Thực Trạng Quy Định Pháp Luật Điều Tra và Xử Lý Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh Ở Việt Nam

Luận văn tốt nghiệp luật học nghiên cứu tốt nghiệp thực trạng quy định pháp luật điều tra xử lý hành vi thoả thuận hạn chế cạnh tranh ở, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề

• Tác giả: Pham Nguyen Phuong Thao
• Người hướng dẫn: TS. Pham Phuong Thao
• Trường học: Trường Đại Học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Kinh Tế
• Đề tài: Thực Trạng và Giải Pháp Pháp Luật Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỎA THUẬN HẠN CHẾ CẠNH TRANH
• 1.1. Tổng quan về thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.2. Khai niệm hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.3. Đặc điểm của hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.4. Phân loại hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.5. Khái quát pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.6. Vai trò của pháp luật điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.7. Nội dung cơ bản của pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam
• 1.8. Pháp luật một số quốc gia trên thế giới về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 1.9. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU TRA, XỬ LÝ HÀNH VI THỎA THUẬN HẠN CHẾ CẠNH TRANH Ở VIỆT NAM VÀ THỰC TIỄN THỰC THI
• 2.1. Pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam
• 2.2. Những kết quả đạt được trong điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 2.3. Những hạn chế ở Việt Nam
• 2.4. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC THI PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU TRA, XỬ LÝ HÀNH VI THỎA THUẬN HẠN CHẾ CẠNH TRANH Ở VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng hoàn thiện pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam
• 3.2. Đảm bảo tương thích giữa pháp luật cạnh tranh với các quy định khác của pháp luật
• 3.3. Đảm bảo sự độc lập của cơ quan thực thi và phối hợp với các cơ quan liên quan
• 3.4. Giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh
• 3.5. Tăng cường đầu tư nguồn lực cho cơ quan cạnh tranh
• 3.6. Nâng cao nhận thức pháp luật nói chung và pháp luật cạnh tranh nói riêng
• 3.7. Tiểu kết chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thực Trạng Pháp Luật Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh Tại Việt Nam

Thực trạng pháp luật về điều tra hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh tại Việt Nam đang trở thành một vấn đề nóng bỏng trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu. Luật Cạnh tranh 2018 đã được ban hành nhằm điều chỉnh các hành vi này, nhưng thực tế cho thấy việc thực thi còn nhiều hạn chế. Các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh không chỉ ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh mà còn tác động tiêu cực đến quyền lợi của người tiêu dùng. Do đó, việc đánh giá thực trạng và tìm ra giải pháp là rất cần thiết.

1.1. Khái Niệm và Đặc Điểm Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh

Hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh được định nghĩa là sự thống nhất ý chí giữa các doanh nghiệp nhằm giảm bớt hoặc loại bỏ sức ép cạnh tranh. Đặc điểm của hành vi này thường mang tính chất lợi dụng hoặc ngăn cản sự cạnh tranh, gây thiệt hại cho thị trường.

1.2. Vai Trò Của Pháp Luật Trong Việc Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận

Pháp luật đóng vai trò quan trọng trong việc điều tra và xử lý các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh. Luật Cạnh tranh 2018 đã quy định rõ ràng về các hành vi bị cấm, tạo cơ sở pháp lý cho các cơ quan chức năng thực hiện nhiệm vụ điều tra.

II. Những Thách Thức Trong Việc Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh

Việc điều tra hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh tại Việt Nam gặp nhiều thách thức. Một trong những vấn đề lớn nhất là sự thiếu hụt thông tin và dữ liệu cần thiết để tiến hành điều tra. Ngoài ra, sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng cũng chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến việc xử lý các vụ việc còn chậm trễ.

2.1. Thiếu Thông Tin và Dữ Liệu Trong Điều Tra

Nhiều doanh nghiệp không cung cấp thông tin đầy đủ trong quá trình điều tra, gây khó khăn cho các cơ quan chức năng. Điều này làm giảm hiệu quả của quá trình điều tra và xử lý.

2.2. Sự Phối Hợp Giữa Các Cơ Quan Chức Năng

Sự phối hợp giữa các cơ quan như Cục Quản lý cạnh tranh và các cơ quan khác còn hạn chế. Điều này dẫn đến việc thiếu đồng bộ trong việc xử lý các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh.

III. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh

Để nâng cao hiệu quả điều tra hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh, cần có những giải pháp cụ thể. Một trong những giải pháp quan trọng là tăng cường đào tạo cho cán bộ điều tra, giúp họ nắm vững các quy định pháp luật và kỹ năng điều tra. Bên cạnh đó, cần cải thiện hệ thống thông tin và dữ liệu để hỗ trợ quá trình điều tra.

3.1. Tăng Cường Đào Tạo Cán Bộ Điều Tra

Đào tạo cán bộ điều tra về các quy định pháp luật và kỹ năng điều tra là rất cần thiết. Điều này giúp nâng cao năng lực và hiệu quả trong việc xử lý các vụ việc.

3.2. Cải Thiện Hệ Thống Thông Tin

Cần xây dựng một hệ thống thông tin mạnh mẽ để thu thập và phân tích dữ liệu liên quan đến các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh. Hệ thống này sẽ hỗ trợ đắc lực cho quá trình điều tra.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu Về Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh

Nghiên cứu về hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Các kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng pháp luật hiện hành còn nhiều bất cập, cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn. Việc áp dụng các biện pháp xử lý cũng cần linh hoạt hơn để đảm bảo tính công bằng và hiệu quả.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Về Hành Vi Thỏa Thuận

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng nhiều doanh nghiệp vẫn thực hiện các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh, gây thiệt hại cho thị trường. Cần có các biện pháp xử lý nghiêm khắc hơn.

4.2. Ứng Dụng Pháp Luật Trong Thực Tiễn

Việc áp dụng pháp luật trong thực tiễn còn nhiều hạn chế. Cần có sự điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế và nâng cao hiệu quả xử lý.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Pháp Luật Điều Tra Hành Vi Thỏa Thuận Hạn Chế Cạnh Tranh

Kết luận, pháp luật điều tra hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh tại Việt Nam cần được hoàn thiện hơn nữa. Tương lai của pháp luật này phụ thuộc vào khả năng điều chỉnh và cải cách để đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Việc nâng cao nhận thức về pháp luật cạnh tranh cũng là một yếu tố quan trọng để tạo ra môi trường kinh doanh công bằng.

5.1. Tương Lai Của Pháp Luật Cạnh Tranh

Pháp luật cạnh tranh cần được điều chỉnh để phù hợp với xu hướng phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế. Điều này sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong việc điều tra và xử lý các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh.

5.2. Nâng Cao Nhận Thức Về Pháp Luật Cạnh Tranh

Nâng cao nhận thức về pháp luật cạnh tranh trong cộng đồng doanh nghiệp và người tiêu dùng là rất cần thiết. Điều này sẽ góp phần tạo ra môi trường kinh doanh công bằng và minh bạch.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế, Việt Nam đã liên tục tham gia các thể chế và hiệp định thương mại đa phương, bao gồm Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) vào tháng 11/1998, Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) từ ngày 11/01/2007 và ký kết Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) năm 2018 (có hiệu lực tại Việt Nam từ ngày 14/01/2019). Bên cạnh động lực tăng trưởng, thị trường xuất hiện các hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh (TTHCCT) gây thiệt hại trực tiếp đến doanh nghiệp, người tiêu dùng và nguồn thu ngân sách nhà nước, đặt ra yêu cầu can thiệp bằng công cụ pháp luật cạnh tranh.

Năm 2004, Luật Cạnh tranh (LCT 2004) được ban hành, tuy nhiên suốt giai đoạn hoạt động của Cục Quản lý cạnh tranh và Hội đồng cạnh tranh đến năm 2018, số lượng vụ việc TTHCCT được điều tra và xử lý rất khiêm tốn. Nhằm khắc phục các bất cập cũ và kiểm soát các thỏa thuận tinh vi trong bối cảnh kinh tế số, Quốc hội đã thông qua Luật Cạnh tranh năm 2018 (LCT 2018) vào ngày 12/06/2018. Dù vậy, thực tiễn áp dụng cho thấy số lượng và chất lượng các cuộc điều tra xử lý hành vi TTHCCT vẫn còn hạn chế, hệ thống quy định còn bộc lộ nhiều điểm nghẽn. Từ thực tiễn đó, khóa luận tập trung làm rõ thực trạng pháp luật và thực tiễn thi hành nhằm đề xuất giải pháp hoàn thiện.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là phân tích, chỉ ra các ưu điểm và hạn chế trong quy định pháp luật về điều tra, xử lý hành vi TTHCCT, từ đó đưa ra giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi tại Việt Nam. Để đạt được mục tiêu này, khóa luận triển khai ba nhiệm vụ nghiên cứu:

1. Làm rõ các vấn đề lý luận về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh;
2. Phân tích và đánh giá những quy định của pháp luật hiện hành về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh;
3. Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam hiện nay.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là các vấn đề lý luận và thực tiễn pháp luật về điều tra, xử lý hành vi TTHCCT tại Việt Nam, trọng tâm là các quy định của LCT 2018 cùng các luật chuyên ngành có liên quan. Phạm vi nghiên cứu về không gian tập trung tại Việt Nam (có so sánh đối chiếu với Hoa Kỳ và Nhật Bản). Phạm vi về thời gian bao quát từ thời điểm LCT 2004 có hiệu lực, qua giai đoạn ban hành và áp dụng LCT 2018, cùng các văn bản hướng dẫn thi hành và dự thảo hướng dẫn tính đến thời điểm nghiên cứu năm 2024.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận tiếp cận hành vi TTHCCT dưới góc độ kinh tế học và khoa học pháp lý. Dưới giác độ kinh tế, tác giả viện dẫn quan điểm của Adam Smith trong tác phẩm Sự thịnh vượng của các quốc gia (1776) về xu hướng liên minh gây bất lợi cho công chúng giữa các chủ thể cùng ngành nghề. Về pháp lý, cơ sở lý thuyết bao gồm Điều 101 Hiệp ước về Hoạt động của Liên minh Châu Âu (TFEU), khoản 4 Điều 3 và Điều 11 LCT 2018 về định nghĩa và các dạng hành vi TTHCCT. Khóa luận vận dụng nguyên tắc cân bằng hợp lý (the rule of reason) của pháp luật chống độc quyền Hoa Kỳ để đánh giá tác động hạn chế cạnh tranh vượt qua "ngưỡng đáng kể". Đồng thời, tác giả xác định bản chất pháp luật điều tra, xử lý hành vi TTHCCT là pháp luật hình thức (pháp luật thủ tục - procedural law), có mối quan hệ biện chứng với pháp luật nội dung; khái niệm "điều tra" trong tố tụng cạnh tranh được kế thừa và phát triển từ khoa học luật tố tụng hình sự.

Về phương pháp luận, tác phẩm dựa trên chủ nghĩa duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng, Nhà nước về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Các phương pháp nghiên cứu cụ thể được sử dụng gồm:

• Phương pháp phân tích, bình luận, diễn giải: Sử dụng xuyên suốt nhằm làm rõ các khái niệm, quy định pháp luật và quan điểm học thuật;
• Phương pháp luật học so sánh: Đối chiếu quy định và thực tiễn điều tra, xử lý hành vi TTHCCT của Việt Nam với Hoa Kỳ (Đạo luật Sherman 1890) và Nhật Bản (Luật Chống độc quyền tư nhân và duy trì thương mại bình đẳng - AMA 1947);
• Phương pháp lịch sử và phương pháp thống kê: Phân tích mô hình tổ chức cơ quan cạnh tranh và số liệu các vụ việc qua từng thời kỳ;
• Phương pháp nghiên cứu liên ngành: Kết hợp các học thuyết kinh tế và khoa học pháp lý để làm rõ bản chất kinh tế - pháp lý của hành vi TTHCCT;
• Phương pháp phân tích số liệu và dự báo khoa học.

Nguồn dữ liệu của khóa luận thu thập từ các văn bản quy phạm pháp luật (LCT 2004, LCT 2018, BLHS 2015, BLDS 2015, Nghị định 35/2020/NĐ-CP, Nghị định 75/2019/NĐ-CP, Nghị định 03/2023/NĐ-CP, Thông tư 40/2023/TT-BCT); Báo cáo tổng kết 12 năm thi hành Luật Cạnh tranh của Bộ Công Thương (2017); Báo cáo thường niên các năm 2010, 2013, 2019 của Cục Quản lý cạnh tranh / Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng; Báo cáo thường niên năm 2022 của Hội đồng Thương mại công bằng Nhật Bản trình OECD; giáo trình của Trường Đại học Luật Hà Nội.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề lý luận về thỏa thuận hạn chế cạnh tranh và pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh

Chương này xây dựng hệ thống khái niệm và khung lý thuyết nền tảng. Hành vi TTHCCT được xác định qua ba đặc điểm cốt lõi:

1. Chủ thể tham gia là các doanh nghiệp hoạt động độc lập, không phụ thuộc về mặt tài chính (các hành vi nội bộ giữa công ty mẹ - con hoặc đơn vị phụ thuộc không cấu thành TTHCCT); hiệp hội ngành nghề có thể đóng vai trò chủ mưu hoặc tạo điều kiện thuận lợi;
2. Phải có sự thống nhất ý chí cùng hành động giữa các bên (thể hiện qua văn bản công khai hoặc các cam kết ngầm định khó phát hiện);
3. Hậu quả là gây tác động hoặc có khả năng gây tác động hạn chế cạnh tranh (mang tính chất trục lợi hoặc ngăn cản, loại bỏ đối thủ).

Về phân loại, tác giả phân chia theo hai tiêu chí:

• Theo mối quan hệ giữa các chủ thể: Thỏa thuận theo chiều ngang (giữa các đối thủ cạnh tranh trên cùng thị trường liên quan) và thỏa thuận theo chiều dọc (giữa các doanh nghiệp ở các khâu khác nhau trong chuỗi sản xuất, phân phối);
• Theo tính chất và mức độ nghiêm trọng: Thỏa thuận bị cấm tuyệt đối (06 hành vi: ấn định giá, hạn chế sản lượng, phân chia thị trường, thông đồng đấu thầu, ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia thị trường, loại bỏ đối thủ ra khỏi thị trường) và Thỏa thuận bị cấm có điều kiện (chỉ bị cấm khi gây tác động hạn chế cạnh tranh một cách đáng kể, đánh giá qua thị phần, rào cản gia nhập, công nghệ và khả năng tiếp cận hạ tầng thiết yếu).

Về pháp luật điều tra và xử lý, tác giả định vị đây là bộ phận pháp luật thủ tục nhằm xác định sự thật khách quan và áp dụng chế tài (hành chính, hình sự, dân sự). Khóa luận khảo cứu kinh nghiệm quốc tế tại hai quốc gia:

• Hoa Kỳ: Thi hành Đạo luật Sherman 1890 thông qua hai cơ quan hoạt động song song là Cục Chống độc quyền thuộc Bộ Tư pháp (DOJ) và Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC). DOJ chuyên trách khởi tố hình sự các hành vi ấn định giá, phân chia thị trường, thông thầu. Giai đoạn 2000 - 2009, DOJ điều tra hơn 2.500 vụ vi phạm cạnh tranh (trung bình gần 100 vụ thông đồng/năm); giai đoạn 2010 - 2019 điều tra 394 vụ thông đồng hạn chế cạnh tranh; riêng năm 2009 có 44 cá nhân bị phạt tù;
• Nhật Bản: Thực thi Luật AMA 1947 thông qua Hội đồng Thương mại công bằng Nhật Bản (JFTC). JFTC có thẩm quyền điều tra cả thủ tục hành chính lẫn hình sự. Theo báo cáo trình OECD, giai đoạn 2018 - 2022, JFTC đã xử lý 14 thỏa thuận ấn định giá và 03 thỏa thuận khác; năm 2022 tiếp nhận 22 đơn xin hưởng chính sách khoan hồng.

Tiêu chí	Pháp luật Hoa Kỳ	Pháp luật Nhật Bản
Văn bản pháp luật nền tảng	Đạo luật Sherman 1890	Luật Chống độc quyền tư nhân và duy trì thương mại bình đẳng 1947 (AMA)
Cơ quan thực thi	DOJ (Bộ Tư pháp) và FTC	JFTC (Hội đồng Thương mại công bằng)
Cơ chế điều tra, xử lý	Tố tụng tư pháp tại Tòa án; DOJ khởi tố hình sự các cartel nghiêm trọng	JFTC trực tiếp điều tra hành chính và chuyển hồ sơ hình sự sang Viện công tố
Dữ liệu thực thi tiêu biểu	Giai đoạn 2010 - 2019 điều tra 394 vụ; năm 2009 phạt tù 44 cá nhân	Giai đoạn 2018 - 2022 xử lý 14 thỏa thuận ấn định giá; năm 2022 có 22 đơn khoan hồng

Chương 2: Thực trạng pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam và thực tiễn thực thi

Chương 2 chỉ rõ những bất cập trong quy định pháp luật thực định và đánh giá bức tranh thực thi tại Việt Nam:

1. Về quy định pháp luật:

• Thẩm quyền điều tra: LCT 2018 sáp nhập Cục Quản lý cạnh tranh và Hội đồng Cạnh tranh thành Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (UBCTQG), giao thẩm quyền cho Cơ quan điều tra vụ việc cạnh tranh. Tuy nhiên, khi có dấu hiệu tội phạm, vụ việc phải chuyển sang cơ quan điều tra hình sự theo Điều 85 LCT 2018. Cơ quan điều tra hình sự lại thiếu công cụ kinh tế để đánh giá tác động hạn chế cạnh tranh, trong khi hai cơ quan chưa có cơ chế phối hợp thực tế;
• Căn cứ điều tra: Điều tra khởi động dựa trên khiếu nại (Điều 77 - 80 LCT 2018), cơ quan cạnh tranh chủ động phát hiện (khoản 2 Điều 80), hoặc khai báo qua chính sách khoan hồng (Điều 112). Tác giả chỉ ra hai điểm bất cập lớn: (i) Thời hiệu khiếu nại 03 năm tính từ ngày thực hiện hành vi là chưa hợp lý vì TTHCCT có tính che giấu cao và tác động thị trường có độ trễ; (ii) Nghĩa vụ chứng minh đè nặng lên bên khiếu nại và bên cung cấp thông tin, làm hạn chế khả năng phát hiện vi phạm;
• Thủ tục xử lý: Do Hội đồng xử lý vụ việc hạn chế cạnh tranh đảm nhiệm. Thủ tục gồm điều tra bổ sung (tối đa 60 ngày), đình chỉ giải quyết (Điều 92) hoặc mở phiên điều trần (Điều 93). Khóa luận phát hiện LCT 2018 và Nghị định 35/2020/NĐ-CP thiếu vắng các quy định chi tiết về diễn biến phiên điều trần, làm giảm tính tranh tụng so với LCT 2004 và Nghị định 116/2005/NĐ-CP trước đây;
• Chế tài xử lý:
  • Chế tài hành chính: Hình thức cảnh cáo quy định mờ nhạt, Nghị định 75/2019/NĐ-CP chỉ chi tiết hóa phạt tiền. Mức phạt tiền theo Điều 111 LCT 2018 tối đa là 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan năm tài chính liền kề (Nghị định 75/2019/NĐ-CP phân chia thỏa thuận ngang phạt từ 01% đến 10%, thỏa thuận dọc phạt từ 01% đến 05%). Tuy nhiên, khoản 4 Điều 6 và khoản 4 Điều 7 Nghị định 75/2019/NĐ-CP lại khống chế mức phạt tối đa đối với hành vi ngăn cản hoặc loại bỏ đối thủ xuống dưới mức phạt tiền tối thiểu của BLHS (dưới 1 tỷ đồng đối với pháp nhân và dưới 200 triệu đồng đối với cá nhân) — tác giả đánh giá đây là điểm thiếu logic, tạo ra sự mâu thuẫn với nguyên tắc phạt theo doanh thu;
  • Chế tài hình sự: Điều 217 BLHS 2015 quy định tội vi phạm quy định về cạnh tranh, nhưng điều luật này xây dựng dựa trên tiêu chí thị phần kết hợp từ 30% trở lên của LCT 2004, vênh với cách tiếp cận đánh giá tác động của LCT 2018. Đến nay Việt Nam chưa từng xử lý hình sự vụ TTHCCT nào;
  • Chế tài bồi thường thiệt hại: Giao cho Tòa dân sự giải quyết theo Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 585), nhưng đương sự rất khó chứng minh hành vi và thiệt hại cạnh tranh khi Tòa án không có nghĩa vụ chứng minh và thiếu sự phối hợp từ UBCTQG.

2. Về thực tiễn thực thi:

• Giai đoạn LCT 2004 (tính đến năm 2016 theo Báo cáo tổng kết 12 năm của Bộ Công Thương): Thực hiện 87 cuộc điều tra tiền tố tụng; điều tra 08 vụ việc hạn chế cạnh tranh (gồm TTHCCT và lạm dụng vị trí thống lĩnh/độc quyền); Hội đồng Cạnh tranh xử lý 06 vụ, thu về ngân sách gần 5,5 tỷ đồng tiền phạt và phí. Vụ việc điển hình là vụ 19 doanh nghiệp bảo hiểm thỏa thuận nâng phí bảo hiểm năm 2008, ngày 29/07/2010 Hội đồng Cạnh tranh ra quyết định phạt 0,025% doanh thu năm 2007, tương đương 1,708 tỷ đồng. Năm 2013, Cục Quản lý cạnh tranh điều tra vụ thỏa thuận phí bảo hiểm học sinh của 12 doanh nghiệp tại Khánh Hòa (mã số 11-KXHCT-02), sau đó vụ việc bị đình chỉ;
• Giai đoạn LCT 2018: Số vụ xử lý gần như bằng không. Năm 2019 tiếp nhận vụ việc thông thầu giữa Bbraun Việt Nam và Dược phẩm Trung ương 1 liên quan việc từ chối cấp hàng cho Công ty An Phú, vụ việc kết thúc bằng việc các bên tự cam kết khắc phục. Từ năm 2020 đến 2022 không có vụ TTHCCT nào bị điều tra xử lý; cơ quan cạnh tranh chỉ theo dõi điều kiện miễn trừ (Vietnam Airlines - Air France, Jetstar Pacific - Jetstar Asia) và theo dõi thị trường;
• Về bộ máy: UBCTQG thành lập trên giấy từ 01/07/2019 nhưng bị "treo" đến tháng 02/2023 mới có Nghị định 03/2023/NĐ-CP. Ngày 29/03/2023 mới bổ nhiệm Chủ tịch Lê Triệu Dũng; cuối năm 2023 mới ban hành Thông tư 40/2023/TT-BCT quy định quy chế hoạt động. Đội ngũ điều tra viên rất mỏng, phụ trách toàn quốc.

Chương 3: Một số giải pháp hoàn thiện và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam

Trên cơ sở nhận diện các điểm nghẽn, tác giả xác định 3 định hướng hoàn thiện: đảm bảo tính tương thích của hệ thống pháp luật; bảo đảm tính độc lập và khả năng phối hợp của cơ quan cạnh tranh; tiệm cận chuẩn mực quốc tế.

Các giải pháp cụ thể bao gồm:

1. Hoàn thiện quy định về điều tra:
   • Sửa đổi cách tính thời hiệu khiếu nại tại LCT 2018: Chuyển sang tính từ thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm hoặc từ thời điểm hành vi bị phát hiện thay vì tính từ thời điểm thực hiện;
   • Điều chỉnh nghĩa vụ chứng minh: Giảm nhẹ gánh nặng chứng minh cho bên khiếu nại và bên cung cấp thông tin, trao quyền chủ động thu thập chứng cứ chuyên sâu cho Cơ quan điều tra vụ việc cạnh tranh;
2. Hoàn thiện quy định về xử lý:
   • Khôi phục và chi tiết hóa trình tự, thủ tục tổ chức phiên điều trần cạnh tranh trong các văn bản dưới luật nhằm bảo đảm tính tranh tụng thực chất;
   • Sửa đổi Điều 217 BLHS 2015: Bãi bỏ tiêu chí thị phần 30% để đồng bộ với phương pháp tiếp cận đánh giá tác động của LCT 2018, đồng thời làm rõ diện cá nhân chịu trách nhiệm hình sự;
   • Bãi bỏ quy định khống chế mức phạt tiền tối đa bất hợp lý tại khoản 4 Điều 6 và khoản 4 Điều 7 Nghị định 75/2019/NĐ-CP để khôi phục nguyên tắc phạt theo tỷ lệ phần trăm doanh thu;
   • Thiết lập quy chế phối hợp cung cấp tài liệu, chứng cứ giữa UBCTQG và Tòa án trong việc giải quyết các vụ kiện bồi thường thiệt hại dân sự ngoài hợp đồng;
3. Nâng cao hiệu quả thực thi:
   • Tăng cường ngân sách và đào tạo nhân sự chuyên trách cho UBCTQG, gia tăng số lượng điều tra viên cạnh tranh;
   • Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành giữa cơ quan cạnh tranh với cơ quan điều tra hình sự, cơ quan thuế, hải quan và các hiệp hội ngành nghề;
   • Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp toàn diện số liệu thực tế về công tác điều tra, xử lý vụ việc hạn chế cạnh tranh tại Việt Nam qua hai thời kỳ luật:

Chỉ số thực thi	Giai đoạn Luật Cạnh tranh 2004 (Đến 2016)	Giai đoạn Luật Cạnh tranh 2018 (2019 - 2022)
Số cuộc điều tra tiền tố tụng	87 cuộc	Chủ yếu giám sát thị trường và theo dõi miễn trừ
Số vụ việc HCCT bị điều tra	08 vụ việc	01 vụ việc (vụ thông thầu Bbraun - Dược phẩm TW1 năm 2019)
Số vụ việc bị xử lý chính thức	06 vụ việc (Hội đồng Cạnh tranh xử lý)	0 vụ việc (kết thúc bằng cam kết hoặc đình chỉ)
Tổng số tiền phạt và phí thu về	Gần 5,5 tỷ đồng (vụ 19 DN bảo hiểm chiếm 1,708 tỷ đồng)	0 đồng
Tình trạng xử lý hình sự	0 vụ	0 vụ

Đóng góp của khóa luận thể hiện ở ba khía cạnh mà tác giả xác định:

1. Góp phần hoàn thiện hệ thống cơ sở lý luận riêng về điều tra, xử lý hành vi TTHCCT trong khoa học luật kinh tế;
2. Phân tích xác thực thực trạng thể chế và chỉ rõ các điểm xung đột pháp luật thực định giữa LCT 2018 với Nghị định 75/2019/NĐ-CP, BLHS 2015 và BLDS 2015;
3. Xây dựng hệ thống giải pháp lập pháp và thực thi có căn cứ khoa học nhằm kích hoạt hiệu lực thực tế của UBCTQG.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài xuất phát từ phạm vi thực tiễn: Giai đoạn thi hành LCT 2018 ghi nhận số lượng vụ việc TTHCCT bị xử lý quá ít (chỉ có một vụ việc năm 2019 được giải quyết thông qua cam kết), trong khi bộ máy UBCTQG bị gián đoạn hoạt động kéo dài đến năm 2023 mới được kiện toàn. Do đó, các đánh giá về mô hình xử lý mới chủ yếu dừng lại ở phân tích quy phạm và cơ cấu tổ chức trên văn bản.

Hướng nghiên cứu tiếp theo cần theo dõi thực tiễn hoạt động xét xử, xử phạt của UBCTQG sau khi vận hành theo Thông tư 40/2023/TT-BCT, đồng thời nghiên cứu sâu cơ chế phối hợp cụ thể giữa cơ quan điều tra hình sự và cơ quan cạnh tranh khi phát sinh vụ án hình sự đầu tiên theo Điều 217 BLHS.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Luật Kinh tế, Luật Tố tụng, cũng như các luật sư và chuyên viên pháp chế doanh nghiệp. Phần đáng tham khảo nhất là Chương 2, nơi tác giả bóc tách chi tiết các xung đột kỹ thuật lập pháp giữa Điều 111 LCT 2018 với Nghị định 75/2019/NĐ-CP (về mức phạt trần), sự lệch pha giữa Điều 217 BLHS 2015 với LCT 2018 (về tiêu chí thị phần 30%), và các dữ liệu tổng kết thực tiễn xử phạt ngành bảo hiểm.

Câu hỏi thường gặp

1. Vụ việc thỏa thuận hạn chế cạnh tranh điển hình nào từng bị xử phạt tiền tại Việt Nam và mức phạt là bao nhiêu? Đó là vụ việc 19 doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ thỏa thuận tăng mức phí bảo hiểm đối với xe cơ giới, hàng hóa và tàu biển năm 2008. Sáng ngày 29/07/2010, Hội đồng Cạnh tranh đã ra phán quyết xử phạt các doanh nghiệp này mức 0,025% tổng doanh thu năm 2007, tương đương tổng số tiền phạt là 1,708 tỷ đồng.

2. Điểm vênh nhau cơ bản giữa Luật Cạnh tranh 2018 và Điều 217 Bộ luật Hình sự 2015 là gì? Điều 217 BLHS 2015 được xây dựng dựa trên nền tảng của LCT 2004, quy định cấu thành tội phạm dựa trên điều kiện các bên tham gia thỏa thuận có "thị phần kết hợp trên thị trường liên quan từ 30% trở lên". Trong khi đó, LCT 2018 đã chuyển hướng sang kiểm soát hành vi dựa trên việc đánh giá tác động hoặc khả năng gây tác động hạn chế cạnh tranh một cách đáng kể, không còn phụ thuộc đơn thuần vào ngưỡng thị phần 30%.

3. Mức phạt tiền hành chính đối với thỏa thuận hạn chế cạnh tranh theo chiều ngang và chiều dọc khác nhau như thế nào theo Nghị định 75/2019/NĐ-CP? Theo khoản 3 Điều 4 Nghị định 75/2019/NĐ-CP, thỏa thuận theo chiều ngang giữa các doanh nghiệp trên cùng thị trường liên quan chịu mức phạt từ 01% đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm vi phạm. Thỏa thuận theo chiều dọc giữa các doanh nghiệp ở các khâu khác nhau chỉ chịu mức phạt từ 01% đến 05% tổng doanh thu tương ứng.

4. Vụ việc thỏa thuận hạn chế cạnh tranh đầu tiên được cơ quan cạnh tranh xử lý theo Luật Cạnh tranh 2018 có kết quả ra sao? Năm 2019, Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng tiếp nhận phản ánh về hành vi có nguy cơ thông thầu giữa Công ty TNHH Bbraun Việt Nam và Công ty CP Dược phẩm Trung ương 1 (thỏa thuận từ chối cung cấp hàng hóa cho bên thứ ba). Sau khi cơ quan cạnh tranh yêu cầu giải trình, các bên liên quan đã tự nguyện thực hiện cam kết để bên thứ ba (Công ty An Phú) được thực hiện hợp đồng theo gói thầu, do đó vụ việc không bị xử phạt hành chính.

5. Cơ cấu cơ quan cạnh tranh Việt Nam thay đổi như thế nào từ Luật Cạnh tranh 2004 sang Luật Cạnh tranh 2018 và mốc thời gian kiện toàn bộ máy là khi nào? LCT 2018 đã hợp nhất mô hình phân tán (gồm Cục Quản lý cạnh tranh điều tra và Hội đồng Cạnh tranh xử lý) thành một cơ quan duy nhất là Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (UBCTQG). Mặc dù luật quy định thành lập từ ngày 01/07/2019, nhưng đến tháng 02/2023 Nghị định 03/2023/NĐ-CP mới được ban hành; ngày 29/03/2023 ông Lê Triệu Dũng mới được bổ nhiệm làm Chủ tịch UBCTQG; và đến cuối năm 2023 Thông tư 40/2023/TT-BCT về quy chế tổ chức hoạt động mới hoàn tất.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Nguyễn Phương Thảo đã phản ánh toàn diện bức tranh lý luận và thực trạng pháp luật về điều tra, xử lý hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh tại Việt Nam. Công trình chỉ rõ sự gián đoạn thể chế và những mâu thuẫn quy phạm giữa Luật Cạnh tranh 2018 với pháp luật hình sự, hành chính và dân sự. Các kiến nghị sửa đổi cách tính thời hiệu, điều chỉnh gánh nặng chứng minh và tháo gỡ quy định mức phạt trần có giá trị khoa học và thực tiễn đối với tiến trình hoàn thiện pháp luật cạnh tranh hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG VAN DE LÝ LUẬN VE THOA THUAN HAN CHE CANH TRANH VA PHAP LUAT VE DIEU TRA, XU LY HANH VI THOA THUAN HAN CHE CANH TRANH. Khái quát về thỏa thuận hạn chế cạnh tranh. Khái niệm hành vỉ thỏa thuận han chế cạnh tranh. Dưới góc độ kinh tê học, TTHCCT được nhin nhận là sư thông nhật.

cùng hanh động của nhiều doanh nghiệp nhằm giêm bớt hoặc loại bỏ sức ép của canh tranh hoặc han chế khả năng hành động một cách độc lâp giữa các đối thủ cạnh tranh. Dưới góc đô pháp lý, có thể liêu TTHCCT là sự thông nhật ý chí từ hai chủ thé kinh doanh trở lên dén đến hậu quả làm giảm, sai lệch, cản trở cạnh tranh trên thi trường Từ việc khống chế thị trường hành vi TTHCCT thường mang tính chất “uc lợi” (exploitative) hoặc “ngăn can, loại bổ” (exclusionary) cạnh tranh giữa các đối thủ cạnh tranh nhu Adam Smith đã phát hiện: “nhimg người trong cùng mét nghề thường hiểm lửa gặp nhan, thâm chi dé vui về và giải trí, nlumg nêu có thì các cuộc nói chuyên giữa họ thường kết thúc với âm mun chống lại công chưng, hoặc một số thi đoạn dé tăng gid.“ Ở Liên minh châu Âu (EU), TTHCCT được đính ngiấa trong Điêu 101 của Hiên chương về Hoạt đông của Liên minh châu Âu (Treaty on the Functioning of the Europeen Umon- TFEU). Theo Điều 101 này, các thoä thuận giữa các doanh nghiệp, quốc gia hoặc các hiệp hội doanh nghiệp không lành manh và ảnh hưởng đến thị trường cạnh tranh có thé bị coi là vi phạm LCT của EU. “Thoá thuận giữa các doanh nghiệp, các quốc gia hoặc các hiệp hội doanh nghiệp có mục tiêu hoặc kết quả làm giảm, hạn chế hoặc ngăn chăn sự canh tranh không lành manh hoặc ảnh hướng đến thi trường trong Liên mình hoặc một phan của nó, được coi là vi phạm nguyên tắc cạnh tranh trong thi trường nội bộ "Điều này có nghĩa là các TTHCCT, bao gồm các thỏa thuận vé gid cả, thị trường, nguén cung ứng, và các hành vi khác có thé làm giảm sự cạnh tranh không lành mạnh, đều là bat hợp pháp trong Liên minh châu Âu nêu clưúng gây ảnh hưởng tiêu cực đối với thị trường canh tranh EU có cơ quan chuyên.

trách là Cơ quan Chồng độc quyền của Liên minh châu Au European Commission) để giám sát và xử lý các trường hợp vi phạm LCT, bao gồm các TTHCCT LCT năm 2018 của Việt Nam đã đưa ra định nghia về TTHCCT, theo đỏ: “Thỏa thuận han chế cạnh tranh là hành vi thỏa thuận giữa các bên dưới mọi hình thức gây tác đồng hoặc có khả năng gây tác đồng han chế cạnh tranh'2. Bên cạnh đó, LCT 2018 còn liệt kê các thỏa thuận bi coi là TTHCCT tại Điêu 11 Luật nay, gồm * Adam Soaith (1776), Sự thành vượng của các quốc gia ? Khoản 4 Đầu 3 Luật cạnh tanh 2018 "1. Théa thuận ấn đình giá hàng hóa, dich vụ một cách trực tiếp hoặc gián tiếp. Thỏa thuận phân chia khách hàng phân chia thị trường tiêu thụ, nguồn cưng cắp hàng hóa, cưng ứng dich vu 3.

Théa thuận han chế hoặc kiểm soát số lượng khối lượng sản xuất mua. cưng ứng dich vụ. 4 Thỏa thuận dé một hoặc các bền tham gia thỏa thuận thẳng thầu khủ tham gia đâm thâu trong việc cung cắp hàng hóa, cung ứng dich vu 5. Thỏa thuận ngăn can, kim hãm, không cho doanh nghiệp khác tham gia thi trường hoặc phát triển lĩnh doanh.

Théa thuận loại bô khối thi trường những doanh nghiệp không phải là các bên: tham gia théa thuận. Théa thuận han chế phát triển kỹ thuật, công nghệ, han chế đâu he. Théa thuận dp đặt hoặc ấn đình điều liện lý kết hợp đồng mua, bán hàng hóa, cưng ứng địch vụ cho doanh nghiệp khác hoặc thỏa thuận buộc doanh nghiệp khác chấp nhân các ngÏữa vụ không liên quan trực tiếp đến đối tương của hop đồng. Théa thuận không giao dich với các bên không tham gia théa thuận.

Théa thuận hạn chế thi trường tiêu thụ sản phẩm, nguồn cưng cấp hàng hóa, cưng ứng dich vụ của các bên không tham gia thỏa thuận. Thõa thuận khác gây tác đông hoặc có khả năng gây tác động hạn ché canh tranh ” Như vậy, quy định về TTHCCT ở Việt Nam hiện nay là môt quy dinh mở, các thöa thuận khác tuy không được quy định cụ thé trong luật nhưng van có thé bị câm néu gây tác động hoặc có khả năng gây tác động han chê cạnh tranh một cách đáng kế trên thị trường. Cách tiệp cân nay có ưu điểm là dam bảo tính linh hoạt của pháp luật canh tranh trước sự thay đổi không ngừng của các hoạt động kinh doanh nhưng cũng có thé dan đền ling túng trong áp dung pháp luật đối với các vụ việc cụ thé. cứ vào những phân tích trên có thé đưa ra kết luận rằng.

TTHCCT là sự thống nhất ý chí, cùng hành đông của nhiều chit thé kinh doanh, được thực hiên dưới bắt cứ hình thức nào nhằm giảm bớt hoặc loại bỏ sức ép của cạnh tranh, hoặc can trở cạnh tranh hoặc hạn chế khả năng hành động một cách độc lập giữa các đối thit cạnh tranh trên thi trường. Đặc điềm cna hành vỉ thỏa thuận hạn chế cạnh tranh. Chñ thé tham gia TTHCCT là các doanh nghiệp hoạt động độc lập Hoạt động TTHCCT được thực hiện bởi chủ thể là các doanh nghiép (bao gom tô chức, cá nhan kinh doanh)3 Tuy nhién, không phải moi doanh nghiệp đều có thé 3 Khoin 1 Điều 2 Luật Canh tranh 2018 là chủ thể của TTHCCT. Các doanh nghiệp này lại phải hoạt đông độc lập với nhau, và hoàn toàn không phụ thuộc nhau về tài chính Những hanh động thông nhật của các đơn vị hạch toán phụ thuộc trong một công ty không được pháp luật cạnh tranh coi là thỏa thuan bởi thực chất các công ty nói trên cho dit bao gồm nhiều thành viên.

hạch toàn phụ thuộc cũng chi 1a một chủ thé thông nhất. Mặt khác, ý chi của các doanh nghiệp tham gia thöa thuận phải là ý chí độc lập của riêng doanh nghiệp ma không phụ thuộc và không chịu sự tác động của bat ky ai, nều một doanh nghiệp bi ép buộc thực hiện các hành vi han chế cạnh tranh như công ty mẹ hay tập đoàn ra quyét đính bắt công ty cơn phải thi hành thi đây không được coi là TTHCCT. TTHCCT có thé diễn ra gữa các doanh nghiệp là đối thủ của nhau hoạt đông trên cùng thị trường hoặc giữa các bên không phai là đôi thủ của nhau * Trong một số trường hợp đặc biệt, các chủ thé như hiệp hội ngành, nghệ có thé trở thành chủ thé thực hiện hành viTTHCCT. Đây là những trường hợp ma hiệp hội ngành nghề đóng vai tro “chủ mưu” lôi kéo các doanh nghiệp tham gia thực hiên hành vi HCCT như TTHCCT.

Mặc dù Hiệp hội không trực tiép tham gia hoạt đông kinh doanh trên thi trường không trực tiép cạnh tranh nhưng hoạt đông của các hiệp hội nói chung có thể có tác động lớn tới quá trình cạnh tranh của các doanh nghiệp trên thi trường. Trong hướng dan phát hién và xử lý TTHCCT, OECD đã chỉ ra rằng hiệp hội chính là một trong những yêu tô tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp hop ban và di đến thỏa thuận Chính vì vậy, nhiều quốc gia, ving lãnh thé đã quy định xử phạt hiép hội liên quan về hành vi tạo điều kiện dé hình thành và thực hiện théa thuận giữa các thành viên. Luật cạnh tranh của nhiêu nước như Hàn Quốc, Singapore, Liên. minh châu Âu quy đính TTHCCT có thé là quyết định được đưa ra bởi hiệp hôi của các doanh nghiệp.

Quyết định của hiệp hôi các doanh nghiệp được đưa ra phù hợp với cam kết chung của các thành viên của hiệp hội thi được coi là thay thé thỏa thuận giữa các thành viên của hiệp hội và nó chính là quyết định của các thành viên hiép hội đó. Trên thực tê, trong quá trình xử lý các hành vi HCCT bi cam ở Việt Nam, đã có những TTHCCT được tiên hành đưới sự chủ trì của các Hiệp hội”. Có sự thông what ý chí cimg lành động cña các bén tham gia TTHCCT được hình thành khi có sự thông nhất ý chi cùng hành động của các bên tham gia thoả thuận Su thong nhật cùng hành động giữa các doanh nghiệp tham gia thoả thuận được thé hiện công khai hoặc không công khai. Dau luệu quan trong nhat của TTHCCT là có sự thông nhat ý chí cùng hành động của các bên tham gia thoả thuân để hạn chế canh tranh với các nội dung như ân định giá, phân chia thị 4 Trường Daihoc Luật Hi Nội (2020), Giáo tinh Luật Canh tranh ,N2XB Cổng am Nhân din,tr.126- 127 * Vaile TTHCCT của 19 DN bảohàm Việt Nam năm 2008 được tiên hình thông qua Hội nghị tường niin các CEO ngành bio hiển do Hiệp hội bảo hiểm Việt Nam tổ chức trường tiêu thụ, hạn chế nguồn cung.

Hành vị giống nhau của các doanhnghiép chưa đủ để chúng minh là đã có thoả thuận giữa ho. Dé xác đính hành vi hoặc tập hợp các hành vi của nhóm doanh nghiệp độc lập cầu thành TTHCCT, cơ quan có thêm quyền phải có đủ bằng chứng kết luận giữa họ đã tôn tại thoả thuận chinh tức bằng văn bản (thông qua bản hop đông hoặc bản ghi nhé) hay đã có cam kết đáp ung yêu câu của các bên tham gia mà không thé hiện bang van bản (những cam kết nay thê hiện thông qua su bản bạc trong các cuộc gap mặt giữa các bên hoặc trong các tai liệu có liên quan). Vi vậy, cơ quan có thêm quyên dé dang tim ra được những bang chúng về TTHCCT đối với các thoả thuận công khai, nhung đối với các thoả thuận ngâm thì việc tìm kiêm bằng chúng là không đơn gan Dang lưu ý là, hầu hết các TTHCCT đầu tôn tại đưới hình thức ngam định nên việc nhận dạng, dau tranh va phát hiện chúng bang việc thu thập những chứng cứ thông thường như. bản hợp đông, biên bản cuộc hop, hoá đơn điện thoại, ban fax, nội quy.

là hết sức khó khăn Bởi vậy, trên thực tế, cơ quan quan lý cạnh tranh ở các mucc con sử dụng các thông tin nghiệp vụ của các lực lượng chức năng (an mình, tình. báo kinh té), thông tin chuyên môn của các cơ quan thông kê, thuế, hải quan,. để chuyển hóa chứng cứ nhằm xử lý các TTHCCT. Tuy nhiên, chúng ta chỉ có thể kết luận là có tên tại thoả thuận hạn chê cạnh tranh khi tên tại chúng cv cho thay rằng các bên đã thoả thuận lan ché cạnh tranh (trực tiép, gián tiép) dé cũng hành đông vì loi ích của mỗt thành viên.