MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngày nay du lịch là nhu cầu thiết yếu đối với mọi người trong xã hội, những năm qua du lịch là ngành có tốc độ phát triển nhanh nhất trên toàn cầu và chiếm khoảng 65% tổng sản phẩm quốc dân của toàn thế giới, là ngành đóng vai trò quan trọng trong việc tạo công ăn việc làm và đem lại nhiều lợi nhuận. Đất nước Việt Nam đang trên đà vươn lên mạnh mẽ cùng với khát vọng lớn lao. Không chỉ vậy, dải đất hình chữ S lại có một tiềm năng du lịch to lớn: thiên nhiên đẹp và thơ mộng, lịch sử hào hùng ngàn năm với nền văn hóa mang đậm chất Á Đông.
Sau 20 năm thực hiện đường lối đổi mới với sự thông thoáng của chính sách, cộng thêm vị trí địa lí thuận lợi khi nằm ở cửa ngõ của khu vực Đông Nam Á, du lịch Việt Nam hội nhập với trào lưu chung trên thế giới đã có những bước phát triển mạnh mẽ. Bên cạnh đà phát triển của ngành du lịch Việt Nam nói chung và Thái Nguyên nói riêng, Định Hóa được đánh giá là một trong những vùng đất có nguồn tài nguyên du lịch nổi bật và đặc sắc trong tỉnh Thái Nguyên. Du lịch Định Hóa được phát triển với bề dày lịch sử lâu đời. Chính nhờ những lợi thế này, trong những năm qua, ngành công nghiệp không khói của huyện Định Hóa cũng đã có những bước phát triển mạnh mẽ.
Một trong những vùng đất đẹp với cảnh quan thiên nhiên hoang sơ, kỳ thú của Thái Nguyên hiện nay chính Định Hóa, nằm ở trung tâm vùng Việt Bắc có nhiều đường bộ đi các địa phương, có thể lên biên giới phía Bắc, đi Tây Bắc, Đông Bắc tới trung du, xuống đồng bằng thuận lợi. Với lợi thế đó, các loại hình du lịch sinh thái cũng là xu hướng bùng nổ trong thời gian gần đây như: du lịch tâm linh, du lịch thăm quan, đặc biệt là du lịch trải nghiệm. Huyện Định Hóa không những là một vùng đất có nguồn tài nguyên du lịch nổi bật và đặc sắc, nơi đây còn có nền văn hóa dân tộc bản địa đặc trưng, m 2 cùng với đó là những lễ hội và văn hóa ẩm thực với những đặc sản như cơm lam, măng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy du lịch tại huyện Định Hóa vẫn chưa thực sự phát triển, lượng khách tới tham quan trải nghiệm và lưu trú lại còn rất hạn chế.
Xuất phát từ những vấn đề trên, em muốn chọn đề tài “Thực trạng và giải pháp phát triển du lịch trải nghiệm tại huyện Định Hóa – tỉnh Thái Nguyên” làm đề tài khóa luận tốt nghiệp cùng với hi vọng rằng kết quả nghiên cứu này sẽ góp một phần nhỏ vào chiến lược kinh phát triển ngành du lịch của huyện. Mục tiêu của đề tài - Khái quát điều kiện tự nhiên kinh tế xã có lien quan đến phát triển du lịch huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên - Tiềm năng và thực trạng phát triển du lịch trải nghiệm tại huyện Định Hóa tỉnh Thái Nguyên - Đề xuất giải pháp phát triển du lịch huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên. Ý nghĩa của đề tài Kết quả của nghiên cứu sẽ là cơ sở dữ liệu phục vụ sử dụng cho việc quản lý và là nguồn dữ liệu tin cậy để xây dựng các dự án khác. Đồng thời cung cấp nguồn tư liệu tin cậy để phát triển lĩnh vực du lịch trải nghiệm tại Định Hóa, Thái Nguyên.
m 3 PHẦN II TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU 2. Tổng quan về tài liệu nghiên cứu, cơ sở lí luận về hiệu quả kinh doanh du lịch tại huyện Định Hóa 2. Khái niệm về du lịch Ngày nay du lịch đang là một ngành kinh tế được sự quan tâm của nhiều người, khái niệm du lịch theo nghĩa rộng là các nhân tố tự nhiên, kinh tế - xã hội và nhân văn trong đó du lịch tồn tại và phát triển, tuy nhiên cho đến nay nhiều quan điểm và nhận thức về nội dung du lịch vẫn chưa được thống nhất do mỗi góc độ nghiên cứu khác nhau mỗi người có mỗi cách hiểu khác nhau về du lịch, và hiện nay có rất nhiều định nghĩa về du lịch, theo một số tổ chức quốc tế và các nhà nghiên cứu từ các góc độ khác nhau đã đưa ra nhiều định nghĩa về du lịch. Du lịch là những hoạt động của con người đi đến nơi khác ngoài nơi cư trú thường xuyên của mình trong thời gian rảnh để vui chơi, giải trí, vì công việc hay vì mục đích khác mà ngoài mục đích kiếm tiền ở nơi mà họ đến.
[1] Du lịch còn là một ngành kinh doanh tổng hợp có hiệu quả cao về mặt kinh tế đồng thời còn nâng cao hiểu biết về thiên nhiên, truyền thống lịch sử và văn hóa dân tộc. Sự tồn tại và phát triển của du lịch với tư cách là một ngành kinh tế gắn liền với khả năng khai thác tài nguyên, chính vì vậy mà hoạt động du lịch liên quan một cách chặt chẽ với môi trường, du lịch không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cao cho những nơi có những điểm đến hấp dẫn mà còn mang lại cho người tham quan những kiến thức bổ ích mà còn là nơi nghỉ ngơi, thư giản giúp con người thỏa mái sau những ngày dài lao động mệt mỏi. Hoạt động du lịch ở một chừng mực nhất định tạo nên một môi trường mới góp phần cải thiện môi trường, bên cạnh nếu việc khai thác, phát triển du lịch không hợp lý m 4 có thể là nguyên nhân môi trường bị ô nhiểm, tài nguyên cạn kiệt, suy giảm hiệu quả của chính hoạt động du lịch. Do đó một loại hình du lịch mới đã xuất hiện và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của du lịch nhưng vẫn bảo vệ môi trường, không làm tổn hại đến cảnh quan thiên nhiên và đảm bảo phát triển du lịch lâu dài đó là du lịch.
Các loại hình du lịch Hoạt động du lịch có thể phân nhóm theo các nhóm khác nhau tùy thuộc tiêu chí đưa ra. Hiện nay đa số các chuyên gia về du lịch Việt Nam phân chia các loại hình du lịch theo các tiêu chí cơ bản dưới đây [1] - Phân loại theo môi trường – tài nguyên: + Du lịch giải trí. + Du lịch nghỉ dưỡng. + Du lịch khám phá.
+ Du lịch thể thao. + Du lịch lễ hội. + Du lịch tôn giáo. + Du lịch nghiên cứu (học tập).
+ Du lịch hội nghị. + Du lịch chữa bệnh. + Du lịch thăm thân nhân. + Du lịch công vụ.
– Phân loại theo lãnh thổ hoạt động. + Du lịch quốc tế. + Du lịch nội địa. + Du lịch quốc gia.
– Phân loại theo đặc điểm địa lý của điểm du lịch. + Du lịch miền biển. m 5 + Du lịch đô thị. + Du lịch thôn quê.
– Phân loại theo phương tiện giao thông. + Du lịch bằng xe đạp. + Du lịch bằng ô tô. + Du lịch bằng tàu hoả.
+ Du lịch bằng tàu thuỷ. + Du lịch bằng máy bay. – Phân loại theo loại hình lưu trú. + Du lịch ở khách sạn.
+ Du lịch ở nhà trọ. + Du lịch ở lều trại. + Du lịch ở làng du lịch. – Phân loại theo lứa tuổi du lịch.
+ Du lịch thiếu niên. + Du lịch thanh niên. + Du lịch trung niên. + Du lịch người cao tuổi – Phân loại theo độ dài chuyến đi + Du lịch ngắn ngày.
+ Du lịch dài ngày. – Phân loại theo hình thức tổ chức. + Du lịch tập thể. + Du lịch cá nhân.
+ Du lịch gia đình – Phân loại theo phương thức hợp đồng. + Du lịch trọn gói. + Du lịch từng phần. Các điều kiện cơ bản để phát triển du lịch – Tài nguyên du lịch: Du lịch là ngành kinh tế có định hướng tài nguyên một cách rõ rệt vì vậy “Tài nguyên du lịch là yếu tố cơ bản để hình thành các điểm du lịch, khu du lịch nhằm tạo ra sự hấp dẫn du lịch”.
[1] – Cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch: Đây là điều kiện quan trọng để có thể tiếp cận khai thác các tiềm năng tài nguyên du lịch và tổ chức các dịch vụ du lịch. [1] – Đội ngũ lao động: Là yếu tố quản lý, vận hành hoạt động du lịch. Chất lượng của đội ngũ lao động trong hoạt động nghiệp vụ còn quyết định chất lượng sản phẩm du lịch. [1] – Cơ chế, chính sách: Là môi trường pháp lý để tạo sự tăng trưởng của “Cung” trong hoạt động du lịch.
Trong du lịch đây cũng được xem là yếu tố quan trọng để tạo điều kiện cho khách đến. [1] – Thị trường khách du lịch : Du lịch không thể tồn tại và phát triển nếu không có khách du lịch. Chính vì vậy đây là điều kiện tiên quyết để hình thành “Cầu” du lịch và cũng có nghĩa là để hình thành hoạt động du lịch. Khái quát về du lịch trải nghiệm 2.
Khái niệm và sự khác biệt của du lịch trải nghiệm * Khái niệm du lịch trải nghiệm: Du lịch trải nghiệm là hình thức du lịch giúp du khách có cơ hội trải nghiệm thực tế cuộc sống trong những môi trường mới. Tham gia du lịch trải nghiệm là hoạt động hòa mình vào thực tế cuộc sống tại các điểm đến du lịch của du khách thông qua việc tìm hiểu thông tin và tham gia vào các hoạt động cụ thể trong vai trò là những thành viên trực tiếp của môi trường và cộng đồng bản địa. Những hoạt động đó sẽ giúp du khách sẽ có thêm những trải nghiệm thú vị về cuộc sống trong những môi trường mới khác biệt với cuộc sống thường ngày. m 7 Ngoài ra, du khách cũng sẽ tích lũy thêm những tri thức và kinh nghiệm thực tế về thiên nhiên, văn hóa, xã hội nhờ việc tham gia vào các hoạt động cụ thể cùng với cộng đồng tại địa phương.
Sự khác biệt với các loại hình du lịch khác Du lịch trải nghiệm có thể là du lịch văn hóa, du lịch di sản, du lịch sinh thái hay du lịch mạo hiểm. Nói cách khác, du lịch trải nghiệm có thể là bất kì loại hình du lịch nào mà có thêm yếu tố "trải nghiệm". Sự trải nghiệm được thể hiện qua việc du khách trực tiếp tham gia hoạt động, cảm nhận bằng các giác quan của mình, sau đó tự rút ra kinh nghiệm hay tạo kỉ niệm riêng biệt cho bản thân. Với loại hình du lịch này du khách thường lưu trú tại homestay và hòa mình vào cuộc sống của người dân, trải nghiệm phong tục tập quán địa phương.