Chương I Nghị định 97/2008/NĐ-CP: “Dịch vụ Mạng xã hội trực tuyến là dịch vụ cung cấp cho cộng đồng rộng rãi người sử dụng khả năng tương tác, chia sẻ, lưu trữ và trao đổi thông tin với nhau trên môi trường Internet, bao gồm dịch vụ tạo nhật ký (blog), diễn đàn (forum), trò chuyện trực tuyến (chat) và các hình thức tương tự khác”. Có thể thấy rằng cách hiểu về Mạng xã hội được quy định chính thức trong văn bản quy phạm pháp luật của nước ta hẹp hơn rất nhiều so với cách hiểu của cộng đồng xã hội khi chỉ khoanh vùng ở blog, chat và forum. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Từ các quan niệm trên, có thể đưa ra định nghĩa về Mạng xã hội như sau: “Mạng xã hội là một đại diện tiêu biểu của Web 2.0 mô phỏng các quan hệ trong xã hội thực. Mạng xã hội tạo ra một hệ thống trên nền Internet kết nối các thành viên cùng sở thích với nhiều mục đích khác nhau không phân biệt thời không gian và thời gian qua những tính năng như kết bạn, chat, e-mail, phim ảnh, voice chat.
nhằm phục vụ những yêu cầu công cộng chung và những giá trị của xã hội. Khái niệm Trao đổi thông tin Thông tin là sự hiểu biết của con người về một sự kiện, một hiện tượng nào đó thu nhận được qua nghiên cứu, trao đổi, nhận xét, học tập, truyền thụ, cảm nhận… Con người hiểu được thông tin qua lời nói, chữ viết… và diễn tả thông tin thành ngôn ngữ để truyền đạt cho nhau. Thông tin được chuyển tải qua các môi trường vật lý khác nhau như ánh sáng, sóng âm, sóng điện từ… Thông tin được ghi trên các phương tiện hữu hình như văn bản trên giấy, băng ghi âm hay phim ảnh… Trao đổi thông tin là một quá trình giao tiếp để chia sẻ những hiểu biết, kinh nghiệm, tình cảm giữa hai hoặc nhiều người nhằm tạo sự liên kết lẫn nhau để dẫn tới sự thay đổi trong hành vi và nhận thức. Một quá trình trao đổi thông tin đầy đủ gồm các yếu tố: người gửi, người nhận, thông điệp, kênh truyền thông và sự phản hồi.
Trong truyền thông có sự trao đổi thông tin hai chiều, có sự chuyển đổi vai trò: người gửi đồng thời cũng là người nhận. Sự phản hồi trong truyền thông giúp trao đổi thông tin được chính xác hơn. Về mặt hình thức có hai kiểu trao đổi thông tin: - Trực tiếp: được thực hiện giữa người với người, mặt đối mặt - Gián tiếp: được thực hiện thông qua các phương tiện truyền thông như sách báo, loa, radio, ti vi… Như vậy, trao đổi thông tin trên Mạng xã hội có thể được hiểu là một quá trình chia sẻ thông tin gián tiếp giữa cá nhân với cá nhân, giữa cá nhân với cộng đồng bằng phương tiện truyền thông là Mạng xã hội. Sự ra đời và phát triển Mạng xã hội 1.
Trên thế giới 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Theo các nhà nghiên cứu, mặc dù mới ra mắt gần đây khi đã hội tụ đầy đủ các điều kiện nền tảng nhưng thực chất “tổ tiên” của Mạng xã hội đã xuất hiện từ khá lâu. Ở thời tiền sử khi con người mới xuất hiện, Mạng xã hội đơn giản là các hoạt động vui chơi, giải trí, giao lưu trong cùng một bầy đàn nho nhỏ. Khi xã hội phát triển hơn, Mạng xã hội là các phường hội, các hoạt động văn hóa nghệ thuật, giải trí. Đến khi mạng Internet ra đời, các hình thức kết nối trở nên đa dạng và rộng hơn.
Và cho đến ngày nay, khái niệm Social Network đang chính là Facebook, MySpace. Khởi điểm cho thời đại kết nối không giới hạn như ngày nay diễn ra vào những năm 70 thế kỉ trước. Năm 1971, thư điện tử đầu tiên được gửi đi giữa hai chiếc máy tính… nằm cạnh nhau với thông điệp ngắn gọn gồm dãy kí tự hàng đầu từ phía trái trên bàn phím chuẩn hiện nay “Qwertyuiop”. Tiếp đến, cùng năm 1978 diễn ra 2 sự kiện quan trọng.
Hệ thống trao đổi thông tin dữ liệu BBS điện thoại đường dài hoạt động. Ngoài ra, những trình duyệt sơ khai thời đầu cũng bắt đầu “lây lan” khắp nơi thông qua Usenet, một trong số những nền tảng BBS đầu tiên. Tuy nhiên, cũng phải đến 20 năm sau, trên Internet mới bắt đầu hình thành những Mạng xã hội đầu tiên. Tên tuổi tiên phong làm nên cuộc hành trình Social Network đầu tiên trong gần 20 năm nay trước khi rơi vào quên lãng là Geocites.
Năm 1994, Geocities được thành lập. Người dùng có thể khởi tạo và phát triển những địa chỉ, website cá nhân tại đây. Yahoo đã mua lại Geocities và biến trang này thành một địa chỉ quen thuộc với người dùng Yahoo. Tuy nhiên, do công nghệ lạc hậu và thiếu linh hoạt trong chiến lược phát triển, Geocities đã buộc phải đóng cửa cách đây không lâu, nhường bước cho Facebook, Linkedin, Twitter hay MySpace.
Một năm sau khi Geocites ra đời, Mạng xã hội đáng chú ý thứ hai trong giai đoạn này là Theblobe.com hình thành. Trang web cho phép người dùng cơ hội được trải nghiệm và xuất bản nội dung bất kì theo ý mình, đồng thời dễ dàng tương tác với bạn bè có cùng sở thích. Tuy nhiên, TheGlobe.com đã nhanh chóng tụt dốc thê 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com thảm do thiếu các điều kiện thiên thời địa lợi như hiện nay. Chỉ trong ba năm, Mạng xã hội này đã “đánh mất” gần như toàn bộ số tiền 850 triệu USD, thu được từ lần phát hành cổ phiếu đầu tiên, còn đúng 4 triệu USD.
Hiện nay, TheGlobe chỉ còn lại một trang index đơn giản. Cùng thời điểm này, trình ứng dụng AOL Instant Messenger ra mắt, đồng thời Sixdegrees.com cũng xuất hiện, cho phép người dùng tạo profile và thêm bạn bè vào danh sách. Cách đây gần 10 năm, trang Mạng xã hội nổi tiếng Friendster xuất hiện. Đây được coi là tên tuổi tiên phong hỗ trợ kết nối và chia sẻ trực tuyến giữa những người thân sống ở đời thực.
Friendster hoạt động dựa vào chính người dùng và có tới 3 triệu người tham gia sau 3 tháng đầu ra mắt. Trung bình cứ 126 người dùng Internet có một người có mặt ở đây. Friendster trở thành một trào lưu mới tại Hoa Kỳ với hàng triệu thành viên ghi danh. Sự phát triển quá nhanh này cũng là con dao hai lưỡi: server của Friendster thường bị quá tải mỗi ngày, gây bất bình cho rất nhiều thành viên.
Bởi vậy, chỉ một năm sau thì bản sao MySpace ra mắt và nhanh chóng thu hút được người dùng Internet. Phiên bản đầu tiên của MySpace chỉ được thiết kế trong vòng đúng 10 ngày với các tính năng như phim ảnh (embedded video). Mỗi ngày MySpace có hàng chục ngàn thành viên mới, các thành viên cũ của Friendster cũng lũ lượt chuyển qua MySpace. Trong vòng một năm, MySpace trở thành Mạng xã hội đầu tiên có nhiều lượt xem hơn cả Google và được tập đoàn News Corporation mua lại với giá 580 triệu USD.
Hai Mạng xã hội phát triển nhanh nhất hiện nay có mặt khá muộn. Năm 2004, Facebook ra mắt. Ban đầu đây là địa chỉ dành cho sinh viên đại học kết nối và chia sẻ. Ngay sau khi ra đời tại trụ sở trường đại học danh tiếng Harvard, Facebook đã có tới 19.500 sinh viên đăng kí trong tháng đầu tiên.
Sự ra đời của Facebook đánh dấu bước ngoặt mới cho hệ thống Mạng xã hội trực tuyến với nền tảng lập trình “Facebook Platform” cho phép thành viên tạo ra những công cụ mới cho cá nhân mình cũng như các thành viên khác dùng. Facebook Platform nhanh chóng gặt hái được thành công vượt bậc, mang lại hàng trăm tính năng mới cho Facebook và 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đóng góp không nhỏ cho con số trung bình 19 phút mà các thành viên bỏ ra trên trang này mỗi ngày. Hai năm sau, Twitter cũng kịp thời ra đời, ghi dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển của Mạng xã hội. Tại thời điểm năm 2008, mỗi giây người dùng Twitter đăng lên 3.
Đây cũng là năm Facebook vượt mặt MySpace để trở thành Mạng xã hội số một thế giới. Cả hai đều trở nên phổ biến hơn hẳn vượt mặt người tiền nhiệm Friendster. Thống kê cho thấy, năm 2011 Facebook có tốc độ phát triển chóng mặt, với số lượng người dùng đông nhất, vào khoảng 600 triệu, trong khi cả Friendster và Myspace đều có dấu hiệu chững lại. Twitter đang yếu thế trước Facebook, nhưng cũng đã đã vượt qua Friendster từ lâu và vẫn đang tiếp tục chinh phục Myspace.[62] Hiện nay, trên thế giới có hàng trăm mạng Mạng xã hội khác nhau.
Trong đó, Twitter, MySpace và Facebook nổi tiếng nhất trong thị trường Bắc Mỹ và Tây Âu, Orkut và Hi5 tại Nam Mỹ, Friendster tại Châu Á và các đảo quốc Thái Bình Dương. Một số Mạng xã hội khác gặt hái được thành công đáng kể theo từng quốc gia như Bebo tại Anh Quốc, CyWorld tại Hàn Quốc, Mixi tại Nhật Bản và Zing Me tại Việt Nam. Những cái tên như Facebook, Youtube, Twitter, Linkedin… đã trở nên quen thuộc trong thời đại Web 2. Đó cũng là các Mạng xã hội thu hút được sự tham gia đông đảo của giới trẻ.
Theo khảo sát, chúng ta đang được quy tụ bởi các Mạng xã hội. 80% người trả lời là họ đã từng ghé qua một trang Mạng xã hội và 59% người là thành viên năng động trên các Mạng xã hội. Tại Việt Nam Mạng xã hội ở Việt Nam đã phát triển qua nhiều giai đoạn. Giai đoạn 2005 – 2008, đa số các Mạng xã hội chỉ cung cấp nội dung thông tin đơn giản dưới dạng blog và hình ảnh, với đại diện tiêu biểu là Yahoo! 3600.
Đến 2009, mô hình Mạng xã hội thế hệ thứ ba mới bắt đầu bước vào Việt Nam với đại diện “nội địa” tiêu biểu là Zing Me, dựa trên việc cập nhật thông tin liên tục trong thời gian thực. Giữa năm 2010, Mạng xã hội Go.vn của Tổng công ty Truyền thông đa phương tiện VTC ra 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đời, đây là Mạng xã hội đầu tiên do nhà nước đầu tư. Tính đến năm 2011, Zing Me thu hút khoảng 6,8 triệu thành viên, Go.vn có khoảng 3 triệu thành viên.[68] Mạng xã hội thế hệ mới đã nhanh chóng chiếm được sự ưa chuộng của giới trẻ và phát triển bùng nổ cả về số lượng người dùng cũng như thời lượng sử dụng. Năm 2010, tiếp tục xuất hiện thêm một số Mạng xã hội do các công ty Việt Nam đầu tư phát triển.
Các Mạng xã hội khác đã đi vào thị trường ngách, nhắm tới đối tượng người dùng ở diện hẹp hơn, hoặc mang tính chuyên biệt hóa cao hơn với việc chỉ phát triển quanh một vài chức năng quan trọng.