Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Trên Địa Bàn Tỉnh Sóc Trăng

Tình hình tội cướp giật tài sản tại tỉnh Sóc Trăng đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng, ảnh hưởng đến an ninh… 90 trang · Học viện Khoa học Xã hội · 2016.

• Tác giả: Huỳnh Minh Tuấn
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Phương Hoa
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Tội phạm học và phòng ngừa tội phạm
• Đề tài: Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Tại Tỉnh Sóc Trăng
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ luật học
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
• MỞ ĐẦU
• 1. Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ TÌNH HÌNH TỘI CƯỚP GIẬT TÀI SẢN
• 1.1. Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa nghiên cứu tình hình tội cướp giật tài sản
• 1.2. Những vấn đề lý luận về thông số của tình hình tội cướp giật tài sản
• 1.3. Những vấn đề lý luận về nghiên cứu phần ẩn của tình hình tội cướp giật tài sản
• 1.4. Những yếu tố tác động đến tình hình tội cướp giật tài sản
• 1.5. Mối quan hệ giữa tình hình tội phạm với nhân thân người phạm tội và nguyên nhân, điều kiện của tình hình tội cướp giật tài sản và phòng ngừa tội phạm
• 2. Chương 2: TÌNH HÌNH TỘI CƯỚP GIẬT TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SÓC TRĂNG VÀ DỰ BÁO
• 2.1. Tổng quan về tình hình tội cướp giật trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng
• 2.2. Phần hiện (rõ) của tình hình tội cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng
• 2.3. Phần ẩn của tình hình tội cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng
• 2.4. Dự báo tình hình tội cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng trong những năm sắp tới
• 3. Chương 3: PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI CƯỚP GIẬT TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SÓC TRĂNG TỪ VIỆC NGHIÊN CỨU TÌNH HÌNH TỘI PHẠM
• 3.1. Hoàn thiện pháp luật từ thực tiễn tình hình tội cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng
• 3.2. Hoàn thiện tổ chức lực lượng và các biện pháp phòng ngừa từ thực tiễn tình hình tội cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Tại Tỉnh Sóc Trăng

Tình hình tội cướp giật tài sản tại tỉnh Sóc Trăng đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng, ảnh hưởng đến an ninh trật tự và tâm lý của người dân. Theo số liệu thống kê từ các cơ quan chức năng, số vụ cướp giật tài sản đã gia tăng đáng kể trong những năm gần đây. Điều này không chỉ gây thiệt hại về tài sản mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe và tinh thần của nạn nhân. Việc nghiên cứu tình hình này là cần thiết để đưa ra các giải pháp phòng ngừa hiệu quả.

1.1. Đặc Điểm Tình Hình Tội Cướp Giật Tại Sóc Trăng

Tình hình tội cướp giật tài sản tại Sóc Trăng có những đặc điểm riêng biệt. Các vụ cướp giật thường xảy ra vào ban đêm hoặc trên các tuyến đường vắng người. Đối tượng phạm tội chủ yếu là thanh niên, có độ tuổi từ 18 đến 30. Hành vi này không chỉ gây thiệt hại về tài sản mà còn tạo ra tâm lý lo lắng cho người dân.

1.2. Nguyên Nhân Gia Tăng Tình Hình Tội Cướp Giật

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình hình tội cướp giật tài sản gia tăng tại Sóc Trăng. Một trong số đó là sự phát triển kinh tế không đồng đều, dẫn đến tình trạng thất nghiệp và nghèo đói. Bên cạnh đó, sự thiếu hụt trong công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cũng góp phần làm gia tăng tình trạng này.

II. Vấn Đề An Ninh Tại Tỉnh Sóc Trăng Thách Thức và Giải Pháp

Tình hình an ninh tại tỉnh Sóc Trăng đang gặp nhiều thách thức, đặc biệt là trong việc phòng ngừa tội cướp giật tài sản. Các cơ quan chức năng cần phải có những biện pháp mạnh mẽ hơn để đảm bảo an ninh trật tự. Việc phối hợp giữa các lực lượng chức năng và cộng đồng là rất quan trọng trong việc ngăn chặn tội phạm.

2.1. Thách Thức Trong Công Tác Phòng Ngừa Tội Phạm

Công tác phòng ngừa tội cướp giật tài sản tại Sóc Trăng đang gặp nhiều khó khăn. Thiếu sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và sự tham gia của cộng đồng là một trong những thách thức lớn. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt nguồn lực và trang thiết bị cũng làm giảm hiệu quả trong công tác phòng ngừa.

2.2. Giải Pháp Nâng Cao An Ninh Tại Sóc Trăng

Để nâng cao an ninh tại tỉnh Sóc Trăng, cần triển khai các biện pháp đồng bộ như tăng cường tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho người dân. Đồng thời, cần đầu tư vào trang thiết bị cho lực lượng công an và tăng cường tuần tra, kiểm soát tại các khu vực có nguy cơ cao.

III. Phân Tích Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Tại Sóc Trăng

Phân tích tình hình tội cướp giật tài sản tại Sóc Trăng cho thấy sự gia tăng đáng kể về số vụ án trong những năm qua. Các số liệu thống kê cho thấy, tội cướp giật tài sản chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số các loại tội phạm. Việc phân tích này giúp xác định rõ hơn các yếu tố tác động đến tình hình tội phạm.

3.1. Số Liệu Thống Kê Tình Hình Tội Phạm

Theo thống kê từ năm 2011 đến 2015, số vụ cướp giật tài sản tại Sóc Trăng đã tăng lên đáng kể. Các số liệu cho thấy, tội cướp giật tài sản chiếm khoảng 30% tổng số vụ án hình sự. Điều này cho thấy sự cần thiết phải có các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

3.2. Đặc Điểm Các Vụ Cướp Giật Tài Sản

Các vụ cướp giật tài sản thường xảy ra vào ban đêm và tại các khu vực vắng vẻ. Đối tượng phạm tội chủ yếu là thanh niên, có độ tuổi từ 18 đến 30. Hành vi này không chỉ gây thiệt hại về tài sản mà còn ảnh hưởng đến tâm lý của người dân.

IV. Dự Báo Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Tại Sóc Trăng

Dự báo tình hình tội cướp giật tài sản tại Sóc Trăng trong những năm tới sẽ tiếp tục diễn biến phức tạp. Nếu không có các biện pháp phòng ngừa hiệu quả, tình hình này có thể gia tăng. Việc dự báo này giúp các cơ quan chức năng có kế hoạch ứng phó kịp thời.

4.1. Xu Hướng Tăng Trưởng Tội Phạm

Dự báo cho thấy, tình hình tội cướp giật tài sản có thể tiếp tục gia tăng trong những năm tới. Nguyên nhân chủ yếu là do sự phát triển kinh tế không đồng đều và tình trạng thất nghiệp gia tăng.

4.2. Biện Pháp Phòng Ngừa Tương Lai

Để ngăn chặn tình hình tội cướp giật tài sản gia tăng, cần triển khai các biện pháp phòng ngừa hiệu quả như tăng cường tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho người dân và đầu tư vào trang thiết bị cho lực lượng công an.

V. Kết Luận Về Tình Hình Tội Cướp Giật Tài Sản Tại Sóc Trăng

Tình hình tội cướp giật tài sản tại tỉnh Sóc Trăng đang là một vấn đề nghiêm trọng cần được giải quyết. Các cơ quan chức năng cần có những biện pháp mạnh mẽ hơn để đảm bảo an ninh trật tự. Việc nghiên cứu và phân tích tình hình tội phạm là cần thiết để đưa ra các giải pháp phòng ngừa hiệu quả.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Tình Hình Tội Phạm

Nghiên cứu tình hình tội cướp giật tài sản không chỉ giúp hiểu rõ hơn về thực trạng mà còn cung cấp cơ sở để đề xuất các biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Điều này góp phần nâng cao an ninh trật tự tại địa phương.

5.2. Hướng Đi Tương Lai Trong Công Tác Phòng Ngừa

Hướng đi tương lai trong công tác phòng ngừa tội cướp giật tài sản cần tập trung vào việc nâng cao nhận thức của người dân và tăng cường sự phối hợp giữa các lực lượng chức năng. Chỉ có như vậy mới có thể giảm thiểu tình trạng tội phạm này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tội phạm cướp giật tài sản là hành vi nguy hiểm cho xã hội, trực tiếp xâm phạm quyền sở hữu tài sản hợp pháp và đe dọa nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe của người dân. Tại tỉnh Sóc Trăng – địa bàn cửa ngõ vùng hạ lưu sông Hậu với diện tích 3.762 km², 11 đơn vị hành chính cấp huyện và hệ thống giao thông huyết mạch gồm Quốc lộ 1A, Quốc lộ 60, tuyến Nam Sông Hậu – quá trình chuyển dịch kinh tế thị trường đã làm nảy sinh nhiều phức tạp về trật tự an toàn xã hội. Giai đoạn 2011 – 2015, Tòa án nhân dân hai cấp tỉnh Sóc Trăng đã thụ lý và xét xử sơ thẩm 132 vụ án với 395 bị cáo về tội cướp giật tài sản, bình quân mỗi năm ghi nhận 26,4 vụ với 79 bị cáo.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là nhận diện toàn diện thực trạng định lượng và định tính của tội phạm cướp giật tài sản, xác định quy luật vận động, cơ cấu nội tại và phần ẩn của loại tội phạm này trên địa bàn tỉnh. Mục tiêu cụ thể hướng tới việc làm rõ các yếu tố tác động từ kinh tế - xã hội, văn hóa, giáo dục và công tác quản lý nhà nước; từ đó đưa ra dự báo khoa học và hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa tội phạm trong thực tiễn tư pháp.

Về mặt dữ liệu, tội cướp giật tài sản chiếm tỷ trọng bình quân 22% trong tổng số các vụ án hình sự và chiếm tới 69,71% trong tổng số các vụ án thuộc nhóm tội xâm phạm quyền sở hữu tại địa phương. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở dữ liệu chuyên biệt để các cơ quan tiến hành tố tụng tại Sóc Trăng và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long hoàn thiện cơ chế đấu tranh, kiềm chế tỷ lệ gia tăng tội phạm có tổ chức trên các tuyến giao thông đường bộ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của Chủ nghĩa Mác - Lênin, kết hợp tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng, Nhà nước về đấu tranh phòng chống tội phạm. Về mặt lý luận Tội phạm học chuyên sâu, nghiên cứu tiếp thu học thuyết thống kê hình sự của Quetelet và quan điểm của Ph. Ăng-ghen về tính quy luật của sự gia tăng tội phạm trong mối tương quan với các điều kiện kinh tế - xã hội.

Nghiên cứu triển khai hệ thống 4 khái niệm và thông số cơ bản cấu thành tình hình tội phạm:

• Mức độ (thực trạng): Phản ánh quy mô tổng thể về số vụ và số người phạm tội trong một đơn vị không gian, thời gian xác định.
• Cơ cấu: Phản ánh tỷ trọng, mối tương quan giữa các nhóm tội, loại tội, hình phạt và đặc điểm nhân thân người phạm tội.
• Động thái (diễn biến): Sự thay đổi, xu hướng tăng giảm của mức độ và cơ cấu tội phạm theo chuỗi thời gian.
• Tính chất: Mức độ nguy hiểm cho xã hội được đánh giá thông qua tương quan giữa các loại tội nghiêm trọng, rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, luận văn tiếp cận lý thuyết về "Phần ẩn của tội phạm" (Dark figure of crime), phân định rõ 3 thành tố: phần ẩn khách quan (cơ quan chức năng không nhận được tin báo, nạn nhân không tố giác do sợ trả thù), phần ẩn chủ quan (cơ quan có thẩm quyền nắm được thông tin nhưng không khởi tố, đình chỉ hoặc bỏ lọt tội phạm) và phần ẩn thống kê theo Thông tư liên tịch 01/2005/TTLT-VKSTC-TATC-BCA-BQP (các hành vi bị xử lý nhưng không ghi nhận đầy đủ do nguyên tắc thống kê theo tội danh và hình phạt cao nhất).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ 132 bản án sơ thẩm đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng, kết hợp báo cáo thống kê định kỳ 5 năm (2011 – 2015) của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, Công an tỉnh và Cục Thống kê tỉnh Sóc Trăng.

Phương pháp nghiên cứu cụ thể bao gồm:

• Phương pháp chọn mẫu toàn bộ (Census method): Khảo sát 100% các vụ án cướp giật tài sản (132 vụ với 395 bị cáo) được xét xử sơ thẩm trong giai đoạn 2011 – 2015 nhằm triệt tiêu sai số chọn mẫu, bảo đảm tính đại diện tuyệt đối cho tình hình tội phạm hiện trên địa bàn.
• Phương pháp thống kê mô tả và phân tích định lượng: Sử dụng các bảng phân phối tần số, tỷ lệ phần trăm để lượng hóa cơ cấu tội phạm theo độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp, trình độ học vấn, phương tiện gây án và tuyến đường hoạt động.
• Phương pháp so sánh và tổng hợp: Đối chiếu dữ liệu tội cướp giật tài sản với tổng số tội phạm hình sự (tổng số 3.127 vụ án và 5.088 bị cáo trong 5 năm) và phân tích tương quan với nhóm tội xâm phạm sở hữu (959 vụ án với 1.591 bị cáo).

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích này là nhằm bóc tách toàn diện cả thông số lượng và thông số chất, tạo cơ sở khoa học tin cậy để đánh giá nguyên nhân gốc rễ và dự báo diễn biến tội phạm trong tương lai.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích hồ sơ 132 vụ án và 395 bị cáo giai đoạn 2011 – 2015 đã làm sáng tỏ các đặc trưng định lượng và định tính mang tính quy luật:

1. Cơ cấu nhân thân người phạm tội mang tính tập trung cao:

   • Giới tính: Nam giới chiếm tỷ lệ áp đảo 98,99% (391/395 bị cáo), nữ giới chỉ chiếm 1,01% (4 bị cáo).
   • Độ tuổi: Nhóm thanh thiếu niên từ 18 đến 30 tuổi chiếm tỷ lệ cao nhất với 74,43% (294 bị cáo); nhóm trên 30 tuổi chiếm 20,76% (82 bị cáo); nhóm dưới 18 tuổi chiếm 4,81% (19 bị cáo).
   • Trình độ học vấn: Trình độ rất thấp với 53,16% đạt bậc tiểu học (210 bị cáo), 33,92% đạt bậc trung học cơ sở (134 bị cáo), 6,84% không biết chữ (27 bị cáo) và chỉ có 6,08% tốt nghiệp trung học phổ thông (24 bị cáo).
   • Nghề nghiệp: 63,54% đối tượng không có nghề nghiệp ổn định (251 bị cáo), 20,76% làm thuê thời vụ (82 bị cáo) và 15,70% làm các công việc tự do như chạy xe ôm, bán vé số (62 bị cáo).
   • Thành phần dân tộc: Dân tộc Kinh chiếm 93,42% (369 bị cáo), dân tộc Khmer chiếm 6,58% (26 bị cáo), không ghi nhận bị cáo là người dân tộc Hoa.

2. Phương thức, phương tiện và mục tiêu chiếm đoạt:

   • Phương tiện gây án: 100% các vụ án sử dụng xe mô tô hai bánh với 161 lượt phương tiện. Trong đó, xe Dream chiếm 28,03% (37 vụ), xe Wave chiếm 20,45% (27 vụ), xe Future chiếm 15,15% (20 vụ), xe Kawasaki Max chiếm 15,15% (20 vụ), Sirius chiếm 11,36% (15 vụ), Air Blade chiếm 7,58% (10 vụ) và Exciter chiếm 2,27% (3 vụ).
   • Loại tài sản bị cướp giật: Dây chuyền vàng, bạc, bạch kim là mục tiêu phổ biến nhất với 87 vụ (chiếm 65,91%), cướp điện thoại di động 24 vụ (18,18%), cướp tiền mặt 21 vụ (15,91%). Tổng giá trị tài sản thiệt hại quy đổi đạt trên 361 triệu đồng; có 8 vụ gây ra tai nạn giao thông nghiêm trọng cho người bị hại với giá trị bồi thường thiệt hại phương tiện là 33,5 triệu đồng.

3. Địa bàn hoạt động và cấp độ nguy hiểm:

   • Không gian gây án: Các tuyến đường nội ô huyện, thị xã, thành phố chiếm 40,15% (53 vụ); 4 tuyến quốc lộ huyết mạch chiếm 59,85% (79 vụ), cụ thể: Quốc lộ 1A chiếm 21,21% (28 vụ), Quốc lộ Nam Sông Hậu chiếm 15,15% (20 vụ), tuyến Phụng Hiệp chiếm 15,15% (20 vụ) và Quốc lộ 60 chiếm 8,33% (11 vụ).
   • Phân bổ địa lý: Thành phố Sóc Trăng có mật độ phạm tội cao nhất tỉnh với 1,39 bị cáo/km² (tỷ lệ 1 bị cáo trên 1.299 dân), xếp thứ nhất về cấp độ nguy hiểm; tiếp đến là huyện Châu Thành với mật độ 0,22 bị cáo/km² (hệ số tiêu cực mức 2); địa bàn an toàn nhất là huyện Cù Lao Dung với mật độ 0,02 bị cáo/km² (1 bị cáo trên 15.920 dân).

4. Thực tiễn áp dụng chế tài hình sự:

   • Tòa án nhân dân áp dụng hình phạt tù có thời hạn từ 3 năm đến 7 năm chiếm tỷ lệ cao nhất với 67,59% (267 bị cáo); mức phạt từ 1 năm đến dưới 3 năm chiếm 25,32% (100 bị cáo); mức phạt từ trên 7 năm đến 15 năm chiếm 7,09% (22 bị cáo). Không có trường hợp nào bị tuyên phạt tù chung thân hoặc trên 15 năm tù.
   • Tỷ lệ áp dụng hình phạt bổ sung (phạt tiền theo khoản 5 Điều 136 BLHS 1999) đạt 0%, cho thấy sự thiếu vắng của chế tài kinh tế đối với loại tội phạm vụ lợi.

Thảo luận kết quả

Diễn biến tội phạm cướp giật tài sản qua chuỗi thời gian 2011 – 2015 cho thấy tính quy luật tăng dần: từ 22 vụ (64 bị cáo) năm 2011 lên đỉnh điểm 29 vụ (88 bị cáo) trong các năm 2013 và 2014, sau đó giảm nhẹ xuống 25 vụ (69 bị cáo) vào năm 2015. Số lượng bị cáo trung bình trên mỗi vụ án luôn duy trì ở mức 2,99 người/vụ, phản ánh rõ nét tính chất đồng phạm, tổ chức phân công vai trò (người trực tiếp áp sát giật tài sản, người cản địa, người tiêu thụ). Dữ liệu này được mô tả sinh động qua biểu đồ đường động thái tội phạm và biểu đồ tròn phân bổ cơ cấu phương tiện gây án.

Nguyên nhân sâu xa của tình trạng trên bắt nguồn từ những mâu thuẫn trong quá trình phát triển kinh tế thị trường. Mặc dù kinh tế tỉnh Sóc Trăng đạt mức tăng trưởng bình quân 9,6%/năm trong giai đoạn 2011 – 2015, song sự chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp sang nuôi tôm công nghiệp gặp nhiều rủi ro dịch bệnh, làm phát sinh lượng lớn lao động phổ thông thất nghiệp. Tình trạng thanh thiếu niên bỏ học sớm (53,16% chỉ học hết tiểu học), nghiện game online, cờ bạc và ma túy tạo nên môi trường hình thành động cơ phạm tội chiếm đoạt nhanh.

So sánh với các nghiên cứu tại tỉnh An Giang, Tiền Giang và Trà Vinh, tình hình tại Sóc Trăng có nét đặc thù về việc tội phạm tận dụng các đoạn đường vắng dọc theo các tuyến quốc lộ liên tỉnh để tẩu thoát sang các địa bàn giáp ranh như Hậu Giang, Bạc Liêu. Bên cạnh đó, công tác quản lý các cơ sở kinh doanh dịch vụ cầm đồ, nhà nghỉ và quán internet còn lỏng lẻo, tạo điều kiện lý tưởng cho việc ẩn náu và tiêu thụ tang vật cướp giật.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm kiềm chế và giảm thiểu tình hình tội phạm cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng, luận văn đưa ra hệ sinh thái 4 nhóm giải pháp mang tính chiến lược và khả thi:

1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật và hướng dẫn áp dụng thống nhất chế tài:

   • Kiến nghị Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao ban hành nghị quyết hướng dẫn thi hành các tình tiết định khung tăng nặng của tội cướp giật tài sản (Điều 171 Bộ luật Hình sự 2015), đặc biệt là tình tiết "dùng thủ đoạn nguy hiểm" khi điều khiển xe gắn máy phân khối lớn trên quốc lộ.
   • Bắt buộc Tòa án nhân dân các cấp tăng cường áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền (từ 10 triệu đến 100 triệu đồng) đối với 100% các bị cáo có điều kiện kinh tế, triệt tiêu động cơ vụ lợi bất chính trước năm 2018.

2. Nâng cao năng lực nghiệp vụ và tính chủ động của các cơ quan tiến hành tố tụng:

   • Công an tỉnh Sóc Trăng và Viện kiểm sát nhân dân tỉnh cần xây dựng quy chế phối hợp liên ngành trong việc kiểm sát 100% nguồn tin báo, tố giác tội phạm từ công an cấp xã, phường; đặt mục tiêu kéo giảm tỷ lệ tội phạm ẩn chủ quan xuống dưới 5% vào năm 2020.
   • Bố trí tăng cường điều tra viên có trình độ cử nhân luật cho các địa bàn trọng điểm như Thành phố Sóc Trăng và huyện Châu Thành; nâng cao tỷ lệ điều tra khám phá các vụ án cướp giật trên tuyến giao thông đạt từ 85% trở lên.

3. Siết chặt quản lý hành chính về an ninh trật tự và không gian đô thị:

   • Ủy ban nhân dân các cấp chỉ đạo Công an địa phương tổ chức kiểm tra định kỳ hàng tháng đối với 100% cơ sở kinh doanh dịch vụ cầm đồ, nhà trọ, nhà nghỉ, điểm truy cập internet hoạt động sau 22h đêm nhằm phát hiện các đường dây tiêu thụ tài sản do phạm tội mà có.
   • Triển khai lắp đặt hệ thống camera an ninh giám sát độ nét cao tại 100% các nút giao thông trọng yếu trên Quốc lộ 1A, Quốc lộ 60 và tuyến Nam Sông Hậu trong giai đoạn 2017 – 2019.

4. Đồng bộ các chính sách xã hội, hướng nghiệp và phòng ngừa học đường:

   • Sở Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với chính quyền địa phương tạo việc làm và đào tạo nghề cho tối thiểu 80% người chấp hành xong án phạt tù trở về địa phương nhằm ngăn chặn nguy cơ tái phạm.
   • Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng Đoàn Thanh niên đưa chương trình giáo dục pháp luật hình sự vào 100% các trường trung học cơ sở và trung học phổ thông, tập trung cảnh báo các hành vi lệch chuẩn đạo đức và tệ nạn xã hội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị khoa học và ứng dụng thực tiễn cao cho nhiều nhóm đối tượng:

1. Cơ quan tiến hành tố tụng và lực lượng Cảnh sát phòng chống tội phạm:

   • Cung cấp nguồn tài liệu thực chứng về phương thức hoạt động, tuyến đường trọng điểm và đặc điểm phương tiện để lực lượng Cảnh sát hình sự, Cảnh sát giao thông xây dựng các phương án tuần tra khép kín địa bàn, lập chuyên án triệt phá các băng nhóm cướp giật lưu động.

2. Đội ngũ Thẩm phán, Kiểm sát viên và Luật sư:

   • Cung cấp số liệu phân tích cơ cấu hình phạt và kinh nghiệm thực tiễn xét xử 132 vụ án sơ thẩm, hỗ trợ quá trình định tội danh chính xác, áp dụng mức hình phạt tương xứng và xem xét hình phạt bổ sung đúng quy định pháp luật.

3. Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Luật Hình sự - Tội phạm học:

   • Là tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận nghiên cứu tội phạm học địa phương, kỹ thuật xử lý dữ liệu thống kê hình sự và phương pháp đánh giá phần ẩn của tội phạm theo chuỗi thời gian 5 năm.

4. Cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể xã hội:

   • Cung cấp bức tranh toàn cảnh về mối liên hệ giữa các vấn đề kinh tế - việc làm với sự phát sinh tội phạm, giúp lãnh đạo địa phương hoạch định chính sách an sinh xã hội, quản lý cư trú và xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc hiệu quả.

Câu hỏi thường gặp

1. Đặc trưng nổi bật nhất về nhân thân của đối tượng phạm tội cướp giật tài sản tại Sóc Trăng là gì? Đối tượng phạm tội chủ yếu là nam giới (chiếm 98,99%), nằm trong độ tuổi thanh niên từ 18 đến 30 tuổi (chiếm 74,43%), trình độ học vấn rất thấp với 53,16% chỉ học hết tiểu học và 63,54% hoàn toàn không có nghề nghiệp ổn định. Đây là nhóm đối tượng thiếu sự quản lý từ gia đình và dễ bị lôi kéo bởi lối sống thực dụng.

2. Loại phương tiện và tài sản nào là mục tiêu tấn công chủ yếu của tội phạm? 100% đối tượng sử dụng xe gắn máy để gây án, phổ biến nhất là các dòng xe Dream (28,03%) và Wave (20,45%) do tính cơ động cao. Tài sản bị nhắm tới nhiều nhất là dây chuyền vàng, bạc, bạch kim đeo trên người nạn nhân (chiếm 65,91% tổng số vụ) với tổng giá trị tài sản thiệt hại được ghi nhận trên 361 triệu đồng.

3. Địa bàn nào tại tỉnh Sóc Trăng có mức độ nguy hiểm cao nhất về tội cướp giật tài sản? Thành phố Sóc Trăng là địa bàn nguy hiểm nhất với mật độ 1,39 bị cáo/km² và tỷ lệ 1 bị cáo trên 1.299 dân (xếp hạng nguy hiểm số 1 toàn tỉnh). Ngược lại, huyện Cù Lao Dung là địa bàn an toàn nhất với mật độ phạm tội chỉ đạt 0,02 bị cáo/km² nhờ đặc thù địa hình cù lao cô lập.

4. Tình hình áp dụng hình phạt của Tòa án đối với tội phạm này có điểm gì cần lưu ý? Mức hình phạt tù từ 3 năm đến 7 năm được áp dụng nhiều nhất, chiếm 67,59% tổng số bị cáo bị kết án. Đáng chú ý, trong suốt giai đoạn 2011 – 2015, Tòa án nhân dân các cấp tại Sóc Trăng hoàn toàn không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bất kỳ bị cáo nào.

5. Phần ẩn của tội phạm cướp giật tài sản trên địa bàn xuất phát từ nguyên nhân chủ yếu nào? Phần ẩn hình thành do tâm lý e ngại trả thù hoặc giá trị tài sản nhỏ khiến người bị hại không trình báo (phần ẩn khách quan), sự thụ động hoặc quá tải biên chế của lực lượng điều tra cơ sở (phần ẩn chủ quan), và quy định thống kê chỉ ghi nhận theo tội danh nặng nhất trong các vụ án phức tạp (phần ẩn thống kê).

Kết luận

• Luận văn đã khái quát và hệ thống hóa toàn diện 132 vụ án với 395 bị cáo phạm tội cướp giật tài sản tại tỉnh Sóc Trăng giai đoạn 2011 – 2015, chỉ ra tỷ trọng chiếm 22% tổng số tội phạm hình sự.
• Xác định rõ nét chân dung tội phạm với tỷ lệ 74,43% ở độ tuổi 18 – 30, 63,54% thất nghiệp, 98,99% là nam giới và 100% sử dụng xe mô tô làm phương tiện gây án.
• Vạch rõ đặc điểm không gian tội phạm tập trung 59,85% trên 4 tuyến quốc lộ huyết mạch và khẳng định Thành phố Sóc Trăng là trọng điểm phức tạp nhất về an ninh trật tự.
• Đóng góp hệ thống giải pháp liên hoàn kết hợp giữa hoàn thiện pháp luật, siết chặt quản lý cơ sở kinh doanh nhạy cảm, số hóa giám sát giao thông và bảo đảm an sinh xã hội cho thanh niên nông thôn.
• Về lộ trình tiếp theo, các cơ quan ban ngành cần triển khai đồng bộ quy chế phối hợp phòng chống tội phạm liên tỉnh trong giai đoạn 2017 – 2020. Hãy liên hệ các cơ quan tư pháp địa phương hoặc thư viện học thuật để tra cứu toàn văn công trình nghiên cứu giá trị này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ TÌNH HÌNH TỘI CƯỚP GIẬT TÀI SẢN 1. Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa nghiên cứu tình hình tội cướp giật tài sản 1. Khái niệm và đặc điểm của tình hình tội cướp giật tài sản Khái niệm tình hình tội phạm: Trong xã hội loài người, “khi sự chênh lệch về tài sản trong nội bộ cùng một thị tộc đã biến sự thống nhất về lợi ích thành sự đối kháng giữa các thành viên của thị tộc”, thì đồng thời cũng xuất hiện trong xã hội nhiều loại hành vi khác nhau, xung đột lẫn nhau, thậm chí tiêu diệt lẫn nhau. Đó là sự khách quan do sự phát triển kinh tế của xã hội đã đạt đến một trình độ nhất định mang lại.

Cái khách quan đó, cái hiện thực xã hội đó đã đưa đến việc hình thành Nhà nước như “một lực lượng cần thiết”, có nhiệm vụ làm dịu bớt sự xung đột và giữ cho sự xung đột đó nằm trong vòng “trật tự”, “dưới hình thức gọi là hợp pháp” Để thực hiện được nhiệm vụ cao cả ấy của mình, Nhà nước buộc phải quy định những hành vi xã hội nhất định, những hành vi gây nguy hiểm cho trật tự xã hội và vi phạm những quy tắc xử sự ngàn đời nay của đời sống cộng đồng thành tội phạm với những hình phạt nghiêm khắc khác nhau. Như vậy, dưới góc độ của triết học mác-xít, tiền đề đầu tiên phải là những hành vi phạm tội và kèm theo đó là bao điều mới lạ khác nữa.Mác đã ví những người phạm tội như một “lực lượng sản xuất”, và ông viết rằng: Một kẻ phạm tội thì sản xuất ra các tội phạm. Nếu quan sát kỷ hơn mối quan hệ của cái “ngành sản xuất” này với toàn bộ xã hội, thì phải thấy được nhiều điều. Kẻ phạm tội không chỉ sản xuất ra các tội phạm, mà còn sản xuất ra luật hình sự nữa; ngoài ra nó còn sản xuất ra toàn ngành sảnh sát và tư pháp hình sự, kiểm sát, thẩm phán, cai ngục… Nó còn sản xuất ra cả tiểu thuyết và nghệ thuật, cả những bi kịch nữa.

Kẻ phạm tội phá tan sự đơn điệu (Monotonie) và an toàn của cuộc sống dân sự… Rõ ràng, thực tế đời sống xã hội đã chuẩn bị sẵn những tiền đề cho việc hình thành và phát triển các ngành luật khác nhau, các phương thức pháp lý khác nhau để đấu tranh với tội phạm. Chính trong quá trình đó, quá trình đấu tranh chống tội 6 phạm, đã làm hình thành các môn khoa học khác nhau, như khoa học Luật hình sự, tố tụng hình sự, khoa học điều tra tội phạm… Tất cả đều lấy hành vi phạm tội làm khách thể nghiên cứu và đều xoáy vào mục đích là thỏa mãn ngày càng tốt hơn nhu cầu quy định và xác định tội phạm, hình phạt và xử lý đúng người, đúng tội, đúng pháp luật. Thế nhưng thực tế của đời sống xã hội cũng cho thấy rằng, bằng cách quy định tội phạm và hình phạt đủ loại, kể cả những hình phạt lấy đi mạng sống với những hình thức vô cùng tàn bạo cũng không làm cho xu hướng phạm tội giảm đi, mà theo thống kê (chỉ theo thống kê thôi) cũng cho thấy tình hình tội phạm ngày càng nghiêm trọng hơn.