tranh của các cơ quan bảo vệ pháp luật và đưa ra giải pháp hoàn thiện các quy định của BLHS và những giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa nói riêng và cả nước nói chung.[79] * Nhóm công trình nghiên cứu về trách nhiệm hình sự, có một số công trình tiêu biểu như: Các công trình là Luận án tiến sĩ nghiên cứu về TNHS đối với một nhóm tội phạm trong BLHS; điển hình như: Luận án tiến sĩ luật học "Trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm bạo lực gia đình theo Luật hình sự Việt Nam" của tác giả Lê Thị Hồng Thương, bảo vệ năm 2016 tại Học viện Khoa học xã hội. Luận án đã làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về TNHS đối với tội bạo lực gia đình theo pháp luật hình sự Việt Nam, nội dung những quy định, những hạn chế, bấp cập về tội bạo lực gia đình và TNHS đối với tội bạo lực gia đình; nguyên nhân và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng [66]; Luận án tiến sĩ luật học "Trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm về chức vụ theo Luật hình sự Việt Nam" của tác giả Nguyễn Văn Tính, bảo vệ năm 2016 tại Học viện Khoa học xã hội Luận án làm rõ những vấn đề lý luận về TNHS đối với các tội phạm về chức vụ, từ đó đưa ra khái niệm, cơ sở và các hình thức của TNHS đối với các tội phạm về chức vụ.
Qua phân tích, so sánh, đối chiếu với quy định mới về TNHS đối với các tội phạm về chức vụ trong BLHS năm 2015 và pháp luật hình sự tại một số nước trên thế giới, luận án làm sáng tỏ thêm các vấn đề lý luận và có thêm bài học kinh nghiệm cho việc hoàn thiện pháp luật hình sự Việt Nam, đồng thời đề xuất một số kiến nghị, giải pháp nhằm áp dụng thống nhất, có hiệu quả TNHS đối với các tội phạm về chức vụ. [76]; Luận án tiến sĩ luật học "Trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm về môi trường" của tác giả Dương Thành An, bảo vệ năm 2011 tại Học viện Khoa học 10 xã hội; phân tích quá trình hình thành các quy định về TNHS đối với các tội phạm này; phân tích một cách có hệ thống những vấn đề cơ bản thuộc nội dung đề tài như khái niệm TNHS đối với tội phạm môi trường, cơ sở của TNHS và chính sách hình sự đối với việc quy định TNHS đối với các tội phạm môi trường theo PLHS Việt Nam; đồng thời nêu ra những hạn chế và bất cập trong các quy định của BLHS nước ta về TNHS đối với các tội phạm về môi trường, chỉ ra những nguyên nhân của chúng, nêu ra những kiến nghị hoàn thiện các quy định của BLHS về TNHS đối với loại tội này.[1] Luận án tiến sĩ luật học " Trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm xâm phạm trật tự quản lý kinh tế" của tác giả Nguyễn Chí Công, bảo vệ năm 2016 tại Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội.Luận án làm rõ hơn nội dung, lý luận chế định TNHS của nhóm tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế (XPTTQLKT), nghiên cứu các quy định của pháp luật về việc áp dụng TNHS của nhóm tội phạm này trong thực tiễn, đánh giá chất lượng, chỉ ra ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân; từ đó đưa ra kiến nghị, giải pháp nâng cao chất lượng áp dụng. Luận án tiến sĩ luật học "Trách nhiệm hình sự đối với các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính" của tác giả Nguyễn Kim Chi, bảo vệ năm 2016 tại Khoa luật, Đại học Quốc gia Hà Nội. Luận án làm sáng tỏ và sâu sắc hơn những vấn đề về lý luật về TNHS đối với các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính (XPTTQLHC), phân tích cơ sở của TNHS, hình thức của TNHS, thực tiễn xét xử và áp dụng các quy định về TNHS đối với các tội XPTTQLHC; đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định BLHS về TNHS đối với các tội XPTTQLHC, cũng như các giải pháp bảo đảm áp dụng [13].
Luận án tiến sĩ luật học “Chế định trách nhiệm hình sự theo Luật hình sự Việt Nam” của tác giả Nguyễn Mạnh Hùng, năm 2004 tại Trường Đại học Luật Hà Nội. Tác giả nghiên cứu những vấn đề lý luận về chế định TNHS, phân tích khái niệm, mối quan hệ giữa TNHS và miễn TNHS; cơ sở của TNHS và đưa ra một số trường hợp đặc biệt; từ đó đề xuất phương hướng hoàn thiện chế định này[38]. Luận án tiến sĩ luật học“Nguyên tắc phân hoá TNHS trong luật hình sự Việt Nam “của tác giả Cao Thị Kim Oanh, năm 2008 tại Trường Đại học luật Hà 11 Nội. Công trình nghiên cứu về lý luận của nguyên tắc phân hóa TNHS.
Vận dụng các vấn đề lý luận trên vào việc nghiên cứu các quy định của BLHS năm 1999 để xác định những quy định phù hợp và không phù hợp qua đó đề xuất phương hướng hoàn thiện [50]. Luận ántiến sĩ luật học "Những vấn đề lý luận và thực tiễn về miễn trách nhiệm hình sự theo luật hình sự Việt Nam" của tác giả Trịnh Tiến Việt, năm 2008 tại Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội.
